Luận văn cuối khóa

BỘ TÀI CHÍNH

Khoa Tài Chính Công

HỌC VIỆN TÀI CHÍNH
----------------------

BỘ TÀI CHÍNH

HỌC VIỆN TÀI CHÍNH
---------------------Sinh viên:
Lê Thị Vân Anh
Lớp: CQ49/01.02

Sinh viên: Lê Thị Vân Anh
Lớp: CQ49/01.02

LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP
ĐỀ TÀI:

LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP

QUẢN LÝ CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
THỊ TRẤN VẠN HÀ, TỈNH THANH HÓA
ĐỀ TÀI:

QUẢNChuyên
LÝ CHI
THƯỜNGQuản

Khoa Tài Chính Công

LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các số liệu,
kết quả nêu trong luận văn tốt nghiệp là trung thực xuất phát từ tình hình
thực tế của đơn vị thực tập.

Sinh viên

Lê Thị Vân Anh


Luận văn cuối khóa

Khoa Tài Chính Công

MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN..............................................................................................2
MỤC LỤC.........................................................................................................3
DANH MỤC CẤC CHỮ VIẾT TẮT................................................................5
DANH MỤC CÁC BẢNG................................................................................6
DANH MỤC CÁC HÌNH.................................................................................7
LỜI MỞ ĐẦU...................................................................................................1
CHƯƠNG 1:CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ CHI VÀ QUẢN LÝ CHI
NGÂN SÁCH CẤP XÃ....................................................................................4
1.1 KHÁI NIỆM, ĐẶC ĐIỂM, NỘI DUNG CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN
SÁCH XÃ.........................................................................................................4
1.1.1 Khái niệm chi thường xuyên ngân sách xã..............................................4
1.1.2 Đặc điểm chi thường xuyên ngân sách xã................................................4
1.1.3 Vai trò chi thường xuyên ngân sách xã.....................................................5

2.3.3 Nguyên nhân..........................................................................................37
CHƯƠNG 3:GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ CHI THƯỜNG
XUYÊN NGÂN SÁCH THỊ TRẤN VẠN HÀ...............................................39
3.1 ĐỊNH HƯỚNG HOÀN THIỆN CÔNG TÁC CHI THƯỜNG XUYÊN..39
3.2 CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CHI VÀ QUẢN LÝ CHI...................40
3.2.1 Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra một số khoản chi sự nghiệp
ngân sách thị trấn.............................................................................................40
3.2.2 Nâng cao năng lực, trình độ của đội ngũ cán bộ kế toán thị trấn...........40
3.2.3 Quán triệt chi tiêu tiết kiệm, hiệu quả đối với một số khoản chi hành
chính................................................................................................................41
3.2.4 Tăng cường công khai – minh bạch chi ngân sách thị trấn....................43
3.3 ĐIỀU KIÊN THỰC THI GIẢI PHÁP.......................................................43
KẾT LUẬN.....................................................................................................45
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO........................................................46


Luận văn cuối khóa

Khoa Tài Chính Công

DANH MỤC CẤC CHỮ VIẾT TẮT
NSNN: Ngân sách nhà nước
UBND: Ủy ban nhân dân
HĐND: Hội đồng nhân dân.
NSX: Ngân sách xã.
KBNN: Kho bạc nhà nước.
MLNSNN: Mục lục ngân sách nhà nước.
KTXH: Kinh tế xã hội.
NS: Ngân sách.
VHTT: Văn hóa thể thao.

Hình 2.3
Hình 2.4
Hình 2.5
Hình 2.6
Hình 2.7
Hình 2.8
Hình 2.9

Tên hình
Chi an ninh trật tự
Chi sự nghiệp giáo dục
Chi y tế
Chi văn hóa thông tin
Chi thể thao, truyền thanh
Chi sự nghiệp kinh tế
Chi xã hội
Chi quản lý đảng, đoàn thể
Chi khác

Trang
30
31
33
34
34
35
36
38
40


Page 1


Luận văn cuối khóa

Khoa Tài Chính Công

Từ những thực trạng trên, tác giả chọn đề tài: “Quản lý chi thường xuyên
ngân sách nhà nước thị trấn Vạn Hà, tỉnh Thanh Hóa” nhằm xây dựng bức
tranh toàn cảnh về thực trạng quản lý chi nơi đây, từ đó có định hướng góp
phần hoàn thiện hơn công tác này, xây dựng cấp ngân sách cơ sở vững mạnh.
2. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
- Đề tài nghiên cứu trên đối tượng là quản lý chi ngân sách thị trấn.
- Nghiên cứu ở phạm vi 1 thị trấn, thị trấn Vạn Hà - huyện Thiệu Hóa - tỉnh
Thanh Hóa, đơn vị ngân sách cấp cơ sở và cũng là đơn vị trực tiếp sử dụng ngân
sách nhà nước.
3. Câu hỏi nghiên cứu
3 câu hỏi cần được làm sáng rõ trong đề tài này qua sự nghiên cứu cụ thể
tại thị trấn Van Hà, huyện Thiệu Hóa, tỉnh Thanh Hóa:
- Thực trạng quản lý chi ngân sách thị trấn Vạn Hà cụ thể như thế nào?
- Nguyên nhân của tình trạng quản lý chi không hiệu quả đó?
- Giải pháp khắc phục tình trạng đó ra sao?
4. Phương pháp nghiên cứu
Đề tài kết hợp các phương pháp nghiên cứu thường được sử dụng trong
nghiên cứu về kinh tế - tài chính để phục vụ việc nghiên cứu và giải quyết các
vấn đề của thực tiễn về chi và quản lí chi thường xuyên tại đơn vị cụ thể, đó
là:
- Thu thập, tổng hợp số liệu về tình hình chi thường xuyên và quản lí chi
thường xuyên ngân sách thị trấn.



Khoa Tài Chính Công

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ CHI VÀ QUẢN LÝ CHI NGÂN
SÁCH CẤP XÃ
1.1 KHÁI NIỆM, ĐẶC ĐIỂM, NỘI DUNG CHI THƯỜNG XUYÊN
NGÂN SÁCH XÃ
1.1.1 Khái niệm chi thường xuyên ngân sách xã
Chi thường xuyên của NS xã là quá trình phân phối và sử dụng các nguồn
lực tài chính đã tập trung vào NS xã để đáp ứng các nhu cầu chi thực hiện
chức năng, nhiệm vụ của xã.
1.1.2 Đặc điểm chi thường xuyên ngân sách xã
Chi thường xuyên ngân sách xã có 3 đặc điểm chính, đó là:
• Hoạt động chi ngân sách xã luôn gắn chặt với quyền lực kinh tế, chính trị
của chính quyền cấp xã và được tổ chức thực hiện trên cơ sở những quy định,
luật lệ thống nhất được Nhà nước ban hành.
• Bản chất của chi NSX là hệ thống những mối quan hệ kinh tế: giữa chính
quyền cấp xã và các tổ chức sản xuất, kinh doanh trên địa bàn xã; ngân sách
xã với các tổ chức tài chính trung gian với quỹ tín dụng nhân dân; giữa ngân
sách xã và các tổ chức xã hội cấp xã
• Các khoản chi NSX mang tính chất không hoàn trả trực tiếp. Chi NSX
đảm bảo hoạt động của bộ máy chính quyền cấp xã, gắn liền với những nhiệm
vụ kinh tế, chính trị xã hội mà Nhà nước đảm nhiệm trong từng thời kỳ: các
hoạt động văn hóa xá hội, xóa đói giảm nghèo, cung cấp các dịch vụ công
cộng…không đòi hỏi phải hoàn trả lại cho nhà nước. Đặc điểm này xuất phát
từ chức năng của nhà nước đối với sự đảm bảo phát triển kinh tế của đất nước
Sinh viên: Lê Thị Vân Anh


chính quyền xã càng ngày càng nhiều hơn tạo thế chủ động cho các xã trong quá
trình xây dựng và phát triển kinh tế xã hội trên địa bàn. Trong quá trình đó ngân

Sinh viên: Lê Thị Vân Anh

Page 5


Luận văn cuối khóa

Khoa Tài Chính Công

sách xã đóng vai trò không nhỏ thông qua việc tạo lập các nguồn tài chính cần
thiết để chính quyền xã đầu tư cho khai thác các thế mạnh về kinh tế xã hội nông
thôn, và từng bước tạo đà cất cánh cho kinh tế xã những năm sau này.
1.1.4 Nội dung chi thường xuyên ngân sách xã
Nội dung các khoản chi thường xuyên ngân sách xã là:
• Chi cho hoạt động của văn phòng UBND xã, như: Tiền công, tiền lương
cho cán bộ, công chức cấp xã; sinh hoạt phí đại biểu HĐND; các khoản phụ cấp
khác theo quy định của nhà nước; chi về phúc lợi tập thể, y tế, vệ sinh; chi công
tác phí; chi phí chung cho hoạt động của văn phòng UBND; chi khác; …
• Chi kinh phí hoạt động cho cơ quan Đảng cộng sản Việt Nam ở cấp xã;
• Chi kinh phí hoạt động cho các tổ chức chính trị - xã hội của xã, như: Mặt
trân Tổ quốc Việt Nam; Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh; Hội cựu chiến
binh; Hội liên hiệp Phụ nữ; Hội Nông dân, sau khi trừ các hkoản thu theo điều lệ
và các khaorn thu khác (nếu có);
• Chi đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế cho cán bộ xã và các đối tượng
khác theo chế độ hiên hành;
• Chi cho công tác dân quân, tự vệ, trật tự an ninh xã hội, như: huấn luyê
dân quân tự vệ; các khoản phụ cấp huy động dân quân tự vệ và các khoản khác về

dục thể thao…; riêng đối với thị trấn còn phải chi sửa chữa, quản lý cải tạo vỉa hè,
đường phố, nội thị, đen chiếu sang, công viên, cây xanh;
• Chi hỗ trợ, khuyến khích phát triển các sợ nghiệp kinh tế, bao gồm:
khuyến nông, khuyến ngư, khuyến lâm,… nhằm nuôi dưỡng phát triển nguồn thu
cho NS xã;
• Chi các khoản chi thường xuyên khác theo quy định của pháp luật.

Sinh viên: Lê Thị Vân Anh

Page 7


Luận văn cuối khóa

Khoa Tài Chính Công

1.2 QUẢN LÝ CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH XÃ
1.2.1 Nội dung quản lý chi ngân sách xã
1.2.1.1 Lập dự toán chi thường xuyên ngân sách xã
* Căn cứ lập dự toán ngân sách xã:
Dự toán NS xã hàng năm được xây dựng dựa trên những căn cứ sau:
- Dự báo những xu hướng, cơ hội, thách thức trong phát triển kinh tế - xã
hội ở địa phương có tác động đến nguồn thu và nhiệm vụ chi của xã năm kế
hoạch.
- Các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội đảm, bảo an ninh quốc phòng,
trật tự an toàn xã hội của xã thể hiên trong kế hoạch phát triển 5 năm và hàng
năm của xã;
- Chính sách, chế độ thu ngân sách nhà nước, cơ chế phân cấp nguồn thu,
nhiệm vụ chi ngân sách xã và tỷ lệ phân chia nguồn thu do Hội đồng nhân dân
cấp tỉnh quy định;

dân xã hoàn chỉnh dự toán ngân sách xã và phương án phân bổ ngân sách xã trình
Hội đồng nhân dân xã quyết định. Sau khi dự toán ngân sách xã được Hội đồng
nhân dân xã quyết định, Uỷ ban nhân dân xã báo cáo Uỷ ban nhân dân huyện,
Phòng tài chính huyện, đồng thời thông báo công khai dự toán ngân sách xã cho
nhân dân biết theo chế độ công khai tài chính về ngân sách nhà nước.
1.2.1.2 Tổ chức chấp hành dự toán chi thường xuyên ngân sách xã.
* Căn cứ tổ chức chấp hành dự toán chi thường xuyên ngân sách xã.
- Căn cứ dự toán ngân sách xã và phương án phân bổ ngân sách xã cả
năm đã được Hội đồng nhân dân xã quyết định, Uỷ ban nhân dân xã phân bổ

Sinh viên: Lê Thị Vân Anh

Page 9


Luận văn cuối khóa

Khoa Tài Chính Công

chi tiết dự toán chi ngân sách xã theo Mục lục ngân sách nhà nước gửi Kho
bạc Nhà nước nơi giao dịch để làm căn cứ thanh toán và kiểm soát chi.
- Căn cứ vào dự toán cả năm gửi Kho bạc Nhà nước nơi giao dịch. Đối
với những xã có các nguồn thu chủ yếu theo mùa vụ, Uỷ ban nhân dân xã đề
nghị cơ quan tài chính cấp trên thực hiện tiến độ cấp số bổ sung cân đối trong
dự toán đã được giao cho phù hợp để điều hành chi theo tiến độ công việc.
- Chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã (hoặc người được uỷ quyền) là chủ tài
khoản thu, chi ngân sách xã.
- Xã có quỹ tiền mặt tại xã để thanh toán các khoản chi có giá trị nhỏ.
Định mức tồn quỹ tiền mặt tại xã do Kho bạc Nhà nước huyện quy định cho
từng loại xã. Riêng những xã ở xa Kho bạc Nhà nước, điều kiện đi lại khó

tổ chức đơn vị sử dụng ngân sách, phát hiện và báo cáo đề xuất kịp thời Chủ
tịch Uỷ ban nhân dân xã về những vi phạm chế độ, tiêu chuẩn, định mức để
có biện pháp đảm bảo thực hiện mục tiêu và tiến độ quy định.
• Chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã hoặc người được uỷ quyền quyết định chi:
Việc quyết định chi phải theo đúng chế độ, tiêu chuẩn và mức chi trong
phạm vi dự toán được phê duyệt và người ra quyết định chi phải chịu trách
nhiệm về quyết định của mình, nếu chi sai phải bồi hoàn cho công quỹ và tuỳ
theo tính chất, mức độ vi phạm còn bị xử lý kỷ luật, xử phạt hành chính hoặc
truy cứu trách nhiệm hình sự.
* Nguyên tắc chi ngân sách:
Việc thực hiện chi phải bảo đảm các điều kiện:

Sinh viên: Lê Thị Vân Anh

Page 11


Luận văn cuối khóa

Khoa Tài Chính Công

Đã được ghi trong dự toán được giao, trừ trường hợp dự toán và phân bổ
dự toán chưa được cấp có thẩm quyền quyết định và chi từ nguồn tăng thu,
nguồn dự phòng ngân sách;
Đúng chế độ, tiêu chuẩn, định mức quy định;
Được Chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã hoặc người được uỷ quyền quyết định chi.
1.2.1.3 Quyết toán chi thường xuyên ngân sách xã.
- Tài chính xã có trách nhiệm thực hiện công tác hạch toán kế toán và
quyết toán ngân sách xã theo Mục lục ngân sách nhà nước và chế độ kế toán
ngân sách xã hiện hành; thực hiện chế độ báo cáo kế toán và quyết toán theo

• Nhiệm vụ chi được bố trí trong dự toán ngân sách năm, chỉ được chi
trong niên độ ngân sách năm đó, các khoản chi có trong dự toán đến hết 31/12
chưa thực hiện được không được chuyển sang năm sau chi tiếp, trừ trường
hợp cần thiết phải chi nhưng chưa chi được, phải được Uỷ ban nhân dân quyết
định cho chi tiếp, khi đó hạch toán và quyết toán như sau: nếu thực hiện trong
thời gian chỉnh lý quyết toán thì dùng tồn quỹ năm trước để chi và quyết toán
vào ngân sách năm trước; nếu được quyết định thực hiện trong năm sau, thì
làm thủ tục chuyển nguồn sang năm sau để chi tiếp và thực hiện quyết toán
vào chi ngân sách năm sau.
- Quyết toán ngân sách xã hàng năm:
+ Tài chính xã lập báo cáo quyết toán thu, chi ngân sách xã hàng năm trình
Uỷ ban nhân dân xã xem xét để trình Hội đồng nhân dân xã phê chuẩn, đồng
thời gửi Phòng Tài chính huyện để tổng hợp. Thời gian gửi báo cáo quyết toán
năm cho Phòng Tài chính huyện do Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh quy định.
+ Quyết toán chi ngân sách xã không được lớn hơn quyết toán thu ngân
sách xã. Kết dư ngân sách xã là số chênh lệch lớn hơn giữa số thực thu và số
thực chi ngân sách xã. Toàn bộ kết dư năm trước được chuyển vào thu ngân
sách năm sau.
Sinh viên: Lê Thị Vân Anh

Page 13


Luận văn cuối khóa

Khoa Tài Chính Công

+ Sau khi Hội đồng nhân dân xã phê chuẩn, báo cáo quyết toán được lập
thành 05 bản để gửi cho Hội đồng nhân dân xã, Uỷ ban nhân dân xã, Phòng
tài chính huyện, Kho bạc Nhà nước nơi xã giao dịch (để làm thủ tục ghi thu

Trong quá trình tổ chức thực hiện dự toán chi thường xuyên, mỗi ngành
mỗi cấp phải căn cứ vào dự toán kinh phí đã được duyệt mà phân bổ và sử
dụng cho các khoản chi và phải hạch toán theo đúng mục lục ngân sách.
Định kỳ theo chế độ quyết toán kinh phí đã quy định, các ngành, các cấp,
các đơn vị khi phân tích đánh giá kết quả thực hiện của kỳ báo cáo phải lấy dự
toán làm căn cứ đối chiếu, so sánh.
1.2.2.2 Nguyên tắc chi tiết kiệm, hiệu quả.
Có thể nói tiết kiệm, hiệu quả là một trong những nguyên tắc quan trọng
hàng đầu của quản lý kinh tế tài chính vì nguồn lực thì luôn có giới hạn nhưng
nhu cầu thì hông có mức giới hạn nào cả. Do vậy, trong quá trình phân bổ và sử
dụng các nguồn lực khan hiếm đó luôn phải tính sao cho chi phí ít nhất nhưng
vẫn đạt hiệu quả tốt nhất. Hàng năm nguồn chi cho NS xã thì có hạn nhưng nhu
cầu chi NS xã luôn tăng nhanh so với khả năng huy động được. Vì vậy tôn
trọng nguyên tắc tiết kiệm hiệu quả là cần thiết trong quản lý chi NS xã.
1.2.2.3 Nguyên tắc chi trực tiếp qua Kho bạc Nhà nước.
Một trong những nguyên tắc quan trọng của Kho bạc Nhà nước là quản
lý quỹ NS xã, vì vậy Kho bạc Nhà nước vừa có quyền vừa có trách nhiệm
kiểm soát chặt che mọi khoản chi thường xuyên của NS xã, hiện nay nước ta
đã và đang thực hiện “ Chi trực tiếp qua Kho bạc Nhà nước”
Chi trực tiếp qua Kho bạc Nhà nước là phương thức thanh toán chi trả có sự
tham gia của ba bên: Đơn vị sử dụng NSX, Kho bạc Nhà nước, tổ chức hoặc cá nhân
được nhận các khoản tiền do đơn vị sử dụng NSX ủy quyền Kho bạc Nhà nước trích
tiền tài khoản của mình để chuyển trả vào tài khoản cho người được hưởng ở một
trung gian tài chính nào đó, nơi người hưởng tiền mở tài khoản gia dịch.
1.2.2.4 Nguyên tắc chi theo đúng chế độ, tiêu chuẩn định mức quy định
Sinh viên: Lê Thị Vân Anh

Page 15



Hóa, thuộc tả ngạn (bờ bắc) của sông Chu. Phía đông giáp các xã Thiệu Duy
và Thiệu Nguyên. Phía nam giáp các xã Thiệu Đô và Thiệu Vân. Phía tây giáp
các xã Thiệu Phúc và Thiệu Phú. Phía bắc giáp các xã Thiệu Phú và Thiệu
Duy.
- Địa hình: Đây là một thị trấn nằm ở trung tâm huyện Thiệu hóa, địa hình
chủ yếu là bằng phẳng. Địa hình này thuận lợi cho việc canh tác, đi lại, giao
thương hàng hóa của người dân địa phương.
2.1.1.2 Điều kiện kinh tế - xã hội
- Đất đai: Thị trấn Vạn hà có diện tích tự nhiên là 5,45 km 2 trong đó đất
nông nghiệp là 3,55 km2 (chiếm 65,14%), đất phi nông nghiệp là 1.33 km 2
(chiếm 24,41 %) , đất chưa sử dụng là 0,57 km2 (chiếm 10,45%) (Số liệu
thống kê năm 2013 của Cục thống kê huyện Thiệu Hóa).
- Đặc điểm kinh tế:
+ Tốc độ tăng trưởng GDP năm 2014: 7,83%
+ Thu nhập bình quân đầu người: 2,17 triệu/người/tháng
+ Tỉ trọng các ngành kinh tế: 65,08% nông nghiệp; 15,97% công nghiệp
và 18,95% dịch vụ.
- Đặc điểm xã hội:
+ Dân số: Theo số liệu thống kê năm 2014, dân số xã là 7.248 người,
mật độ 133 người/km2, tỉ lệ tăng dân số tự nhiên 17,66%.
+ Lao động: Số lượng lao động đang làm việc là 5.975 người, trong đó lao
động trong ngành nông nghiệp và lâm nghiệp chiếm tỉ trọng lớn 71% (4243 người).
Sinh viên: Lê Thị Vân Anh

Page 17


Luận văn cuối khóa

Khoa Tài Chính Công

Page 18