BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM NGHỆ THUẬT TRUNG ƯƠNG
VŨ THỊ VÂN OANH
XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG VĂN HÓA CƠ SỞ
PHƯỜNG HỒNG HẢI, THÀNH PHỐ HẠ LONG,
TỈNH QUẢNG NINH
LUẬN VĂN THẠC SỸ QUẢN LÝ VĂN HÓA
Khóa 5 (2016 - 2018)
Hà Nội, 2018
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM NGHỆ THUẬT TRUNG ƯƠNG
VŨ THỊ VÂN OANH
XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG VĂN HÓA CƠ SỞ
PHƯỜNG HỒNG HẢI, THÀNH PHỐ HẠ LONG,
TỈNH QUẢNG NINH
LUẬN VĂN THẠC SỸ
Chuyên ngành: Quản lý văn hóa
Mã số: 8319042
Người hướng dẫn khoa học: GS.TSKH. Phạm Lê Hòa
Hà Nội, 2018
ĐSVH
Đời sống văn hóa
ĐSVHCS
Đời sống văn hóa cơ sở
HĐND
Hội đồng nhân dân
NN
Nhà nước
MTTQ
Mặt trận Tổ quốc
QLNN
Quản lý nhà nước
TDĐKXDĐSVH
Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa
TDTT
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ....................................................................................................... 1
Chương 1: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG VĂN
HÓA CƠ SỞ VÀ CÔNG TÁC XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG VĂN HÓA TẠI 8
PHƯỜNG HỒNG HẢI ................................................................................. 8
1.1. Một số khái niệm .................................................................................... 8
1.1.1. Đời sống văn hóa................................................................................. 8
1.1.2. Xây dựng đời sống văn hóa cơ sở ....................................................... 9
1.1.3. Quản lý nhà nước về xây dựng đời sống văn hóa ............................. 10
1.1.4. Thiết chế văn hóa .............................................................................. 11
1.2. Nội dung về xây dựng đời sống văn hóa cơ sở .................................... 13
1.2.1. Năm nội dung xây dựng đời sống văn hóa cơ sở ................................. 13
1.2.2. Bảy phong trào văn hóa ...................................................................... 15
1.3. Các văn bản pháp lý về xây dựng đời sống văn hóa cơ sở .................. 16
1.3.1. Văn bản cấp Trung ương ................................................................... 16
1.3.2. Văn bản cấp tỉnh, thành phố.............................................................. 19
1.4. Khái quát về xây dựng đời sống văn hóa phường Hồng Hải ............... 21
1.4.1. Điều kiện tự nhiên và đặc điểm dân số, xã hội của phường Hồng Hải... 21
1.4.2. Đặc điểm về đời sống văn hóa phường Hồng Hải…. . …
23
1.4.3. Vai trò của xây dựng đời sống văn hóa đối với phường Hồng Hải 236
Tiểu kết chương 1........................................................................................ 29
Chương 2: THỰC TRẠNG XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG VĂN HÓA
TẠI PHƯỜNG HỒNG HẢI........................................................................ 31
2.1. Chủ thể xây dựng đời sống văn hóa ..................................................... 31
2.1.1. Ban chỉ đạo phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống
văn hóa”....................................................................................................... 31
2.1.2. Phòng Văn hóa và Thông tin thành phố Hạ Long ............................ 32
3.2.6. Giải pháp về thi đua, khen thưởng và thanh tra, kiểm tra, xử lý vi
phạm ............................................................................................................ 92
3.2.7. Giải pháp về phát huy vai trò của cộng đồng dân cư ........................ 94
Tiểu kết chương 3........................................................................................ 96
KẾT LUẬN ................................................................................................. 97
TÀI LIỆU THAM KHẢO ......................................................................... 100
PHỤ LỤC .................................................................................................... 97
1
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Xây dựng đời sống văn hóa là một trong những nhiệm vụ trọng tâm
của toàn Đảng, toàn dân. Đảng và Nhà nước ta đã sớm có đường lối, định
hướng, chính sách phù hợp để phát triển văn hóa Việt Nam ngày càng phong
phú đa dạng nhưng vẫn đậm đà bản sắc dân tộc. Nhiệm vụ giữ gìn, bảo tồn,
phát huy những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp luôn được đặt song song
với nhiệm vụ tiếp thu, chọn lọc những tinh hoa văn hóa của nhân loại.
Nhận thức sâu sắc giá trị của văn hóa trong quá trình phát triển, Đại
hội XII của Đảng đã xác định “tiến hành đồng bộ và gắn kết chặt chẽ ba
lĩnh vực: Phát triển kinh tế là nhiệm vụ trọng tâm, xây dựng, chỉnh đốn
Đảng là nhiệm vụ then chốt cùng với việc xây dựng văn hóa, nền tảng tinh
thần của xã hội nhằm tạo nên sự phát triển nhanh, hiệu quả và bền vững
của đất nước”. Trong đó, nội dung xây dựng văn hóa được xác định: “Xây
dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc”, một định
hướng quan trọng để đất nước phát triển bền vững. Văn kiện Đại hội đại
biểu toàn quốc lần thứ X đã khẳng định “làm cho văn hóa thấm sâu vào
từng khu dân cư, từng gia đình, từng người, hoàn thiện giá trị mới của con
người Việt Nam, kế thừa các giá trị truyền thống dân tộc và tiếp thu tinh hoa
văn hóa của loài người, tăng sức đề kháng chống văn hóa đồi trụy, độc hại.”.
trình
triển
khai
thực
hiện
phong
trào
TDĐKXDĐSVH vẫn còn nhiều điều bất cập. Việc đầu tư cho phát triển
sự nghiệp văn hóa, thể thao còn chưa tương xứng với tăng trưởng kinh
tế; hệ thống thiết chế văn hóa, các công trình nghệ thuật, nhà luyện tập,
nhà thi đấu, khu vui chơi giải trí tuy đã có những vẫn còn ít; công tác xã
hội hóa trong lĩnh vực văn hóa, thể thao chưa nhiều. Đội ngũ cán bộ làm
công tác văn hóa, thể thao còn thiếu, chưa đủ mạnh, nhất là cán bộ cơ sở;
nhận thức và ý thức xây dựng đời sống văn hóa, văn minh đô thị của một
bộ phận nhân dân còn hạn chế…
Xuất phát từ đòi hỏi của thực tiễn trong quá trình thực hiện phong trào
TDĐKXDĐSVH tại địa phương hiện nay; với nhiệm vụ thực hiện quản lý
nhà nước ở địa phương, phụ trách lĩnh vực văn hóa - xã hội nên tôi đã chọn
đề tài “Xây dựng đời sống văn hóa cơ sở phường Hồng Hải, thành phố Hạ
Long, tỉnh Quảng Ninh” làm luận văn tốt nghiệp bậc cao học chuyên ngành
3
sống văn hóa [39], tác giả Nguyễn Hữu Thức đã khái quát những lý luận cơ
bản và đánh giá toàn diện về cuộc vận động Toàn dân đoàn kết xây dựng
đời sống văn hóa ở nước ta trong thời kỳ hội nhập.
Bên cạnh đó còn có những công trình nghiên cứu khác như: Xây dựng
đời sống văn hóa ở cơ sở của Viện Văn hóa - Bộ Văn hóa (1984); Hỏi và
đáp về phong trào toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa của Ban
chỉ đạo phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” Trung
ương (2000)…
Ngoài ra, một số luận văn tốt nghiệp thạc sỹ của các học viên tại các
trường Đại học cũng đã đề cập đến vấn đề xây dựng và phát triển đời sống
văn hóa cơ sở:
Luận văn thạc sỹ chuyên ngành Quản lý văn hóa của tác giả Hoàng
Văn Vinh về “Xây dựng đời sống văn hóa ở huyện Đông Triều, tỉnh Quảng
Ninh” [50]. Bên cạnh việc khái quát những vấn đề cơ bản về văn hóa, xây
dựng đời sống văn hóa và đặc điểm của địa phương, tác giả đã phân tích
sâu về thực trạng, chỉ ra những hạn chế và nguyên nhân trong việc xây
dựng đời sống văn hóa trên toàn địa bàn huyện. Từ đó, tác giả đã đề xuất
những giải pháp cơ bản để nâng cao hiệu quả xây dựng đời sống văn hóa ở
huyện Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh.
Luận văn thạc sỹ của tác giả Phạm Thị Thúy Nga về “Xây dựng đời
sống văn hóa tại xã Vạn Ninh, thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh” [31]. Luận
văn đã khái quát những vấn đề cơ bản về xây dựng đời sống văn hóa và
thiết chế văn hóa ở cơ sở. Tác giả cũng phân tích thực trạng và đưa ra một
số nhóm giải pháp về xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở tại xã Vạn Ninh,
thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh.
Luận văn thạc sỹ của tác giả Đinh Thị Thu Mai về “Xây dựng đời sống
văn hóa cơ sở ở thành phố Hải Dương, tỉnh Hải Dương” [29]. Luận văn đã
5