1. MỞ ĐẦU
1.1. Lý do chọn đề tài.
Giáo dục mầm non là bậc học đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân,
chịu trách nhiệm giáo dục trẻ từ 0-6 tuổi, mục tiêu của Đảng ta đặt ra cho ngành
học mầm non trong nghị quyết số 29 đó là: “Giúp trẻ phát triển thể chất, tình cảm,
hiểu biết, thẩm mỹ hình thành các yếu tố đầu tiên của nhân cách, chuẩn bị tốt cho
trẻ bước vào lớp 1”[1]. Sứ mệnh mà Đảng ta giao cho nghành giáo dục trong nghị
quyết số 29 NQ/TW hội nghị lần thứ XIII ban chấp hành trung ương khóa XI
ngày 4 tháng 11 năm 2013 đó là. Tạo chuyển biến căn bản, mạnh mẽ về chất
lượng, hiệu quả giáo dục đào tạo; đáp ứng ngày càng tốt hơn công cuộc xây dựng,
bảo vệ tổ quốc và nhu cầu học tập của nhân dân. Giáo dục con người Việt Nam
phát triển toàn diện và phát huy tốt nhất tiềm năng, khả năng sáng tạo của mỗi cá
nhân; yêu gia đình, yêu tổ quốc, yêu đồng bào; sống tốt và làm việc hiệu quả. Xây
dựng nền giáo dục mở, thực học, thực nghiệp, dạy tốt, học tốt, quản lý tốt; có cơ
cấu và phương thức giáo dục hợp lý, gắn với xây dựng xã hội học tập; đảm bảo
các điều kiện nâng cao chất lượng; chuẩn hóa, hiện đại hóa, dân chủ hóa, xã hội
hóa và hội nhập quốc tế hệ thống giáo dục và đào tạo; giữ vững định hướng xã
hội chủ nghĩa và bản sắc dân tộc. Phấn đấu đến năm 2030, nền giáo dục việt nam
đạt trình độ tiên tiến trong khu vực[1].
Cùng với sự phát triển chung của đất nước ngành Giáo Dục và Đào Tạo
Vĩnh Lộc tiếp tục giữ vai trò to lớn trong việc chăm sóc, bồi dưỡng thế hệ trẻ, tạo
ra nguồn lực cho sự phát triển của quê hương. Trong những năm gần đây chất
lượng Giáo Dục và Đào tạo Vĩnh Lộc đã có nhiều khởi sắc, song song với việc
đổi mới căn bản giáo dục thì bậc học Mầm non đang từng bước nâng cao chất
lượng chăm sóc giáo dục toàn diện cho trẻ, để thực hiện tốt Nghị quyết số 29 mà
đảng ta đã đề ra nhằm đổi mới căn bản giáo dục toàn diện. Cùng với sự phát triển
chung của Bộ và Tỉnh. Huyện nhà luôn dấy lên phong trào thi đua dạy tốt học tốt
từng bước đổi mới phương pháp giáo dục, trong đó bậc học mầm non cũng góp
phần to lớn trong công cuộc đổi mới này. Đi cùng với vấn đề đổi mới giáo dục,
thực hiện nhiệm vụ năm học thì việc chỉ đạo chuyên đề trong các năm học được
thực hiện sâu rộng và phát triển mạnh, trong đó có “Chuyên đề xây dựng Trường
Là một cán bộ quản lý hàng ngày trực tiếp chỉ đạo giáo viên thực hiện
nhiệm vụ chuyên môn, điều mà tôi trăn trở phải làm sao mà tất cả trẻ em trong độ
tuổi đến trường đều được chăm sóc giáo dục tốt, có một môi trường giáo dục tốt
nhất, có đầy đủ các điều kiện vật chất trong lớp, ngoài lớp đáp ứng các nhu cầu
hoạt động của trẻ. Đồng thời nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho trẻ, góp
phần vào việc thực hiện Nghị quyết 29 về Đổi mới căn bản giáo dục toàn diện mà
Đảng ta đã đề ra tại đơn vị mình. Chính vì vậy mà tôi đã trăn trở suy nghĩ và áp
dụng “Một số kinh nghiệm chỉ đạo giáo viên xây dựng môi trường giáo dục
lấy trẻ làm trung tâm đạt hiệu quả tại trường mầm non Vĩnh Hưng”.
1.2. Mục đích nghiên cứu.
- Giúp đội ngũ giáo viên trong nhà trường nâng cao nhận thức và năng
lực chăm sóc giáo dục trẻ, thực hiện tốt công tác giáo dục trẻ theo quan điểm
giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, phù hợp với điều kiện thực tế của nhóm lớp và
của địa phương để nâng cao chất lượng giáo dục trong nhà trường.
- Giúp đội ngũ giáo viên và học sinh có kỹ năng xây dựng được môi
trường giáo dục mang tính mở, kích thích trẻ tham gia vào các hoạt động, phát
huy khả năng tư duy sáng tạo của trẻ, thúc đẩy trẻ tham gia hiệu quả vào các
hoạt động chơi và trải nghiệm đa dạng.
- Tạo cho trẻ có cơ hội học tập thông qua chơi bằng nhiều cách khác nhau
phù hợp với nhu cầu, hứng thú và khả năng của từng trẻ.
- Huy động sự tham gia của nhà trường, gia đình và xã hội, tạo sự thống
nhất trong cộng đồng cùng quan tâm xây dựng môi trường giáo dục cho trẻ
trong trường mầm non, cải thiện về môi trường giáo dục góp phần thực hiện có
hiệu quả chuyên đề “Xây dựng trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm”
1.3. Đối tượng nghiên cứu.
Một số biện pháp chỉ đạo giáo viên xây dựng và sử dụng môi trường giáo
dục lấy trẻ làm trung tâm đạt hiệu quả cao. Giúp trẻ tích cực tham gia vào các
hoạt động ở trường mầm non Vĩnh Hưng.
1.4. Phương pháp nghiên cứu.
2
trung tâm được thể hiện trong tất cả các yếu tố của quá trình giáo dục. Từ việc xác
định mục tiêu, nội dung, phương pháp giáo dục cho đến những hoạt động cụ thể
của người giáo viên như lập kế hoạch, xây dựng môi trường giáo dục...”[4].
Để chương trình giáo dục lấy trẻ làm trung tâm được thực hiện một cách
tốt nhất và có hiệu quả nhất thì việc xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm
trung tâm trong trường mầm non là việc làm rất cần thiết và không thể thiếu, đây
là một nhiệm vụ hết sức quan trọng và có ý nghĩa to lớn đối với sự phát triển của
trẻ ở lứa tuổi mầm non. Bởi chỉ có môi trường giáo dục tốt với tạo cơ hội cho trẻ
được tìm tòi, khám phá, phát hiện nhiều điều mới lạ, hấp dẫn trong cuộc sống,
trẻ được tự lựa chọn hoạt động cá nhân hoặc theo nhóm một cách tích cực, qua
đó kiến thức và kỹ năng của trẻ dần được hình thành và phát triển.
Môi trường giáo dục đa dạng phong phú sẽ kích thích tính tích cực, chủ
động của trẻ từ việc lựa chọn góc chơi, đồ chơi đến việc tự quyết định và tìm
cách giải quyết nhiệm vụ. Trẻ sẽ dần biết tự chịu trách nhiệm với hành động của
mình và biết đánh giá những thành công hay thất bại trong quá trình chơi, trẻ sẽ
dần rút ra những bài học cho bản thân mình. Trong quá trình hoạt động trẻ sẽ
3
phối hợp chơi cùng nhau như cùng chơi xây dựng, cùng chơi trò chơi gia đình,
bác sỹ...trên cơ sở đó giúp trẻ tái hiện lại mối quan hệ gia đình, cộng đồng. Qua
đó trẻ học được cách làm việc với người khác, học cách lắng nghe và chia sẻ suy
nghĩ của bản thân với bạn bè, là cơ sở để hình thành tính tự lập, tính tập thể và
tinh thần đoàn kết ở trẻ.
Một môi trường sạch sẽ an toàn, có sự bố trí khu vực chơi và học trong
lớp, ngoài trời phù hợp, thuận tiện, có ý nghĩa to lớn không chỉ đối với sự phát
triển thể chất của trẻ mà còn thỏa mãn nhu cầu nhận thức, mở rộng hiểu biết của
trẻ, kích thích trẻ hoạt động tích cực, sáng tạo. Môi trường giáo dục cởi mở, thân
thiện giữa giáo viên với trẻ, giữa trẻ với trẻ và giữa trẻ với môi trường xung
quanh sẽ tạo cơ hội cho trẻ được chia sẻ, giải bày tâm sự, nguyện vọng mong
- Đội ngũ cán bộ giáo viên trong nhà trường có trình độ chuẩn 100% trong
đó có 75 % cán bộ giáo viên có trình độ trên chuẩn, giáo viên trẻ, khoẻ, nhiệt
4
tình, yêu nghề, mến trẻ, có tinh thần trách nhiệm cao, có một số giáo viên có
năng khiếu trong việc tạo môi trường giáo dục cho trẻ.
- Tỷ lệ huy động trẻ ra lớp đạt 85% trong đó trẻ mẫu giáo ra lớp đạt 100%,
trẻ đi học chuyên cần đạt 97%, 100% trẻ đến trường đều được ăn ở bán trú tại
trường nên thuận tiên cho việc chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục của nhà trường.
2.2.2. Khó khăn:
- Là một trường miền núi vùng 135 của huyện Vĩnh Lộc chưa phải là
trường chuẩn quốc gia, tuy cơ sở vật chất cơ bản đủ theo mức tối thiểu nhưng
vẫn còn nhiều thiếu thốn. phòng học còn thiếu, đồ dùng đồ chơi chưa đáp ứng
được nhu cầu học tập của trẻ. Trẻ đến trường đông lớp học quá tải nên ảnh
hưởng không nhỏ đến việc tổ chức các hoạt động cho trẻ, đặc biệt là các góc
hoạt động trong lớp của trẻ.
- Môi trường vật chất trong và ngoài lớp chưa đáp ứng được nhu cầu,
hứng thú chơi của trẻ, chưa tạo được điều kiện cho tất các trẻ có thể chơi mà
học, học bằng chơi. Các khu vực trong nhà trường chưa được tận dụng các
không gian để cho trẻ hoạt động phù hợp, đa dạng, phong phú, các góc hoạt
động trong lớp và ngoài lớp chưa mang tính mở, chưa tạo điều kiện cho trẻ dễ
dàng tự lựa chọn và sử dụng sự vật, đồ vật, đồ chơi để thực hành, trải nghiệm
bằng nhiều cách khác nhau.
- Trang thiết bị đồ dùng đồ chơi; môi trường giáo dục ngoài lớp học còn
nhiều hạn chế chưa phong phú đa dạng, trẻ chưa có cơ hội, tận dụng hoàn cảnh,
tình huống thật để hoạt động trải nghiệm, khám phá.
- Khu vực hoạt động của trẻ đã được quy hoạch song còn quá chật hẹp so
với số trẻ ra lớp.
- Việc tạo môi trường giáo dục trong và ngoài nhóm lớp của giáo viên
thiếu tính sáng tạo chưa có tính thẩm mỹ, chưa thu hút được trẻ tham gia
vào các hoạt động tích cực, cụ thể được thể hiện qua việc khảo sát, đánh
giá việc tạo môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm của giáo viên và khả
năng tham gia vào các hoạt động của trẻ trong năm học 2016 - 2017.
Bảng khảo sát viêc xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm
của giáo viên năm học 2016-2017.(Trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiêm).
TT
Tiêu chí khảo sát
1
2
3
Môi trường vật chất trong lớp,
ngoài lớp đáp ứng nhu cầu,
hứng thú chơi của trẻ, tạo điều
kiện cho tất cả các trẻ có thể
chơi mà học, học bằng chơi,
phù hợp với điều kiện thực tế.
Các khu vực được quy hoạch
theo hướng tận dụng các
không gian cho trẻ hoạt động
phù hợp, linh hoạt, đa dạng,
phong phú, các góc hoạt động
trong lớp và ngoài lớp mang
tính mở, tạo điều kiện cho trẻ
dễ dàng tự lựa chọn và sử
dụng sự vật, đồ vật, đồ chơi
15
3
15
5
25
9
45
20
2
10
3
15
5
25
10 50
được giao tiếp, thể hiện mối
quan hệ thân thiện giữa trẻ
với trẻ và trẻ với những người
xung quanh
20
2
10
2
10
3
15
13 65
20
3
15
3
15
vào các hoạt động vui chơi, học
450
230 51
220
49
tập theo quan điểm giáo dục lấy
trẻ làm trung tâm
3
Trẻ biết thể hiện mối quan hệ
thân thiện với cô giáo, với các
450
250 55
200
45
bạn và mọi người xung quanh,
Từ kết quả khảo sát trên bản thân tôi nhận thấy rằng việc xây dựng môi
trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm mới chỉ thể hiện ở bề rộng, chưa có chiều
sâu do đó hiệu quả mang lại chưa cao.
*Nguyên nhân:
- Việc xây dựng kế hoạch chỉ đạo giáo viên xây dựng môi trường giáo dục
trong trường còn chung chung, chưa có kế hoạch cụ thể cho từng giáo viên, từng
nhóm lớp, từng bộ phận.
- Chưa biết tận dụng thế mạnh của những giáo viên có năng khiếu trong
việc tạo môi trường giáo dục cho trẻ.
- Việc tổ chức hội thi tạo môi trường giáo dục cho trẻ chưa có tính sáng
tạo nên các sản phẩm của hội thi chưa đa dạng phong phú, chưa đầy đủ chủng
loai, còn thừa thiếu trong các lĩnh vực giáo dục các góc chơi ngoài trời chưa có,
các đồ chơi phát triển vận động còn nghèo nàn.
- Chưa phối hợp được với các đoàn thể trong nhà trường để tạo thêm động
lực thúc đẩy giáo viên tích cực hơn trong việc tạo môi trường giáo dục.
Thời gian Nội dung công việc
Biện pháp chỉ đạo
- San lấp mặt bằng - Tham mưu với hiệu trưởng cách san lấp
Tháng
cải tạo, xây dựng mặt bằng và kinh phí cho việc san lấp, cải
5/2017
vườn hoa và vườn tạo xây dựng vườn hoa vườn rau
rau sạch cho trẻ - Huy động giáo viên tham gia cải tạo lại
hoạt động.
khu vườn cho trẻ hoạt động phù hợp mang
tính thẩm mỹ.
Tháng
- Trang trí tạo môi - Tham mưu với hiệu trưởng tìm chọn một
6;7/2017 trường trong lớp.
số giáo viên có năng khiếu mỹ, có kinh
- Ươm hoa, rau để nghiệm trong việc trang trí tạo môi trường
trồng trong vườn, trong lớp cho trẻ trong thời gian hè.
bồn hoa và các góc - Ươm rau, hoa giống trong hè để năm học
thiên nhiên.
mới có cây trồng.
Tháng
- Phát động giáo - Triển khai, đôn đốc giáo viên làm đồ
8;9/2017 viên làm đồ dùng dùng, dạy học.
dạy học
- Tham mưu với hiệu trưởng mua bình
-Trồng và chăm sóc thông minh để trồng rau.
8
góc thiên nhiên, bồn
trẻ ở các lớp, các tổ.
2.3.2. Chỉ đạo giáo viên xây dựng môi trường giáo dục trong lớp và
ngoài lớp học.
Môi trường giáo dục trong trường mầm non gồm môi trường bên trong và
môi trường bên ngoài lớp học, cả hai môi trường này đều rất quan trọng ảnh
hưởng trực tiếp đến việc dạy và học của cô và trẻ trong trường mầm nọn. Trẻ sẽ tham
gia vào các hoạt động và các trò chơi như thế nào hứng thú hay không đều phụ thuộc
vào môi trường giáo dục mà giáo viên tạo cho trẻ tham gia hoạt động, môi trường bên
trong và môi trường bên ngoài lớp học tốt phù hợp thì mối quan hệ tương tác
giữa cô với trẻ, giữa trẻ với trẻ, giữa trẻ với người lớn xung quanh sẽ được hình
thành và phát triển từ đây môi trường xã hội được phát triển tốt hơn. Vì vậy tôi
đã chỉ đạo giáo viên tận dụng triệt để những không gian, điều kiện thực tế của
trường, lớp mình để tạo được môi trường tốt nhất cho trẻ hoạt động theo từng
việc làm cụ thể như sau.
a) Chỉ đạo giáo viên xây dựng môi trường thiên nhiên ngoài lớp học.
Môi trường thiên nhiên ngoài lớp học là khoảng không gian rộng mở. Trẻ
được tự do khám phá, sử dụng các giác quan để hòa mình vào thế giới thiên
nhiên, cỏ cây hoa lá, giúp trẻ có nhiều cơ hội chơi mà học. Để trẻ có nhiều cơ
hội trải nghiệm với thiên nhiên. Vườn cổ tích, góc thiên nhiên và bồn hoa cây
cảnh xung quanh trường là môi trường mà trẻ rất thích hoạt động hoạt động
khám phá. Tôi đã tham mưu với hiệu trưởng để cải tạo lại. Không gian vườn cổ
tích của nhà trường trước đây rất chật hẹp, chỉ trồng được một số cây và cỏ dại
cho trẻ hoạt động không có đất để trồng các loại hoa, loại rau cho trẻ quan sát,
hoạt động hàng ngày. Bồn hoa trước các lớp học trồng chưa có qui mô nên chưa
đẹp mắt. Các góc thiên nhiên chưa đẹp chưa thu hút được trẻ tham gia vào các
9
hoạt động. Tôi tham mưu với hiệu trưởng chặt bỏ những loại cây dại không cần
thiết trong vườn cổ tích, san lấp mặt bằng để tạo khuôn viên khu vườn, tận dụng
lục; hình ảnh vườn hoa, vườn rau của nhà trường)
Tận dụng lan can trước hiên khu nhà hai tầng tôi đã tham mưu với hiệu
trưởng mua bình thông minh để trồng rau cải nhật đặt trên lan can vỉa hè vừa
đẹp vừa đảm bảo an toàn cho trẻ khi chơi ngoài hiên và đặc biệt hàng ngày cô và
trẻ cùng nhau chăm sóc và thu hoạch rau để chế biến các món ăn từ rau cải nhật
cho cô và trẻ ăn hàng ngày.(Tranh 3 sau phụ lục; hình ảnh những bình rau cải
nhật do cô và trẻ trồng và chăm sóc trên lan can các lớp)
b) Chỉ đạo giáo viên trang trí môi trường bên trong lớp học
Đối với môi trường trong lớp học không thể thiếu những góc chơi của trẻ.
Để lớp học thêm lôi cuốn trẻ, các cô giáo cần tạo nên một môi trường lớp học
với những màu sắc sặc sỡ, sinh động, những nhân vật ngộ nghĩnh. Những hình
10
ảnh đẹp mang tính thẩm mỹ cao. Nhận thức rõ điều này và rút kinh nghiệm từ
những năm học trước, trang trí lớp theo kiểu đại trà giao cho giáo viên các lớp tự
trang trí hiệu quả mang lại chưa cao nhiều giáo viên không có năng khiếu trong
việc trang trí lớp nên dẫn đến nhiều lớp chưa đẹp chưa có tính sáng tạo, nên
chưa thu hút được trẻ tham gia vào các hoạt động mà lại còn lảng phí nguyên vật
liệu, công sức trong khi làm rất nhiều. Hơn nữa vào đầu năm học giáo viên bận
trang trí lớp không có thời gian làm đồ dùng dạy học dẫn đến đồ dùng đồ chơi
cho trẻ hoạt động không có nhiều. Bởi vậy tôi đã tham mưu với hiệu trưởng lựa
chọn một số đồng chí có năng khiếu về trang trí lớp để tham ra trang trí cho cả
trường trong thời gian hè để đầu năm học mới giáo viên không phải trang trí lớp
mà tập trung vào dạy trẻ và làm đồ dùng dạy học. Để việc tạo môi trường trong
lớp đạt được hiệu quả cao tôi đã trực tiếp làm cùng các cô trong thời gian hè và
nghiên cứu tìm ra các ý tưởng để trang trí các góc cho trẻ hoạt động mang tính
mở tích hợp được nhiều lĩnh vực giáo dục, thu hút trẻ vào các hoạt động. Để tạo
cơ hội cho trẻ được chơi, được thử nghiệm bằng nhiều cách khác nhau và xử
dụng xuyên suốt cả năm học nhưng nó vẫn phù hợp, hấp dẫn, đa dạng không
Cách sử dụng các góc chơi được thể hiện qua các hình ảnh mịnh họa sau
đây tôi đã chỉ đạo giáo viên trong trường thực hiện bước đầu đã thu được những
kết quả rất tốt. Giáo viên không phải làm tranh, làm đồ dùng trong các tiết dạy,
mà đã có sẵn tranh trang trí, chỉ cần chuẩn bị lô tô là dạy được tất cả các môn.
Học sinh tích cực tham gia các hoạt động. Cụ thể cách sử dụng được thể
hiên qua ví dụ sau.
Ví dụ; hình ảnh góc chủ điểm khi mới trang trí với hình thức mở dưới đây.
Khi áp dụng dạy trẻ trong chủ đề thế giới động vật; với hoạt động KPKH;
cô yêu cầu hai tổ trong vòng 3 phút bật qua vòng thể dục lên chọn các con vật
sống trong gia đình gắn lên bảng. Trẻ tìm các con vật gắn lên.
(Hình ảnh trẻ hai tổ bật qua vòng lên qắn các con vật sống trong gia đình lên bảng)
12
( Đây là kết quả sau khi chơi với hoạt động khám phá khoa học của trẻ)
Với hoạt động làm quen với toán cô lại yêu cầu trẻ gắn các con vật đúng
theo số lượng cho trước VD cô gắn thẻ số 8 trẻ tìm 8 con vật gắn lên bảng
(Đây là kết quả sau khi chơi với hoạt động làm quen với toán của trẻ)
13
Với hoạt động làm quen với chữ cái, ôn chữ cái nào thì trẻ tìm những con
vật mang chữ cái đó gắn lên bảng. Ví dụ; ôn chữ C trẻ tìm các con vật có chữ C
như con cua, con cá gắn lên bảng....vv. Bất kỳ một lĩnh vực nào cũng có thể sử
dụng dạy trẻ được trong góc chơi này bởi vậy tôi gọi đây là góc đa năng.
chức hội thi, làm thế nào để hội thi đạt kết quả tốt, thi như thế nào để có nhiều sản
phầm đẹp mắt, có được những góc hoạt động đáp ứng với nhu cầu của trẻ trong nhà
trường. Tôi đã đưa ra kế hoạch để tham mưu với hiệu trưởng như sau:
Nhà trường sẽ phát động cô giáo, học sinh và phu huynh của tất cả các lớp
tham gia thi, nhưng không thi theo kiểu đại trà trùng lặp mà tôi giao cụ thể các
phần thi cho từng khối, mỗi khối sẽ có nội dung thi khác nhau để nhà trường có
đa dạng các đồ dùng đồ chơi cho trẻ hoạt động.
- Khối 5 tuổi; mỗi lớp làm một nhà chòi để tạo một góc phân vai chợ quê
có những mặt hàng chủ đạo khác nhau; lớp lá1 cửa hàng hoa ngày tết; lớp 2 cửa
hàng đồ dân dụng; lớp lá 3 cửa hàng rau quả sạch; lớp lá 4 cửa hàng các con vật
nuôi xung quanh bé và mỗi lớp 1 góc chơi với cát với nước.
- Khối 4 tuổi; lớp chồi 1 làm 1 góc chơi dân gian; lớp chồi 2 làm góc âm
nhạc; lớp chồi 3 làm quầy thực phẩm ngày tết, và mỗi lớp 1 loại đồ chơi vận động.
- Khối 3 tuổi và nhà trẻ; mỗi lớp một gian hàng thể hiện sự sấm uất hiện
đại ngày nay những vấn mang bản sắc riêng của từng gian hàng và mỗi lớp một
đồ chơi vận động. Ngoài những phần việc được giao tôi khuyến khích giáo viên
làm nhiều chủng loại đa dạng phong phú càng tốt nhưng yêu cầu gian hàng của
các lớp phải toát lên sản phẩm chính của mình. Khi giao nhiệm vụ cho các lớp
thi tôi phải dựa vào năng khiếu sở trường của từng đồng chí, tận dụng thế mạnh
của phụ huynh các lớp để giao nhiệm vụ.
Để cuộc thi thực sự trở thành ngày hội để thu hút cộng đồng tham gia tạo
môi trường giáo dục cho trẻ bớt đi những khó khăn mà nhà trường đang gặp
phải trong ngày thi trưng bầy sản phẩm thi của các lớp nhà trường tổ chức cho
trẻ và phụ huynh ăn búp phê thực đợn với 12 món ăn do các cô giáo trong
trường tự nấu, nhằm thu hút nhiều người tham dự để nhà trường có cơ hội tuyên
truyền cộng đồng chung tay cùng nhà trường tạo môi trường giáo dục cho trẻ.
Được hiệu trưởng nhất trí cao ban giám hiệu chúng tôi họp mở rộng các tổ
trưởng tổ phó để tôi triển khai kế hoạch thi và tiến hành họp phụ huynh để các
lớp bàn với phụ huynh lớp mình cùng nhau làm đồ đồ chơi tham gia thi cho lớp,
sau khi triển khai kế hoạch thi đến các lớp thì nhà trường nhận được sự ủng hộ
trong cả năm và chấm vào dịp 8/3 để đoàn viên có thời gian sáng tạo chăm sóc.
Hội thi yêu cầu mỗi lớp hoặc mỗi bộ phân phải trồng và chăm sóc một góc thiên
nhiên, các chậu cây cảnh không chỉ đơn thuần là cây cảnh mà chậu cảnh còn
phải là một tác phẩm nghệ thuật thể hiện toát lên được nội dung một câu chuyện
cổ tích hoặc một bài thơ, một danh lam thắng cảnh nổi tiếng của quê hương
được thu nhỏ trong chậu cây cảnh. Hội thi được đoàn viên tham gia hưởng ứng
nhiệt tình kết quả được 10 giải A và 12 giải B; qua hội thi đoàn viên đã học hỏi
nhau cách trồng và chăm sóc góc thiên thiên, nhà trường có được các góc thiên
nhiên đẹp cho trẻ hoạt động. (Tranh 8 sau phụ lục; hình ảnh sản phẩm của hội thi
trồng và chăm sóc góc thiên nhiên của công đoàn nhà trường trong dịp 8/3).
2.4. Hiệu quả của sáng kiến.
Sau khi áp dụng các biện pháp nêu trên vào chỉ đạo giáo viên xây dựng môi
trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm thì chất lượng xây dưng môi trường cho
trẻ trong trường được nâng lên rõ rệt, và thu được những kết quả sau:
2.4.1. Đôi với giáo viên: Đa số giáo viên trong trường đã có kỹ năng trang
trí tạo môi trường, tích cực học hỏi kinh nghiệm của đồng nghiệp, hăng say
trong việc tạo môi trường giáo dục cho trẻ, guan hệ giữa giáo viên với giáo viên,
giáo viên với phụ huynh, giáo viên với trẻ ngày càng thân thiện hơn, giáo viên
16
đã chủ động, sáng tạo hơn trong việc tạo môi trường và tổ chức các hoạt động
trong môi trường giáo dục cho trẻ. Được thể hiện qua kết quả khảo sát.
Bảng khảo sát việc xây dựng trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm của
giáo viên cuối năm học 2017-2018. (Sau khi áp dụng sáng kiến kinh nghiêm).
TT
Số
Mức độ đạt được
GV/lớ
Đạt
ngoài lớp mang tính mở, tạo
điều kiện cho trẻ dễ dàng tự lựa
chọn và sử dụng sự vật, đồ vật,
đồ chơi để thực hành, trải
nghiệm.
3
Khuyến khích trẻ có thể hoạt
động theo nhiều cách khác
nhau; tạo điều kiện, cơ hội cho
trẻ hoạt động, trải nghiệm,
20
15 75 5 25 0 0 0 0
khám phá dưới nhiều hình thức
khác nhau, phát triển toàn diện.
4
Tạo điều kiện, cơ hội, tận dụng
hoàn cảnh, tình huống thật cho
trẻ hoạt động trải nghiệm,
20
16 80 2 10 2 10 0 0
khám phá trong môi trường an
toàn.
5
Đảm bảo an toàn về mặt tâm lý
cho trẻ và trẻ thường xuyên
được giao tiếp, thể hiện mối
20
15 75 5 25 0 0 0 0
quan hệ thân thiện giữa trẻ với
trẻ và trẻ với những người
450
441 98
9
2
với cô và các bạn
2
Trẻ tích cực, chủ động tham gia
vào các hoạt động vui chơi, học
450
441 98
9
2
tập theo quan điểm giáo dục lấy
trẻ làm trung tâm
3
Trẻ biết thể hiện mối quan hệ
thân thiện với cô giáo, với các
450
443 96
18
4
bạn và mọi người xung quanh,
Từ bảng khảo sát trên cho thấy các biện pháp tôi áp dụng vào chỉ đạo giao
viên xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm mang lại hiệu quả cao.
2.4.3. Đối với nhà trường: Từ khi áp dụng các biện pháp trên vào chỉ đạo
giáo viên xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm nhà trường đã có
một môi trường giáo dục cho trẻ hoạt động đa dạng, phong phú, các lớp có đầy
đủ đồ dùng, đồ chơi cho trẻ hoạt động, môi trường giáo dục bên trong và bên
ngoài lớp học đáp ứng được yêu cầu giáo dục theo quan điểm giáo dục lấy trẻ
làm trung tâm. Quá trình xây dựng môi trường giáo dục đã thu hút được sự tham
vọt, được Phòng Giáo dục và Đào tạo Huyện đánh giá cao.
3.1.1. Bài học kinh nghiệm.
Từ những kết quả đạt được trong việc áp dụng các giải pháp trên vào chỉ
đạo giáo viên tạo môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm tại trường mầm non
Vĩnh Hưng tôi đã rút ra được những bài học kinh nghiệm sau:
- Căn cứ vào tình hình cụ thể của trường, khảo sát thực tế việc tạo môi
trường giáo dục của giáo viên để xây dựng kế hoạch chỉ đạo một cách linh
hoạt, sáng tạo, khoa học.
- Người cán bộ quản lý chỉ đạo chuyên môn phải trực tiếp tham gia
làm với giáo viên thì mới nắm bắt được kịp thời những khó khăn, hạn chế
của từng giáo viên để có hướng chỉ đạo kịp thời.
- Khi phân công công việc cụ thể cho giáo viên phải nắm bắt được
những năng khiếu sở trường riêng của từng đồng chí giáo viên, phát huy thế
mạnh của mỗi cá nhân để có một tập thể hoàn hảo.
- Tổ chức tốt các phong trào thi đua các hội thi để giáo viên có nhiều cơ
hội giao lưu, học hỏi lẫn nhau.
- .Làm tốt công tác thi đua khen thưởng, tạo động cơ cho giáo viên phấn
đấu vươn lên trên mọi lĩnh vực.
Nếu làm tốt những vấn đề nêu trên thì chắc chắn rằng việc tạo môi trường
giáo dục lấy trẻ làm trung tâm cho trẻ trong bất kỳ trường mầm non cũng mang
lại hiệu quả rất cao, sẽ là phương tiện là điều kiện để giúp trẻ phát triển tốt thúc
đẩy nâng cao chát lượng chăm sóc giáo dục trẻ trong trường mầm non.
3.2. Kiến nghị.
Để góp phần nhỏ bé của mình vào việc thực hiện tốt chuyên đề xây dựng
trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm để nâng cao chất lượng giáo dục mầm non
nói riêng, chất lượng giáo dục của đất nước nói chung theo tinh thần chỉ đạo của
nghị quyết số 29 mà Đảng ta đã đề ra tôi xin kiến nghị một số vấn đề sau.
19