MỤC LỤC
Trang
I. PHẦN MỞ ĐẦU.
1. Lí do chọn đề tài.
1
2. Mục đích nghiên cứu.
1
3. Đối tượng nghiên cứu.
2
4. Phương pháp nghiên cứu.
2
II. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM.
1. Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm.
3-4
2. Thực trạng vấn đề.
4-5
3. Những biện pháp chỉ đạo nâng cao chất lượng dạy học môn toán lớp 5 ở
trường Tiểu học Trần Phú.
môn học là vấn đề vô cùng quan trọng cần thiết để học sinh học tốt các cấp học
bậc học trên. Trong các môn học ở bậc tiểu học nói chung và ở khối lớp 5 nói
riêng. Môn Toán được coi là bộ môn khoa học khó, hơn nữa nó là một trong hai
bộ môn vô cùng quan trọng ở bậc tiểu học.
Toán học với tư cách là một môn khoa học nghiên cứu một số vấn đề của
thế giới hiện thực. Nó có một hệ thống kiến thức cơ bản rất gần gũi và cần thiết
cho đời sống của con người.
Nó là công cụ rất cần thiết cho việc học các môn học khác. Môn Toán
giúp cho học sinh có những kỹ năng cơ bản để vận dụng kiến thức vào thực tiễn.
Môn Toán giúp học sinh phát triển tư duy sáng tạo rèn cho các em có nếp sống,
phong cách khoa học.
Xuất phát từ yêu cầu của cấp học, môn học và từ thực tế của nhà trường,
bản thân thấy cần quan tâm đến vấn đề nâng cao chất lượng dạy học môn Toán
nói chung và môn Toán lớp 5 nói riêng. Muốn nâng cao chất lượng dạy học thì
vấn đề đặt ra là nhà trường phải có những biện pháp chỉ đạo thực hiện cụ thể vấn
đề dạy môn Toán nói chung và môn Toán lớp 5 nói riêng cho giáo viên. Là một
2
cán bộ quản lý bản thân tôi đã đúc rút kinh nghiệm “Chỉ đạo nâng cao chất
lượng dạy học môn Toán lớp 5”. Tuy với kinh nghiệm còn ít ỏi, song đã giúp
giáo viên nâng cao chất lượng dạy học môn Toán 5 thu được một số kết quả góp
phần nâng cao hiệu quả giảng dạy của nhà trường.
2. Mục đích nghiên cứu
Kinh nghiệm giải quyết những vấn đề sau:
1. Cơ sở lý luận có liên quan đến vấn đề nâng cao chất lượng dạy học
môn Toán lớp 5.
2. Thực trạng chất lượng dạy - học môn Toán nói chung và môn Toán lớp
5 nói riêng của nhà trường.
làm công tác quản lý cần tìm biện pháp làm thế nào để nâng cao chất lượng dạy
học môn Toán lớp 5 để đáp ứng yêu cầu môn học, bậc học là vấn đề cần thiết.
1.2. Đặc trưng của bộ môn Toán lớp 5.
Như chúng ta đã khẳng định môn Toán ở cấp tiểu học nói chung và môn
toán lớp 5 nói riêng là bộ môn hết sức quan trọng. Đặc trưng của môn Toán nó
phản ánh hết sức thực tế. Dạy cho các em học toán có nghĩa là giúp các em có
những kỹ năng, kỹ xảo trong việc vận dụng những tri thức khoa học một cách
linh hoạt vào thực tiễn cuộc sống.
Chương trình môn Toán lớp 5 nó được mở rộng hơn ở các lớp dưới, nó
được hệ thống hoá, khái quát hoá ở mức hoàn chỉnh hơn như đặc điểm, cấu trúc
của tập hợp số tự nhiên, hệ thập phân. Bổ sung kiến thức, về số thập phân, tiếp
tục sử dụng các biểu thức chứa chữ để khát quát hoá bằng các công thức chữ.
Tất cả các tính chất phép tính, các quy tắc tính chu vi, diện tích, thể tích các
hình. Giúp học sinh tiếp tục thực hiện giải phương trình và bất phương trình đơn
giản. Trên phân số, số thập phân. Tóm lại quá trình chỉ đạo việc nâng cao chất
4
lượng dạy học môn toán 5 thì trước hết phải nắm được cấu trúc, đặc trưng yêu
cầu bộ môn của từng phần học, tiết học và phương pháp dạy học từng bài, từng
phần mới tạo ra được môi trường để khuyến khích các em chủ động, tích cực say
mê học toán. Giáo viên có nắm được cấu trúc, đặc trưng của chương trình thì
mới thiết lập được các bước tiến hành một cách chính xác, từ đó mới lựa chọn
được phương pháp dạy phù hợp với đối tượng và điều kiện học sinh của lớp
mình để nâng cao chất lượng dạy môn Toán 5.
1.3. Đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi học sinh tiểu học nói chung và học
sinh lớp 5 nói riêng.
Đặc điểm tâm lý học sinh tiểu học là rất dễ xúc cảm, có nhu cầu lớn về
cuộc sống tình cảm. Lứa tuổi này các em luôn hiếu động, thích hoạt động vui
chơi giải trí, hành động của các em thường chi phối bởi tình cảm.
chủ yếu là lao động tự do, bố mẹ không có việc làm ổn định. Song được sự quan
tâm của lãnh đạo địa phương, của Ban đại diện Hội cha mẹ học sinh, đặc biệt là
sự quan tâm chỉ đạo của Phòng Giáo dục đào tạo thành phố Thanh Hoá nên
trường liên tục đạt tiến tiến cấp thành phố và nhiều năm đạt tiên tiến cấp tỉnh.
Tuy nhiên, địa phương vẫn là một địa phương khó khăn trong việc đầu tư
cơ sở vật chất cho nhà trường. Song Ban giám hiệu luôn quan tâm chỉ đạo việc
dạy và học trong nhà trường nên chất lượng giáo dục luôn từng bước được nâng
lên.
Trường có 6 đồng chí đạt giáo viên giỏi cấp tỉnh, 15 đồng chí đạt giáo
viên giỏi cấp thành phố, ba đồng chí cán bộ quản lý liên tục đạt chiến sĩ thi đua
cấp thành phố qua các năm.
* Thực trạng vấn đề dạy học môn Toán nói chung và môn Toán lớp 5
nói riêng của trường tiểu học Trần Phú
Trường tiểu học Trần Phú có 40 giáo viên cả 40 đồng chí đều đạt trình độ
chuẩn.
Trường có 28 lớp với tổng số học sinh 1036 em. Trong đó khối 5 gồm 4
lớp với tổng số học sinh 166 em.
a. Kh¶o s¸t chÊt lîng m«n To¸n 4 líp 5, n¨m häc 2015 2016.
6
(Theo thông tư 30)
Tồng số lớp Tổng số HS
4
166
KẾT QUẢ KHẢO SÁT
Hoàn thành
Chưa hoàn thành
Giỏi
Giỏi
Giỏi
Giỏi
Qua khảo sát đầu năm về chất lượng của môn Toán và chất lượng chuyên
môn của giáo viên lớp 5 so với những năm học trước đã có sự chuyên biến
nhưng kết quả vẫn chưa cao. Theo khảo sát các khối lớp đầu năm thì chất lượng
môn Toán của học sinh khối 5 là thấp hơn so với các khối 1, 2, 3, 4. Tỉ lệ học
sinh chưa hoàn thành còn nhiều. Chất lượng học sinh phần nào phản ánh chất
lượng giảng dạy môn Toán của giáo viên. Xuất phát từ thực tế trên bản thân đã
cố gắng tìm ra biện pháp để nâng cao chất lượng dạy học môn Toán 5, tạo động
lực tốt để nâng cao chất lượng dạy học góp phần nâng cao kết quả học tập môn
Toán 5 cho học sinh.
3. Một số biện pháp chỉ đạo nâng cao chất lượng dạy học môn toán lớp 5 ở
trường Tiểu học Trần Phú:
Từ thực trạng của nhà trường, từ việc đổi mới chương trình Toán 5, từ yêu
cầu của bộ môn Toán 5 và từ mục tiêu, trách nhiệm của người quản lý bản thân
tôi đã tìm ra một số biện pháp chỉ đạo nâng cao chất lượng dạy học môn Toán 5
như sau:
3.1. Một số biện pháp nâng cao chất lượng dạy toán 5:
1. Đối với Ban giám hiệu
7
Ban giám hiệu phải xây dựng cho mình một tâm thế tốt, phải luôn tự học,
tự bồi dưỡng để nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ. Trước hết, bản thân
phải nắm vững kiến thức, nắm vững phương pháp đặc trưng bộ môn, biết vận
2
1
tấm vải. Lần thứ hai tấm vải còn
5
2
lại sau khi bán lần thứ nhất. Lần thứ 3 bán 6m nữa thì vừa hết. Hỏi cả tấm vải
dài bao nhiêu mét?
Giáo viên hướng dẫn học sinh tóm tắt bằng sơ đồ để tìm ra cách giải.
Tóm tắt:
mét vải
6m
lần 1 bán
lần 2 bán lần 3 bán
Giải
3
tấm vải dài số mét là:
5
6 x 2 = 12m
Tấm vải dài số mét là:
12 : 3 x 5 = 20 (m)
Đáp số: 20m.
- Nếu giáo viên không hướng dẫn học sinh tóm tắt bằng sơ đồ thì học sinh
rất lúng túng trong việc tìm cách giải.
* Hoặc bài toán: Một miếng đất hình thang có đáy nhỏ 28m. Đáy nhỏ
bằng
Đáp số: 770m2
Nếu giáo viên không hướng dẫn học sinh tóm tắt bằng hình vẽ thì nhiều
học sinh sẽ khó khăn trong việc tìm ra cách giải.
Bài 1: ( trang 21- SGK)
10 người làm xong một công việc trong 7 ngày. Nay muốn làm xong công
việc đó trong 5 ngày thì cần bao nhiều người? (mức làm của mỗi người như
nhau)
Có học sinh dựa vào điều kiện bài toán và tóm tắt như sau:
Tóm tắt: 10 người: 7 ngày
5 ngày: … người?
Tóm tắt như vậy khó tìm ra cách giải do vậy giáo viên cần hướng dẫn cho
học sinh tóm tắt như sau:
7 ngày: 10 người.
5 ngày: …. người ?
Giải
Muốn đắp xong nền nhà trong 1 ngày thì cần số người là:
10 x 7 = 70 (người)
Muốn đắp xong nền nhà trong 5 ngày thì cần số người là:
70 : 5 = 14 người.
Đáp số: 14 người.
Hướng dẫn cho học sinh cách tính nhanh cụ thể như sau:
32,69 x 67 + 32 x 32,69 + 32,69
10
= 32,69 x 67 + 32 x 32,69 + 32,69 x 1
= 32,69 x (67 + 32 + 1)
= 32,69 x 100
= 3269
4,2
hoặc 1 : 1,25
067
5,16
HS:
262
1000
125
000
08
11
00
Giáo viên cho học sinh nhận xét và sửa lại kết quả. Song chưa chỉ ra lý do
sai để khắc sâu quy tắc chia số thập phân cho số thập phân. Đồng thời mỗi giáo
viên đều phải có ý kiến nhận xét về tiết dạy và đánh giá kết quả của tiết dạy đó,
giáo viên dạy hoặc giáo viên nhận xét giờ dạy đều phải xác định kiến thức trọng
tâm, cơ bản và phương pháp lựa chọn để dạy. Đặc biệt chú ý dến những vấn đề
cần khắc sâu, lật lại kiến thức để học sinh nắm vững và thực hành tốt các kỹ
Việc học hai buổi trên ngày cần có sự chỉ đạo của Ban giám hiệu nhà trường, có
thời khoá biểu và chương trình học. Đặc biệt môn Toán 5 là một môn khó đối
với học sinh vì yêu cầu học sinh phải thành thạo 4 phép tính về số tự nhiên, phân
số, số thập phân và vận dụng để giải các dạng toán ở cả cấp tiểu học. Do vậy cần
chỉ đạo cho giáo viên phân loại đối tượng để bồi dưỡng, kèm cặp giúp đỡ học
sinh hoàn thành tốt phát huy được khả năng và tạo cho các em sự say mê học
toán. Đối với học sinh hoàn thành giúp các em có những kiến thức cơ bản, trọng
tâm để các em không sợ học môn Toán, từ đó nâng cao dần khả năng học toán
của các em.
7. Chỉ đạo kiểm tra việc dạy học trên lớp
Điểm nổi bật và quan trọng nhất của hoạt động dạy học là giờ dạy và quá
trình học của học sinh trên lớp. Vì vậy người quản lý trường tiểu học cần ưu tiên
và quan tâm kiểm tra đánh giá giờ dạy trên lớp của từng giáo viên và sự học tập
của học sinh.
Trong dự giờ, kiểm tra chuyên môn cần đánh giá công bằng khách quan.
Việc dự giờ được thực hiện dưới nhiều hình thức, báo trước, đột xuất, dự theo
chuyên đề v.v…
Khi đánh giá cần chú ý các tiêu chí: Về kiến thức, độ chuẩn xác, đầy đủ
có hệ thống nổi bật trọng tâm của bài học. Về phương pháp phát huy trí lực học
sinh, kỹ năng thực hành của học sinh. Về thái độ thực hiện sự tôn trọng, khuyến
khích học sinh trong học tập. Đặc biệt phải chỉ ra cho người dạy thấy những ưu
điểm và những hạn chế của tiết dạy, giúp người dạy thấy được phần hạn chế đó
nên làm thế nào để khắc phục đem lại hiệu quả cao cho tiết dạy.
13
Đánh giá giờ dạy là một việc khó, phải hết sức khéo léo, tôn trọng ý kiến
của người được kiểm tra song cũng giúp người kiểm tra thấy được khả năng của
mình để cố gắng hơn. Đồng thời giúp giáo viên có tư tưởng là mình “được”
166
KẾT QUẢ KTĐK CUỐI HỌC KỲ I
HOÀN THÀNH
CHƯA HOÀN THÀNH
SL
TL
SL
TL
166
100%
0
0
b) Chất lượng chuyên môn của giáo viên khối 5
STT
1
2
3
4
Họ và tên
Phạm Thị Vân
Lê Thị Hương
Hoàng Thị Hương
Nguyễn Thị Hằng
Xếp loại chuyên môn
Giỏi
bản vững chắc.
4. Một trong những biện pháp chỉ đạo để nâng cao chất lượng giảng dạy
nói chung và môn Toán 5 nói riêng là phải thực hiện tốt việc đổi mới phương
pháp dạy học. Có đổi mới phương pháp dạy học mới nâng cao được chất lượng
giảng dạy. Đổi mới phương pháp dạy học giúp học sinh phát huy được trí lực
học tập, các em có hứng thú với môn học, có như vậy mới giúp các em ham học,
thích khám phá tìm tòi, giúp các em nắm vững kiến thức và kỹ năng thực hành.
5. Kiểm tra kết quả giảng dạy
Đây là một yêu cầu không thể thiếu đối với mỗi giáo viên. Kiểm tra phải
tiến hành theo nhiều biện pháp đa dạng hỗ trợ cho nhau như: Kiểm tra toàn diện,
kiểm tra đột xuất, kiểm tra báo trước, kiểm tra chéo. Để đảm bảo công tác đánh
giá đúng, công bằng, khách quan.
6. Ngoài việc chỉ đạo giáo viên người quản lý còn phải chỉ đạo việc học
tập của học sinh. Tạo ra cho học sinh một nền nếp học tập tốt. Khuyến khích học
sinh trong quá trình học tập để các em tự vươn lên đem lại kết quả học tập tốt
cho lớp cho trường.
16
III. KẾT LUẬN
Để nâng cao chất lượng dạy học trong nhà trường Tiểu học người quản lý
cần phải chỉ đạo giáo viên và học sinh thực hiện tốt nhiệm vụ của mình. Đặc biệt
đối với giáo viên là đổi mới phương pháp dạy học giúp học sinh nắm vững kiến
thức của từng bài, của cả chương trình và vận dụng tốt các kỹ năng để giải quyết
tốt các bài tập giúp học sinh thấy được “Mỗi ngày đến trường là một ngày vui”
được học, được mở mang kiến thức, được gần gũi với bạn bè, thầy cô.
Để tập thể giáo viên vận dụng được phương pháp đổi mới trong giảng
dạy, người quản lý cần chỉ đạo tốt công tác xây dựng đội ngũ cán bộ giáo viên
vững vàng trong chuyên môn, nhiệt tình trong công tác có tinh thần tập thể cao.