BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT
TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦY LỢI
ĐÀO XUÂN QUÂN
ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO NĂNG LỰC QUẢN LÝ
DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH TẠI BAN QUẢN LÝ
DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG HUYỆN CHƯƠNG MỸ
THÀNH PHỐ HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ
HÀ NỘI, NĂM 2018
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PTNT
TRƯỜNG ĐẠI HỌC THỦY LỢI
ĐÀO XUÂN QUÂN
ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO NĂNG LỰC QUẢN LÝ
DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH TẠI BAN QUẢN LÝ
DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG HUYỆN CHƯƠNG MỸ
THÀNH PHỐ HÀ NỘI
công trình tại Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Chương Mỹ thành phố
Hà Nội”. Với lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc, học viên xin bày tỏ lời cảm ơn chân
thành tới:
Ban Giám hiệu Nhà trường, Khoa Công trình, Phòng Đào tạo Đại học và Sau Đại học
của Trường Đại học Thủy lợi đã tạo điều kiện thuận lợi giúp đỡ học viên trong suốt
quá trình học tập và hoàn thành luận văn. Đặc biệt thầy giáo TS Tạ Văn Phấn đã trực
tiếp tận tình hướng dẫn, giúp đỡ học viên trong suốt quá trình thực hiện luận văn tốt
nghiệp. Các thầy giáo, cô giáo trong Hội đồng khoa học đã chỉ bảo lời những khuyên
quý giá, giúp học viên có đủ kiến thức cơ sở và chuyên ngành để hoàn thành luận văn.
Học viên cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành tới Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng
huyện Chương Mỹ thành phố Hà Nội cùng toàn thể bạn bè, đồng nghiệp và gia đình đã
giúp đỡ học viên hoàn thành luận văn.
Do trình độ chuyên môn, kinh nghiệm cũng như thời gian còn hạn chế nên trong quá
trình thực hiện luận văn học viên khó tránh khỏi những thiếu sót. Học viên rất mong
tiếp tục nhận được những ý kiến đóng góp của quý độc giả.
Xin trân trọng cảm ơn!
ii
MỤC LỤC
DANH MỤC HÌNH ẢNH ..............................................................................................vi
DANH MỤC BẢNG BIỂU .......................................................................................... vii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT ............................................................................. viii
MỞ ĐẦU .........................................................................................................................1
1. Tính cấp thiết của đề tài...........................................................................................1
2. Mục tiêu nghiên cứu ................................................................................................2
3. Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu..............................................................2
3.1. Cách tiếp cận ....................................................................................................2
3.2. Phương pháp nghiên cứu ..................................................................................2
2.1 Quy định của pháp luật về năng lực quản lý dự án ............................................. 25
2.1.1 Các văn bản Luật liên quan đến công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng
công trình: ............................................................................................................. 25
2.1.2 Các Nghị định của Chính phủ và các Thông tư của các Bộ, ngành có liên
quan đến công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình .............................. 26
2.2 Nội dung công tác quản lý dự án......................................................................... 28
2.2.1 Chức năng của Ban QLDA đầu tư xây dựng ............................................... 28
2.2.2 Năng lực quản lý dự án của Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng ................ 29
2.2.3 Năng lực quản lý đấu thầu và thực hiện các hợp đồng ................................ 33
2.2.4 Quản lý tiến độ thực hiện dự án ................................................................... 33
2.2.5 Quản lý chi phí dự án ................................................................................... 34
2.2.6 Quản lý chất lượng dự án ............................................................................. 35
2.2.7 Quản lý rủi ro dự án ..................................................................................... 35
2.3 Các yếu tố ảnh hưởng .......................................................................................... 36
2.3.1 Yếu tố do tác động bên ngoài ....................................................................... 36
2.3.2 Yếu tố từ bên trong tổ chức dự án ................................................................ 38
2.4 Kết luận chương 2 ............................................................................................... 39
CHƯƠNG 3 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO NĂNG LỰC QUẢN LÝ
DỰ ÁN TẠI BAN QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG HUYỆN CHƯƠNG
MỸ THÀNH PHỐ HÀ NỘI.......................................................................................... 40
3.1 Giới thiệu về Ban quản lý dự án huyện Chương Mỹ .......................................... 40
3.1.1 Quá trình hình thành và phát triển................................................................ 40
3.1.2 Nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Ban quản lý dự án ................. 41
3.2 Đánh giá năng lực quản lý dự án của Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện
Chương Mỹ ............................................................................................................... 46
3.2.1 Các kết quả đạt được .................................................................................... 46
3.2.2 Các vấn đề còn tồn tại, khó khăn ................................................................. 52
iv
Hình 1.11 Các lĩnh vực của quản lý dự án .................................................................... 19
Hình 2.1 Một số nguyên nhân gây rủi ro trong dự án đầu tư xây dựng ........................ 35
Hình 3.1 Hình ảnh một số dự án Ban QLDA thực hiện ................................................ 51
Hình 3.2 Hình ảnh tổ chức công đoàn, tổ chức đoàn thanh niên Ban QLDA............... 52
Hình 3.3 Một số hình ảnh báo cáo tình hình thực hiện thi công ................................... 68
Hình 3.4 Hình ảnh tham gia hoạt động thể dục thể thao của Ban QLDA..................... 75
vi
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 3.1 Một số dự án và mô hình quản lý dự án trong những năm gần đây ..............46
Bảng 3.2 Trình độ và bằng cấp của nhân viên ban QLDA ...........................................50
Bảng 3.3 Thống kê số dự án trong những năm gần đây ................................................53
Bảng 3.4 Thống kê số dự án và vốn đầu tư trong những năm gần đây .........................56
Bảng 3.5 Hiệu quả hoạt động trong các năm gần đây ...................................................57
vii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
BCKTKT
Báo cáo kinh tế kỹ thuật
BKHĐT
Bộ Kế hoạch và Đầu tư
BQLDA
NĐ-CP
Nghị định - Chính phủ
QH
Quốc hội
TKBVTC
Thiết kế bản vẽ thi công
TKKT-TDT
Thiết kế kỹ thuật - Tổng dự toán
TT
Thông tư
TVGS
Tư vấn giám sát
XDCT
Xây dựng công trình
UBND
công chậm; chất lượng công trình chưa thực sự tốt; công tác thẩm định hồ sơ thiết kế
và lựa chọn nhà thầu còn yếu kém; công tác quản lý nhân sự, vốn, an toàn lao động và
mặt bằng trong quá trình thi công chưa tốt; trình độ chuyên môn của một bộ phận cán
bộ chưa đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ.
1
Xuất phát từ các vấn đề phân tích trên cùng với sự giúp đỡ của thầy hướng dẫn tác giả
đã chọn đề tài “Đề xuất giải pháp nâng cao năng lực quản lý dự án đầu tư xây
dựng công trình tại Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Chương Mỹ,
thành phố Hà Nội” làm đề tài Luận văn tốt nghiệp.
2. Mục tiêu nghiên cứu
Đề xuất giải pháp nâng cao năng lực quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình tại Ban
Quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội.
3. Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu
3.1. Cách tiếp cận
Tiếp cận từ tổng thể đến chi tiết: Tiếp cận các kết quả đã nghiên cứu về quy trình quản
lý dự án đầu tư xây dựng công trình trong nước cũng như ngoài nước.
Tiếp cận toàn diện, đa ngành đa lĩnh vực: xem xét các yếu tố phát triển khi nghiên cứu
đề tài gồm các lĩnh vực kinh tế xã hội, môi trường sinh thái,…
3.2. Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp kế thừa: kế thừa các tài liệu, kết quả tính toán của các nghiên cứu đã
thực hiện trước đó.
Phương pháp điều tra, thu thập: Tiến hành điều tra, thu thập các tài liệu bao gồm các
văn bản pháp luật liên quan đến quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình, các hồ sơ,
quyết định, báo cáo của ban quản lý dự án.
Phương pháp kế thừa ý kiến chuyên gia: Trao đổi với thầy hướng dẫn và các chuyên
gia có kinh nghiệm nhằm đánh giá và đưa ra giải pháp phù hợp nhất.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
3
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG
TRÌNH VÀ QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH
1.1 Dự án đầu tư xây dựng công trình
1.1.1 Khái quát chung về năng lực quản lý đầu tư xây dựng công trình
1.1.1.1 Dự án đầu tư xây dựng công trình
Có rất nhiều cách để định nghĩa dự án. Tùy theo mục đích mà ta có thể nhấn mạnh một
khía cạnh nào đó.
Theo nghĩa chung nhất, dự án là một lĩnh vực hoạt động đặc thù, một nhiệm vụ cần
phải được thực hiện với phương pháp riêng, nguồn lực riêng và theo một kế hoạch tiến
độ nhằm tạo ra một thực thể mới.
Trên phương diện quản lý, có thể định nghĩa: Dự án là những nỗ lực có thời hạn nhằm
tạo ra một sản phẩm hoặc dịch vụ duy nhất.
Dự án là tập hợp các đề xuất để thực hiện một phần hay toàn bộ công việc nhằm đạt
được mục tiêu hay yêu cầu nào đó trong một thời gian nhất định dựa trên nguồn vốn
xác định (Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13 [1]).
Dự án đầu tư xây dựng là tập hợp các đề xuất có liên quan đến việc sử dụng vốn để
tiến hành hoạt động xây dựng để xây dựng mới, sửa chữa, cải tạo công trình xây dựng
nhằm phát triển, duy trì, nâng cao chất lượng công trình hoặc sản phẩm, dịch vụ trong
thời hạn và chi phí xác định. Ở giai đoạn chuẩn bị dự án đầu tư xây dựng, dự án được
thể hiện thông qua Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi đầu tư xây dựng, Báo cáo nghiên
cứu khả thi đầu tư xây dựng hoặc Báo cáo kinh tế - kỹ thuật đầu tư xây dựng (Luật
Xây dựng số 50/2014/QH13 [2]).
Các dự án đầu tư xây dựng có các điểm khác với các dự án còn lại là dự án đầu tư có
gắn liền với cấu phần xây dựng công trình và hạ tầng kỹ thuật liên quan đến dự án đầu
tư.
4
1.1.2 Phân loại dự án đầu tư xây dựng công trình
Tùy theo tính chất, đặc điểm của dự án và quy mô đầu tư, dự án đầu tư trong nước
được phân loại thành:
Phân loại theo cấp độ của dự án.
- Dự án thông thường
- Dự án theo công trình hệ thống.
- Phân loại dự án đầu tư XDCT theo quy mô đầu tư [2]:
+ Nhóm đặt biệt
+ Nhóm A
+ Nhóm B
+ Nhóm C
Phân loại theo lĩnh vực đầu tư:
- Dự án kinh tế kỹ thuật.
- Dự án xã hội
- Dự án hỗn hợp.
Phân loại theo chủ đầu tư
- Nhà nước
- Doanh nghiệp
- Cá thể riêng lẻ
Phân loại theo nguồn vốn.
- Vốn ngân sách nhà nước.
6
- Vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA)
- Vốn đi vay (vốn tiến dụng)
- Vốn liên doanh
- Vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI)
Phân loại dự án đầu tư XDCT theo tính chất công trình: Dự án đầu tư xây dựng công
+ Khảo sát xây dựng;
+ Thiết kế kỹ thuật, lập dự toán, tổng dự toán công trình;
+ Thẩm định, phê duyệt thiết kế, dự toán, tổng dự toán xây dựng công trình;
+ Xin cấp phép xây dựng (đối với công trình yêu cầu cấp phép theo quy định);
+ Lựa chọn nhà thầu và các hợp đồng thực hiện dự án;
+ Thi công xây dựng công trình;
+ Giám sát thi công xây dựng;
+ Thực hiện các công việc cần thiết khác.
8
- Quá trình kết thúc đầu tư xây dựng: Quá trình kết thúc đầu tư xây dựng gồm các
bước sau:
+ Nghiệm thu công trình xây dựng hoàn thành;
+ Bàn giao công trình hoàn thành đưa vào sử dụng;
+ Vận hành, chạy thử …;
+ Quyết toán hợp đồng xây dựng;
+ Bảo hành công trình xây dựng;
+ Quyết toán vốn đầu tư.
Từ những nội dung trên ta thấy tất cả các giai đoạn của dự án đều có mối liên hệ chặt
chẽ và đều có tầm quan trong cao vì vậy cần thực hiện nghiêm chỉnh chính xác từng
giai đoạn để dự án đạt hiệu quả cao.
Chủ đầu tư đóng vai trò quan trọng và quyết định đến hiệu quả của dự án
1.2 Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình
1.2.1 Khái niệm về quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình
Quản lý nói chung là sự tác động có mục đích của chủ thể quản lý vào các đối tượng bị
quản lý để điều khiển đối tượng nhằm đạt được mục tiêu đề ra. [2]
Vì vậy nên, Quản lý dự án là một nghề, thuật ngữ quản lý dự án dùng để miêu tả một
hoạch định về việc tổ chức trong việc quản lý các hoạt động đang diễn ra. Những hoạt
động này thường được gọi là quản lý theo dự án. Định nghĩa về quản lý dự án là một
10
QLDA xây dựng với các mục tiêu cơ bản là hoàn thành công trình đảm bảo chất lượng
kỹ thuật, phạm vi chi phí được duyệt, đúng thời gian và giữ cho phạm vi của dự án
không thay đổi. Ba yếu tố: Thời gian, chi phí và chất lượng là những mục tiêu cơ bản,
chúng có mối quan hệ chặt chẽ với nhau. Cùng với sự phát triển của kinh tế - xã hội,
sự chú ý đến vai trò của các chủ thể tham gia vào một dự án xây dựng tăng lên và các
mục tiêu đối với một dự án xây dựng cũng tăng lên.
Tam giác mục tiêu trong quản lý dự án là chất lượng công việc, thời gian (tiến độ) và
giá thành (chi phí) nêu như Hình 1.3.
Hình 1.3 Tam giác mục tiêu
Tứ giác mục tiêu trong quản lý dự án là chất lượng, thời gian, an toàn lao động và giá
thành được thể hiện ở Hình 1.4.
Hình 1.4 Tứ giác mục tiêu
11
Ngũ giác mục tiêu trong quản lý dự án là chất lượng, thời gian, an toàn lao động, giá
thành, môi trường, nêu như Hình 1.5.
Hình 1.5 Ngũ giác mục tiêu
Lục giác mục tiêu trong quản lý dự án là chất lượng, thời gian, an toàn lao động, giá
thành, môi trường và rủi ro, nêu như Hình 1.6.
Hình 1.6 Lục giác mục tiêu
1.2.3 Các hình thức tổ chức quản lý dự án đầu tư XDCT
Căn cứ quy mô, tính chất, nguồn vốn sử dụng và điều kiện thực hiện dự án, người
- Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng chuyên ngành, Ban quản lý dự án đầu tư xây
dựng khu vực được giao làm chủ đầu tư một số dự án và thực hiện chức năng, nhiệm
vụ quản lý dự án, tham gia tư vấn quản lý dự án khi cần thiết.
- Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng chuyên ngành, Ban quản lý dự án đầu tư xây
dựng khu vực có trách nhiệm sau:
+ Thực hiện quyền và nghĩa vụ của chủ đầu tư theo quy định, trực tiếp quản lý đối
với những dự án do người quyết định đầu tư giao và thực hiện quyền, nghĩa vụ theo
quy định;
+ Bàn giao công trình cho cơ quan, đơn vị quản lý vận hành, khai thác sử dụng; trường
hợp cần thiết được người quyết định đầu tư giao thì trực tiếp quản lý vận hành, khai
thác sử dụng công trình.
- Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng chuyên ngành, Ban quản lý dự án đầu tư xây
dựng khu vực được thực hiện tư vấn quản lý dự án đối với dự án khác khi có yêu cầu
và thực hiện quyền, nghĩa vụ theo quy định.
Mô hình chủ đầu tư thuê tư vấn quản lý dự án [3]
- Đây là mô hình mà chủ đầu tư thuê tổ chức tư vấn quản lý điều hành dự án thì tổ
chức tư vấn đó phải có đủ điều kiện năng lực tổ chức quản lý phù hợp với quy mô, tính
chất của dự án. Trách nhiệm, quyền hạn của tư vấn quản lý dự án được thực hiện theo
hợp đồng thoả thuận giữa hai bên. Tư vấn quản lý dự án được thuê tổ chức, cá nhân tư
vấn tham gia quản lý nhưng phải được chủ đầu tư chấp thuận và phù hợp với hợp đồng
đã ký với chủ đầu tư.
- Khi áp dụng mô hình thuê tư vấn quản lý dự án, chủ đầu tư vẫn phải sử dụng các đơn
vị chuyên môn thuộc bộ máy của mình hoặc chỉ định đầu mối để kiểm tra, theo dõi
việc thực hiện hợp đồng của tư vấn quản lý dự án.
- Từ đó mô hình thuê tư vấn quản lý dự án phải đảm bảo các yêu cầu sau:
14