http://www.ebook.edu.vn 66
CHƯƠNG VI
CHẾ ĐỘ PHÁP LÝ VỀ TÀI CHÍNH ĐẤT ĐAI, GIÁ ĐẤT VÀ QUYẾN SỬ
DỤNG ĐẤT TRONG THỊ TRƯỜNG BẤT ĐỘNG SẢN

1. Nguồn thu ngân sách Nhà nước từ đất đai
Thuế là nguồn thu chủ yếu của quốc gia, trong rất nhiều loại hàng hóa phải nộp thuế
thì đất đai là một hàng hóa đặc biệt và cũng phải chịu thuế. Nhà nước sẽ điều ti
ết một
phần thu nhập từ thuế (chuyển đổi, chuyển nhượng,…), tăng thêm nguồn thu cho ngân
sách Nhà nước, bổ sung nguồn chi đầu tư cơ sở hạ tầng ở đô thị và nông thôn, góp phần
đưa công tác quản lý đất đai vào nề nếp. Tuy nhiên theo thống kê của Bộ Tài nguyên và
Môi trường thì trong những năm qua có tới 60 - 70% các giao dịch bất động sản không
thông qua hệ thống đăng ký và đã làm mất đi mộ
t số tiền khá lớn từ các giao dịch này
(Báo Pháp luật - chuyên đề số 2 năm 2006).
Nhận ra tầm quan trọng và những bất cập đó Luật Đất đai 2003 đã quy định tại
Điều 54 về Nguồn thu ngân sách nhà nước từ đất đai như sau:
- Nguồn thu ngân sách nhà nước từ đất đai bao gồm:
+ Tiền sử dụng đất trong các trường hợp giao đất có thu tiền sử dụng đất, chuy
ển
mục đích sử dụng đất từ đất được Nhà nước giao không thu tiền sử dụng đất sang đất
được Nhà nước giao có thu tiền sử dụng đất, chuyển từ hình thức thuê đất sang hình thức
được Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất;
+ Tiền thuê đất đối với đất do Nhà nước cho thuê;
+ Thuế sử dụng đất;
+ Thuế thu nhập từ chuyển quyền sử
dụng đất;
+ Tiền thu từ việc xử phạt vi phạm pháp luật về đất đai;
+ Tiền bồi thường cho Nhà nước khi gây thiệt hại trong quản lý và sử dụng đất đai;
+ Phí và lệ phí trong quản lý, sử dụng đất đai.

định giá đất quy định tại khoản 1 Điều này, phương pháp
xác định giá đất và khung giá các loại đất do Chính phủ quy định, Ủy ban nhân dân tỉnh,
thành phố trực thuộc trung ương xây dựng giá đất cụ thể tại địa phương trình Hội đồng
nhân dân cùng cấp cho ý kiến trước khi quyết định.
- Giá đất do Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quy định được
công bố công khai vào ngày 01 tháng 01 hàng năm được sử dụng làm c
ăn cứ để tính thuế
sử dụng đất, thuế thu nhập từ chuyển quyền sử dụng đất; tính tiền sử dụng đất và tiền
thuê đất khi giao đất, cho thuê đất không thông qua đấu giá quyền sử dụng đất hoặc đấu
thầu dự án có sử dụng đất; tính giá trị quyền sử dụng đất khi giao đất không thu tiền sử
dụng đất, lệ phí trước bạ, bồ
i thường khi Nhà nước thu hồi đất; tính tiền bồi thường đối
với người có hành vi vi phạm pháp luật về đất đai mà gây thiệt hại cho Nhà nước.
http://www.ebook.edu.vn 68
2.3. Tư vấn giá đất
Quy định tại éiều 57 như sau:
- Tổ chức có đủ điều kiện, năng lực và được hoạt động dịch vụ về giá đất thì được
tư vấn giá đất.
- Việc xác định giá đất tư vấn phải tuân theo các nguyên tắc định giá đất, phương
pháp xác định giá đất do Chính phủ quy định.
- Giá đất tư vấn được sử dụng
để tham khảo trong quản lý nhà nước về tài chính đất
đai và trong hoạt động giao dịch về quyền sử dụng đất.
3. Quyền sử dụng đất trong thị trường bất động sản
3.1. Đất được tham gia thị trường bất động sản
Đất được tham gia thị trường bất động sản bao gồm:
- Đất mà Luật đất đai cho phép người sử dụng đất có một trong các quyền chuy
ển
đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, thừa kế, tặng cho quyền sử dụng đất; thế
chấp, bảo lãnh, góp vốn bằng quyền sử dụng đất;

+ Đất sản xuất, kinh doanh phi nông nghiệp, đất sử dụng vào mục đích công cộng
có mục đích kinh doanh do hộ
gia đình, cá nhân, tổ chức kinh tế đang sử dụng đó được
Nhà nước công nhận quyền sử dụng đất.
- Đất thuê mà trên đó có tài sản được pháp luật cho phép tham gia vào thị trường
bất động sản.
Bao gồm:
+ Đất trồng cây lâu năm có vườn cây, đất rừng sản xuất có rừng, đất làm muối và
đất nuôi trồng thuỷ sản đó đầu tư hạ tầng;
+ Đất s
ản xuất, kinh doanh phi nông nghiệp, đất sử dụng vào mục đích công cộng
có mục đích kinh doanh mà đó đầu tư hạ tầng hoặc có công trình gắn liền với đất.
3.2. Điều kiện để đất được tham gia thị trường bất động sản
Điều kiện để đất tham gia thị trường bất động sản:
- Đất được tham gia thị trường bất động sản n
ếu người sử dụng đất đó có đủ các
điều kiện sau:
+ Có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất;
+ Đất không có tranh chấp;
+ Quyền sử dụng đất không bị kê biên để bảo đảm thi hành án;
+ Trong thời hạn sử dụng đất.
- Đối với trường hợp đất mà Nhà nước giao, cho thuê để thực hiện các dự án đầu tư
thì phải đầu tư vào đấ
t theo đúng dự án đó được cơ quan nhà nước có thẩm quyền xét
duyệt.
3.3. Quản lí đất đai trong việc phát triển thị trường bất động sản
http://www.ebook.edu.vn 70
Điều 63 Luật đất đai quy định về công tác Quản lý đất đai trong việc phát triển thị
trường bất động sản như sau:
Nhà nước quản lý đất đai trong việc phát triển thị trường bất động sản bằng các biện