Tương tác giữa thuốc và thức ăn

Sự tương tác giữa thuốc và thực phẩm có thể làm giảm hoặc mất tác
dụng của thuốc.
Sự tương tác giữa thuốc và thức ăn được định nghĩa là sự thay đổi đặc
tính dược động học của một loại thuốc hoặc thành phần dinh dưỡng hoặc tình
trạng thiếu hụt dinh dưỡng do hậu quả của việc sử dụng một loại thuốc cùng
với thức ăn. Ảnh hưởng của thức ăn với thuốc
Sự tương tác giữa thuốc và thức ăn nếu không được phát hiện và xử trí
thích hợp có thể dẫn đến nhiều hậu quả nguy hiểm như giảm sự hấp thu của nhiều
loại thuốc, dẫn đến thất bại điều trị hoặc tăng sự hấp thu của thuốc, dẫn đến nguy
cơ tăng tác dụng phụ, thậm chí gây độc, thông qua sự hoạt hoá hoặc ức chế hệ
thống các men ở ruột bởi các thành phần dinh dưỡng. Ngoài ra, việc dùng một số
loại thuốc có thể ảnh hưởng đến chức năng tiêu hoá, dẫn đến mất nước và điện giải
của cơ thể. Người cao tuổi, những người mắc các bệnh ác tính, bệnh lý đường tiêu
hoá, HIV/AIDS, suy dinh dưỡng là những đối tượng có nguy cơ cao nhất chịu sự
tương tác này do đây là những nhóm đối tượng phải sử dụng nhiềuloại thuốc. Hầu
hết các đặc điểm dược động học của thuốc đều có những thay đổi ở người già như
sự hấp thu (do thay đổi độ pH trong dạ dày và luồng máu đến ruột), phân phối (do
giảm lượng nước, lượng mỡ dự trữ, nồng độ albumin và các protein gắn thuốc
trong cơ thể), chuyển hoá (do thay đổi hoạt tính của hệ thống men cytochrome
P450) và đào thải thuốc (do giảm chức năng thận). Vì lý do này, cả tính sinh khả
dụng và thời gian bán thải của thuốc đều có sự thay đổi ở người già, ví dụ như các
thuốc tan trong nước sẽ có nồng độ trong máu cao hơn, còn các thuốc tan trong
mỡ sẽ thải chậm hơn so với ở người trẻ tuổi.
Các dạng tương tác
Trên cơ sở nguồn gốc và cơ chế, có nhiều dạng tương tác khác nhau giữa
thuốc và thức ăn.

với loại nước quả này, dẫn đến tăng nguy cơ tác dụng phụ. Một số thuốc cũng có
thể gây rối loạn chức năng tiêu hóa như clozapine, olanzapine, risperidone gây rối
loạn dung nạp đường glucose, các hoá trị liệu chống ung thư gây nôn và sợ ăn...
Bên cạnh những tương tác trên, một số thành phần thức ăn còn có thể gây
ảnh hưởng đến sự phân bố của thuốc ở các mô, tế bào hoặc quá trình xâm nhập
của thuốc vào các tạng đặc biệt. Ngoài ra, sự tương tác thuốc và thức ăn còn có thể
ảnh hưởng đến quá trình đào thải của thuốc và các yếu tố dinh dưỡng, gây ra do sự
cản trở hoạt động của gan và thận.
Để giảm thiểu sự tương tác giữa thuốc và thức ăn, những biện pháp cần
thiết nhất là chỉ sử dụng những thuốc thực sự cần thiết, trong thời gian ngắn nhất
có thể và theo dõi điều trị chặt chẽ.