SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÁO DỤC
HỌC SINH CÁ BIỆT Ở TRƯỜNG
THCS NGUYỄN TÂN MỤC LỤC
TT Phần mục- Nội dung Trang
1 Tên đề tài
2
2 I - Tóm tắt đề tài
13- 14
6 V - Kết luận và kiến nghị
1. Đánh giá chung
2. Những vấn đề còn tồn tại của đề tài
3. Bài học kinh nghiệm
4. Kiến nghị 15-16
7 VI - Tài liệu tham khảo 17
8
VII - Phụ lục 19-20
sức lao động, nếu là nữ thì bị lạm dụng tình dục (theo Cục phòng chống tệ nạn xã
hội thì trong khoảng 7000 gái mại dâm có 17% là trẻ duới 16 tuổi).
Trong các trường THCS nói chung, Trường THCS Nguyễn Tư Tân nói riêng,
vấn đề ảnh hưởng của các tệ nạn xã hội ngày càng gia tăng. Hiện tượng học sinh vi
phạm nội quy của nhà trường ngày càng nhiều làm ảnh hưởng không ít đến chất
lượng giáo dục. Thấy được thực trạng trên, nhà trường đã có nhiều giải pháp để giáo
dục đạo đức cho học sinh tuy nhiên hiện tượng học sinh cá biệt trong trường vẫn
còn.
Xác định rõ vai trò của người giáo viên phụ trách công tác Đội TNTP Hồ Chí
Minh ở nhà trường trong công tác quản lý giáo dục học sinh. Nhằm góp phần nâng
cao chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh. Giải pháp của tôi là điều tra xác định
thực trạng tình hình và số lượng học sinh cá biệt của nhà trường trong ba năm học từ
2009 – 2010 đến học kì I năm học 2011 – 2012. Tìm hiểu các nguyên nhân dẫn đến
học sinh “hư hỏng” (cá biệt). Từ thực trạng và nguyên nhân, tìm ra các biện pháp tối
ưu để giáo dục học sinh cá biệt. Công việc tôi thường xuyên thực hiện tại đơn vị trường THCS Nguyễn Tự Tân mà đặc biệt chú trọng hơn từ năm học 2009 -2010 đến
nay là:
- Ngay từ đầu mỗi năm học tôi cùng với các thành viên trong nhà trường tìm
hiểu các công văn chỉ đạo của ngành cấp trên như: Chỉ thị năm học của Bộ giáo dục
và đào tạo, các chương trình công tác lớn của Sở, phòng .
- Xây dựng một môi trường giáo dục lành mạnh nhằm ngăn ngừa các ảnh
hưởng của các tệ nạn xã hội vào quá trình giáo dục trong nhà trường.
- Vạch ra kế hoạch và tổ chức mối liên kết giữa các lực lượng trong và ngoài
nhà trường để phối hợp giáo dục (theo mô hình đã nêu ở phần biện pháp giáo dục).
- Tham mưu cho lãnh đạo nhà trường triển khai cho toàn thể cán bộ, giáo viên
và học sinh quán triệt tinh thần của các công văn hướng dẫn của cấp trên về công tác
phòng chống AIDS, phòng chống ma tuý các TNXH và ATGT của từng năm học,
thành lập tổ phổ biến pháp luật . . .
+Xây dựng được nề nếp tự quản của lớp, ý thức tự giáo dục, tự rèn luyện của
học sinh.
II - GIÔÙI THIEÄU
Trong những năm qua, ngành Giáo dục – Đào tạo đã có những thành tựu đáng
kể về chất lượng giáo dục - đào tạo, tuy nhiên Giáo dục và Đào tạo nước ta còn
nhiều yếu kém bất cập cả về quy mô, cơ cấu và nhất là về chất lượng và hiệu quả,
chưa đáp ứng được những đòi hỏi lớn và ngày càng cao về nhân lực.
Thực tế đã cho chúng ta thấy, mặc dù Nhà nước, các cơ quan tư pháp, nhà
trường đã chú ý tăng cường giáo dục, phòng ngừa tội phạm và các tệ nạn xã hội,
nhưng các tệ nạn xã hội và các vụ phạm pháp vẫn chưa giảm,thậm chí còn gia tăng.
Đặc biệt là tệ nạn buôn bán, xử dụng ma túy lan tràn cả vào trường học. Đang lo
ngại là tỷ lệ thanh thiếu niên phạm pháp ngày càng gia tăng
Thực trạng trên đang gây mất an ninh trật tự, mất an ninh trong đời sống cộng
đồng dân cư, làm ảnh hưởng xấu, gây áp lực lớn đối với công tác giáo dục.
Đối với công tác giáo dục,thực trạng trên gây ra những băng hoại về đạo đức
và đời sống, phá hoại tác dụng và hiệu quả của giáo dục, nếu không ngăn chặn, xóa
bỏ đựơc thì hậu quả rất nghiêm trọng bởi vì nó tạo ra những tiền đề cho các ảnh
hưởng xấu từ bên ngoài dội vào, tạo nên những lệch lạc về ý thức, hành vi của một
số học sinh .
Do đó phải chủ động , tích cực kết hợp giáo dục theo hướng giáo dục mà Hội
nghị lần thứ hai Ban chấp hành trung ương Đảng đề ra chiến lược phát triển giáo dục
– đào tạo trong thời kỳ CNH-HĐH , trong đó có nêu “Nhiệm vụ và mục tiêu cơ bản
của giáo dục là nhằm xây dựng những con người và thế hệ thiết tha gắm bó với lý
tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội có đạo đức trong sáng, có ý chí kiên
cường xây dựng và bảo vệ tổ quốc, công nghiệp hóa –hiện đại hóa đất nước; giữ gìn
và phát huy bản sắc văn hóa của dân tộc, có năng lực tiếp thu tinh hoa văn hóa của
+ Học sinh
+ Phụ huynh học sinh
2. Phạm vi nghiên cứu:
- Nghiên cứu tại Trường THCS Nguyễn Tự Tân, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng
Ngãi.
- Thời gian nghiên cứu: ba năm học 2009-2010; 2010-2011 và học kỳ I năm
học 2011 – 2012.
- Theo giỏi xếp loại đạo đức học sinh trong ba năm học: 2009-2010; 2010-
2011 và học kỳ I năm học 2011 – 2012.
- Điều tra nắm bắt tình hình học sinh cá biệt, tìm hiểu nguyên nhân
- Đề xuất các biện pháp giáo dục học sinh cá biệt.
3. Các phương pháp nghiên cứu:
3.1. Phương pháp quan sát: Quan sát thực tế tình hình học sinh trong trường,
chú ý quan sát những biểu hiện về hành vi và thái độ lệch lạc. 3.2. Phương pháp điều tra: Điều tra khảo sát đối tượng, phân tích các dữ kiện
để xác định nguyên nhân.
3.3. Phương pháp phỏng vấn: Qua trao đổi, trò chuyện với học sinh các biệt,
phụ huynh học sinh, giáo viên chủ nhiệm lớp để thu thập về hoàn cảnh gia đình, tâm
tư, nguyện vọng của học sinh để đề ra những biện pháp giáo dục phù hợp.
3.4. Phương pháp thống kê, so sánh: Bằng những số liệu thống kê, so sánh về
nguyên nhân, những biểu hiện lệch lạc của học sinh để thấy rõ tầm quan trọng trong
việc giáo dục học sinh các biệt.
3.5. Phương pháp lý luận: Thông qua việc tham khảo sách báo, học tập kinh
nghiệm của các nhà giáo dục học, trên cơ sở thực trạng học sinh cá biệt của nhà
trường để xây dựng nội dung, phương pháp giáo dục phù hợp.
3. Nguyên nhân:
- Tổ chức Đội TNTP Hồ Chí Minh.
- Giáo viên chủ nhiệm.
- Tổ chức tư vấn.
-Tập thể học sinh
- Hội cha mẹ học sinh.
- Tập thể Hội đồng giáo dục nhà trường.
Mỗi thành viên trong tổ chức này hoạt động theo quy định thống nhất và phối
hợp với nhau chặt chẽ và có nhiệm vụ, chức năng cụ thể như sau:
a) Lãnh đạo nhà trường: Điều hành chung toàn bộ kế hoạch giáo dục.
b) Tổ chức Đội TNTP Hồ Chí Minh ( TPT Đội): Có nhiệm vụ lên kế hoạch
hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, các nội dung ngoại khóa . . . để tham mưu với
lãnh đạo nhà trường để cùng tổ chức thực hiện hướng các em đến các hoạt động vui
chơi, giải trí lành mạnh như: Đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh trong nhà
trường nhằm mục đích cùng nhà trường và các đoàn thể giáo dục học sinh, đội viên
phấn đấu trở thành con ngoan, trò giỏi, đội viên tốt, cháu ngoan Bác Hồ, đoàn viên
Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, chính vì vây, mà giáo dục ở tổ chức Đội
luôn hướng đến những hoạt động bổ ích mang tính lành mạnh, vui chơi học hành,
thiên về phòng ngừa, cảm hoá, nhằm giảm bớt nguy cơ, mầm móng, những hành vi
vi phạm đạo đức, pháp luật của các em. Trong phạm vi đề tài này chỉ đề cập đến việc
giáo dục đội viên, học sinh thông qua một số hoạt động cụ thể sau:
- Thứ nhất là giáo dục thông qua hình thức Hội trại nhân các ngày lễ lớn trong
năm. Tổ chức cắm trại cho thiếu nhi là hoạt động Đội có tính tổng hợp mang lại hiệu quả giáo dục cao. Trại nhằm thu hút đông đảo các em tham gia với sự tự nguyện đầy
hào hứng, qua đó góp phần giáo dục toàn diện cho các em. Thông qua hoạt động
trại , giáo dục cho các em tinh thần đoàn kết, ý thức tổ chức kỷ luật, tinh thần tập
thể, ý thức trách nhiệm cũng như sự tháo vát, nhanh nhẹn, phát huy ở các em khả
năng sáng tạo, tự lực trong cuộc sống, bồi dưỡng cho các em tình yêu thiên nhiên,
tình yêu quê hương đất nước …
trong lớp tham gia các hoạt động giáo dục, dược sự cố vấn, lãnh đạo của giáo viên
chủ nhiệm lớp.
g) Hội cha mẹ học sinh:
-Là chiếc cầu nối giữa gia đình và nhà trường trong công tác quản lí, giáo dục
học sinh.
- Có trách nhiệm giáo dục , nếu họ là nguyên nhân trực tiếp đến biểu hiện sai
lệch của con em.
-Tham gia phối hợp với nhà trường trong quá trình giáo dục.
h) Tập thể sư phạm:
- Tập thể cùng với giáo viên chủ nhiệm và tổ chức tư vấn tạo thêm sức mạnh
tổng hợp tác động thống nhất đến đối tượng giáo dục.
4.4. Đề ra nội dung giáo dục phù hợp với từng đối tượng học sinh cá biệt:
- Làm thức tỉnh sự nhận thức các chuẩn mực đạo đức, chuẩn mực pháp luật,
các quy định nội quy của trường, lớp.
- Phê phán có phân tích các biểu hiện sai lệch trong nhận thức và hành vi.
- Bồi dưỡng ý thức tự giáo dục, tự rèn luyện.
- Tổ chức các hoạt động vui chơi lành mạnh, khơi dậy các mặt tích cực trong
hoạt động các em.
4.5. Tổ chức quá trình giáo dục ( học sinh cá biệt) bao gồm các bước sau đây:
- Bước 1: (chuẩn bị): Điều tra khảo sát đối tượng, xác định nguyên nhân và dự
định biện pháp giáo dục.
- Bước 2: Tổ chức các lực lượng tác động đồng thời lên đối tượng cần giáo
dục. Song song với quá trình đó có tổ chức kiểm tra, đánh giá. - Bước 3: Đánh giá kết quả khen thưởng, phê bình và định hướng mới
IV - PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ BÀN LUẬN KẾT QUẢ
Giáo dục đạo đức nói chung và giáo dục học sinh cá biệt nói riêng được lãnh
đạo nhà trường tập thể hội đồng sư phạm, các đồn thể trong nhà trường đặc biệt
SL
%
SL
%
SL
%
516
425
82.4
73
14.1
18
3.5
SL
%
SL
%
SL
%
477
404
84.7
64
13.4
9
1.9
SL
%
SL
%
SL
%
474
409
8
6
.3
63
13.3
2
0.4
Nguyễn Tự Tân của Tổng phụ trách Đội đã có tác dụng rất lớn, góp phần nâng cao
chất lượng giáo dục của Nhà trường ( nhất là giáo dục đạo đức cho học sinh cá
biệt)
V - KEÁT LUAÄN VAØ KIEÁN NGHÒ
1. ÑAÙNH GIAÙ CHUNG
Đề tài “Một số biện pháp giáo dục đạo đức cho học sinh cá biệt của Tổng phụ
trách Đội ở trường THCS Nguyễn Tự Tân” đã được thử nghiệm và áp dụng trong
năm học 2010 – 2011 và học kỳ I năm học 2011 – 2012 tại Trường THCS Nguyễn
Tổng phụ trách cần phải.
-Xây dựng được mơ hình giáo dục hợp lý, vận dụng được sức mạnh tổng hợp
các lực lượng giáo dục trong và ngồi nhà trường tác động lên q trình giáo dục.
-Thực hiện q trình theo một chu trình định sẵn.
4. KIẾN NGHỊ:
Để đề tài “Một số biện pháp giáo dục đạo đức học sinh cá biệt của Tổng phụ
trách Đội Trường THCS Nguyễn Tự Tân” được áp dụng có hiệu quả cao, tơi xin có
một số kiến nghị sau:
- Đối với cấp trên: Muốn tổ chức q trình giáo dục học sinh cá biệt có hiệu
quả cần đưa những nội dung của chương trình giáo dục giá trị sống vào trong
trường học.
- Đối với lãnh đạo Nhà trường:
+Cần xây dựng mơi trường giáo dục lành mạnh, an toàn cho học sinh,
đảm bảo về cơ sở vật chất, từng bước đáp ứng các tiêu chí của
“trường học thân thiện, học sinh tích cực”.
+ Xây dựng được mơ hình giáo dục hợp lý, vận dụng được sức mạnh tổng hợp
của các lực lượng trong và ngồi nhà trường tác động lên q trình giáo dục. Tạo ra
sự liên kết các lực lượng trong và ngồi nhà trường để tác động đồng bộ lên các đối
tượng cần được giáo dục.
+ Chỉ đạo thực hiện q trình giáo dục hồn chỉnh từ bước điều tra, khảo sát
đối tượng cho đến các bước thực hiện giáo dục và kiểm tra, đánh giá, sơ kết, tổng kết
khen thưởng kịp thời.
KHGD
Võ Văn
Tám
Trường
CĐSP
Q.Ngãi
Quảng Ngãi
3
Một số vấn đề cơ
bản về giáo dục
THCS
Nguyễn
Sinh Huy
Giáo dục Hà Nội
4
Nghị quyết Đại
hội Đảng khóa
VIII 5
Nghị quyết Hội
nghị TW 2 khoá
VIII
Chính trị
quốc gia
Hà nội
nước, đòi hỏi người giáo viên tổng phục trách Đội phải tham gia cùng với nhà
trường đẩy mạnh đồng bộ các hoạt động giáo dục, đặc biệt là học sinh cá biệt, công
việc tôi thường xuyên thực hiện tại đơn vị trường THCS Nguyễn Tự Tân mà đặc biệt
chú trọng hơn từ năm học 2009 -2010 đến nay.
- Ngay từ đầu những năm học tôi cùng với các thành viên trong nhà trường
tìm hiểu các công văn chỉ đạo của ngành cấp trên như: Chỉ thị năm học của Bộ giáo
dục và đào tạo, các chương trình công tác lớn của Sở, phòng .
- Xây dựng một môi trường giáo dục lành mạnh nhằm ngăn ngừa các ảnh
hưởng của các tệ nạn xã hội vào quá trình giáo dục trong nhà trường.
- Vạch ra kế hoạch và tổ chức mối liên kết giữa các lực lượng trong và ngoài
nhà trường để phối hợp giáo dục (theo mô hình đã nêu ở phần biện pháp giáo dục)
- Tổ chức giáo dục bao gồm các bước:
+ Bước 1: Chuẩn bị
Cùng với giáo viên chủ nhiệm khảo sát để nắm vững đặc điểm đối tượng, xác
định nguyên nhân.
Xử lí các nguồn thông tin từ giáo viên chủ nhiệm để tìm kiếm các biện pháp
giáo dục.
+ Bước 2: Tổ chức các lực lượng giáo dục tác động đồng thời lên đối tượng
cần giáo dục.
Sau khi đã nắm bắt được số lượng học sinh cá biệt, tìm hiểu được nguyên
nhân, chúng tôi cùng với tổ chức tư vấn phân tích các nguyên nhân và đề ra các biện
pháp phù hợp để giáo dục.
Tổ chức triển khai cxác nôi dung giáo dục với sự tác động đồng bộ của các
lực lượng trong và ngoài nhà trường lên đối tượng cần được giáo dục.
+ Bước 3: Họp hội đồng sư phạm để đánh giá kết quả cuối cùng và định
hướng cho nội dung, biện pháp giáo dục cho thời gian đến tuyên dương, khen
thưởng kịp thời.
2010 - 2011
1 Lê Quang Hiếu 6A
2 Bùi Văn Vũ Trí 7B
3 Châu Nguyễn Khánh Trình 7C
4 Trần Minh Hiền 8A
5 Đặng Văn Kim 8B
6 Nguyễn Văn Xuyên 9A
7 Trần Đình Kiên 9A
8 Dương Đình Đức 9A
9 Phạm Anh Khoa 9B
HKI 2011 - 2012 1 Bùi Văn Vũ Trí 8B
2 Đặng Văn Kim 9B Châu Ổ,ngày 18 tháng 12 năm 2011
Xác nhận của nhà trường Người viết