HC VIN CHNH TR QUC GIA H CH MINH
PHM HUY THNH
giáo dục giá trị đạo đức truyền thống
với việc hình thành và phát triển nhân cách
cho sinh viên khu vực tây nguyên trong bối cảnh
toàn cầu hóa hiện nay
Chuyờn ngnh : CNDVBC&CNDVLS
Mó s : 62 22 80 05
TểM TT LUN N TIN S TRIT HC
H NI - 2014
Công trình đợc hoàn thành
tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh
Ngời hớng dẫn khoa học: 1. PGS,TS TRN S PHN
2. PGS,TS Lấ TH THY
Phản biện 1:
Phản biện 2:
Phản biện 3:
Luận án sẽ đợc bảo vệ trớc Hội đồng chấm luận án cấp Học
viện họp tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.
Vào hồi giờ ngày tháng năm 2014
Có thể tìm hiểu luận án tại: Th viện Quốc gia
và Th viện Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh
1
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Sinh viên ở các trường đại học, cao đẳng là một bộ phận thanh niên
ưu tú, giàu tâm huyết, nhiệt tình và say mê với lý tưởng cách mạng. Họ là
những người rất nhạy cảm với cái mới, thích nghi nhanh chóng với sự thay
đổi của điều kiện và hoàn cảnh sống. Tuy nhiên, do tuổi đời còn trẻ, vốn
kinh nghiệm còn nhiều hạn chế nên sinh viên cũng rất dễ bị tác động bởi
những yếu tố tiêu cực từ mặt trái của kinh tế thị trường và quá trình toàn

thống, toàn cầu hóa.
Làm rõ tầm quan trọng, nội dung giáo dục giá trị đạo đức truyền
thống nhằm hình thành và phát triển nhân cách sinh viên nói chung, sinh
viên khu vực Tây Nguyên nói riêng trong bối cảnh toàn cầu hóa.
Phân tích, đánh giá thực trạng công tác giáo dục giá trị đạo đức
truyền thống nhằm hình thành và phát triển nhân cách sinh viên khu vực
Tây Nguyên trong bối cảnh toàn cầu hoá hiện nay và chỉ ra nguyên nhân
của thực trạng đó.
Đề xuất một số quan điểm định hướng, giải pháp chủ yếu để nâng
cao hiệu quả công tác giáo dục giá trị đạo đức truyền thống nhằm hình
thành và phát triển nhân cách sinh viên khu vực Tây Nguyên trong bối
cảnh toàn cầu hóa hiện nay.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận án
Đối tượng nghiên cứu: Luận án tập trung nghiên cứu vấn đề giáo dục
giá trị đạo đức truyền thống nhằm hình thành và phát triển nhân cách sinh
viên khu vực Tây Nguyên (nhất là sinh viên dân tộc thiểu số) trong bối
cảnh toàn cầu hóa hiện nay.
Phạm vi: Diện khảo sát sinh viên hệ chính quy ở các trường đại học,
cao đẳng khu vực Tây Nguyên.
4. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
4.1. Cơ sở lý luận
Luận án được thực hiện trên cơ sở các quan điểm của chủ nghĩa Mác -
Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, những quan điểm của Đảng Cộng sản Việt
Nam về giáo dục giá trị đạo đức truyền nhằm hình thành và phát triển nhân
cách sinh viên Việt Nam nói chung và sinh viên khu vực Tây Nguyên nói
riêng trong bối cảnh toàn cầu hoá hiện nay.
4.2. Phương pháp nghiên cứu
Luận án sử dụng phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện
chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử; phương pháp lịch sử-lôgíc, phân tích
và tổng hợp, thống kê, so sánh, các phương pháp chuyên ngành và liên

việc nghiên cứu, giảng dạy, học tập môn Những nguyên lý của chủ nghĩa
Mác - Lênin, môn đạo đức học, đồng thời góp phần vào mục tiêu đào tạo
nguồn nhân lực cho sự phát triển kinh tế - xã hội vùng Tây Nguyên.
7. Kết cấu của luận án
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ
lục, luận án gồm 4 chương, 12 tiết.
4
Chương 1
TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI
1.1. NHỮNG NGHIÊN CỨU XUNG QUANH VẤN ĐỀ GIÁ TRỊ
TRUYỀN THỐNG, GIÁO DỤC GIÁ TRỊ ĐẠO ĐỨC TRUYỀN THỐNG,
NHÂN CÁCH, NHÂN CÁCH SINH VIÊN
1.1.1 Các công trình nghiên cứu liên quan đến giá trị truyền
thống, giáo dục giá trị đạo đức truyền thống.
Vấn đề giá trị truyền thống, giáo dục giá trị đạo đức truyền thống
Việt Nam luôn được các nhà khoa học quan tâm nghiên cứu. Các giá trị
truyền thống được làm sáng tỏ từ sự hình thành, phát triển và tiếp biến
trong điều kiện mới. Nội dung nghiên cứu là các giá trị truyền thống, chủ
yếu là các giá trị tinh thần được biến đổi trong sự thay đổi của điều kiện
kinh tế - xã hội ở nước ta. Các công trình khoa học đã làm rõ các khái
niệm giá trị, giá trị đạo đức, giá trị đạo đức truyền thống, giáo dục giá trị
đạo đức truyền thống. Cách tiếp cận của các công trình khoa học thường đi
từ khái niệm giá trị và cấu trúc giá trị bao gồm giá trị vật chất và giá trị
tinh thần; trong giá trị tinh thần thì giá trị đạo đức đóng vai trò chủ yếu.
Song, có thể thấy, đó chủ yếu là các giá trị tinh thần (bao gồm giá trị đạo
đức), và do vậy, việc nghiên cứu giá trị đạo đức truyền thống chỉ được
nghiên cứu cùng với giá trị tinh thần khác, mà ít có công trình nghiên cứu
chuyên biệt. Vấn đề giáo dục giá trị đạo đức truyền thống cho đối tượng cụ
thể là sinh viên được nhiều công trình khoa học đề cập đến, nhưng đối với

NAM NÓI RIÊNG
1.2.1. Các công trình nghiên cứu liên quan đến toàn cầu hóa và
đặc điểm của toàn cầu hóa
Toàn cầu hóa đã có những quan niệm rất khác nhau, song tất cả các
công trình được đề cập ở trên, chúng ta thấy chủ yếu là toàn cầu hóa về kinh
tế. Cũng có rất nhiều nhà nghiên cứu cho rằng, toàn cầu hóa đang diễn ra trên
các lĩnh vực kinh tế, chính trị, quân sự và môi trường tự nhiên…Vấn đề ở
chỗ, bản chất của toàn cầu hóa là toàn cầu hóa kinh tế chiếm một vị trí trọng
tâm. Những vấn đề toàn cầu hóa của văn hóa, môi trường tự nhiên…cũng
nảy sinh từ toàn cầu hóa kinh tế. Vì vậy, có thể nói, toàn cầu hóa ngày nay
chủ yếu là toàn cầu hóa kinh tế, với những tác động sâu rộng của nó đến các
mặt đời sống xã hội như quân sự, chính trị, văn hóa, môi trường của thế giới
trên quy mô toàn cầu. Toàn cầu hóa tác động tới một khu vực riêng biệt thì
rất ít công trình nghiên cứu đề cập đến, đặc biệt là vùng đất Tây Nguyên.
Đây có thể nói là vấn đề mới mà luận án cần phải đi sâu nghiên cứu, nhất là
6
sự tác động của toàn cầu hóa làm biến đổi giá trị đạo đức truyền thống trong
việc xây dựng nhân cách sinh viên khu vực Tây Nguyên.
1.2.2. Các công trình nghiên cứu đến sự tác động của toàn cầu
hóa đến đạo đức, nhân cách con người Việt Nam nói chung và sinh
viên nói riêng
Sự tác động của toàn cầu hoá đến nhân cách con người Việt Nam
được nhiều nhà khoa học đề cập đến, tạo ra sự đa dạng và phong phú
trong cách tiếp cận vấn đề, giải quyết vấn đề. Mặt khác, cũng cho chúng ta
thấy tính chất phức tạp của toàn cầu hoá tác động tới nhân cách, đạo đức con
người Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Các công trình khoa học đã làm rõ
khái niệm toàn cầu hóa, sự tác động tích cực và tiêu cực của quá trình toàn
cầu hóa đến các quốc gia, trong đó có Việt Nam. Làm rõ biểu hiện các giá trị
đạo đức của con người Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu hóa và kinh tế thị
trường: quá trình thay đổi các giá trị trong cuộc sống, biểu hiện lệch lạc trong

Thực trạng đạo đức, giải pháp giáo dục giá trị đạo đức truyền thống
nhằm hình thành và phát triển nhân cách sinh viên khu vực Tây Nguyên
trong các công trình khoa học chỉ mới được đề cập một vài giá trị tiêu
biểu, cũng chưa đưa ra được các giải pháp để xây dựng nhân cách, đạo đức
sinh viên khu vực này trong thời gian tới. Chưa có công trình khoa học nào
nghiên cứu chuyên sâu, riêng biệt dưới góc độ triết học về nhân cách sinh
viên khu vực Tây Nguyên trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay.
Chương 2
NHÂN CÁCH, NHÂN CÁCH SINH VIÊN, TẦM QUAN TRỌNG VÀ
NỘI DUNG GIÁO DỤC GIÁ TRỊ ĐẠO ĐỨC TRUYỀN THỐNG
NHẰM HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN NHÂN CÁCH SINH VIÊN
VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH TOÀN CẦU HOÁ HIỆN NAY
2.1. NHÂN CÁCH VÀ NHÂN CÁCH SINH VIÊN VIỆT NAM
2.1.1. Khái nhiệm nhân cách
Từ cách tiếp cận bắt đầu từ khái niệm con người, cá nhân, tác giả
luận án đồng tình với khái niệm nhân cách: Nhân cách như là một chỉnh
thể cá nhân có tính lịch sử - cụ thể, tham gia vào hoạt động thực tiễn, đóng
vai trò của chủ thể nhận thức và cải tạo thế giới, chủ thể của quyền hạn và
nghĩa vụ, của những chuẩn mực đạo đức, thẩm mỹ và mọi chuẩn mực xã
hội khác.
Xét về mặt cấu trúc, nhiều ý kiến cho rằng nhân cách gồm hai mặt thống
nhất với nhau là phẩm chất và năng lực, hay nói cách khác nhân cách là sự
thống nhất của phẩm chất đạo đức và năng lực.
8
2.1.2. Một số nhân tố cơ bản tác động đến sự hình thành nhân cách
Thứ nhất, quá trình hình thành và phát triển nhân cách luôn gắn liền
với giáo dục.
Thứ hai, quá trình hình thành và phát triển nhân cách chịu sự tác
động qua lại giữa cá nhân và xã hội.
Thứ ba, sự hình thành và phát triển nhân cách chịu sự chi phối bởi

TRỊ ĐẠO ĐỨC TRUYỀN THỐNG NHẰM HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN
NHÂN CÁCH SINH VIÊN VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH TOÀN CẦU HOÁ
HIỆN NAY
2.2.1. Toàn cầu hoá và xu thế tất yếu của toàn cầu hoá
- Khái niệm toàn cầu hoá
Từ cách tiếp cận của mình, chúng tôi cho rằng: Toàn cầu hoá là sự
mở rộng biên độ gia tăng liên kết, ảnh hưởng sâu sắc trên phạm vi toàn
thế giới trên nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội bằng nhiều phương thức
khác nhau mà xuất phát điểm của nó là từ kinh tế và chủ yếu là kinh tế.
- Xu thế tất yếu của toàn cầu hoá
Toàn cầu hoá đang là một xu thế khách quan, bắt nguồn từ xã hội hoá sản
xuất cao trên thế giới dưới tác động của cuộc cách mạng khoa học và công
nghệ hiện đại. Mặc dù, quá trình toàn cầu hoá đang bị một số nước phát triển
và các tập đoàn kinh tế tư bản xuyên quốc gia chi phối, nên có nhiều mặt tiêu
cực đe doạ độc lập và chủ quyền của các nước đang phát triển. Tuy nhiên,
quá trình này vẫn có mặt “tích cực” nhất định của nó, vì thế toàn cầu hóa vẫn
lôi cuốn được nhiều nước khác nhau tham gia vào quá trình này.
2.2.2. Tầm quan trọng của giáo dục giá trị đạo đức truyền thống
nhằm hình thành và phát triển nhân cách sinh viên Việt Nam trong
bối cảnh toàn cầu hoá hiện nay
Thứ nhất, giáo dục giá trị đạo đức truyền thống dân tộc cho sinh viên
sẽ góp phần củng cố và phát huy các giá trị đó ở sinh viên trong hoàn cảnh
lịch sử mới, hình thành ở sinh viên những phẩm chất nhân cách cần thiết.
Thứ hai, giáo dục giá trị đạo đức truyền thống sẽ góp phần quan
trọng trong việc xây dựng phẩm chất đạo đức trong nhân cách sinh viên.
Thứ ba, giáo dục giá trị đạo đức truyền thống sẽ góp phần quan trọng
đối với việc phát triển yếu tố năng lực trong nhân cách sinh viên.
2.3. GIÁ TRỊ ĐẠO ĐỨC TRUYỀN THỐNG VÀ MỘT SỐ GIÁ TRỊ ĐẠO
ĐỨC TRUYỀN THỐNG DÂN TỘC CẦN PHẢI GIÁO DỤC CHO SINH VIÊN
VIỆT NAM HIỆN NAY

nhân dân ta được hình thành, phát triển trong mối quan hệ giữa các thành
viên trong gia đình, trong cộng đồng làng xã đến cộng đồng dân tộc. Trong
ứng xử, người Việt Nam thường lấy cái nhân nghĩa, sự yêu thương làm
gốc, và nâng lên thành một triết lý sống của con người Việt Nam. Giáo dục
lòng yêu thương và quý trọng con người đối với việc hình thành và phát
triển nhân cách sinh viên cho sinh viên, là giáo dục: Thái độ thiện chí, sự
cảm thông, tình thương yêu sâu sắc giữa con người với con người. Sự tận
tụy phục vụ lợi ích của con người, đem lại tự do hạnh phúc cho con người,
11
thủ tiêu tất cả mọi áp bức, mọi bất bình đẳng trong xã hội, mọi người đều
được tự do, đặc biệt là quyền làm người.
Thứ ba, đức tính cần cù, tiết kiệm: đây cũng là một trong những giá
trị đạo đức nổi bật trong hệ giá trị truyền thống của dân tộc Việt Nam.
Trong quá trình phát triển của dân tộc, người Việt luôn biết cách tạo ra
của cải vật chất từ chính đôi tay và trí tuệ của mình. Với đức tính cần cù,
chịu khó cha ông ta đã sáng tạo ra được những thành quả lao động hết
sức to lớn và vô cùng quý giá, cả về vật chất lẫn tinh thần. Việt Nam từ
một nước có nền nông nghiệp lâu đời, với kết cấu công xã nông thôn bền
chặt. Lao động nông nghiệp là loại hình sản xuất vất vả “một nắng, hai
sương”, “bán mặt cho đất, bán lưng cho trời”, cần nhiều thời gian, công
sức mới có hạt cơm, bát gạo để ăn. Đối với sinh viên, giáo dục giá trị đạo
đức truyền thống cần cù, tiết kiệm là giáo dục đức tính cần cù, sáng tạo
trong học tập; tiết kiệm trong sinh hoạt, lạc quan, yêu đời trong cuộc sống.
Thứ tư, tinh thần đoàn kết: Với lịch sử dựng nước và giữ nước hết
sức đặc biệt, dân tộc Việt Nam đã xây dựng nên tinh thần đoàn kết bền
chặt, cố kết cộng đồng sâu sắc trong suốt chiều dài lịch sử, trở thành một
trong những giá trị tinh thần truyền thống tốt đẹp, một trong những động
lực, sức mạnh to lớn giúp nhân dân ta vượt qua muôn vàn khó khăn, thử
thách.Trong bối cảnh toàn cầu hoá hiện nay, giáo dục truyền thống đoàn
kết cho sinh viên Việt Nam, trước hết là giáo dục cho sinh viên ý thức

cùng với địa hình phức tạp có rừng, cao nguyên, trung du với trình độ phát
triển kinh tế thấp, nên tư duy con người nơi đây ít nhiều mang tính thần bí,
trong cuộc sống hàng ngày luôn có yếu tố thần linh chi phối. Trong điều
kiện đó, để tồn tại và phát triển, người dân Tây Nguyên phải cần cù trong
lao động, sống vị tha, tiết kiệm và nêu cao tính cộng đồng.
- Ảnh hưởng của điều kiện kinh tế đối với việc giáo dục giá trị đạo
đức truyền thống để xây dựng nhân cách sinh viên khu vực Tây Nguyên
Tăng trưởng kinh tế ở Tây Nguyên vẫn chủ yếu theo chiều ngang hay
chiều rộng chứ chưa theo chiều dọc hay chiều sâu, nghĩa là tăng trưởng
kinh tế vẫn dựa vào khai thác tài nguyên có sẵn như rừng, đất đai, vào lao
động thủ công giá trị thấp. Nền kinh tế chủ yếu là nông nghiệp, cùng với
cách tổ chức buôn làng đã tạo ra những nét tính cách đặc thù của người
dân Tây Nguyên: tính tình thẳng thắn, sống có nghĩa tình, đoàn kết gắn bó
chặt chẽ với nhau. Mặt khác, nền kinh tế ảnh hưởng đến nhận thức của
đồng bào các dân tộc Tây Nguyên sống dựa vào điều kiện tự nhiên, sản
xuất nhỏ lẻ, tự cung tự cấp. Cuộc sống gắn chặt với các sản phẩm từ rừng,
chưa tạo ra được tư duy sáng tạo đổi mới để thoát khỏi hoàn cảnh. Đồng
13
bào các dân tộc Tây Nguyên nhận thức rất đơn giản về cuộc sống, họ chưa
nắm bắt được tính chất phức tạp của toàn cầu hoá và nền kinh tế thị trường.
Điều đó, đang ảnh hưởng tới việc xây dựng con người mới trên mảnh đất
Tây Nguyên nói chung, cho thế hệ trẻ nói riêng - trong đó có sinh viên - đặc
biệt là tác phong lao động công nghiệp, tư duy hội nhập để phát triển.
- Ảnh hưởng của văn hoá, khoa học, giáo dục và công nghệ đối với
việc giáo dục giá trị đạo đức truyền thống để xây dựng nhân cách sinh
viên khu vực Tây Nguyên
Ngoài một số nét tương đồng, văn hoá Tây Nguyên có bản sắc riêng.
Sự hình thành, tồn tại và phát triển của văn hoá các dân tộc thiểu số ở đây
gắn liền với “rừng”, với buôn, làng, nương rẫy. Bên cạnh những đặc điểm
văn hoá nổi bật, văn hoá Tây Nguyên trong cội nguồn của nó luôn thể hiện

Nguyên trong việc giáo dục giá trị đạo đức truyền thống nhằm hình thành
và phát nhân cách sinh viên trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay.
Với tư cách chủ thể có vai trò quan trọng nhất trong việc giáo dục
đạo đức truyền thống đối với sự hình thành và phát triển nhân cách sinh
viên khu vực Tây Nguyên hiện nay, Đảng uỷ, Ban giám hiệu, Đoàn Thanh
niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Sinh viên các trường đại học, cao đẳng
trên địa bàn khu vực Tây Nguyên đã quan tâm, chú ý tạo những điều kiện,
những cơ chế, chính sách, nguồn lực vật chất và tinh thần tốt nhất trong
khả năng của mình để mỗi sinh viên có cơ hội tiếp thu và kế thừa các giá
trị đạo đức truyền thống dân tộc. Sinh viên càng tự hào hơn về truyền
thống của dân tộc, trên cơ sở đó hình thành tình cảm đạo đức và thể hiện ra
bằng hành động trong học tập và nghiên cứu khoa học. Khi các giá trị đạo
đức đi sâu vào tâm lý, tình cảm của sinh viên, họ sẽ tự nguyện thực hiện
các chuẩn mực đạo đức đó một cách tốt nhất, họ tự điều chỉnh hành vi của
mình sao cho phù hợp với yêu cầu xã hội. Làm cho các giá trị đạo đức
truyền thống dân tộc dần đi sâu vào cấu trúc nhân cách sinh viên, tạo nền
tảng cơ bản cho sự phát triển nhân cách của họ, ra sức rèn đức - luyện tài
vì ngày mai lập thân, lập nghiệp.
Thứ hai, vai trò của gia đình đối với việc giáo dục giá trị đạo đức
truyền thống nhằm hình thành và phát triển nhân cách sinh viên khu vực
Tây Nguyên trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay.
Dù thiết chế gia đình có sự khác nhau, nhưng mỗi gia đình ở khu vực
Tây Nguyên đều là chiếc nôi đầu tiên để mỗi sinh viên tiếp xúc với các giá
trị văn hoá dân tộc. Gia đình có vai trò trang bị cho sinh viên những hiểu
biết quy tắc ứng xử, chuẩn mực đạo đức chung khi tham gia vào các hoạt
động xã hội. Trong điều kiện toàn cầu hoá hiện nay, mặc dù đã có những
15
thay đổi ở cách giáo dục gia đình, nhưng các gia đình sống khu vực Tây
Nguyên vẫn chú trọng giáo dục sinh viên những quy tắc ứng xử, những giá
trị đạo đức truyền thống: yêu nước, đoàn kết, cần cù, tiết kiệm, yêu thương

16
triển. Những yếu tố thể hiện tính nhân văn giữa con người với con người
được sinh viên lựa chọn ở mức độ rất quan trọng đó là: giúp đỡ 59,5%,
chia sẽ 56.4%, trách nhiệm, bảo vệ, niềm tin 72,3%. Các giá trị khác như:
chân thành 56,3%, chung thủy 51,1%, yêu thương 51,1%, tôn trọng 80,9%
được đánh giá cao.
Thứ ba, sinh viên Tây Nguyên đã kế thừa và phát huy truyền thống cần cù,
tiết kiệm, đây là yếu tố cần thiết hình thành nên những phẩm chất đạo đức và
năng lực trong nhân cách tiến bộ trước bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay.
Là những người có trình độ học vấn nhất định lại được nuôi dưỡng
niềm tin, lý tưởng, hoài bão, ước mơ trên nền tảng sức xuân, đa số sinh viên
khu vực Tây Nguyên tự tin vào khả năng sáng tạo và cống hiến của mình. Họ
đã biết vượt qua những khó khăn, tiết kiệm thời gian, tiền bạc để đầu tư cho
học tập. Sinh viên ở khu vực Tây Nguyên đã xác định yếu tố nỗ lực cá nhân
với những phẩm chất cần cù, tiết kiệm, là quan trọng nhất cho sự phát triển
tương lai, cho sự thành đạt. Trong bối cảnh toàn cầu hóa và kinh tế thị
trường, các yếu tố may rủi cho sự thăng tiến không còn thích hợp. Để có
được sự thành đạt đòi hỏi mỗi sinh viên cần phải có tri thức và khẳng định
được năng lực của chính mình trong môi trường cạnh tranh. Tự khẳng định
mình bằng nỗ lực cá nhân, sự cần cù, sáng tạo trong học tập để tích lũy tri
thức, phát triển tài năng trở thành yêu cầu của cuộc sống hiện đại, thể hiện
thái độ trân trọng của các thế hệ hiện nay đối với những gì mà cha ông đã tạo
lập, gây dựng nên trong suốt chiều dài lịch sử.
Thứ tư, sinh viên Tây Nguyên đã kế thừa và phát huy tinh thần đoàn
kết của dân tộc, yếu tố đảm bảo cho sự phát triển phẩm chất đạo đức, năng
lực vì cá nhân và cộng đồng ở nhân cách tiến bộ trong bối cảnh toàn cầu
hóa hiện nay.
Trong bối cảnh toàn cầu hóa và phát triển kinh tế thị trường giải
quyết hài hòa mối quan hệ giữa cá nhân và tập thể đang là vấn đề hết sức
cần thiết. Cho dù chịu sự tác động từ mặt trái của kinh tế thị trường và toàn

hiện nay có ước mơ, hoài bão lớn, họ ra sức rèn luyện, học tập vì ngày mai
lập thân, lập nghiệp.
3.2.3. Những hạn chế đối với việc giáo dục giá trị đạo đức truyền
thống nhằm hình thành và phát triển nhân cách sinh viên khu vực Tây
Nguyên trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay và nguyên nhân của nó
3.2.3.1. Những hạn chế của các chủ thể đối với việc giáo dục giá trị
đạo đức truyền thống nhằm hình thành và phát triển nhân cách sinh
viên khu vực Tây Nguyên trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay
18
Thứ nhất, hạn chế từ phía Đảng ủy, Ban giám hiệu, Đoàn Thanh niên
Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Sinh viên các trường đại học, cao đẳng khu
vực Tây Nguyên đối với việc giáo dục giá trị đạo đức truyền thống nhằm
hình thành và phát triển nhân cách sinh viên trong bối cảnh toàn cầu hóa
hiện nay.
Công tác nắm bắt tình hình tư tưởng trong sinh viên có lúc chưa kịp
thời, vẫn còn một số vướng mắc về chế độ chính sách của sinh viên dân
tộc, sinh viên ở vùng sâu, vùng xa. Đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền
viên của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Sinh viên ở các
trường đại học, cao đẳng ở khu vực Tây Nguyên vừa thiếu, vừa yếu kinh
nghiệm về khả năng đối thoại, giải thích vận động cho sinh viên, nhất là
trước những vẫn đề lớn có tính chất “toàn cầu” về kinh tế, chính trị hiện
nay. Một trong những hạn chế khác của các chủ thể giáo dục này là việc triển
khai học tập môn “đạo đức học”. Môn học này từng được coi là môn học bắt
buộc đối với các trường đại học, cao đẳng, nhưng với nhiều lý do khác nhau
mà môn học này cho đến nay vẫn chưa được triển khai rộng khắp.
Thứ hai, những hạn chế từ phía gia đình đối với việc giáo dục giá trị
đạo đức truyền thống nhằm xây dựng nhân cách sinh viên khu vực Tây
Nguyên trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay.
Dưới tác động từ đời sống kinh tế - xã hội của toàn cầu hóa và hội
nhập thế giới, chúng ta phải chứng kiến sự biến đổi trong đời sống gia đình

địch thực hiện âm mưu “diễn biến hoà bình” tại khu vực Tây Nguyên làm phai
nhạt niềm tin lý tưởng cách mạng của sinh viên, xa rời văn hoá dân tộc.
Ba là, sự quản lý sinh viên ở các trường đại học, cao đẳng ở khu vực
Tây Nguyên nhiều lúc chưa tốt.
Bốn là, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh và Hội Sinh viên ở
một số trường đại học, cao đẳng khu vực Tây Nguyên với tư cách một chủ
thể giáo dục vẫn chưa phát huy hết vai trò là trung tâm tập hợp sinh viên, là
đại diện tiếng nói của sinh viên.
Năm là, nguyên nhân mang tính chất chủ quan nhưng hết sức quan
trọng đó là từ chính bản thân sinh viên ở khu vực Tây Nguyên - tầng lớp
trẻ, sôi động, nhiệt huyết, nhưng kinh nghiệm sống còn hạn chế.
3.3. NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA ĐỐI VỚI VIỆC GIÁO DỤC GIÁ TRỊ
ĐẠO ĐỨC TRUYỀN THỐNG NHẰM HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN
NHÂN CÁCH SINH VIÊN Ở KHU VỰC TÂY NGUYÊN TRONG BỐI CẢNH
TOÀN CẦU HOÁ HIỆN NAY
Thứ nhất, mâu thuẫn giữa yêu cầu ngày càng cao trong việc giáo dục
giá trị đạo đức truyền thống (nhất là lòng yêu nước, lý tưởng cách mạng)
20
nhằm xây dựng nhân cách sinh viên khu vực Tây Nguyên và những tác
động tiêu cực từ mặt trái của quá trình toàn cầu hoá.
Thứ hai, đang tồn tại nghịch lý giữa mục tiêu đào tạo nguồn nhân
lực chất lượng cao với sự suy thoái đạo đức, lối sống ở một bộ phận sinh
viên khu vực Tây Nguyên trong bối cảnh toàn hiện nay.
Thứ ba, công tác giáo dục giá trị đạo đức truyền thống nhằm xây dựng
nhân cách cho sinh viên khu vực Tây Nguyên trong bối cảnh toàn cầu hóa
hiện nay còn nhiều hạn chế và bất cập, nhất là từ phía chủ thể giáo dục.
Chương 4
QUAN ĐIỂM ĐỊNH HƯỚNG VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU
ĐỂ NÂNG CAO HIỆU QUẢ GIÁO DỤC GIÁ TRỊ ĐẠO ĐỨC
TRUYỀN THỐNG NHẰM HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN NHÂN

Xây dựng nhân cách sinh viên khu vực Tây Nguyên phát triển toàn
diện, đúng hướng, một mặt phải tăng cường giáo dục đạo đức nói chung,
giá trị đạo đức truyền thống nói riêng, mặt khác phải chú trọng giáo dục
kiến thức chuyên môn toàn diện, giáo dục kỹ năng nhất là kỹ năng mềm -
cái mà nhìn chung sinh viên Tây Nguyên còn rất yếu.
4.2. MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU ĐỂ NÂNG CAO HIỆU QUẢ GIÁO
DỤC GIÁ TRỊ ĐẠO ĐỨC TRUYỀN THỐNG NHẰM HÌNH THÀNH VÀ
PHÁT TRIỂN NHÂN CÁCH SINH VIÊN KHU VỰC TÂY NGUYÊN TRONG
BỐI CẢNH TOÀN CẦU HÓA HIỆN NAY
4.2.1. Khắc phục những tác động tiêu cực từ mặt trái của quá
trình toàn cầu hóa để giáo dục giá trị đạo đức truyền thống nhằm hình
thành và phát triển nhân cách sinh viên khu vực Tây Nguyên hiện nay
- Phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở khu
vực Tây Nguyên là để giải phóng mạnh mẽ và không ngừng phát triển sức
sản xuất, nâng cao đời sống nhân dân. Đẩy mạnh xóa đói giảm nghèo,
khuyến khích mọi người vươn lên làm giàu chính đáng, giúp đỡ người
khác thoát nghèo để có cuộc sống ngày càng ấm no, hạnh phúc.
- Xây dựng hệ thống pháp luật đồng bộ, thực hiện tốt chính sách xã
hội - đây được coi là một trong những nhân tố góp phần vào xây dựng
nhân cách sinh viên khu vực Tây Nguyên hiện nay.
4.2.2. Đổi mới nội dung, hình thức, phương pháp giáo dục giá trị
đạo đức truyền thống nhằm xây dựng nhân cách sinh viên khu vực
Tây Nguyên trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay
Về nội dung, hiện nay, nội dung chương trình đạo đức nói chung, giá
trị đạo đức truyền thống dân tộc nói riêng đang được giảng dạy trong các
trường đại học, cao đẳng cả nước nói chung và khu vực Tây Nguyên nói
22
riêng nhìn chung vẫn còn nghèo nàn, chưa đáp ứng được đòi hỏi ngày càng
cao của sinh viên. Chỉ có các trường thuộc khối sư phạm, y dược và khoa
học xã hội và nhân văn đưa môn đạo đức học vào giảng dạy. Còn các khối

23
Một là, cần kết hợp giáo dục giá trị đạo đức truyền thống với bản sắc
văn hóa đồng bào các dân tộc Tây Nguyên.
Hai là, Phát huy tốt hơn nữa vai trò của các chủ thể trong trường đại
học, cao đẳng khu vực Tây Nguyên (Đảng ủy, Ban giám hiệu, Đoàn Thanh
niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội sinh viên) trong việc tổ chức và thu hút
sinh viên vào các hoạt động chính trị - xã hội.
Ba là, tăng cường giải pháp nêu gương người tốt, việc tốt. Trước hết
là các tấm gương sáng của đội ngũ giáo viên, cán bộ, công chức của nhà
trường - những người ngày đêm tận tụy, chăm lo việc “trồng người”.
Môi trường xã hội giữ vai trò hết sức to lớn trong việc hình thành và
hoàn thiện nhân cách của sinh viên, chính xã hội là vườn ươm của những tài
năng và là nơi làm xuất hiện các giá trị đạo đức. Xã hội là môi trường rộng
lớn và khắc nghiệt để các cá nhân, các đoàn thể, các mối quan hệ giao tiếp
với nhau trong lao động, học tập sinh hoạt thể hiện. Yếu tố hay khâu quyết
định trong mỗi xã hội là vai trò của nhà nước về định hướng toàn diện về
kinh tế, tư tưởng, đạo đức, pháp luật, hệ thống chính sách, chế độ đảm bảo sự
phát triển của một đất nước, trong đó có sự phát triển của sinh viên.
4.2.4. Phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của sinh viên khu
vực Tây Nguyên trong bối cảnh toàn cầu hóa để tiếp thu, kế thừa và
phát huy giá trị đạo đức truyền thống nhằm xây dựng nhân cách sinh
viên tiến bộ, hiện đại
- Trong lĩnh vực giáo dục giá trị đạo đức truyền thống, các chủ thể
giáo dục phải khơi dậy, phát huy khả năng tự giáo dục của sinh viên để họ
hoàn thiện nhân cách, tự biến đổi mình theo những yêu cầu của xã hội.
- Để nâng cao tính tích cực, tự giác, sáng tạo của sinh viên cần phải
giáo dục tinh thần “chiến thắng ngay chính bản thân mình”, đây là nhiệm
vụ vô cùng khó khăn và phức tạp.
4.2.5. Coi trọng giáo dục tinh thần hiếu học nhằm xây dựng nhân
cách sinh viên khu vực Tây Nguyên trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay