BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
A- PHẦN MỞ ĐẦU
1- LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:
Kể chuyện là một môn học lí thú và hấp dẫn ở các lớp trong trường tiểu
học. Tiết kể chuyện thường được các em đón nhận với tâm trạng hào hứng và
thích thú.
Khác với các giờ học khác: tập đọc, luyện từ và câu… ở tiết kể chuyện,
giáo viên và học sinh gần như là thoát li khỏi sách giáo khoa mà được giao hoà
tình cảm một cách hồn nhiên thông qua nội dung những câu chuyện được kể.
Thông qua lời kể của giáo viên và lời kể của học sinh mọi người như được
sống trong những giây phút hồi hộp đầy cảm xúc ngoài qui chế thông thường
của một tiết lên lớp bởi không có những hiện tượng căng thẳng như quay cóp,
sao chép… Gần như mối quan hệ thầy trò mới được xác lập giữa một không
khí mới, không khí cổ tích, không khí của sự khích lệ, không khí của lòng vị
tha rất đỗi thanh tao.
Kể chuyện là một môn học mang tính nghệ thuật. Phân môn kể chuyện có
khả năng phát triển năng lực cảm thụ văn học, cảm thụ nghệ thuật của từng cá
thể. Trong quá trình học tập học sinh đóng vai trò quan trọng, chính học sinh là
người đồng cảm thụ, đồng sáng tạo với tác giả và người kể chuyện. Môn kể
chuyện ở tiểu học ngoài mục đích giải trí, kích thích hứng thú học tập, bồi
dưỡng tâm hồn, trau dồi vốn sống… còn nhằm phát triển nâng cao năng lực, trí
tuệ của trẻ đồng thời rèn luyện cho các em diễn đạt ngôn ngữ, kích thích khả
năng ứng xử ngôn ngữ rèn tính linh hoạt, sáng tạo và tác phong nhanh nhẹn,
tháo vát, tự tin cho học sinh.
Thực tế hiện nay trong chương trình lớp 3 môn kể chuyện được học cùng
với môn tập đọc là giờ "Tập đọc - kể chuyện" được học trong thời lượng 2 tiết.
Thời gian dành cho phần kể chuyện là 30 phút theo qui định của Bộ GD- ĐT.
Kể chuyện ở đây là học sinh tái hiện lại câu chuyện có sáng tạo bài đọc vừa
học. Tuy nhiên một số không ít giáo viên chưa dành cho tiết học này sự đầu tư
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
1

Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
2
BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
3- NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU:
Tìm hiểu cơ sở lý luận về đổi mới phương pháp dạy học theo hướng phát
huy tính tích cực của học sinh và dạy học phân môn kể chuyện lớp 3.
Tìm hiểu về thực trạng vấn đề dạy và học kể chuyện khối lớp 3 ở trường
tiểu học Tiên Dương .
Trình bày một số hình thức tổ chức dạy kể chuyện cho học sinh lớp 3 mà
bản thân đã áp dụng đạt hiệu quả cao tại trường tiểu học Tiên Dương.
5- CÁC PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:
Phương pháp nghiên cứu tài liệu
Phương pháp điều tra
Phương pháp phỏng vấn
Phương pháp tổng kết kinh nghiệm
Phương pháp thực nghiệm.
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
3
BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
B- PHẦN NỘI DUNG
CHƯƠNG I - CƠ SỞ LÝ LUẬN.
Mục tiêu của GD- ĐT là đào tạo những con người mới tự chủ, năng động,
linh hoạt, sáng tạo phù hợp với sự đổi mới của nền kinh tế xã hội hiện nay.
Để thực hiện được mục tiêu đó thì giáo dục phải đổi mới, phương pháp
giảng dạy vào việc khơi dạy và phát triển khả năng tư duy, nghĩ và làm một
cách tự chủ, năng động và sáng tạo ngay trong việc học tập và lao động ở nhà
trường. Phương pháp dạy học nói trên trong khoa học giáo dục thuộc về hệ
thống các phương pháp tích cực là phương pháp lấy người học làm trung tâm.
Như vậy dạy kể chuyện cũng như dạy các môn học khác, giáo viên cũng
cần đổi mới phương pháp dạy học theo hướng tích hoá các hoạt động của học

2- Thực trạng việc học kể chuyện:
Thực tế hiện nay cho thấy trong giờ kể chuyện, học sinh mới chỉ thích
nghe chuyện mà không thích kể lại chuyện. Tiến hành khảo sát học sinh lớp 3E
năm học 2005-2006 và học sinh lớp 3D năm học 2006-2007 tôi thu được kết
quả như sau:
+ Khi được hỏi: "Em có thích môn kể chuyện không"? thì 100% học sinh
được hỏi đều trả lời có thích môn kể chuyện. Điều này cho thấy môn kể chuyện
rất hấp dẫn đối với học sinh tiểu học.
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
5
BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
+ Tìm hiểu lí do học sinh yêu thích môn kể chuyện tôi thấy: Phần lớn học
sinh thích môn kể chuyện vì câu chuyện có nhiều lí thú, những điều tốt đẹp có
tác dụng giáo dục các em…
Nhưng khi được hỏi "Con có thích kể chuyện cho các bạn nghe không"?
thì chỉ có 35% - 40% số học sinh được điều tra trả lời là thích kể chuyện cho
thầy cô và các bạn nghe. Số còn lại không thích mình kể chuyện mà chỉ thích
nghe bạn kể.
* Trong giờ "kể chuyện" học sinh chỉ thích "nghe kể chuyện" mà không
thích " kể chuyện" cho bạn nghe. Điều đó có nghĩa là học sinh chưa thực hiện
đúng vai trò là " trung tâm", việc dạy kể chuyện chưa đáp ứng được yêu cầu
"đổi mới phương pháp".
Tóm lại: Việc dạy và học kể chuyện hiện nay chưa chú trọng và quan tâm
đúng mức. Cần phải có những biện pháp, những hình thức tổ chức phong phú,
đa dạng để tạo hứng thú học tập cho học sinh, động viên đông đảo học sinh
tham gia rèn luyện kĩ năng kể chuyện, nghe kể chuyện và nhận xét bạn kể.
Trước những thực trạng nêu trên, tôi cũng đã nghiên cứu và áp dụng một
số hình thức tổ chức có hiệu quả. Tôi xin trình bày một số biện pháp để các bạn
đồng nghiệp tham khảo và đóng góp ý kiến.
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh

- Điểm 5, 6: Kể chưa đầy đủ chi tiết, chưa thật rõ trình tự diễn biến của
câu chuyện, giọng điệu và cử chỉ chưa phù hợp với đặc điểm nhân vật.
* Ví dụ minh hoạ:
Ví dụ 1: Dạy bài: CHIẾC ÁO LEN
a) Chuẩn bị:
- 1 mũ có ghi chữ "Lan"
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
7
BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
- 3 bộ phiếu ghi điểm từ điểm 5-> điểm 10.
- Bầu ban giám khảo (mỗi tổ 1 em + giáo viên).
b) Tiến hành:
Khi dạy bài "Chiếc áo len" tôi yêu cầu học sinh kể lại câu chuyện theo lời
của nhân vật Lan bằng câu hỏi gợi mở như sau:
+ Chúng ta sẽ cùng thi kể lại câu chuyện theo lời của nhân vật Lan xem ai
là người nhập vai tốt nhất và kể hay nhất.
Tôi sẽ gọi em xung phong nhanh nhất lên kể.
Sau khi kể xong tôi tiếp tục gọi một học sinh thứ hai và một học sinh thứ
ba lên kể.
c) Đánh giá:
Cuối cùng cả lớp cùng theo dõi kết quả đánh giá của ban giám khảo. Tổng
số điểm của 3 người trong ban giám khảo sẽ là điểm của học sinh vừa kể. Ai
giành được 27 điểm trở lên sẽ đạt loại giỏi. Nếu đạt từ 21 điểm- 26 điểm loại
khá, từ 15 điểm đến 20 điểm là loại trung bình.
Giáo viên tổng hợp điểm và tuyên dương khen học sinh. Có thể là tràng
pháo tay, hay một cái bút, một viên tẩy do giáo viên chuẩn bị trước.
Ví dụ 2: Dạy bài: TRẬN BÓNG DƯỚI LÒNG ĐƯỜNG (Tiếng Việt 3 tập 1)
a) Chuẩn bị:
- Một mũ có chữ "Quang", 1 mũ có chữ "Vũ".
- Trang phục để hoá trang cụ già.

2- HÌNH THỨC TỔ CHỨC 2: THI KỂ TRUYỀN ĐIỆN.
Mục đích của hình thức này là tôi rèn cho học sinh kĩ năng kể đúng, kể đủ
ý và mạch lạc từng đoạn của câu chuyện theo gợi ý của đoạn hoặc tranh minh
hoạ. Học sinh biết phối hợp nhịp nhàng, chặt chẽ giữa các bạn để kể cho hấp
dẫn và liền mạch.
Cách chơi như sau:
a) Kể truyền điện theo tranh:
* Chuẩn bị:
- 2 nhóm học sinh tham gia cuộc thi (số học sinh bằng nhau).
- Bộ tranh vẽ minh hoạ từng đoạn của câu chuyện (tranh vẽ trên khổ giấy A3)
* Luật chơi:
- Giáo viên treo bộ tranh minh hoạ cho từng đoạn của câu chuyện.
- Hai đội lên "bắt thăm" hoặc "oản tù tì" để chọn đội kể trước
- Giáo viên mời học sinh 1 của 1 đội (xung phong) đứng lên kể đoạn 1 của
câu chuyện theo nội dung của tranh số 1. Sau khi học sinh 1 kể xong em đó có
quyền chỉ định học sinh số 2 của đội mình kể tiếp đoạn 2 của câu chuyện theo
nội dung tranh số 2. Nếu học sinh số 2 kể được đoạn 2 thì bạn lại có quyền chỉ
định tiếp học sinh 3 của đội mình kể tiếp đoạn 3 của câu chuyện. Nếu học sinh
số 2 không kể được đoạn 2 thì cả lớp đếm từ "một đến năm". Nếu vẫn không
kể được thì học sinh 1 chỉ định bạn học sinh số 3 của đội mình kể tiếp đoạn
2… Cứ như thế cho đến khi kể xong câu chuyện. Bạn học sinh số 2 coi là bị
điện giật.
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
9
BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
+ Tiến hành tương tự với đội số 2.
* Cách đánh giá:
- Đội có nhiều người bị điện giật là đội thua cuộc.
- Giáo viên tuyên dương đội thắng cuộc.
- Giáo viên yêu cầu học sinh cả lớp nhận xét thêm về cách kể, sự sáng tạo

10
BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
* Chuẩn bị:
- 2 tổ tham gia cuộc chơi (có số người như nhau).
- Bộ tranh, gồm 4 tranh:
+ Tranh 1: Đám học sinh đang đứng trước vườn hoa được rào bằng nứa
tép.
+ Tranh 2: Hàng rào vườn hoa bị đổ, đám học sinh ngã.
+ Tranh 3: Thầy giao đang nghiêm khắc phê bình học sinh.
+ Tranh 4: Chú lính nhỏ đi đầu cùng đám học sinh ra dựng lại hàng rào.
* Giáo viên phổ biến luật chơi (như đã nêu)
* Tiến hành:
Hai đội "Oẳn tù tì" để chọn đội kể trước. Tôi sẽ chỉ định một em tổ 1 (xung
phong) kể đoạn 1. Nếu em thứ nhất kể tốt sẽ chỉ định em thứ 2 kể tiếp đoạn 2…
Cứ như thế cho đến khi kể xong câu chuyện. Nếu em thứ hai không kể được
đoạn 2. Thì em thứ nhất sẽ được quyền chỉ định một bạn thứ 3 kể đoạn 2. Khi
em thứ 3 kể xong thì em thứ 3 lại chỉ định bạn thứ tư kể đoạn 2…
Cụ thể, học sinh 1 (kể tốt) -> học sinh 2 (không kể được)-> học sinh 1 ->
học sinh 3 (kể tốt)-> học sinh 4 kể…
(Học sinh 2 bị điện giật).
* Tiến hành tương tự với đội thứ 2.
*Đánh giá:
Sau lần chơi thứ nhất giáo viên tổng kết số bạn bị điện giật. Đội nào có
nhiều bạn bị điện giật hơn thì đội đó thua cuộc, Giáo viên tuyên dương đội
thắng cuộc và những em kể tốt.
b) Kể truyền điện theo ý, theo đoạn:
* Chuẩn bị:
- Đối với hình thức kể chuyện truyền điện theo ý, theo bạn tôi chuẩn bị kế
hoạch thật cụ thể để điều khiển cuộc chơi. Căn cứ vào nội dung câu chuyện giáo
viên chia ra làm các đoạn nhằm giúp các em dễ kể và lôi cuốn được nhiều học

Học sinh A2 kể: Ông Cản Ngũ bỗng bước hụt một cái, mất đà, chúi
xuống… Cái chân của ông tựa như bằng cột sắt chứ không phải là chân người
nữa. ……………
Trường hợp học sinh được chỉ định mà không kể tiếp được cả lớp đếm
từ "một -> năm". Bạn vẫn không kể được thì phải đứng yên (điện giật) và học
sinh kể đúng đoạn trước lại có quyền chỉ định một người khác của nhóm bạn
lên kể.
Cụ thể là: Trong câu chuyện trên, học sinh A1 (kể được) -> học sinh B1
(không kể được) -> học sinh A1 chỉ định tiếp học sinh B2 (kể được) -> học
sinh A2…
* Đánh giá:
Kết thúc cuộc chơi , nhóm nào có nhiều học sinh phải đứng ( điện giật)
thì nhóm đó thua cuộc.
Tôi cho học sinh nhận xét các bạn kể (trong nhóm thắng cuộc) bình chọn
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
12
BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
người kể hay nhất. Tôi sẽ có điểm thưởng dành cho nhóm thắng cuộc và có phần
quà nhỏ (bút chì, thước…) cho người kể hay nhất.
Thời gian sau đó, tôi tiếp tục cho hai nhóm còn lại thi tương tự.
* Kết luận:
Bằng hình thức tổ chức cho học sinh "kể truyền điện" tôi đã lôi cuốn, tạo
điều kiện cho nhiều em được kể chuyện và bộc lộ khả năng ghi nhớ truyện
trong một tiết học.
3- HÌNH THỨC TỔ CHỨC 3: THI SẮP XẾP ĐÚNG TRÌNH TỰ CÂU
CHUYỆN:
Hình thức thi "Sắp xếp đúng trình tự câu chuyện " giúp học sinh trau dồi
khả năng ghi nhớ nội dung của câu chuyện đã học, biết sắp xếp các ý theo đúng
trình tự câu chuyện.
Cách chơi như sau:

Ví dụ 1: Dạy bài: NẮNG PHƯƠNG NAM (Tiếng Việt 3- tập 1 - trang
94)
* Chuẩn bị:
- Bầu tổ trọng tài.
- Chọn 2 đội chơi, mỗi đội 4 em, (học sinh xung phong chơi).
- Hai bộ phiếu có nội dung như sau:
+ Phiếu 1: Chuyện xảy ra vào ngày hai mươi tám tết
+ Phiếu 2: Mọi người sững lại vì có tiếng gọi : nè sắp nhỏ kia, đi đâu vậy?
+ Phiếu 3: Phương và Uyên nhắc đến Vân ở trại hè Nhà Trang
+ Phiếu 4: Uyên và bạn đi chợ hoa trên đường Nguyễn Huệ
+ Phiếu 5: Đọc thư của Vân, các bạn biết tết ở ngoài Bắc rất lạnh.
+ Phiếu 6: Phương nảy ra sáng kiến tặng bạn Vân một cành mai.
+ Phiếu 7: Các bạn mong ước gửi cho Vân một ít nắng phương Nam.
+ Phiếu 8: Cả bọn quay lại chợ hoa và đi giữa một rừng mai vàng thắm.
* Phổ biến luật chơi: Giống như phần đầu đã nêu.
* Tiến hành:
Tôi gọi tất cả 8 học sinh xung phong lên bảng và chia làm 2 đội. Yêu cầu
mỗi đội cử một em đại diện lên lấy phong bì. Sau hiệu lệnh "bắt đầu" hai nhóm
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
14
BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
bóc phong bì ra và chia cho mỗi bạn 2 phiếu, các bạn đọc và sắp xếp lên bảng
từ theo trình tự câu chuyện. Cả lớp ở dưới cổ vũ động viên hai đội trên bảng.
Khi có hiệu lệnh "hết giờ" cả hai nhóm dừng lại.
* Giáo viên cùng tổ trọng tài kiểm tra và công bố kết quả. Cả lớp khen đội
thắng cuộc.
(Thứ tự xếp đúng như sau: Phiếu 1, phiếu 4, phiếu 2, phiếu 3, phiếu 5,
phiếu 7, phiếu 6, phiếu 8).
Ví dụ 2: Dạy bài: ĐÔI BẠN (Tiếng Việt 3 tập 1- trang 130)
* Chuẩn bị:

tiết trong câu chuyện một cách rõ ràng. Để đánh giá, nhận xét các nhóm chơi
yêu cầu học sinh phải thực sự chú ý. Bằng biện pháp này tôi giúp học sinh kể
lại câu chuyện tốt hơn ở các phần tiếp theo.
4- HÌNH THỨC TỔ CHỨC 4: TỔ CHỨC CHO HỌC SINH ĐÓNG VAI.
Đóng vai các nhân vật để kể lại nội dung câu chuyện là một hình thức tổ
chức hấp dẫn đối với học sinh tiểu học. Với hình thức này khi các em sắm vai
một nhân vật nào đó nhất là một nhân vật mà em yêu thích thì các em vô cùng
thích thú. Lúc này, các em sẽ được bộc lộ tài năng diễn xuất của mình. Các
bạn học sinh khác cũng hồ hởi lắng nghe.
Để giờ học có hiệu quả tôi cũng suy nghĩ lựa chọn bài để tạo điều kiện
thuận lợi cho các em khi đóng vai.
Ví dụ: Khi dạy bài: ĐỐI ĐÁP VỚI VUA (Tiếng Việt 3- tập 2- trang 49)
* Chuẩn bị:
- 1 học sinh trong vai người dẫn truyện.
- Một học sinh trong vai Vua.
- Một học sinh trong vai Cao Bá Quát.
* Tiến hành:
- Người dẫn truyện: Một lần Vua Minh Mạng từ kinh đô Huế ngự giá ra
Thăng Long (Hà Nội) Vua cho xa giá đến Hồ Tây ngắm cảnh. Xa giá đi đến đâu
quân lính đuổi tất cả mọi người không cho đến gần. Cao Bá Quát lúc ấy còn
nhỏ, cậu muốn nhìn thấy mặt vua nên xảy ra một ý.
- Học sinh đóng vai Cao Bá Quát: Vua đến, vua đến, nhà Vua chắc là đẹp
lắm nhỉ? Làm thế nào ta nhìn thấy mặt vua!
- Người dẫn truyện: Nghĩ rồi Cao Bá Quát nhảy xuống hồ tắm, quân lính
nhìn thấy hốt hoảng xúm vào bắt trói cậu bé táo tợn.
- Học sinh đóng vai Cao Bá Quát (La hét om sòm): Cứu! Cứu!
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
16
BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
- Học sinh đóng vai nhà vua: Có chuyện gì mà la hét như vậy? Hãy truyền

ra ý định làm một cái xe chạy bằng dòng điện đấy.
- Người dẫn truyện: Bà cụ ngạc nhiên khi thấy nhà bác học cũng bình
thường như mọi người khác.
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
17
BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
- Ê- đi - xơn (nắm tay bà cụ): Cảm ơn cụ, tôi sẽ mời cụ đi chuyến xe đầu tiên.
- Bà cụ: Thế nào già cũng đến. Nhưng ông phải làm nhanh lên nhé, kẻo
tuổi già chẳng còn bao lâu.
- Người dẫn truyện: Từ lần gặp bà cụ Ê- đi - xơn miệt mài với công việc
chế tạo xe điện và đã thành công. Hôm chạy thử chuyến xe điện, người ta xếp
hàng dài để mua vé. Ê- đi- xơn mời bà cụ dạo nọ đi chuyến xe điện đầu tiên, đến
ga ông bảo:
- Ê- đi - xơn: Tôi giữ đúng lời hứa với cụ rồi nhé!
- Bà cụ (cười): Cảm ơn ông, giờ thì già có thể đi chơi cả ngày với chiếc xe
này rồi.
* Sau khi học sinh sắm vai và kể xong câu chuyện, tôi yêu cầu học sinh
cả lớp nhận xét bạn kể theo các tiêu chí sau:
- Giọng kể của bạn có khắc hoạ được tính cách của nhân vật không? Đã
sáng tạo trong lời thoại chưa?
- Cả lớp bình chọn người nhập vai tốt nhất. Giáo viên có điểm thưởng cho
học sinh , cả lớp khen bạn.
* Kết luận: Trong giờ kể chuyện học sinh được đóng vai nhân vật để kể
lại câu chuyện tôi thấy học sinh có cơ hội để thể hiện khả năng diễn xuất của
mình. Giúp các em mạnh dạn và tự tin trong học tập. Nhiều em nhút nhát nay
đã mạnh dạn hẳn lên, không khí lớp học vui hơn. Đây chính là sân chơi dành
cho học sinh tiểu học.
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
18
BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

1- Một số vấn đề cơ bản của chương trình Giáo dục Tiểu học mới -
NXBGD- Hà Nội 1998.
2- Phương pháp dạy học Tiếng Việt - Lê Phương Nga
3- Dạy kể chuyện ở Tiểu học - Chu Huy .
4- Sách Tiếng Việt - Tập I; II
5- Sách giáo viên Tiếng Việt 3
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
20
BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
MỤC LỤC
Trang
A- PHẦN MỞ ĐẦU 1
B- NỘI DUNG 4
Chương I- Cơ sở lí luận 4
Chương II - Cơ sở thực tiễn. 5
Chương III- Một số hình thức dạy kể chuyện cho học sinh lớp 3:7
1- Hình thức 1: Thi kể chuyện theo lời nhân vật 7
2- Hình thức 2: Thi kể truyền điện 9
a) Kể truyền điện theo tranh 9
b) Kể truyền điện theo ý, theo đoạn. 11
3- Hình thức 3: Thi sắp xếp đúng trình tự câu chuyện . 13
4- Hình thức 4: Tổ chức cho học sinh đóng vai. 16
C- PHẦN KẾT LUẬN 19
1- Kết quả thu được
2- Kết luận
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Người thực hiện: Đình Thị Ánh - Lớp GDTHB Đông Anh
21