Website: Email : Tel (: 0918.775.368
MỞ ĐẦU
Thu nhập là kết quả của quá trình lao động, giúp người lao động tái sản
xuất sức lao động, nuôi sống bản thân người lao động và gia đình họ, đồng
thời phản ánh được phần nào giá trị bản thân người lao động trong xã hội. Do
vậy nghiên cứu thu nhập của người lao động là một việc làm quan trọng. giúp
chúng ta hiểu rõ hơn về giá trị sức lao động qua mỗi công việc mà họ làm, từ
đó có thể trả công đúng nhất với giá trị của sức lao động và phân phối thu
nhập một cách công bằng hơn giữa các cá nhân hay các bộ phận khác nhau
trong đơn vị, giúp người lao động yên tâm hơn với công việc, tạo niềm tin
kích thích họ làm việc tốt hơn, và quan trọng là thu hút và giữ được nguồn
nhân lực chất lượng cao.
Trong chuyên đề này, em xin nghiên cứu về thu nhập của cán bộ nhân
viên bệnh viện đa khoa tỉnh Yên bái về quy mô, cơ cấu, số lượng và cách thức
phân phối trong đơn vị. Với mục đích khái quát lý luận để từ đó phân tích
thực trạng, những tồn tại vướng mắc hay nhũng mặt tích cực cần phát huy.
Cuối cùng là những nhận xét và đề xuất những ý kiến mang tính chất cá nhân
nhằm cải thiện nâng cao hơn thu nhập của cán bộ nhân viên cũng như tìm ra
cách phân phối công bằng tối ưu nhất trong đơn vị. Phương pháp nghiên cứu
sử dụng trong chuyên đề là phương pháp thống kê, dựa vào những số liệu có
được qua các năm, từ đó đi sâu vào phân tích và tìm những biện pháp khắc
phục những điểm hạn chế hiện còn tồn tại, nhằm nâng cao thu nhập cho cán
bộ nhân viên bệnh viện đa khoa tỉnh Yên bái trong thời gian tới.
Chuyên được nghiên cứu dựa trên số liệu thống kê trong phạm vi 5
năm gần đây, từ năm 2001 đến nay. Thu nhập được xét tới trong chuyên đề
Sinh viên: Trần Đăng Khoa Lớp KTLĐ 45A
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
thực tập này là những khoản thu nhập trực tiếp nhận được từ công việc làm tại
bệnh viện.
Kết cấu chuyên đề bao gồm ba phần:
Phần thứ nhất: Một số vấn đề lý luận về thu nhập của người lao động

thu chi tài chính trong đơn vị.
2, Phân loại lao động:
1
Các văn bản pháp quy- Vụ pháp chế- Bộ Y tế 2002
Sinh viên: Trần Đăng Khoa Lớp KTLĐ 45A
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Là đơn vị chuyên môn mang tính đặc thù cao nên lực lượng lao động
trong đơn vị được phân thành 2 nhóm chính là bộ phận lao động chuyên môn
trực tiếp và bộ phân lao động hành chính.
- Lao động chuyên môn: Là các cán bộ y, bác sỹ làm việc tại các khoa
phòng chuyên môn, phục vụ công tác điều trị, chăm sóc người bệnh, đảm bảo
nhiệm vụ chăm sóc sức khoẻ cho người bệnh của đơn vị. Bộ phận lao động
này chiếm phần lớn biên chế lao động của toàn bệnh viện, và tuy không tạo ra
của cải vật chất cho xã hội nhưng có thể nói đây là lực lượng lao động trực
tiếp của đơn vị. Đối tượng tác động của lao động chuyên môn là những người
khám và chữa bệnh tại đơn vị.
- Lao động hành chính: Là những cán bộ lao động phục vụ công tác hậu
cần hay quản lý hành chính của bệnh viện, tuy không trực tiếp tham gia vào
hoạt động chính của bệnh viện nhưng lực lượng cán bộ này cũng gián tiếp
góp phần đảm bảo cho công tác khám chữa bệnh của bệnh viện đạt hiệu quả
cao nhất, phục vụ vật tư y tế- thuốc men hay các nhu yếu phẩm cần thiết. Số
lượng cán bộ này trong đơn vị không nhiều so với những cán bộ chuyên môn,
chỉ chiếm một phần khiêm tốn trong tổng số cán bộ toàn đơn vị. Bao gồm:
• Cán bộ hành chính
• Cán bộ tài chính
• Bộ phận hộ lý- Y công
• Lái xe cấp cứu
• Cán bộ vật tư- thủ kho- lưu trữ
• Bộ phận an ninh - bảo vệ
3, Khái niệm thu nhập:

tiếp, do công sức bỏ ra, có thể trong hoặc ngoài đơn vị làm việc, có thể từ
kinh tế cá thể do bản thân tự tạo ra. Là những khoản chính đáng, công khai
được xã hội thừa nhận. Người lao động phải bỏ ra công sức. trí tuệ cũng như
sự đầu tư về vật chất trong quá trình lao động.
- Thu nhập từ không lao động: Là những khoản thu nhập mà người lao
động nhận đươc không qua công việc lao động của mình như lợi tức từ khoản
tài sản nào đó hay được trợ cấp bởi các chính sách của nhà nước, hay có thể là
các thu nhập ngầm do tham ô, tham những hoặc nhận hối lọ mà ta không thể
kiểm soát được.
II. PHÂN LOẠI THU NHẬP CỦA CÁN BỘ NHÂN VIÊN BỆNH VIỆN ĐA KHOA
TỈNH YÊN BÁI
Thu nhập của cán bộ nhân viên bệnh viện đa khoa tỉnh Yên Bái có thể
chia làm 3 phần như sau:
- Thu nhập từ công việc làm tại bệnh viện đa khoa tỉnh Yên Bái:
Là các khoản như tiền lương, tiền thưởng, phúc lợi hay phụ cấp nhận
được từ đơn vị của các cán bộ biên chế hay hợp đồng do bệnh viện chi trả.
Khoản thu nhập này là chính đáng và nhận được do quá trình công tác, làm
việc tại bệnh viện.
- Thu nhập từ lao động ngoài đơn vị:
Là khoản thu nhập thêm của riêng những cá nhân có khả năng nhằm tạo
thêm nguồn thu cho gia đình và bản thân. Có thế là hành nghề y tế tư nhân tại
Sinh viên: Trần Đăng Khoa Lớp KTLĐ 45A
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
gia đình hay bên ngoài bệnh viện hoặc tham gia các hoạt động kinh tế bên
ngoài xã hội tạo ra nguồn thu nhập riêng.
- Thu nhập từ không lao động:
Là các khoản lợi tức, lãi cổ phần hay từ cho thuê mướn các tài sản cá
nhân sinh ra lợi nhuận . Ngoài ra còn có các khoản mang tính chất tiêu cực
như tham ô, tham nhũng hay nhận hối lộ tuy không xác định được cụ thể
nhưng cũng phải kể đến.

- Thu nhập phải chi trả cho người lao động là một bộ phận quan trọng
trong chi phí sản xuất- hoạt động. Do đó, nếu chi trả thu lao quá cao sẽ làm
tăng chi phí hoạt động.
- Tiền lương hay thu nhập của người lao động là công cụ để duy trì. Gìn
giữ và thu hút những người lao động giỏi, có khả năng và phù hợp với công
việc của tổ chức.
- Tiền công, tiền lương cùng với các loại thù lao khác là công cụ để quản
lý chiến lược Nguồn nhân lực và có ảnh hưởng đến các chức năng khác của
quản lý Nguồn nhân lực.
Sinh viên: Trần Đăng Khoa Lớp KTLĐ 45A
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Thu nhập cao nhưng cũng đòi hỏi sự công bằng trong phân phối. Độ lớn
mà thù lao mà người lao động nhận được sẽ làm cho họ hài lòng hoặc không
hài lòng về công việc. Sự công bằng về thù lao càng được quán triệt thì sự hài
lòng về công việc càng cao, hoạt động của tổ chức càng có hiệu quả và mục
tiêu càng đạt đựơc.
Lý thuyết và thực tế đã chỉ ra rằng không có mối quan hệ phù hợp tuyệt
đối hoàn toàn giữa sự hài lòng công việc ( trong đó tiền lương nhận được là
một nhân tố chính quyết định sự hài lòng công việc của nhân viên) và kết quả
thực hiện công việc, cá biệt có trường hợp lao động không hài lòng về công
việc nhưng lại cố gắng đạt năng suất lao động cao. Mặc dù vậy cần khẳng
định sự hài lòng công việc do tiền lương nhận được chi phối có ảnh hưởng
quyết định tỷ lệ thuận tới kết quả thực hiện công việc. Tiền lương nhận được
càng cao thường dẫn đến kết quả thực hiện công việc càng tốt và ngược lại. “
3
Trên đây là một số khái niệm và lý luận cơ bản giúp ta hiểu rõ hơn vấn
đề thu nhập và các vấn đề có liên quan, từ đó có thể hiểu rõ hơn trong suốt
quá trình đi nghiên cứu chuyên đề. Để hiểu cụ thể hơn, ta cùng nhau đi phân
tích thực trạng thu nhập của cán bộ nhân viên bệnh viện đa khoa tỉnh Yên Bái
trong thời gian từ năm 2001 trở lại đây.

Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Là ngành đòi hỏi có sự đầu tư lớn về nguồn nhân lực cũng như cơ sở hạ
tâng và máy móc kỹ thuật hiện đại nên chi phí hoạt động rất lớn:
Công việc của ngành y tế liên quan trực tiếp đến sức khoẻ và sự sống còn
của con người thông qua việc chăm sóc cũng như khám chữa bệnh. Do đó
nguồn nhân lực đào tạo cần sự tỉ mỉ, chính xác đòi hỏi phải có một trình độ
chuyên môn vững với thời gian đào tạo dài hạn, nên kinh phí cho việc đào tạo
là rất lớn.
Bên cạnh yếu tố con người, máy móc thiết bị cũng đóng vai trò vô cùng
quan trọng trong việc giúp các y bác sỹ chuẩn đoán và điều trị bệnh. Các thiết
bị đều có hàm lượng công nghệ cao, và hầu như phải nhập khẩu từ các nước
phát triển do đó chi phí rất lớn, đòi hỏi sự đầu tư rất lớn từ ngân sách nhà
nước
2. Đặc điểm tự nhiên, xã hội- kinh tế tỉnh yên bái :
Yên Bái là một tỉnh miền núi phía tây bắc đất nước cấch Hà nội 200km,
có diện tích tự nhiên 6.882,9 km2, nằm trải dọc đôi bờ sông Hồng. Phía đông
bắc, Yên Bái giáp hai tỉnh Tuyên Quang và Hà Giang, phía đông nam giáp
tỉnh Phú Thọ, phía tây nam giáp tỉnh Sơn La, phía tây bắc giáp tỉnh Lai Châu
và Lào Cai. Toàn tỉnh có 9 đơn vị hành chính (1 thành phố, 1 thị xã và 7
huyện) với tổng số 181 xã, phường, thị trấn.
Là một tỉnh có địa hình phức tạp, dốc, nhiều núi đá do đó giao thông đi
lại nhiều khó khân, mặc dù có cả đường sắt- đường bộ và đường sông nhưng
còn chưa được phát triển, lạc hậu, xuống cấp nghiêm trọng . Địa bàn tỉnh Yên
Bái không lớn nhưng đi tới những vùng sâu – xa của tỉnh có khi phải mất vài
ngày đường, và không thể đi bằng các phương tiện cơ giới. Do đó việc chăm
Sinh viên: Trần Đăng Khoa Lớp KTLĐ 45A
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
sóc y tế đến hết những người dân trong tỉnh là vô cùng khó khăn, đòi hỏi phải
có nhiều phương tiện và đội ngũ cán bộ y tế mạnh, nhiệt tình và yêu nghề.
Với hơn 30 dân tộc sinh sống trên địa bàn tỉnh, có nhiều văn hoá và

vụ y tế chưa được phát triển, các mức lệ phí chăm sóc sức khoẻ phải thu ở
mức rất thấp hoặc miễn phí, dẫn đến còn nhiều bất cập trong khám chữa bệnh
của ngành y tế.
3. Bệnh viện đa khoa tỉnh yên bái là một đơn vị sự nghiệp có thu:
Theo cơ chế của chính phủ, đơn vị có những đặc điểm sau:
Đơn vị sự nghiệp có thu tự chủ tài chính, chủ động bố trí kinh phí để
thực hiện nhiệm vụ, được ổn định kinh phí hoạt động thường xuyên theo định
kỳ 3 năm và hàng năm được tăng thêm theo tỷ lệ do Thủ tướng Chính phủ
quyết định.
Đơn vị sự nghiệp có thu được vay tín dụng để mở rộng và nâng cao chất
lượng hoạt động sự nghiệp và tự chịu trách nhiệm trả nợ vay theo qui định
của pháp luật.
Đơn vị sự nghiệp có thu được giữ lại khấu hao cơ bản và tiền thu thanh
lý tài sản để tăng cường cơ sở vật chất cho đơn vị.
Sinh viên: Trần Đăng Khoa Lớp KTLĐ 45A
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Đơn vị sự nghiệp có thu được chủ động sử dụng số biên chế được cấp có
thẩm quyền giao, thực hiện chế độ hợp đồng lao động theo qui định của Bộ
Luật lao động.
Thủ trưởng đơn vị được quyết định mức chi quản lý, chi nghiệp vụ cao
hoặc thấp hơn mức chi do Nhà nước qui định.
Đơn vị sự nghiệp có thu được tính quĩ tiền lương để trả cho người lao
động trên cơ sở tiền lương tối thiểu tăng không quá 2,5 lần (đối với đơn vị tự
bảo đảm chi phí hoạt động) và không quá 2 lần (đối với đơn vị tự đảm bảo
một phần chi phí) tiền lương tối thiểu chung do Nhà nước qui định.
Kinh phí ngân sách nhà nước bảo đảm hoạt động thường xuyên và các
khoản thu sự nghiệp, cuối năm chưa chi hết đơn vị được chuyển sang năm sau
để tiếp tục chi.
Hàng năm, căn cứ vào kết quả hoạt động tài chính, đơn vị được trích lập
4 quĩ: Quĩ dự phòng ổn định thu nhập, Quĩ khen thưởng, Quĩ phúc lợi, Quĩ

dân trên địa bàn tỉnh, phòng bệnh và chữa bệnh, đồng thời đảm nhiệm các
công tác tuyên truyền- giáo dục sức khoẻ; đào tạo các cán bộ y tế cho tuyến
dưới. Là cầu nối giữa các đơn vị y tế trung ương và địa phương.
Sinh viên: Trần Đăng Khoa Lớp KTLĐ 45A
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Có cơ cấu tổ chức bao gồm 25 khoa phòng chức năng và chuyên môn
phục vụ cho công tác khám chữa bệnh, cũng như đảm bảo hoạt động của đơn
vi, được chia làm 2 khối hành chính và khối chuyên môn, được cụ thể như
sau:.
- Ban giám đốc Bệnh viện
- 05 phòng chức năng
- 05 khoa cận lâm sàng
- 15 khoa lâm sàng.
Sinh viên: Trần Đăng Khoa Lớp KTLĐ 45A
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Bảng 2 : Bảng số lượng, chất lượng viên chức
( 31/13/2006)
Đơn vị tính : người
Giới tính Trình độ học vấn Trình độ chuyên
môn
Thâm niên công
tác
Nam Nữ Tiểu
học
THCS PTTH Sơ
cấp
Trung
cấp
Đại
học

K. Nội AB : 18 3 15 2 16 3 9 6 6 1 11
K. Dược : 11 3 8 2 9 4 5 2 3 2 6
K.Huyết học-truyền máu : 6 6 1 5 1 4 1 1 5
K. Hoá sinh : 6 1 5 1 5 1 4 1 1 5
K. Lao : 11 4 7 4 7 3 5 3 1 10
K. Ung bướu : 9 5 4 3 6 6 3 1 8
P. Vật tư : 5 4 1 5 1 3 1 3 2
K. Vi sinh :10 5 5 2 8 2 2 6 7 1 2
Hợp đồng chỉ tiêu b.chế : 9 2 7 9 1 8 9
Tổng số : 304 78 226 0 46 258 40 178 86 72 28 204
Nguồn : Danh sách cán bộ nhân viên bệnh viện đa khoa tỉnh Yên Bái
Sinh viên: Trần Đăng Khoa Lớp KTLĐ 45A
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Với 304 cán bộ biên chế chính thức, trong đó có 86 bác sỹ và 4
người có trình độ trên Đại học. Ngoài ra còn 20 nhân viên khác nằm trong
dạng hợp đồng theo Nghị đinh 68/ NĐ- CP chủ yếu làm các công việc như
y tá hay hộ lý tại bệnh viện, kinh phí trả lương cho những người này do
bệnh viện tự cân đối tài chinh để chi trả. Đây là một lực lượng lao động có
trình độ khá mạnh so với mặt bằng chung của một tỉnh miền núi. Do đặc
thù chuyên môn mà đơn vị với 304 cán bộ nhưng phải chia tách làm 25
khoa- phòng để tạo điều kiện chăm sóc sức khoẻ cho người bệnh tốt hơn,
nhưng bên cạnh đó vấn đề quản lý một cách nhất quán cũng gặp nhiều khó
khăn.
Trên đây là một số đặc điểm cơ bản về bệnh viện đa khoa tỉnh Yên
bái, có thể tóm tắt một số khó khăn và thuận lợi của đơn vị ngắn gọn như
sau:
a, Thuận lợi
Trong những năm qua được sự quan tâm của Tỉnh Uỷ, HĐND, UBND
và các cấp các ngành trong tỉnh, trực tiếp là sở y tế đã xây dựng Bệnh viện
có cơ sở vật chất tương đối khan trang và đầy đủ. Và từ năm 2007 đến năm

thiếu, chưa đồng bộ, một số đã bị xuống cấp, nên chưa đáp ứng đươc nhu
cầu chăm sóc và bảo vệ sức khoẻ của nhân dân. Dẫn đến nhiều bệnh nhân
còn phải gửi đi tuyến trên gây tốn kém kinh phí cho người bệnh cũng như
của bệnh viện.
Sinh viên: Trần Đăng Khoa Lớp KTLĐ 45A
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
II. PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG THU NHẬP CỦA CÁN BỘ NHÂN
VIÊN BỆNH VIỆN ĐA KHOA TỈNH YÊN BÁI
1, Phân tích biến động thu nhập bình quân của cán bộ- nhân viên bệnh
viện đa khoa tỉnh Yên Bái:
Thu nhập của cán bộ nhân viên bệnh viên đa khoa tỉnh Yên Bái bao gồm
các khoản chính như sau:
a, Tiền lương:
Là phần chiếm tỷ trọng cao nhất trong thu nhập của cán bộ nhân viên
các đơn vị hành chính- sự nghiệp. Ở bệnh viện đa khoa tỉnh Yên bái cũng
vậy. Tiền lương của các cán bộ nhân viên được tính theo hệ số đối với từng
chức danh công việc quy định cụ thể trong các văn bản của Bộ nội vụ cũng
như của ngành. Tiền lương của cán bộ nhân viên phụ thuộc chủ yếu vào hệ
số lương và mức lương tối thiểu do nhà nước quy đinh.
Năm 2002, nghị định 10 ra đời và nay đã được thay thế bổ sung bằng
nghị định 43/ NĐ-CP/ 2006 có quy định các đơn vị sự nghiệp có thu có thể
tự chủ về lương, nâng mức lương của cán bộ viên chức lên 2,5 lần so với
mức lương tối thiểu. Điều này đã làm thông thoáng hơn trong cơ chế trả
lương tại đơn vị nhưng do nguồn thu của đơn vị còn hạn hẹp nên tiền lương
của người lao động vẫn còn thấp.
Hiện tại, tiền lương được nhà nước chi trả toàn bộ theo hệ số và biên
chế mà cấp trên có chỉ tiêu cụ thể cho đơn vị.
b, Tiền công :
Chiếm tỷ lệ nhỏ coi như 1 khoản phụ vào tiền lương, chi trả cho những
công việc phát sinh không thường xuyên trong công việc chuyên môn tại

nghề nghiệp. Mức phụ cấp này được bộ y tế quy định rõ ràng với từng khoa
phòng trong bệnh viện và từng chức danh công việc khác nhau.
Ngoài ra còn có phụ cấp dặc biệt của ngành, mỗi ngành đều được quy
định mức phụ cấp riêng và được thực hiện ở tất cả các đơn vị.
d, Tiền thưởng :
Bao gồm :
Thưởng thường xuyên, được chi trả cho cán bộ khi hoàn thành kế
hoạch được giao qua các kỳ, được bình bầu theo đơn vị hoặc theo cá nhân.
Thưởng khác, tuỳ vào thành tích của cá nhân hay tập thể đạt được mà
cấp trên sẽ xét khen thưởng. Có thể chi trả đột xuất để ghi nhận những
thành tích xuất sắc như hoàn thành dự án công việc trước thời hạn, tiết
kiệm ngân sách hoặc cho các sang kiến cải tiến có giá trị.
e, Phúc lợi tập thể :
Là phần thù lao gián tiếp được trả dưới dạng các hỗ trợ về cuộc sống
cho người lao động, Là các khoản chi trả bắt buộc cho người lao động như
trợ cấp ốm đau, tai nạn lao động hoặc bệnh nghề nghiệp, thai sản, hưu trí và
tử tuất. Ngoài ra còn các loại phúc lợi tự nguyện khác do điều kiện của đơn
vị trong từng thời ký sẽ chi trả cho người lao động
Trên đây là 5 khoản chính trong thu nhập của cán bộ nhân viên bệnh
viện đa khoa tỉnh Yên bái. Để hiểu rõ hơn sẽ có bảng tổng hợp số lượng
thống kê trong các năm gần đây cho thấy tổng thu nhập của cán bộ nhân
viên :
Sinh viên: Trần Đăng Khoa Lớp KTLĐ 45A
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Bảng 3: Thu nhập bình quân của cán bộ nhân viên trong đơn vị qua các năm
Đơn vị: 1000đ
Sinh viên: Trần Đăng Khoa Lớp KTLĐ 45A
Website: Email : Tel (: 0918.775.368
Nhìn vào bảng số liệu ta thấy thu nhập bình quân của cán bộ nhân viên
BVĐK tỉnh Yên bái tăng lên theo thời gian, từ 12.581.000đ năm 2002 đã