1
TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH
KHOA GIÁO DỤC THỂ CHẤT

KHÓA LUẬN
TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Đề tài:

LỰA CHỌN MỘT SỐ BÀI TẬP BỔ TRỢ
NHẰM NÂNG CAO KỸ THUẬT ĐÁ BÓNG
BẰNG LÒNG BÀN CHÂN CHO NAM SINH
KHỐI 11 TRƯỜNG THPT THÁI LÃO

Giáo viên hướng dẫn
Sinh viên thực hiện
Lớp

VINH – 2011

: ThS. Nguyễn Ngọc Việt
: Lê Ngọc Khanh
: 48A Giáo dục thể chất


2

LỜI CẢM ƠN
Tôi xin chân thành bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến thầy giáo Nguyễn Ngọc
Việt người đã trực tiếp hướng dẫn chỉ đạo, giúp đỡ tôi hòan thành khóa luận tốt
nghiệp cuối khóa này.
Tôi xin chân thành cảm ơn đến các thầy cô giáo trong khoa Giáo Dục Thể

CHƯƠNG I: TỔNG QUAN

3

1.1 Đặc điểm tâm sinh lý

3

1.1.1. Đặc điểm tâm lý

3

1.1.2. Đặc điểm sinh lý

4

1.2. Những vấn đề huấn luyện

4

1.2.1. Đặc điểm của kỹ thuật đá bóng bằng long chân
1.2.2. Ý nghĩa của kỹ thuật đá bóng bằng long bàn chân

4

1.2.3. Phương pháp phát triển kỹ thuật đá bóng bằng long bàn chân

5

CHƯƠNG II: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 6


2.3. Địa điểm nghiên cứu

8

2.4. Thiết kế nghiên cứu

9

CHƯƠNG III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN

11

3.1. Lựa chọn một số bài tập bổ trợ nhằm nâng cao kỹ thuật đá bóng
bằng lòng bàn chân cho nam học sinh K11trường THPH Thái Lão

11

3.1.1. Cơ sở lý luận và thực trạng cho việc lựa chọn các bài tập bổ trợ nhằm
nâng cao kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân chon nam học sinh K11
Trường THPT Thái Lão.

11

3.1.2. Lựa chọn một số bài tập bổ trọ nhằm nâng cao kỹ thuật đá Bóng bằng
lòng bàn chân.

12

3.1.3. Xây dựng kế hoạch giảng dạy và tập luyện trong 2 tháng cho nhóm

25

• Kiến nghị

25

TÀI LIỆU THAM KHẢO

26

PHỤ LỤC
DANH SÁCH ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU

28

PHIẾU PHỎNG VẤN

29


6

Đặt vấn đề
Hiện nay nớc ta đang trong thời kỳ đổi mới, thời kỳ công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nớc và đang có sự phát triển trên mọi lĩnh vực. Trong đó TDTT
là một mặt không thể thiếu trong đời sống xã hội và đặc biệt hơn đây là một nội
dung cơ bản trong hệ thống giáo dục phát triển sức khỏe cho học sinh góp phần
nhằm phát triển con ngời toàn diện theo phơng châm: Đức - Trí - Thể - Mỹ.
Từ khắp mọi miền đất nớc, từ miền xuôi lên miền ngợc, từ thành thị đến
nông thôn, các cơ quan đoàn thể, trờng học đều lấy hoạt động TDTT làm hoạt
động phong trào. Gắn liền với ngày lễ tết thờng tổ chức các giải TDTT nhằm

Thái Lão. Kết quả của đề tài là những bài tập có giá trị góp phần nâng cao kỹ
thuật đá bóng bằng lòng bàn chân cho các học sinh trờng THPT.
* Mục tiêu nghiên cứu
Để đạt đợc mục đích nghiên cứu đề ra của đề tài chúng ta phải giải
quyết 2 mục tiêu cụ thể sau:
- Lựa chọn một số bài tập bổ trợ nhằm nâng cao kỹ thuật đá bóng
bằng lòng bàn chân cho nam học sinh K11 trờng THPT Thái Lão
_ _ - Đánh giá hiệu quả các bài tập bổ trợ đã lựa chọn nhằm nâng cao kỹ
thuật đá bóng bằng lòng bàn chân cho nam học sinh K11 trờng THPT Thái
Lão.

Chơng I
Tổng quan và chuyên đề nghiên cứu
1.1. Đặc điểm tâm, sinh lý
1.1.1. Đặc điểm tâm lý
Lứa tuổi THPT việc hứng thú học tập của các em mang tính chất rộng
rãi và sâu sắc hơn lứa tuổi thiếu niên. ở lứa tuổi này tri giác thể hiện tơng đối
chính xác trong các hoạt động TDTT. Cảm giác vận động cho phép kiểm tra
tính chất vận động, hình dáng, biên độ, phơng hớng, trơng lực cơ tức là kiểm
tra đợc sự vận động của cơ thể mình. Sự tri giác về vận động thông qua cảm
giác cơ bắp sẽ tạo cho các em khả năng tiếp thu nhanh chóng kỹ thuật các bài
tập thể thao.


8

Hoạt động học tập ở lứa tuổi này khác nhiều so với lứa tuổi thiếu niên,
thái độ học tập của các em với môn học trở nên có lựa chọn hơn. ở các em đã
hình thành hứng thú học tập gắn liền với nghề nghiệp, các em đã xác định cho
mình hứng thú ổn định với môn học nào đó hứng thú này liên quan đến việc



9

của vỏ não lại. Điều đó tạo tiền đề cần thiết cho sự phức tạp hóa hoạt động
phân tích tổng hợp... Của vỏ bán cầu đại não trong quá trình hoạt động.
Đa số các em đã vợt qua thời kỳ phát dục. Nhìn chung thì đây là lứa
tuổi các em có cơ thể phát triển cân đối, khỏe và đẹp. Đa số các em có thể đạt
đợc những khả năng phát triển về cơ thể nh ngời lớn.

1.2. Những vấn đề huấn luyện kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân
1.2.1. Đặc điểm của kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân
Kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân đợc sử dụng nhiều trong tập luyện
cũng nh thi dấu : Dẫn bóng, khống chế bóng, chuyển bóng, sút bóng... Kỹ
thuật này có độ chính xác rất cao trong phối hợp chuyền bóng ngắn.
1.2.2. ý nghĩa của kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân
Trong giảng dạy và huấn luyện thì kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân
là kỹ thuật đơn giản. Nó là cơ sở để huấn luyện và giảng dạy các kỹ thuật cơ
bản, kỹ thuật mới phức tạp hơn.
ý nghĩa của nó đợc thể hiện ở các mặt sau
- Kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân có ý nghĩa quan trọng theo nhu
cầu chuyên biệt của môn bóng đá, đây là kỹ thuật cơ bản làm nền tảng quan
trọng để vận động viên tiếp thu những kỹ năng xử lý bóng ban đầu tạo tiền đề
cho những kỹ năng khó hơn đạt trình độ cao hơn, từ đó sẽ nâng cao năng lực
vận động và hoàn thành đợc những kỹ thuật phức tạp, khó khăn hơn.
- Kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân nếu đợc đánh giá khách quan và
kỹ càng sẽ tìm ra đợc những vận động viên có khả năng xử lý bóng chính xác
ở tỷ lệ cao, những vận động viên có năng khiếu về môn bóng đá.
1.2.3. Phơng pháp phát triển kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân
Để phát triển và nâng cao kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân thì phơng pháp chủ yếu là tập luyện thông qua các bài tập phát triển thể lực và kỹ

11

Gồm 70 học sinh K11 trờng THPT Thái Lão đợc chia làm 2 nhóm thực
nghiệm và đối chứng (mỗi nhóm 35 em)
2.2. Phơng pháp nghiên cứu
Để giải quyết nhiệm vụ của đề tài đề ra tôi sử dụng các phơng pháp
sau :
2.2.1. Phơng pháp đọc và phân tích tài liệu
Ta biết rằng xây dựng và phát triển cái mới, phải dựa trên nền tảng của
cái cũ. Do vậy đọc và phân tích tổng hợp tài liệu có liên quan đến đề tài là phơng pháp nghiên cứu chủ yếu, nó đợc sử dụng rộng rãi trong các công trình
nghiên cứu lý luận s phạm nhằm thu thập những nguồn thông tin khoa học
hiện có đã đợc công bố trong và ngoài nớc. Tìm hiểu phân tích các văn bản
pháp quy, sách báo, tạp chí, chơng trình giảng dạy ở các trờng Đại học, lý luận
và phơng pháp GDTC, các tài liệu, giáo trình liên quan đến kỹ thuật bóng đá.
Từ đó xây dựng cơ sở, phân tích rút ra những phơng pháp làm cơ sở tiến hành
nghiên cứu đề tài
2.2.2. Phơng pháp quan sát s phạm
Quan sát s phạm là phơng pháp thu thập thông tin về quá trình giáo dục,
để xây dựng các bài tập có tính khách quan. Chúng tôi đã quan sát trực tiếp
các giờ dạy chuyên ngành, lựa chọn ở các trờng chuyên nghiệp và các trờng
đại học và đánh giá hiệu quả ứng dụng của hệ thống bài tập đã lựa chọn.
Phơng pháp này giúp tôi nhận ra những thiếu sót và yếu kém khi thực
hiện kỹ thuật của học sinh để từ đó xây dựng bài tập có hiệu quả
2.2.3. Phơng pháp thực nghiệm s phạm
Là phơng pháp nghiên cứu đối tợng một cách chủ động, can thiệp có ý
thức vào quá trình diễn biến tự nhiên để hớng quá trình ấy diễn ra theo mục
đích mong muốn.
Đề tài sử dụng phơng pháp này nhằm thức nghiệm đánh giá kết quả của
bài tập bổ trợ nhằm nâng cao kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân cho nam
học sinh K11 trờng THPT Thái Lão. Để đảm bảo tính khách quan và khoa học

quá trình nghiên cứu và làm tăng thêm độ tin cậy cho quá trình nghiên cứu.
Các công thức sử dụng để tính gồm:
- Tính trung bình cộng:
: là giá trị TBC.
Xi là giá trị thành tích từng cá nhân.
n: là tổng số cá thể.
- Tính phơng sai:

(n
lòng bàn
chân
Để hoàn thành đề tài nghiên cứu chúng tôi tiến hành
quá trình nghiên cứu thành bốn giai đoạn:
Mục tiêu nghiên cứu
TT
Thời gian
Nội dung
Đọc và phân tích tổng
1 Từ 20/10/2010 đến 10/11/2010
hợp tài liệu
Giải quyết nhiệm vụ 1
2
Từ 11/11/2010 đến 20/03/2011

3

4

Các hình
thức tổ tập
luyện, phơng pháp
kết quả
nghiên cứu
chuẩn bị và chia

Dự kiến kết quả
Hoàn thành đề cơng
nghiên cứu
Đánh giá thực trạng

môn bóng nói chung và môn bóng đá nói riêng thì việc sử dụng các bài tập bổ
trợ trong quá trình giảng dạy là việc hết sức cần thiết, đặc biệt đối với các em
học sinh khi học các động tác kỹ thuật khó. Bài tập bổ trợ nhằm nâng cao là
một lợi thế rất lớn để ngời học có thể thực hiện chuẩn xác để thực hiện các
động tác khi đá bóng. Mặt khác các bài tập bổ trợ nhằm nâng cao đã rút ngắn
thời gian tập luyện hình thành kỹ năng thực hiện động tác ở mức độ chính xác
cao và điêu luyện. Thông qua các bài tập bổ trợ ngời học đã giảm bớt khó
khăn trong khi tiếp thu động tác. Bài tập bổ trợ nhằm nâng cao thờng đợc sử
dụng vào học các động tác phức tạp đa dạng và phong phú cho từng môn thể
thao khác nhau. Nói nh vậy không có nghĩa là các bài tập bổ trợ nhằm nâng
cao có thể áp dụng một cách chung chung cho mọi đối tợng mà phải dựa trên
các cơ sở, các đặc điểm tâm sinh lý, lứa tuổi và nội dung của môn học để hạn
chế những sai lầm thờng mắc và dễ khắc phục trong quá trình tiếp thu các yếu
lĩnh động tác đặc điểm nổi bật của lứa tuổi học sinh THPT là sự phát triển về
chiều cao, cân nặng và khả năng tiếp thu các yếu lĩnh động tác hình thành kỹ
năng, kỹ xảo vận một cách nhanh chóng, chính xác.
Do đó, khi áp dụng bài tập bổ trợ nhằm nâng cao sẽ giúp cho ngời học
tiếp thu kỹ thuật và khả năng đáp ứng các yêu cầu của bài tập.
Thông qua việc tìm hiểu thực tế từ phía các thầy cô giáo giảng dạy
GDTC ở trờng Đại học Vinh, các thầy cô ở trờng THPT Thái Lão và quan sát
trực tiếp từ giờ dạy bóng đá đều thực hiện đúng phân phối chơng trình của Bộ
Giáo Dục và Đào Tạo. Duy trì đúng thời gian của tiết học, lên lớp đúng trang
phục quy định, hồ sơ giáo án chuyên môn chuẩn bị đầy đủ.
Tuy nhiên, các giờ học môn bóng đá ở đây mới chỉ giảng dạy theo cách
truyền thống đó là giáo viên lên lớp phân tích thị phạm động tác, triển khai


16

đội hình tập luyện, chỉ ra những sai lầm thờng mắc mà cha có đủ thời gian cho

bóng đi không đúng hớng.
- Thân ngời gò bó khi đá bóng nên ảnh hởng đến quá trình thực hiện kỹ
thuật.


17

Để khắc phục đợc các sai lầm thờng mắc nh trên và nâng cao kỹ thuật
đá bóng bằng lòng bàn chân nên tôi lựa chọn một số bài tập bổ trợ:
* Bài tập 1: Bớc chạy ngắn
a. Mục đích tác dụng
Luyện tập cho ngời tập có bớc chạy ngắn đề xác định việc đặt chân trụ
hợp lý (đặt chân trụ ngang tâm bóng và cách bóng từ 15 - 25cm)
b. Công tác chuẩn bị
Sân bãi bằng phẳng sạch sẽ, kẻ ô 25 - 30cm hoặc đặt vật mốc quy định
thành hai hàng dọc có vạch xuất phát- đích, hai hàng cách nhau 2m và cự ly
10-15m
c. Phơng pháp tổ chức tập luyện
Tập luyện theo đội hình hàng dọc chạy đà đặt nửa bàn chân trớc vào ô
cho đến hết cự ly. Yêu cầu không đặt chân ngoài ô quy định.
d. Thời gian
Thực hiện từ 6 - 8 phút
*Bài tập 2 : Xoay bẻ bàn chân ra ngoài
a. Mục đích tác dụng
Giúp cho ngời tập thực hiện động tác đá bóng chính xác, bóng đi không
lệch để tạo điều kiện cho bóng đi căng và thẳng .
b. Công tác chuẩn bị
Sân bãi dụng cụ sạch sẽ, sử dụng đội hình hàng ngang.
c. Phơng pháp tổ chức tập luyện
Tập luyện theo hiệu lệnh của giáo viên. T thế chuẩn bị đa chân lăng ra

đích có vẽ một đờng tròn, đờng kính 30cm
c. Phơng pháp tổ chức tập luyện
Tập luyện theo hàng dọc, chạy đà, đặt chân trụ vào ô và cuối cự ly đặt
chân trụ ngang tâm vòng tròn và cách vòng tròn 15-25 cm, phải đặt từ gót sau
đó đến cả bàn chân thực hiện tốc độ tăng dần.
d. Thời gian
Thực hiện trong thời gian 6-8 phút
* Bài tập 5: Hai ngời đứng tại chỗ chuyền bóng sệt cho nhau
a. Mục đích tác dụng
Huấn luyện cho ngời tập cách xác định vị trí tiếp xúc bóng một cách
chính xác và hợp lý.
b. Công tác chuẩn bị
Sân bãi bằng phẳng sạch sẽ. Thực hiện theo đội hình hàng ngang từng
đôi một cách nhau 8-10m .
c. Phơng pháp tổ chức tập luyện
Đội hình hàng ngang một hàng đá bóng còn hàng kia khống chế bóng
theo thứ tự luân phiên một bên đá một bên khống chế bóng .


19

d. Thời gian
Thực hiện từ 6-8 phút
* Bài tập 6: Đá bóng vào tờng
a. Mục đích tác dụng
Huấn luyện cho ngời tập kỹ năng và cảm giác bóng thật chính xác trong
đá bóng và chuyền bóng.
b. Công tác chuẩn bị
Sân bãi sạch sẽ, bằng phẳng, thực hiện theo đội hình hàng ngang. Đặt
bóng cố định cách tờng từ 10-15m.

bóng đi ra ngoài thì phải thay vào vị trí ngời tranh bóng và ngợc lại.
d. Thời gian tập luyện
Tổ chức tập luyện trong khoảng 10-12 phút
* Bài tập 9: Di chuyển đá bóng động bằng lòng bàn chân
a. Mục đích tác dụng
Giáo dục cho ngời tập xác định đúng thời điểm tiếp xúc bóng với cảm
giác về thời gian để thực hiện kỹ thuật chính xác góp phần nâng cao hiệu quả
trong quá trình tập luyện và thi đấu.
b. Công tác chuẩn bị
Sân bãi bằng phẳng sạch sẽ, thực hiện đội hình hàng dọc, cách cầu môn
15-20m, mỗi ngời một quả bóng.
c. Phơng pháp tổ chức tập luyện
Từng ngời thực hiện dẫn bóng từ 5-7m rồi thực hiện động tác đá bóng
bằng lòng bàn chân vào cầu môn.
d. Thời gian
Tiến hành tập luyện trong khoảng thời gian 8-10 phút.
* Bài tập 10 Thi đấu đá bóng bằng lòng bàn chân (bóng cố định).
a. Mục đích tác dụng
Kích thích tính tích cực tự giác trong tập luyện và thi đấu.
b.Công tác chuẩn bị
Sân bãi bằng phẳng, sạch sẽ, kẻ hai vạch song song theo hớng chạy đà,
bóng đặt cách vạch xuất phát 5-7m. Có ngời giữ bóng hoặc cố định bóng vào
cột, chia hai đội thi đấu từng cặp tính điểm trực tiếp.
c. Phơng pháp tổ chức thi đấu
Hai đội sẽ thi đấu từng cặp theo thứ tự thực hiện đầy đủ các giai đoạn
chạy đà, đặt chân trụ, vung chân lăng, tiếp xúc bóng.
d. Luật thi đấu
Hai đội thi đấu trong ba hiệp, đánh giá cho điểm từng cặp, bên nào
nhiều điểm hơn thì bên đó thắng cuộc.
Để đảm bảo tính khách quan trong việc áp dụng bài tập bổ trợ nhằm

80
4
Bài tập: Chạy đà kết hợp đặt chân trụ và lăng chân
20
100
5
Bài tập: Hai ngời đứng tại chỗ chuyền bóng sệt cho nhau
18
90
6
Bài tập: Đá bóng vào tờng
16
80
7
Bài tập: Đá trúng mục tiêu cố định
19
95
8
Bài tập: Đá 3 đánh 1 bằng lòng bàn chân
19
95
9
Bài tập: Di chuyển đá bóng động bằng lòng bàn chân
18
90
10 Bài tập:Thi đấu đá bóng bằng lòng bàn chân
16
80
Các bài tập lựa chọn (có trên 90%) ý kiến của các giáo viên đợc phỏng vấn
1. Bài tập bớc chạy ngắn

buổi

I
1

2

II
3

4

1

2

3

4


23

Nội dung
Bớc chạy
ngắn
Xoay bẻ bàn
chân ra ngoài
Chạy đà kết
hợp đặt chân

2

1

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+


+

+

+

+

+

+

+

+

+

2

cn

1

+

+

+




24

Kết quả
Nội dung
Chạy 30m(s)
Nằm sấp chống đẩy
(c)
Bật xa tại chỗ (cm)
Chạy thoi (10x4m)

Nhóm thực
nghiệm

Nhóm đối
chứng

A
5 1,30
255,42

B
4,5 1,40
224,49

TTính
1,21
1,91


bàn chân của nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng.
Kết quả
Điểm giỏi
Điểm khá
Điểm trung bình Điểm yếu kém
Nhóm
9-10
7-8
5-6
3-4
Nhóm thực
0
9
15
11
nghiệm (n = 35)
0%
26%
43%
31%
Nhóm đối
0
8
18
9
Chứng (n = 35)
0%
23%
51%
26%

5,7 1,3
0,45
2,12 P>0,05
chân
1,75
Qua bảng 3.5. cho thấy TTính < TBảng nh vậy sự khác biệt không có ý
nghĩa ở ngỡng p > 0,05.
Căn cứ vào kết quả thu đợc ở bảng 3,3; 3,4; 3,5 cho ta thấy trình độ thể
lực và kỹ thuật của hai nhóm là tơng đơng. Do đó có khả năng tiếp thu và đáp
ứng nhu cầu cơ bản của bài tập bổ trợ nhằm nâng cao kỹ thuật đá bóng bằng
lòng bàn chân.
Chúng tôi đã tiến hành áp dụng các bài tập b trợ để nâng cao kỹ thuật
đá bóng bằng lòng bàn chân và kế hoạch giảng dạy đã biên soạn cho nhóm
thực nghiệm. Nhóm đối chứng học theo chơng trình học bình thờng.
3.2.2. Thử nghiệm đánh giá kết quả các bài tập bỗ trợ nhằm nâng
cao kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân cho nam học sinh K11 trờng
THPT Thái Lão.
Trong quá trình thực nghiệm, chúng tôi sử dụng các chỉ tiêu đánh giá
mức độ tiếp thu kỹ thuật và khả năng đá bóng chính xác. Kết quả thu đợc nh
sau:
Bảng 3.6. Kết quả kiểm tra kỹ thuật đá bóng bằng lòng bàn chân ở
thời điểm sau 2 tháng.
Kết quả
Điểm yếu
Điểm giỏi Điểm khá Điểm trung bình
kém
9-10
7-8
5-6
Nội dung