hiệu quả chương trình truyền hình tiếng khmer của đài phát thanh truyền hình an giang và trà vinh hiện nay -Luận văn thạc sĩ báo chí học - Pdf 35

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA
HỒ CHÍ MINH

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

HIỆU QUẢ CHƯƠNG TRÌNH TRUYỀN HÌNH TIẾNG KHMER
CỦA ĐÀI PHÁT THANH - TRUYỀN HÌNH AN GIANG
VÀ TRÀ VINH HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ BÁO CHÍ HỌC

HÀ NỘI - 2015

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA
HỒ CHÍ MINH

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

HIỆU QUẢ CHƯƠNG TRÌNH TRUYỀN HÌNH TIẾNG KHMER
CỦA ĐÀI PHÁT THANH - TRUYỀN HÌNH AN GIANG
VÀ TRÀ VINH HIỆN NAY
Ngành : Báo chí học
Mã sô

: 60 32 01 01

Cuối cùng, xin gửi lời cám ơn sâu sắc tới gia đình tôi, Ban Giám đốc
Đài Phát thanh - Truyền hình An Giang - những người đã luôn sát cánh động
viên, tạo điều kiện tốt nhất để tôi có thể hoàn thành luận văn.
Xin chân thành cám ơn!

Tác giả luận văn

MỤC LỤC

Trang
1

MỞ ĐẦU

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HIỆU QUẢ CHƯƠNG TRÌNH
TRUYỀN HÌNH TIẾNG DÂN TỘC THIỂU SỐ

1.1. Một số khái niệm cơ bản
1.2. Nguyên tắc sản xuất chương trình truyền hình tiếng dân tộc thiểu số
1.3. Tiêu chí đánh giá hiệu quả chương trình truyền hình tiếng dân
tộc thiểu số

11
11
15
20

Chương 2: THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ CHƯƠNG TRÌNH TRUYỀN
HÌNH TIẾNG KHMER CỦA ĐÀI PHÁT THANH- TRUYỀN

97
99
104

TRUYỀN HÌNH AN GIANG VÀ TRÀ VINH

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
ATV

:

Đài Phát thanh - Truyền hình An Giang

ATV2

:

Kênh 2 Đài Phát thanh - Truyền hình An Giang

ĐBSCL

:

Đồng bằng sông Cửu Long

PT - TH

:

Bảng 2.2:
Bảng 2.3:

Trang
Tần xuất xem chương trình Khmer theo địa bàn khảo sát
40
Mức độ xem chương trình theo địa bàn khảo sát
42
Lợi ích của chương trình TH tiếng Khmer đối với nâng
cao nhận thức của đồng bào về các chủ trương, chính

Bảng 2.4:

sách của Đảng, Nhà nước
Lợi ích của chương trình TH tiếng Khmer trên truyền

46

hình đối với nâng cao dân trí và chất lượng đời sống
49

Bảng 2.5:

tinh thần của đồng bào
Công chúng thích các chương trình Khmer theo địa bàn

53

Bảng 2.6:

67
69
71

DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ
Trang
39
41
51

Biểu đồ 2.1:
Biểu đồ 2.2:
Biểu đồ 2.3:
Biểu đồ 2.4:

Tần suất xem chương trình truyền hình Khmer
Mức độ xem chương trình truyền hình Khmer
Chương trình yêu thích
Đánh giá về chất lượng của nội dung chương trình

59

Biểu đồ 2.5:

truyền hình Khmer
Đánh giá tính chính xác về sử dụng ngôn ngữ Khmer

62

cùng với việc tập trung phát triển kinh tế - xã hội, các ban, ngành ở Trung
ương và chính quyền các địa phương đã hết sức quan tâm đến đời sống văn
hoá, tinh thần, nâng cao dân trí cho đồng bào Khmer. Tiếng nói của đồng bào
Khmer Nam bộ đã được phát trên sóng phát thanh và truyền hình (PT-TH)
Tính đến nay, có 7 tỉnh và Trung tâm Truyền hình Việt Nam tại Cần Thơ có
Chương trình truyền hình tiếng Khmer. Tùy điều kiện của từng địa phương
mà cơ cấu thời lượng và số lần phát sóng khác nhau. Đây là con số đáng
mừng, thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Đảng và Nhà nước, sự quyết tâm của
ngành chức năng và địa phương, sự nỗ lực vươn lên của đội ngũ làm công tác
truyền hình là người dân tộc Khmer, đồng thời thể hiện rõ nhu cầu xem đài
của đồng bào Khmer Nam bộ ngày càng nhiều hơn.
Chương trình truyền hình tiếng Khmer ở các Đài PT-TH khu vực
ĐBSCL đã và đang truyền tải những sự kiện, những thông tin bổ ích trong và
ngoài nước đến với đồng bào. Tuyên truyền, vận động đồng bào thực hiện tốt
chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, những quy định và
kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội của địa phương, thực hiện tốt quyền và
nghĩa vụ công dân, tích cực tham gia các phong trào cách mạng, giữ gìn an
ninh trật tự, an toàn xã hội. Định hướng những hoạt động sản xuất, kinh
doanh, sinh hoạt văn hóa-xã hội. Nâng sự hiểu biết về chính sách, pháp luật
và ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất và đời sống. Từng bước phục vụ
nhu cầu văn hóa, nghệ thuật của đồng bào. Chương trình truyền hình tiếng
Khmer đã và đang góp phần nâng cao nhận thức và kiến thức của đồng bào;
giữ gìn và phát huy tiếng nói, chữ viết, phong tục tập quán, những giá trị văn
hóa tốt đẹp của cộng đồng dân tộc Khmer Nam bộ; phòng chống tệ nạn xã
hội, bài trừ hủ tục mê tín dị đoan.

2

Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện chương trình truyền hình tiếng

Với những lý do và tính cấp thiết nêu trên, tác giả chọn đề tài: "Hiệu
quả chương trình truyền hình tiếng Khmer của Đài Phát thanh - Truyền
hình An Giang và Trà Vinh hiện nay".
2. Tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài
Công tác tuyên truyền trong vùng đồng bào dân tộc Khmer ở ĐBSCL
đã được Đảng, nhà nước và chính quyền địa phương xác định là một trong
những nhiệm vụ quan trọng. Việc xây dựng các chương trình truyền hình
bằng tiếng đồng bào dân tộc là một bước đột phá của nhiều tỉnh thành trong
cả nước, tận dụng những thế mạnh của loại hình báo chí này phục vụ đắc lực
cho việc thực hiện nhiệm vụ chính trị ở địa phương.
Tại các tỉnh ĐBSCL mặc dù chương trình truyền hình tiếng Khmer đã
được phát sóng từ nhiều năm qua, nhưng cũng chưa có một đánh giá cơ bản
và chi tiết về hiệu quả tác động của chương trình mà hầu hết chỉ được đề cập
một cách chung chung, sơ sài trong một số báo cáo tổng kết của ngành hàng
năm trong phạm vi nhỏ hẹp. Các Đài PT-TH địa phương ở khu vực ĐBSCL
chưa có một tổng kết đánh giá riêng về chương trình truyền hình tiếng Khmer.
Do vậy đề tài nghiên cứu về “Chương trình truyền hình tiếng Khmer ở Đài
PT-TH An Giang và Trà Vinh hiện nay” là hoàn toàn mới mẻ và có giá trị
thực tiễn cao.
Quyển sách “Vài nét người Khmer Nam Bộ, Nxb Khoa học - Xã hội
năm 2002” đã nêu lên những đặc điểm, đánh giá đúng về vai trò của người
Khmer trong lịch sử cũng như đề cao vị thế của Phật giáo Nam tông Khmer
trong Giáo hội Phật giáo Việt Nam gắn liền với đời sống kinh tế, văn hoá, xã
hội trong cộng đồng dân tộc Khmer, những đóng góp thông các sự kiện lịch sử
của người Khmer Nam Bộ, Phật giáo Nam tông Khmer đã trải qua, góp phần
tích cực trong đấu tranh giành nền độc lập cho dân tộc cũng như xây dựng và
bảo vệ Tổ quốc XHCN trong quá trình đất nước đổi mới, hội nhập của đất
nước Việt Nam hiện nay.

giải pháp cần thiết để nâng cao chất lượng chương trình truyền hình tiếng
H’mông của Đài PT-TH Yên Bái trong thời gian tới.

6

Các nghiên cứu trên đã đi sâu làm rõ nhiều đặc điểm riêng biệt của
truyền hình chuyên biệt và vùng đồng bào dân tộc thiểu số như: khó khăn về
địa hình, về điều kiện kinh tế, về trình độ nhận thức. Về an ninh quốc phòng
các thế lực thù địch luôn tìm cách lợi dụng những khó khăn, hạn chế của đồng
bào, những yếu kém, sai sót của các cấp, các ngành trong nhận thức và tổ
chức thực hiện công tác dân tộc ở vùng dân tộc, miền núi để kích động chia
rẽ, phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc, gây mất ổn định chính trị - xã hội.
Qua đó các nghiên cứu trên đã khẳng định rõ nét vai trò của báo chí, đặc biệt
là báo chí truyền hình trong giai đoạn hiện nay đó là: Cùng với việc tuyên
truyền đường lối chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước đến với đồng
bào, tuyên truyền phát triển kinh tế - xã hội, xóa đói giảm nghèo, xây dựng
đời sống mới, tăng cường đại đoàn kết dân tộc, báo chí còn có nhiệm vụ rất
quan trọng, đó là giúp đồng bào nâng cao ý thức cảnh giác với kẻ xấu, không
làm theo những điều trái pháp luật.
Trong khoảng 3 năm trở lại đây, không thấy các đề tài nghiên cứu
khoa học hay luận văn Thạc sĩ nào đã công bố có liên quan đề tài luận văn
này của chúng tôi. Do đó, có thể khẳng định đây là đề tài mới, không trùng
lắp với bất cứ đề tài nào đã được công bố trước đó.
Luận văn sẽ đi sâu nghiên cứu những vấn đề cơ bản của thông tin phục
vụ đồng bào dân tộc Khmer. Trên cơ sở đó có cái nhìn tổng quát về hiệu quả
chương trình truyền hình tiếng Khmer của Đài Phát thanh - Truyền hình An
Giang và Trà Vinh hiện nay; làm rõ những hiệu quả và nhược điểm; đề xuất
những giải pháp nâng cao hơn nữa hiệu quả của công tác thông tin phục vụ
đồng bào Khmer, nơi còn nhiều khó khăn, nơi mà Đảng và Nhà nước ta đã và

chương trình truyền hình tiếng Khmer của Đài PT-TH An Giang, Đài PT-TH
Trà Vinh được phát sóng trong năm 2014.
5. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
5.1. Cơ sở lý luận
Tác giả dựa trên quan điểm, đường lối, chủ trương chính sách của
Đảng, Nhà nước đối với vấn đề dân tộc và miền núi; cũng như quan điểm của
Đảng về vai trò của báo chí trong đời sống văn hóa xã hội để làm căn cứ trong
quá trình nghiên cứu.

8

Khi thực hiện luận văn, tác giả sử dụng cơ sở lý luận báo chí và những
vấn đề lý luận chung mang tính hệ thống về truyền thông chuyên biệt, xu
hướng phát triển của truyền thông chuyên biệt...
5.2. Phương pháp nghiên cứu
Để thực hiện mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu, tác giả thực hiện
những phương pháp nghiên cứu chính sau đây:
Phương pháp nghiên cứu tài liệu: giúp cho người nghiên cứu nắm được
phương pháp của các nghiên cứu đã thực hiện trước đây; có thêm kiến thức sâu,
rộng về lĩnh vực đang nghiên cứu và làm rõ hơn đề tài nghiên cứu của mình;
Phương pháp khảo sát thực tế, khảo sát chương trình truyền hình tiếng
Khmer của Đài Phát thanh - Truyền hình An Giang, Đài Phát thanh - Truyền
hình Trà Vinh.
Phương pháp điều tra xã hội học: Phương pháp này thực hiện đối với
320 công chúng là đồng bào dân tộc Khmer. Sau khi làm sạch dữ liệu, còn lại
300 phiếu hợp lệ và đủ điều kiện để phân tích. Trong đó, có 149 công chúng ở
An Giang và 151 công chúng ở Trà Vinh. Cụ thể, về nhóm tuổi, trình độ học
vấn, nghề nghiệp của đối tượng được thể hiện ở phụ lục 2.
Phương pháp phỏng vấn sâu: 10 cuộc phỏng vấn sâu. Đối tượng được

hình thức thể hiện trong các chương trình truyền hình tiếng Khmer.
7.2. Ý nghĩa thực tiễn
Luận văn này sẽ là tài liệu tham khảo bổ ích cho các đồng nghiệp, các
nhà quản lý, nhà nghiên cứu về công tác tuyên truyền đối với đồng bào dân
tộc Khmer, các sinh viên báo chí ở các cơ sở đào tạo báo chí phát thanh,
truyền hình có cái nhìn tổng quan về công tác thông tin tuyên truyền đối với
đồng bào dân tộc thiểu số, đặc biệt là đối với đội ngũ phóng viên, biên tập
viên, biên dịch viên, phát thanh viên, kỹ thuật viên trực tiếp tham gia sản xuất
chương trình truyền hình tiếng Khmer để có bước cải tiến, đổi mới công tác
sản xuất chương trình, đáp ứng nhu cầu thông tin của khán giả Khmer.
Thông qua việc nghiên cứu đề tài luận văn, tác giả mong muốn sẽ
đóng góp thêm giải pháp nâng cao chất lượng nội dung chương trình truyền

10

hình tiếng Khmer theo hướng thiết thực, gần gũi, sinh động, phong phú,
hấp dẫn hơn.
Qua đó góp phần làm phong phú thêm cho Chương trình truyền hình
tiếng Khmer của các Đài Phát thanh - Truyền hình khu vực ĐBSCL hoàn
thành tốt nhiệm vụ của Đảng, Nhà nước và nhân dân giao.
8. Kết cấu của luận văn
Ngoài mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, nội
dung chính của luận văn được kết cấu thành 3 chương, 9 tiết:
Chương 1: Cơ sở lý luận và hiệu quả chương trình truyền hình tiếng
dân tộc thiểu số.
Chương 2: Hiệu quả và một số vấn đề đặt ra cho chương trình truyền
hình tiếng Khmer trên sóng Đài PT-TH An Giang và Đài PT-TH Trà Vinh.
Chương 3: Một số giải pháp và những kiến nghị nâng cao hiệu quả
chương trình truyền hình tiếng Khmer trên sóng Đài PT-TH An Giang, Đài

pháp thể hiện dành cho truyền hình; yêu cầu về thời lượng và tính định
kỳ...với nhiệm vụ đưa chính sách của Đảng, nhà nước đến với đồng bào dân
tộc thiểu số, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế, nâng cao dân trí, bảo tồn

12

các giá trị văn hoá dân tộc và ổn định tình hình an ninh trật tự trên địa bàn có
đồng bào dân tộc.
1.1.2. Hiệu quả chương trình truyền hình tiếng dân tộc thiểu số
Trong cuốn “Truyền thông đại chúng” tác giả Tạ Ngọc Tấn khẳng định:
Hiệu quả của truyền thông đại chúng chính là việc đạt được mục đích thực tế
của truyền thông đại chúng [52, tr.28].
Truyền hình có khả năng truyền tải một cách chân thực hình ảnh của sự
kiện đi xa nên đáp ứng yêu cầu chứng kiến tận mắt của công chúng. “Trăm
nghe không bằng mắt thấy”, chính truyền hình đã cung cấp những hình ảnh về
sự kiện thỏa mãn nhu cầu “thấy” của người xem. Nhờ khả năng này hình ảnh
truyền hình được cảm thụ trực tiếp bằng cảm giác, vì vậy tiếp cận được số
công chúng rộng rãi nhất. Truyền hình cũng cho phép người ta nhìn thấy cuộc
sống thực, không bị khuấy động, không phải sự kiện của nhà báo hay người
chứng kiến mà chính là bản thân sự kiện đang diễn ra. "Bằng những hình ảnh
có màu sắc, kết hợp với âm thanh tạo nên những âm điệu, cung bậc đa dạng
truyền hình có khả năng tạo nên cảm giác chân thực cho người xem. Đây
cũng là điều kiện tốt cho người xem tiếp nhận thông tin" [38, tr.15].
Nhiều năm qua, báo chí nước ta nói chung và chương trình truyền hình
tiếng dân tộc thiểu số nói riêng đã góp phần tích cực vào nhiệm vụ nâng cao
trình độ dân trí, nhận thức và phổ biến kiến thức cho đồng bào vùng dân tộc.
Hiện nay, đồng bào các dân tộc thiểu số rất coi trọng thông tin báo chí trên
các tờ báo, tạp chí; các chương trình phát thanh, truyền hình… Đối với họ báo
chí chỉ nói những điều đúng, điều tốt đẹp, vừa là người bạn vừa là người thầy

hướng tới nhóm độc giả đặc thù. Từ đó khẳng định sự đúng đắn và thành công
của quan điểm, chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước ta
đối với đồng bào các dân tộc thiểu số.
Nhờ được tiếp cận thông tin chương trình truyền hình dân tộc thiểu số,
đồng bào dân tộc thiểu số đã nắm bắt kịp thời các chủ trương, chính sách của
Đảng - Nhà nước; thực hiện đúng pháp luật và biết cách làm kinh tế, vượt đói
nghèo, từng bước nâng cao mức sống cho chính gia đình họ.

14

Với đồng bào các dân tộc thiểu số, truyền hình tiếng dân tộc như một
món ăn tinh thần không thể thiếu. Chương trình truyền hình đã phát bằng
tiếng của dân tộc họ. Ngoài vấn đề tiếng nói được tôn trọng, bình đẳng, điều
quan trọng hơn là nội dung các chương trình tiếng dân tộc đã truyền tải giúp
họ tiếp thu thuận lợi hơn. Họ nghe và hiểu dễ hơn so với tiếng phổ thông.
Hiệu quả như sau:
Thứ nhất, tuyên truyền thường xuyên, kịp thời đường lối, chủ trương
của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến các vị chức sắc tôn giáo,
những người có uy tín trong cộng đồng và đồng bào dân tộc thiểu số. Nhờ đó,
giúp đồng bào nắm bắt nhanh, nhận thức đúng và thực hiện tốt đường lối, chủ
trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.
Thứ hai, cung cấp thông tin về nhiều lĩnh vực của đời sống kinh tế - xã
hội, giúp đồng bào dân tộc nâng cao tri thức, trình độ dân trí, hiểu biết và ứng
dụng khoa học - kỹ thuật để nâng cao chất lượng, hiệu quả sản xuất, từng
bước thoát nghèo, nâng cao chất lượng cuộc sống.
Thứ ba, phản ánh tình hình đời sống, sản xuất, những đổi thay trong
vùng đồng bào dân tộc, những mô hình, điển hình tiên tiến trong sản xuất,
kinh doanh, thoát nghèo bền vững, vươn lên khá giàu để nhiều người cùng
học tập, làm theo.

nên dễ bị tác động của các thế lực thù địch
Phân tích thực trạng đời sống, tình cảm của đồng bào dân tộc thiểu số
để tìm ra đặc điểm cơ bản về tâm lý, thái độ tiếp nhận thông tin của họ là
công việc cần thiết. Đây là cơ sở khách quan khoa học để những người làm
quản lý, những người thực hiện chương trình truyền hình tiếng dân tộc thiểu
số xây dựng tiêu chí phù hợp cho từng đối tượng đề nâng cao hiệu quả thông
tin tuyên truyền.
1.2.2. Lựa chọn đề tài phù hợp.
Đề tài là những vấn đề khách quan đặt ra trong cuộc sống, thực tế cuộc
sống vốn có. Đề tài chính là chất liệu vô tận của hoạt động sáng tạo báo chí.
Đó là những vấn đề, những sự kiện mới xẩy ra, những xung đột, những cái
mới vừa phát sinh… Chỉ khi biết xác định và khoanh vùng phạm vi đề tài

16

phản ánh, tác phẩm báo chí mới làm tròn các chức năng thông tin tuyên
truyền được giao. Đó là định hướng, điều chỉnh hành vi và nhận thức, làm tốt
chức năng giáo dục, thẩm mỹ…
Đề tài các chương trình truyền hình tiếng dân tộc thiểu số được phản
ánh thường xuyên, ngoài những thông tin về đường lối, chính sách liên quan
đến đồng bào dân tộc là những vấn đề được phát hiện, khai thác ở các địa
phương. Đề tài gắn liền với vùng đất, con người các dân tộc thiểu số.
1.2.3. Nội dung và hình thức.
Một đặc điểm chung của nhiều cộng đồng dân tộc thiểu số ở Việt Nam
là mặt bằng dân trí thấp, điều kiện và khả năng tiếp nhận thông tin khó khăn,
trở ngại về ngôn ngữ,… nên khi sản xuất những chương trình truyền thông
nói chung và chương trình truyền hình nói riêng dành cho họ phải luôn quan
tâm đến yếu tố lợi ích và tính thiết thực. Nghĩa là nội dung các chương trình
phải góp phần nâng cao nhận thức, giúp ích trong sản xuất, đời sống, trong

dân tộc thiểu số giúp đồng bào dân tộc hiểu rõ hơn âm mưu, thủ đoạn
chống phá của các thế lực thù địch, không bị kích động, xúi dục, lôi kéo
vào những mưu đồ đen tối của chúng; củng cố niềm tin vào sự lãnh đạo của
Đảng và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội của dân tộc ta, tạo sự đồng
thuận xã hội, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân trong sự nghiệp xây
dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Về hình thức: khi tác giả nghiên cứu đề tài này để tìm ra những đặc
điểm hình thức của chương trình truyền hình tiếng dân tộc thiểu số, phải tìm
hiểu những yếu tố chứa đựng bên trong nội dung chương trình như kết cấu
chương trình, các thể loại báo chí truyền hình, người dẫn chương trình, ngôn
ngữ truyền hình.
Hình thức thể hiện của bất cứ tác phẩm báo chí trong loại hình báo chí
nào đều góp phần làm tăng thêm hiệu quả cách tiếp nhận thông tin của công
chúng theo từng đặc trưng của loại hình báo chí. Đối với loại hình báo chí
truyền hình, chương trình truyền hình tiếng dân tộc thiểu số nhằm hướng đến

Nhờ tải bản gốc

Tài liệu, ebook tham khảo khác

hiệu quả chương trình truyền hình tiếng khmer của đài phát thanh truyền hình an giang và trà vinh hiện nay -Luận văn thạc sĩ báo chí học - Pdf 35

Tài liệu, ebook tham khảo khác

Học thêm