VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

VŨ THỊ THU PHƢƠNG

CÔNG TÁC XÃ HỘI TRONG BỆNH VIỆN TỪ THỰC
TIỄN TRUNG TÂM HEMOPHILIA, VIỆN HUYẾT HỌC
TRUYỀN MÁU TRUNG ƢƠNG

Chuyên ngành: Công tác xã hội
Mã số: 60.90.01.01
LUẬN VĂN THẠC SĨ CÔNG TÁC XÃ HỘI

NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC
TS. HÀ THỊ THƢ

Hà Nội, năm 2016


LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận văn với đề tài “Công tác xã hội trong bệnh viện
từ thực tiễn Trung tâm Hemophilia, Viện Huyết học – Truyền máu Trung
Ương” là đề tài nghiên cứu của riêng tôi. Các kết quả nghiên cứu và số liệu
trong luận văn này là trung thực và không trùng lặp với các đề tài khác.
Học viên

Vũ Thị Thu Phƣơng


MỤC LỤC

Bảng 3.1: Các yếu tố ảnh hƣởng đến nhân viên công tác xã hội tại Trung tâm
Hemophilia ...................................................................................................... 55
Bảng 3.2: Các yếu tố ảnh hƣởng đến bệnh nhân đang điều trị tại Trung tâm
Hemophilia ...................................................................................................... 57
Bảng 3.3: Các yếu tố về cơ sở vật chất ảnh hƣởng đến hoạt động CTXH tại 60


DANH MỤC BIỂU
Biểu 2.1: Thời điểm xác định bệnh của bệnh nhân Hemophilia .................... 23
Biểu 2.2: Đánh giá sự hỗ trợ của trung tâm Hemophilia đối với bệnh nhân . 25
Biểu 2.3: Đánh giá nhu cầu bệnh nhân và ngƣời nhà bệnh nhân ................... 26
Biểu 2.4: Tỷ lệ ngƣời đƣợc thụ hƣởng các hoạt động của trung tâm
Hemophilia ..................................................................................................... 29
Biểu 2.5: Đánh giá mức độ thoả mãn về hoạt động vận động nguồn lực ...... 39
Biểu 2.6: Các hình thức truyền thông ............................................................ 44
Biểu 2.7: Đánh giá mức độ hài lòng về hoạt động tập huấn, bồi dƣỡng kiến
thức ................................................................................................................. 48


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

Từ viết tắt

Ý nghiã

CTXH

Công tác xã hội

NVCTXH

càng cao, các dịch vụ y tế chƣa đƣợc liên kết, bệnh nhân hiểu biết về bệnh tật
còn hạn chế, các quy định, chế độ chính sách và cách giao tiếp ứng xử đôi khi
chƣa đúng mực, những bức xúc, căng thẳng trong mối quan hệ giữa bệnh

1


nhân với nhân viên y tế. … đã gây nên nhiều vấn đề cho bệnh nhân và ngƣời
nhà của họ. Từ đó tạo ra những phản ứng tiêu cực cũng nhƣ những hậu quả
xấu làm giảm đi hiệu quả của quá trình điều trị bệnh.
CTXH có vai trò quan trọng trong xây dựng mối quan hệ hài hoà giữa
thể chất và tinh thần ngƣời bệnh, giữa ngƣời bệnh với ngƣời thân, giữa ngƣời
bệnh với thầy thuốc, với cơ sở y tế và với cộng đồng. CTXH trong lĩnh vực y
tế phát huy hiệu quả sẽ góp phần thay đ i nhận thức và thúc đẩy hành vi tích
cực, ngăn ngừa, giảm thiểu những tác động tiêu cực ảnh hƣởng tới các mối
quan hệ, tạo điều kiện thuận lợi và nâng cao hiệu quả trong hoạt động khám
chữa bệnh cho nhân dân.
Xuất phát từ những vấn đề thực tiễn trên, đề tài này sẽ hƣớng
tới nghiên cứu về vấn đề “Công tác xã hội trong bệnh viện từ thực tiễn Trung
tâm Hemophilia, Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương”. Kết quả của
nghiên cứu sẽ là cơ sở để chúng ta thấy rõ hơn các vấn đề của bệnh nhân cũng
nhƣ những bằng chứng khoa học để chứng tỏ sự hiệu quả của CTXH trong
lĩnh vực hỗ trợ điều trị bệnh.
2. Tình hình nghiên cứu của đề tài
2.1. Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài
Trên thế giới việc nghiên cứu, t chức mô hình CTXH trong bệnh viện
đã có từ lâu đời, và các công trình nghiên cứu về hoạt động CTXH trong bệnh
viện cũng đã có và nó giúp cho việc thực hành nghề CTXH trong bệnh viện
ngày càng phát triển. CTXH lần đầu tiên đƣợc nghiên cứu triển khai trong các
Bệnh viện vào năm 1905 tại Boston, Mỹ. Đến nay, hầu hết các bệnh viện ở Mỹ

với bệnh nhi có hoàn cảnh khó khăn tại bệnh viện Nhi Trung ƣơng. Luận văn
cho thấy mặc dù là một mô hình thí điểm đầu tiên về CTXH trong bệnh viện
của Bộ Y tế nhƣng Phòng CTXH của bệnh viện Nhi Trung ƣơng đã làm tốt vai

3


trò của mình trong hỗ trợ bệnh nhi có hoàn cảnh khó khăn, tuy nhiên vẫn chƣa
thực sự phát huy đƣợc hiệu quả tốt nhất và còn gặp nhiều khó khăn trong quá
trình thực hiện [3].
Thạc sĩ Tạ Thị Thanh Thủy – Thạc sĩ Phạm Thị Tâm đã có nghiên
nghiên về “Trải nghiệm ý nghĩa thực tiễn của Môn Công tác xã hội trong lĩnh
vực y tế” đƣợc trình bày tại kỉ yếu Hội thảo khoa học quốc tế năm 2015 với
chủ đề: “ CTXH Việt Nam thách thức tính chuyên nghiệp trƣớc nhu cầu hội
nhập và phát triển”. Bài viết đã cho thấy các hoạt động của sinh viên khoa
CTXH – Trƣờng Đại học Khoa học xã hội và nhân văn Thành phố Hồ Chí
Minh đã thực hiện tại Khoa Hô hấp Bệnh viện Nhi đồng 1 Thành phố Hồ Chí
Minh cũng nhƣ khó khăn mà nhóm sinh viên gặp phải. Từ đó tác gỉa bài viết đã
đƣa ra một số kiến nghị nhằm đƣa nghề CTXH trong lĩnh vực y tế phát triển
một cách có hệ thống, toàn diện hơn [13, tr.302].
Trong kỉ yếu Hội thảo khoa học quốc tế năm 2012 với chủ đề: “Chia sẻ
kinh nghiệm quốc tế về công tác xã hội và an sinh xã hội” có rất nhiều các bài
viết , bài nghiên cứu về CTXH trong lĩnh vực y tế và sức khỏe tâm thần, trong
đó có hai bài viết mà tác giả cho là có ảnh hƣởng không nhỏ đến hoạt động
CTXH trong lĩnh vực y tế tại Việt Nam. Thứ nhất là bài viết “Mô hình chăm
sóc giảm nhẹ cho bệnh nhân ung thƣ và vai trò của nhân viên Công tác xã hội”
Nhƣ vậy ở Việt Nam cũng đã rất quan tâm đến vấn đề nghiên cứu và
phát triển hoạt động CTXH tại bệnh viện. Các nghiên cứu này đã phần nào
làm sáng tỏ tính cần thiết và tính định hƣớng trong việc hoàn thiện mô hình
hoạt động CTXH trong Bệnh viện tại Việt Nam, tuy nhiên, cũng giống nhƣ các

CTXH trong bệnh viện từ thực tiễn Trung tâm Hemophila, Viện Huyết
học – truyền máu Trung ƣơng.
4.2. Khách thể nghiên cứu
Bệnh nhân đang điều trị tạiTrung tâm Hemophilia, Viện Huyết học truyền máu Trung ƣơng.

5


Cán bộ y tế công tác tại Trung tâm Hemophilia, Viện Huyết học - truyền
máu Trung ƣơng.
Ngƣời nhà bệnh nhân đang điều trị tại Trung tâm Hemophilia, Viện
Huyết học - Truyền máu Trung ƣơng.
4.3. Phạm vi nghiên cứu
- Phạm vi về đối tượng nghiên cứu: Nghiên cứu hoạt động CTXH trong
bệnh viên nhƣ: hỗ trợ tâm lý xã hội; vận động nguồn lực; truyền thông và
quan hệ công chúng; t chức bồi dƣỡng và tập huấn.
- Phạm vi về khách thể nghiên cứu: nghiên cứu trên t ng số 120 khách
thể, trong đó 70 bệnh nhân có thời gian điều trị tối thiểu từ 03 tháng trở lên; 10
cán bộ y tế và 40 ngƣời nhà bệnh nhân.
5. Phƣơng pháp luận và phƣơng pháp nghiên cứu
5.1. Phương pháp luận
Chăm sóc sức khỏe là vấn đề đa dạng và phức tạp liên quan đến nhiều cá
nhân, nhiều yếu tố, thành phần xã hội, điều kiện kinh tế - văn hóa khác nhau.
Vì vậy, để nghiên cứu vấn đề này hiệu quả, tác giả đã vận dụng một số quan
điểm của Triết học Mác – Lênin làm cơ sở phƣơng pháp luận khoa học cho đề
tài, đó là phƣơng pháp duy vật biện chứng.
Phƣơng pháp duy vật biện chứng coi một sự vật, hiện tƣợng trong trạng
thái luôn phát triển và xem xét nó trong các mối quan hệ với các sự vật, hiện
tƣợng khác. Nghiên cứu về tình hình chăm sóc sức khỏe ngƣời bệnh tại Trung
tâm Hemophilia, cần đặt trong bối cảnh chung của Viện Huyết học – Truyền

thuộc chƣơng 2 của luận văn.
- Phƣơng pháp phỏng vấn sâu: Kết hợp điều tra bảng hỏi, tác giả tiến
hành phỏng vấn sâu với một số bệnh nhân, ngƣời nhà bệnh nhân và bác sĩ tại
Trung tâm Hemophilia, sau đó t ng hợp các câu trả lời nhằm có cái nhìn sâu

7


hơn, cụ thể hơn những khó khăn về điều kiện kinh tế, các yếu tố tâm lý và nhu
cầu, mong muốn của họ trong quá trình điều trị tại Trung tâm Hemophilia.
- Phƣơng pháp quan sát: Với phƣơng pháp này, tác giả đã đến trực tiếp
Trung tâm Hemophilia, các phòng bệnh nhằm quan sát rõ hơn về tình trạng
bệnh tật, quá trình chăm sóc và điều trị bệnh hàng ngày của bệnh nhân và
ngƣời nhà bệnh nhân. Đồng thời trực tiếp tham gia vào các hoạt động tình
nguyện của trung tâm nhƣ Ngày Hemophilia Thế giới 17/4, chƣơng trình sinh
hoạt các nhóm đồng đẳng, chƣơng trình kết nghĩa với Hội Rối loạn đông máu
Ireland...với mục đích tìm hiểu sâu hơn thực trạng công tác xã hội tại Trung
tâm Hemophilia.
6. Ý nghĩa lý luận và ý nghĩa thực tiễn
6.1. Ý nghĩa lý luận
Đề tài này thuộc nhóm đề tài ứng dụng lý thuyết, phƣơng pháp công tác
xã hội vào giải quyết vấn đề thực tiễn, đó là đánh giá hoạt động của công tác xã
hội trong bệnh viện. Cụ thể là việc sử dụng hệ thống khái niệm, phạm trù, lý
thuyết, phƣơng pháp công tác xã hội vào việc mô tả, phân tích và đƣa ra các
giải pháp, dịch vụ hỗ trợ giải quyết vấn đề cụ thể.
6.2. Ý nghĩa thực tiễn
Kết quả nghiên cứu làm sáng tỏ những chính sách trợ giúp của Nhà
nƣớc, Bộ Y tế và các ban ngành liên quan trong CTXH đối với các bệnh nhân
đang điều trị tại Trung tâm Hemophilia.
Kết quả nghiên cứu cũng góp phần giúp những nhà quản lý và cộng

Khái niệm bệnh viện và bệnh nhân

* Bệnh viện
Theo t chức Y tế thế giới, “Bệnh viện là một bộ phận không thể tách
rời của tổ chức xã hội y tế, chức năng của nó là chăm sóc sức khoẻ toàn diện
cho nhân dân, cả phòng bệnh, chữa bệnh và dịch vụ ngoại trú của bệnh viện
phải vươn tới gia đình và môi trường cư trú. Bệnh viện còn là trung tâm đào
tạo cán bộ y tế và nghiên cứu khoa học”. [17]
Bệnh viện đóng một vai trò quan trọng trong công tác khám chữa bệnh
vì bệnh viện có thầy thuốc giỏi, có trang thiết bị, máy móc hiện đại nên có
thể thực hiện đƣợc công tác khám bệnh, chẩn đoán và điều trị tốt nhất. Nhờ
đội ngũ cán bộ và trang thiết bị tốt, bệnh viện còn là cơ sở nghiên cứu y học
và đào tạo cán bộ y tế cho ngành y tế.
* Bệnh nhân
Hiện tại, chƣa có một khái niệm khoa học cụ thể nào về bệnh nhân,
chính vì vậy, tác giả xin đƣa ra cách hiểu của mình.
Bệnh nhân: “bệnh” tức bệnh tật là những bất thƣờng xảy ra ở cơ thể
sống làm ảnh hƣởng tới sức khỏe, sự tồn tại và phát triển bình thƣờng của con
ngƣời; “nhân” có nghĩa Hán Việt là ngƣời. Nhƣ vậy, “bệnh nhân” có nghĩa là
ngƣời bệnh là ngƣời đang mắc các căn bệnh nhƣ: đau nhức, tê liệt hay mất
mát các bộ phận trên cơ thể, các căn bệnh tâm sinh lý; bệnh liên quan đến
thần kinh; các căn bệnh hiểm nghèo nhƣ ung thƣ, HIV/AIDS... phải điều trị
dài ngày tại bệnh viện. Bệnh nhân mắc bệnh do các nguyên nhân khác nhau

10


nhƣ: bẩm sinh, truyền nhiễm, hóa chất (thiếu dinh dƣỡng hoặc nhiễm độc), tai
nạn, áp lực tâm lý xã hội. [18]
1.1.2. Khái niệm công tác xã hội

Phòng Công tác xã hội trong bệnh viện” của Bộ Y tế, Công tác xã hội bệnh
viện đƣợc hiểu nhƣ sau: “Công tác xã hội trong bệnh viện là các hoạt động
hỗ trợ người bệnh, người nhà người bệnh và các nhân viên y tế trong bệnh
viện nhằm giải quyết các vấn đề xã hội và tâm lý liên quan đến bệnh tật và
quá trình khám chữa bệnh”. Mục đích của công tác xã hội là hỗ trợ các nhóm
đối tƣợng khắc phục những khó khăn về xã hội để đạt đƣợc hiệu quả chăm
sóc sức khỏe tốt nhất. Nhân viên CTXH trong bệnh viện là cầu nối để giải
quyết các mâu thuẫn giữa bệnh nhân và nhân viên y tế, giữa bệnh nhân và
bệnh nhân, bệnh nhân và ngƣời nhà bệnh nhân…[20]
1.1.4. Vai trò của công tác xã hội trong bệnh viện
Trong xã hội ngày nay với sự phát triển nhanh chóng của quá trình đô
thị hóa đã kéo theo hàng loạt các vấn đề về môi trƣờng,khi môi trƣờng bị ô
nhiễm nặng đã kéo theo hàng loạt các vấn đề sức khỏe của con ngƣời, bệnh
tật xuất hiện ngày càng nhiều, những căn bệnh có nguy cơ tử vong cao nhƣ
bệnh tim, ph i, gan, thận…,đặc biệt là sự xuất hiện của các căn bệnh chƣa tìm
ra thuốc điều trị nhƣ: ung thƣ, HIV/AIDS…Những căn bệnh này không chỉ
gây ra những lo lắng, bất an cho bản thân bệnh nhân mà còn cả những ngƣời
thân trong gia đình họ cả về vật chất lẫn tinh thần. Công tác xã hội là một
nghề còn mới ở nƣớc ta nhƣng nó đang ngày càng khẳng định đƣợc vai trò
của mình trong nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội nhƣ công tác xã hội trong
trƣờng học, công tác xã hội với trẻ em và trẻ có hoàn cảnh đặc biệt, công tác
xã hội với ngƣời nghiện ma túy, với ngƣời cao tu i…và đặc biệt tronglĩnh
vực y tế, công tác xã hội đang là một nhu cầu bức thiết. Công tác xã hội trong
y tế có vai trò lớn trong việc tạo lập mối quan hệ hài hòa giữa tinh thần và thể
chất của ngƣời bệnh, giữa ngƣời bệnh với những ngƣời xung quanh, giữa

12


ngƣời bệnh với cơ sở y tế. Đó là một tiến trình giúp đỡ bệnh nhân có thể

bức xúc nhƣ tệ nạn xã hội, cuộc sống nghèo kh , vấn đề phát sinh trong nhóm
gia đình tại các đô thị, làng quê chịu ảnh hƣởng trong quá trình công nghiệp
hóa- hiện đại hóa… cần có sự trợ giúp từ những ngƣời làm CTXH. Chính bởi
vậy, đã đến lúc CTXH trở thành một nghề đƣợc thừa nhận về tầm quan trọng
và ảnh hƣởng đối với sự phát triển của xã hội hiện đại ngày nay.
- Thông tƣ số 34/2010/TT-BLĐTBXH ngày 08/11/2010 của Bộ Lao
động-Thƣơng binh và Xã hội quy định tiêu chuẩn nghiệp vụ các ngạch viên
chức công tác xã hội;
- Thông tƣ liên tịch số 11/2011/TTLT/BTC-BLĐTBXH ngày
26/01/2011 của liên Bộ Tài chính –Bộ Lao động-Thƣơng binh và Xã hội
hƣớng dẫn quản lý và sử dụng kinh phí thực hiện Quyết định số 32/2010/QĐTTg ngày 25/3/2010 của Thủ tƣớng Chính phủ phê duyệt Đề án phát triển
nghề công tác xã hội giai đoạn 2010-2020.
- Đặc biệt “Quyết định số 2514 /QĐ-BYT ngày 15 tháng 7 năm 2011
của Bộ trƣởng Bộ Y tế về Phát triển nghề Công tác xã hội trong ngành Y tế
giai đoạn 2011-2020” là mốc son đánh dấu cho bƣớc tiến quan trọng cho việc
phát triển nghề CTXH trong lĩnh vực y tế, với mục tiêu chung là hình thành
và phát triển nghề CTXH trong ngành Y tế, góp phần tăng cƣờng chất lƣợng,
hiệu quả của sự nghiệp bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.
Quyết định này đã chứng minh tính đúng đắn của Chính phủ, Đảng và Nhà
nƣớc ta trong quá trình Công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nƣớc. Trong những
xã hội đang phát triển vấn đề nghèo đói và bệnh tật luôn đƣợc xem xét và ƣu
tiên hàng đầu để giải quyết tình trạng này, và để hạn chế đƣợc chúng vấn đề
tiên quyết là phải bảo đảm sức khỏe cho nhân dân, mà theo nhƣ T chức y tế
thế giới WHO thì “sức khỏe là trạng thái thoải mái toàn diện về thể chất, tinh
thần và xã hội và không phải chỉ bao gồm có tình trạng không có bệnh hay
thƣơng tật”

14




Bên cạnh đó, nhân viên xã hội hỗ trợ khẩn cấp các hoạt động công tác
xã hội cho ngƣời bệnh là nạn nhân của bạo hành, bạo lực gia đình, bạo lực
giới, tai nạn, thảm họa nhằm bảo đảm an toàn cho ngƣời bệnh: hỗ trợ về tâm
lý, xã hội, tƣ vấn về pháp lý, giám định pháp y, pháp y tâm thần và các dịch
vụ phù hợp khác; tƣ vấn cho ngƣời bệnh về quyền, lợi ích hợp pháp và nghĩa
vụ của ngƣời bệnh, các chƣơng trình, chính sách xã hội về bảo hiểm y tế, trợ
cấp xã hội trong khám bệnh, chữa bệnh; Cung cấp thông tin, tƣ vấn cho ngƣời
bệnh có chỉ định chuyển cơ sở khám bệnh, chữa bệnh hoặc xuất viện; Hỗ trợ
thủ tục xuất viện và giới thiệu ngƣời bệnh đến các địa điểm hỗ trợ tại cộng
đồng (nếu có); phối hợp, hƣớng dẫn các t chức, tình nguyện viên có nhu cầu
thực hiện, hỗ trợ về công tác xã hội của bệnh viện.
1.3.2. Hoạt động vận động nguồn lực
Trong hoạt động này nhân viên CTXH có nhiệm vụ tìm hiểu nguyên
nhân gây bệnh, phƣơng pháp chữa trị qua việc thu thập thông tin về điều kiện
sống, thói quen, cá tính, đặc điểm tâm lý của bệnh nhân và thực hiện các trợ
giúp về tâm lý cho ngƣời bệnh. Trong những trƣờng hợp để lại tác động lâu
dài, nhân viên xã hội sẽ cung cấp hỗ trợ tâm lý xã hội cho quá trình xã hội của
bệnh nhân. Kết nối bệnh nhân đến với các dịch vụ xã hội, vận động xã hội
tham gia vào việc hỗ trợ, giúp đỡ bệnh nhân.
Nhân viên CTXH đóng vai trò là cầu nối giữa đối tƣợng cần trợ giúp
với các dịch vụ hỗ trợ khác, với các nhà tài trợ. Cán bộ CTXH có thể tiếp xúc
với các dịch vụ khác của bệnh viện có thể sử dụng đƣợc, ví dụ dịch vụ đời
sống hoặc Khoa dinh dƣỡng. Đóng vai trò là ngƣời tƣ vấn, vận động chính
sách nhằm đẩy mạnh hoạt động của mô hình, từ đó lại mang tới hiệu quả trợ
giúp đối tƣợng đƣợc nâng cao hơn.
Đồng thời nhân viên CTXH làm nhiệm vụ kết nối với hệ thống trợ giúp
thân chủ sau khi ra viện: Một phần công việc của nhân viên CTXH y tế là hỗ

16

17


bệnh viện đến ngƣời bệnh và cộng đồng thông qua t chức các hoạt động,
chƣơng trình, sự kiện, hội nghị, hội thảo; cập nhật và t chức ph biến các
chính sách, pháp luật của Nhà nƣớc có liên quan đến công tác khám bệnh,
chữa bệnh, hoạt động của bệnh viện cho nhân viên y tế, ngƣời bệnh và ngƣời
nhà ngƣời bệnh; t chức thực hiện quy tắc ứng xử, hòm thƣ góp ý của bệnh
viện; t chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao phù hợp cho
nhân viên y tế và ngƣời bệnh, đó là nhiệm vụ cụ thể của nhân viên xã hội đối
với việc thông tin, truyền thông và ph biến, giáo dục pháp luật. Nó góp phần
hiệu quả trong việc nâng cao dân trí và chất lƣợng sống của bệnh nhân.
Việc t chức truyền thông và quan hệ công chúng đƣợc thực hiện thông
qua nhiều hình thức khác nhau nhƣ: t chức họp báo, t chức các chƣơng trình
truyền hình, các phƣơng tiện truyền thông, các chƣơng trình giao lƣu văn nghệ,
dán tờ rơi, áp phích.... Mặc dù đƣợc thực hiện thông qua nhiều hình thức khác
nhau nhƣng khi thực hiện hoạt động này, nhân viên CTXH cần chú ý:
- Ngƣời thực hiện công tác phát ngôn, truyền thông là ngƣời phải có
kiến thức về bệnh một cách chuyên sâu, có kỹ năng phân tích, chẩn đoán và
điều trị bệnh...
- Công tác truyền thông cần phải thực hiện trong phạm vi rộng, mang
tính hệ thống, tránh các hình thức tự phát nhỏ lẻ, mang lại hiệu quả thấp.
1.3.4. Hoạt động tổ chức bồi dưỡng và tập huấn.
Bên cạnh việc hỗ trợ tâm lý cho bệnh nhân, kết nối nguồn lực, truyền
thông về bệnh, để mang lại hiệu quả cao trong việc điều trị cho bệnh nhân,
nhân viên công tác xã hội còn t chức bồi dƣỡng và tập huấn cho các cán bộ
nhân viên trong bệnh viện, học sinh sinh viên thực tập hay ngƣời nhà bệnh
nhân...
Lƣu ý, khi t chức tập huấn, bồi dƣỡng, nhân viên CTXH phải là ngƣời
có chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng cao về chuyên môn trƣớc khi t chức tập


19