PHÒNG GD-ĐT CÙ LAO DUNG
TRƯỜNG THCS AN THẠNH 2
BÀI THAM LUẬN VỀ ĐỔI MỚI PPDH VÀ KTĐG THEO HƯỚNG
PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
Việc đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá kết quả học tập của
học sinh bậc trung học cơ sở là một vấn đề cần thiết và không thể thiếu được trong
việc đổi mới giáo dục phổ thông hiện nay.
Mục đích của quá trình đổi mới phương pháp dạy học là tích cực hoá hoạt
động học tập của học sinh. Dạy học nhằm tích cực hoá hoạt động của học sinh dựa
trên nguyên tắc giáo viên giúp học sinh tự khám phá trên cơ sở tự giác và được tự
do (tự suy nghĩ, tranh luận, đề xuất vấn đề đang giải quyết). Cụ thể hơn, dạy học
tích cực hoá là nhằm tổ chức, hướng dẫn học sinh tự tìm hiểu, phát hiện và giải
quyết vấn đề trên cơ sở tự giác và được tự do, được tạo khả năng và điều kiện chủ
động trong hoạt động nhận thức.
Như vậy người giáo viên đồng thời phải là người tổ chức, chuẩn đoán, người
hướng dẫn, học sinh trở thành người khám phá, người thực hiện và giải quyết vấn
đề. Các hình thức đánh giá kết quả học tập của học sinh ảnh hưởng sâu sắc tới
phương pháp dạy học. Đánh giá và thi cử như thế nào sẽ có lối dạy tương ứng như
thế đó. Đổi mới phương pháp dạy học đòi hỏi phải tiến hành một cách đồng bộ đổi
mới từ nội dung chương trình sách giáo khoa, phương pháp dạy học cho đến kiểm
tra đánh giá kết quả dạy học. Kiểm tra đánh giá có vai trò rất to lớn đến việc nâng
cao chất lượng đào tạo. Kết quả của kiểm tra đánh giá là cơ sở để diều chỉnh hoạt
động dạy, hoạt động học và quản lý giáo dục. Nếu kiểm tra đánh giá sai dẫn đến
nhận định sai về mặt chất lượng đào tạo gây tác hại to lớn trong việc sử dụng nguồn
nhân lực. Vậy đổi mới kiểm tra đánh giá trở thành nhu cầu bức thiết của ngành giáo
dục và toàn xã hội ngày nay. Kiểm tra đánh giá đúng thực tế, chính xác và khách
quan sẽ giúp người học tự tin, hăng say, nâng cao năng lực sáng tạo trong học tập.
Đổi mới kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh là một khâu quan
trọng trong đổi mới giáo dục phổ thông. Vấn đề đặt ra là làm thế nào để không
những kiểm tra được kiến thức của học sinh mà còn kiểm tra được các kỹ năng,

2. Giải pháp thực hiện
Việc kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh là một việc làm cần thiết
trong quá trình dạy và học. Thông qua kiểm tra, GV có thể đánh giá một cách chính
xác kết quả học tập của học sinh.
Để thực hiện tốt việc đổi mới đánh giá kết quả của HS, GV cần phải:
- Kiểm tra, đánh giá theo chuẩn kiến thức, kĩ năng của chương trình.
- Ra đề kiểm tra theo ma trận thể hiện ở 3 nội dung: Biết - Hiểu - Vận dụng.
Tốt nhất nên ra theo tỉ lệ 3:3:4.
- Khi ra đề thì phối hợp giữa TNKQ và tự luận (tuỳ theo nôị dung chương,
bài, khối lớp mà có thể ra theo tỉ lệ: 7/3; 6/4; 5/5).
Tuy nhiên việc kiểm tra đánh giá trong thực tế còn gặp những khó khăn:
- Đối với khối 6,7,8 do PPTC có 1 tiết/tuần, không có tiết bài tập nên việc
rèn luyện kĩ năng diễn đạt cũng như kĩ năng tính toán còn hạn chế.
- Trong một lớp học còn quá đông HS.
- Cơ sở vật chất còn thiếu thốn, chưa đồng bộ.
2


Từ những khó khăn trên nên dẫn tới việc kiểm tra đánh giá cũng có
những trở ngại nhất định.
a) Kiểm tra miệng: Không thể tiến hành kiểm tra miệng (vấn đáp) tất cả HS.
Về nguyên tắc cách kiểm tra này cho phép đánh giá chính xác trình độ kiến thức, kĩ
năng và năng lực của HS. Tuy nhiên, thực tế là chưa thể thực hiện được. Vì vậy
ngoài kiểm tra vấn đáp, GV còn sử dụng phiếu học tập hoặc bài kiểm tra trên giấy.
b) Kiểm tra TN thực hành: Như đã nói ở trên, dụng cụ TN chưa đồng bộ,
phòng lại quá chật, bàn ghế thì sát nhau. Trong kiểm tra TNTH đòi hỏi mọi HS phải
tham gia. Từ đó HS tranh giành nhau làm việc (để không bị trừ điểm) nên đã dẫn
tới có khi kết quả thực hành chưa xong. Từ thực trạng đó, GV cho HS làm TNTH
trước, ghi kết quả vào vở nháp, sau đó, phát mẫu báo cáo thực hành cho từng HS để
mỗi HS tự trả lời câu hỏi và xử lí số liệu theo kết quả đã ghi. Tránh tình trạng HS

trong. Nó không chỉ có tác dụng giúp GV biết được tình hình học tập, phấn đấu của
HS, hiệu quả của việc dạy và học, mà nó còn tác dụng điều chỉnh quá trình dạy học,
động viên, khuyến khích HS trong học tập. Vì vậy, GV cần phải đổi mới các hình
thức kiểm tra để đánh giá đúng thực chất của HS.
3. Kết quả đạt được:
- Đánh giá được thực lực của học sinh, để từ đó có hướng giảng dạy phù hợp
với từng đối tượng.
- Giúp học sinh có chú ý hơn trong quá trình học tập.
- Tạo cho học sinh có được những suy luận, lập luận, có được sự tự tin khi
phát biểu trước đám đông.
- Trong tiết học, học sinh hứng thú hơn, sinh động hơn và tích cực hơn.
- Giáo viên cũng tạo cho học sinh phát huy tính tư duy và sáng tạo.
- Học sinh có thể nắm được khối lượng kiến thức khá lớn và có cách học mới
để đạt kết quả cao.
- Giáo viên nhẹ nhàng hơn trong khâu chấm bài.
4. Bài học kinh nghiệm
- Đối với những câu hỏi ở giữa bài mang tính chất phân tích tổng hợp hay
vận dụng kiến thức trả lời thì giáo viên nên gợi ý và cho điểm khuyến khích.
- Trong một đề kiểm tra nên phân theo thang điểm 4 – 6 hay 7 – 3 để số
lượng câu trắc nghiệm nhiều, đối với câu tự luận thì ở mức độ phân tích, tổng hợp
hoặc đánh giá để học sinh vận dụng kiến thức giải quyết vấn đề có thể hạn chế
những câu hỏi tái hiện kiến thức.
- Phải trộn đề trắc nghiệm (theo mã đề) để tránh việc trao đổi của học sinh.
5. Kiến nghị
Cần trang bị đồ dùng dạy học và dụng cụ thí nghiệm cho môn Vật lý đủ số
lượng, đảm bảo tính chính xác, đồng bộ để kết quả học tập của bộ môn được nâng
cao hơn..
6. Những việc cần làm ngay để giúp đỡ HS yếu kém và đề xuất

4


Người viết

Nguyễn Trọng

Ngân

5