MỤC LỤC
MỞ ĐẦU
Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ ĐỔI MỚI
PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC Ở TRƯỜNG PHỔ
THÔNG CƠ SỞ
1.1. Các khái niệm cơ bản
1.2. Nội dung quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở
trường trung học cơ sở
1.3. Các yếu tố tác động đến quản lý đổi mới phương pháp
dạy học ở trường trung học cơ sở
Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƯƠNG
PHÁP DẠY HỌC Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG CƠ
SỞ HUYỆN MÊ LINH
2.1. Khái quát về tình hình phát triển kinh tế - xã hội và giáo
dục của huyện Mê Linh
2.2. Thực trạng đổi mới và quản lý đổi mới phương pháp dạy
học ở trường trường trung học cơ sở, huyện Mê - Linh
2.3. Đánh giá chung về thực trạng quản lí việc đổi mới
phương pháp dạy học ở trường trung học cơ sở huyện
Mê Linh
Chương 3
BIỆN PHÁP QUẢN LÍ ĐỔI MỚI PHƯƠNG
PHÁP DẠY HỌC Ở TRƯỜNG THCS HUYỆN MÊ
LINH, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
3.1. Các nguyên tắc định hướng cho việc đề xuất các biện
pháp quản lí
3.2. Các biện pháp quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở
trường trung học cơ sở, huyện Mê Linh
3.3. Khảo nghiệm tính cần thiết, tính khả thi của các biện pháp
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
TÀI LIỆU THAM KHẢO

28.2 ghi “ Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự
giác, chủ động, sáng tạo của học sinh, phù hợp với đặc điểm của từng lớp học,
môn học, bồi dưỡng phương pháp tự học, khả năng làm việc theo nhóm, rèn
luyện kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn, tác động đến tình cảm, đem
lại niềm vui hứng thú học tập cho học sinh”.
Dạy học là quá trình tương tác giữa người dạy và người học, trong đó,
hoạt động học là trung tâm. Người học tích cực thực hiện các hoạt động học
tập do giáo viên tổ chức và chỉ đạo. Để đạt được điều ấy, trong quá trình dạy
học, người giáo viên cần phải tạo cho học sinh tính ham hiểu biết, hướng dẫn
các em biết suy nghĩ và hành động tích cực. Vì thế, đổi mới PPDH để học
sinh chủ động, tích cực, sáng tạo trong học tập là một vấn đề cần thiết và
không thể thiếu được trong dạy học ở trường phổ thông cơ sở hiện nay. Vì
thế, Nghị quyết số 29-NQ/TW (4/11/2013) về đổi mới căn bản, toàn diện giáo
dục và đào tạo đã chỉ rõ: “Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy và
học theo hướng hiện đại; phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và vận
dụng kiến thức, kỹ năng của người học; khắc phục lối truyền thụ áp đặt một
chiều, ghi nhớ máy móc. Tập trung dạy cách học, cách nghĩ, khuyến khích tự
học, tạo cơ sở để người học tự cập nhật và đổi mới tri thức, kỹ năng, phát
triển năng lực”.


4
Nhiều năm qua, quản lý giáo dục ở các trường trung học cơ sở huyện
Mê Linh, thành phố Hà Nội đã có nhiều cố gắng quản lý PPDH, đưa công
tác quản lý giáo dục từng bước đi vào ổn định, đáp ứng yêu cầu nâng cao chất
lương dạy học của Bộ Giáo dục - Đào tạo.
Tuy nhiên, công tác quản lý đổi mới PPDH ở một số trường còn hạn
chế, hiệu quả chưa cao. Việc quản lý đổi mới PPDH của các chủ thể giáo dục
ở các trường trung học phổ thông huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội
vẫn còn nhiều bất cập, biểu hiện rõ ở ngay trong từng khâu cụ thể

năng động, sáng tạo và khoa học, khả năng tư duy của người học.
Socrates (469 - 399 TCN) - Nhà triết học, giáo dục học Cổ Hy Lạp.
Phương pháp dạy của ông thường được chia làm hai phần dựa trên sự đối
thoại. Phần thứ nhất là phần hỏi và trả lời cho đến khi người đối thoại nhận
thức là mình sai. Phần thứ hai là phần lập luận, ông giúp cho người đối thoại
hiểu và tự tìm lấy câu trả lời. Đóng góp quan trọng nhất của ông cho dạy học
là đề ra và thực hiện phương pháp truy vấn biện chứng, được biết đến dưới
tên gọi "phương pháp Socrates”.
Thời kỳ trung đại, có các nghiên cứu về đổi mới phương pháp dạy học
của J.A.Cômenxki (1592 - 1670) . Dựa trên kết quả nghiên cứu của mình, ông
đã đưa ra các biện pháp dạy học buộc học sinh phải tìm tòi, suy nghĩ để nắm
được bản chất của sự vật hiện tượng. Dạy học phải được tiến hành theo đúng bản
chất của quá trình học, tuân theo tính quy luật của nó, theo đúng tâm lý lứa tuổi
và phát triển nhân cách học sinh. J.J.Rousseau (1717 - 1778) chủ trương giáo
dục trẻ em một cách tự nhiên và người học sẽ tự khám phá tích luỹ kiến thức
thông qua chính hoạt động của mình.
Trên thế giới, xu hướng đổi mới phương pháp dạy học ngày nay đã
bắt đầu từ những năm 50 của thế kỷ trước, khởi nguồn từ các thành tựu về
tâm lý học, trong đó có sự ra đời của các lý thuyết tâm lý học mới như: lý
thuyết kiến tạo – Jean Piaget và mô hình học tập hành động khám phá của
J.Bruner, lý thuyết hoạt động tâm lý và mô hình dạy học hoạt động của


6
V.V.Davưdov...

Những năm cuối thế kỷ XX, nhiều nước phát triển đã công

bố chiến lược cải cách giáo dục ( Hàn Quốc: 1988; Pháp: 1989; Anh và Mỹ từ
năm 1992). Đường lối phát triển giáo dục nói chung và cải cách giáo dục nói

chương trình mới và thay sách giáo khoa từ năm 2002-2003; bắt đầu được
triển khai ở lớp 6 và những năm sau cũng có rất nhiều sách hướng dẫn giảng
dạy theo phương pháp mới như “Một số vấn đề về đổi mới phương pháp dạy
học trường trung học cơ sở” Môn Địa lý, Lịch sử, Giáo dục công dân của tác
giả Phạm Thị Sen - Phạm Thu Phương - Nguyễn Hữu Chí-Lưu Thu Thủy Nguyễn Thị Thanh Mai, NXB Hà Nội, 2004 và tương tự những môn còn lại;
“Một số vấn đề về đổi mới phương pháp dạy học” môn Toán ở THCS của Tôn
Thân - Phan Thị Luyến - Đặng Thị Thu Thủy, NXB Giáo dục (2008) và tương
tự các môn còn lại; “Những vấn đề chung về đổi mới giáo dục THCS môn
Ngữ văn” của Nguyễn Hữu Châu, Nguyễn Trọng Hoàn, Vũ Nho, xuất bản
năm 2007 của Bộ Giáo dục – Đào Tạo và các môn khác tương tự. Những
công trình nghiên cứu trên đã đi sâu về các nhóm phương pháp dạy học tích
cực ở trường THCS và thể hiện nhiều phương pháp phát triển tư duy, chủ
động và sáng tạo của học sinh trong học tập thông qua tổ chức các hoạt động
học tập cho học sinh. Trong tài liệu về Bồi dưỡng thường xuyên cho giáo viên
THCS chu kỳ III (2004-2007) của các môn, cũng đưa ra một số phương pháp
dạy học tích cực, đặc biệt đề cặp đến dạy học theo cặp, nhóm và hỗ trợ, định
hướng cho giáo viên dạy học theo phương pháp mới. Và gần đây nhất có
nhiều bài viết nêu thực trạng về đổi mới phương pháp dạy học trong nhà
trường phổ thông, đây cũng là vấn đề nhà quản lý giáo dục cũng phải suy nghĩ
cho chất lượng dạy và học hiện nay.
Đã có một số đề tài tiến hành nghiên cứu về đổi mới phương pháp dạy
học ở trường THCS và đã đưa ra được các kiến nghị trong các hội thảo khoa
học về cải tiến, đổi mới PPDH của các tác giả: Hồ Ngọc Đại, Đỗ Đình Hoan,
Đặng Thành Hưng, Nguyễn Kỳ, Trần Kiều, Phan Trọng Luận, Vũ Văn Tảo,
Nguyễn Cảnh Toàn, Vũ Trọng Rỹ,...Đáng lưu ý là tác phẩm:“Phương pháp


8
dạy học truyền thống và đổi mới” của Thái Duy Tuyên [33] trong đó đã
nghiên cứu tương đối toàn diện về đổi mới PPDH trong giai đoạn hiện nay.

sở huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội” để nghiên cứu nhằm góp phần thực
hiện tốt mục tiêu giáo dục đề ra.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
* Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận, thực tiễn quản lý đổi mới phương pháp
dạy học, đề xuất những biện pháp quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở
các trường trung học cơ sở huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội.
* Nhiệm vụ nghiên cứu
- Nghiên cứu các vấn đề lý luận liên quan đến quản lý đổi mới phương
pháp dạy học ở trường trung học cơ sở.
- Đánh giá thực trạng đổi mới PPDH, quản lý đổi mới phương pháp dạy
học của trường trung học cơ sở huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội.
- Đề xuất các biện pháp quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở trường
trung học cơ sở huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội đáp ứng yêu cầu phát triển
giáo dục của thành phố Hà Nội.
4. Khách thể, đối tượng và phạm vi nghiên cứu
* Khách thể nghiên cứu: Quản lý hoạt động dạy học ở trường trung
học cơ sở.
* Đối tượng nghiên cứu: Quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở
trường trung học cơ sở huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội.
* Phạm vi nghiên cứu
+ Giới hạn về đối tượng nghiên cứu: Một số biện pháp quản lý đổi mới
phương pháp dạy học ở trường trung học cơ sở huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội.
+ Giới hạn về khách thể điều tra: Khảo sát hoạt động quản lý đổi mới
phương pháp dạy học của các trường trung học cơ sở huyện Mê Linh.


10
+ Giới hạn về địa bàn khảo sát: Khảo sát 6 trường trung học cơ sở
công lập trên địa bàn huyện Mê Linh.

của đội ngũ CBQL giáo dục trong công tác quản lý phát triển ĐNGV của Nhà
trường; hoạt động dạy học, giáo dục, hoạt động học tập nâng cao trình độ, rèn
luyện của ĐNGV dạy nghề để rút ra những kết luận về nội dung nghiên cứu.
Phương pháp điều tra: Điều tra xã hội học bằng phiếu đối với GV, cán
bộ lãnh đạo quản lý và SV của Nhà trường.
Phương pháp toạ đàm, trao đổi: Toạ đàm, trao đổi với các cán bộ GV
các khoa, CBQL và SV về thực trạng ĐNGV, thực trạng về quản lý phát triển
ĐNGV của Nhà trường.
Phương pháp tổng kết thực tiễn: Nghiên cứu báo cáo tổng kết năm học, kết
quả phát triển ĐNGV của các khoa GV nhằm đúc rút thành những kinh nghiệm về
quản lý phát triển ĐNGV của Nhà trường.
Phương pháp chuyên gia: Xin ý kiến của các nhà khoa học giáo dục về
một số vấn đề lý luận và thực tiễn có liên quan tới việc nghiên cứu của đề tài.
Cùng với các phương pháp trên, tác giả còn sử dụng phương pháp
thống kê toán học để phân tích, xử lý các kết quả nghiên cứu.
7. Ý nghĩa của đề tài
Kết quả nghiên cứu của đề tài sẽ góp phần làm rõ cơ sở lý luận và thực
tiễn quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở trường trung học cơ sở huyện
Mê Linh, thành phố Hà Nội; cung cấp những luận cứ khoa học, giúp cho Nhà
trường, các chủ thể quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở trường trung học
cơ sở huyện Mê Linh, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường
Sau khi hoàn thành, đề tài có thể làm tài liệu tham khảo có giá trị cho các
nhà trường trung học cơ sở ở huyện Mê Linh và thành phố Hà Nội.
8. Cấu trúc luận văn: gồm Phần mở đầu, 3 chương (9 tiết), kết luận và
kiến nghị, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục.


12
Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP

thuật, công nghệ thông tin có khả năng ứng dụng trong quá trình dạy học
nhằm nâng cao chất lượng dạy học. Đổi mới PPDH phải được tổ chức, chỉ
đạo một cách có hệ thống, khoa học, đồng bộ, khả thi. Đổi mới PPDH phải
thực sự góp phần nâng cao chất lượng dạy học. Đổi mới PPDH đòi hỏi phải
kiên quyết loại bỏ các PPDH lạc hậu, truyền thụ một chiều, HS thụ động
trong học tập và mất dần khả năng sáng tạo vốn có của người học, khắc phục
những chướng ngại vật về tâm lí, những thói quen cổ hủ ở cả người dạy và
người học. Phải quyết tâm, mạnh dạn chiếm lĩnh những thành tựu mới của
khoa học kĩ thuật, ứng dụng sáng tạo khoa học kĩ thuật vào quá trình dạy học
nhằm góp phần nâng cao chất lượng dạy học.
Đổi mới PPDH phải được tổ chức, chỉ đạo một cách có hệ thống, khoa
học, đồng bộ, có tính khả thi; không được cầu toàn, thụ động, phải mạnh dạn
vừa làm, vừa rút kinh nghiệm. Đổi mới PPDH phải thực sự góp phần nâng
cao chất lượng dạy học. Định hướng đổi mới PPDH theo hướng tiếp cận hệ
thống quá trình dạy học đặt sự đổi mới PPDH trong mối quan hệ biện chứng
với sự đổi mới mục tiêu, đổi mới nội dung, chương trình, hình thức, phương
tiện, kiểm tra đánh giá. Để đổi mới PPDH thành công, cần phải đổi mới một
cách toàn diện, đồng bộ các thành tố, các bộ phận cấu thành của quá trình dạy
học. Sự đổi mới cần bắt đầu ở việc lập kế hoạch, thiết kế và triển khai kế
hoạch bài học ở trên lớp đến vận dụng linh hoạt, sáng tạo các PPDH, đa dạng
hoá các phương tiện dạy học, hình thức tổ chức dạy học và cuối cùng là đánh
giá kết quả dạy học [2]
1.1.2. Khái niệm quản lý đổi mới phương pháp dạy học
Quản lý đổi mới PPDH là những tác động của chủ thể quản lý đến
toàn bộ con người, tổ chức và các điều kiện vật chất của nhà trường nhằm
làm cho việc đổi mới PPDH đạt được mục tiêu đã đề ra.


14
Chủ thể lãnh đạo, chỉ đạo quản lí đổi mới PPDH là Hiệu trưởng, Phó hiệu

chức, chỉ đạo thực hiện và kiểm tra, điều chỉnh.
1.2. Nội dung quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở trường
trung học cơ sở
1.2.1. Xây dựng kế hoạch đổi mới phương pháp dạy học
Kế hoạch đổi mới phương pháp dạy học ở trong nhà trường là một kế
hoạch bộ phận nhằm chi tiết hóa kế hoạch năm học, chỉ ra các công việc phải
thực hiện trong từng thời điểm nhằm đạt đến mục tiêu dạy học của nhà trường
trong năm học. Xây dựng kế hoạch càng chi tiết, sát hợp thì việc tổ chức thực
hiện càng dễ dàng.
Xây dựng kế hoạch đổi mới phương pháp dạy học gồm: Xây dựng kế
hoạch năm học của nhà trường có chú trọng kế hoạch đổi mới PPDH; Xây
dựng chương trình các chuyên đề đổi mới PPDH và phân công người chịu
trách nhiệm chính (Hiệu trưởng, Phó hiệu trưởng); Kế hoạch đổi mới PPDH
của nhà trường được cụ thể hóa trong kế hoạch hoạt động của tổ chuyên môn
theo từng thời gian. Thiết lập lộ trình thực hiện đổi mới PPDH cho từng giai
đoạn trong một năm, các năm học tiếp theo. Hiệu trưởng chuyển giao kế
hoạch đổi mới PPDH đến GV trong toàn trường bằng nhiều con đường, hình
thức như đưa vào trong nội dung họp giao ban với lực lượng cán bộ cốt cán của
nhà trường, qua các cuộc họp với tổ chuyên môn trong các buổi họp Hội đồng
GV. Trong kế hoạch cần có các chỉ tiêu phấn đấu cụ thể. Kế hoạch đổi mới
PPDH của nhà trường, tổ chuyên môn được cụ thể hóa bằng một thời gian biểu.
Trong quản lý xây dựng kế hoạch, CBQL cần xây dựng bộ máy giám sát quá
trình thực hiện kế hoạch. Các thông tin phản hồi cần được phân tích, đánh giá
một cách cẩn thận. Trên cơ sở đó, nhà quản lý sẽ đề xuất các giải pháp phù hợp
để điều chỉnh kế hoạch hoặc tăng cường chỉ đạo thực hiện, giúp cho giáo viên
thực hiện tốt kế hoạch đổi mới phương pháp dạy học của nhà trường.


16
1.2.2. Tổ chức, chỉ đạo thực hiện đổi mới phương pháp dạy học

trạng công tác chuẩn bị bài dạy đổi mới phương pháp dạy học; giúp cho giáo
viên xác định rõ mục tiêu bài học theo hướng chỉ rõ mức độ học sinh phải đạt
được sau khi học về: kiến thức, kỹ năng, tư duy, thái độ đủ để làm căn cứ
đánh giá kết quả bài học. Chú ý tới việc xây dựng cho học sinh phương pháp
học tập mà đặc biệt là phương pháp tự học,tự nghiên cứu; giúp giáo viên thay
đổi cách soạn kế hoạch bài dạy, chuyển trọng tâm từ thiết kế các hoạt động của thầy
sang thiết kế các hoạt động của trò, tăng cường các công tác độc lập hoặc làm việc
theo nhóm nhỏ sao cho “học sinh suy nghĩ nhiều hơn, thực hành nhiều hơn, hợp tác
với nhau nhiều hơn, trình bày ý kiến của mình nhiều hơn”.
Trong quá trình quản lý hiệu trưởng cần phải định hướng việc sử dụng
sách giáo viên như một tài liệu tham khảo và cung cấp những trang thiết bị
cần thiết để giáo viên có đầy đủ cơ sở, phương tiện cho việc chuẩn bị kế
hoạch bài dạy; đề ra các yêu cầu đối với tổ chuyên môn trong việc thống nhất
về mục tiêu bài dạy, nội dung, phương pháp, phương tiện, hình thức tổ chức
của từng tiết học. Giáo viên căn cứ theo yêu cầu của chuẩn kiến thức kỹ năng
cần truyền đạt cho học sinh đã được quy định và trình độ thực tế của học sinh
để chuẩn bị kế hoạch bài dạy; hướng dẫn việc sử dụng sách giáo khoa, sách
giáo viên, sách giáo viên và các trang thiết bị hiện có; thường xuyên kiểm tra
việc lập kế hoạch bài dạy của giáo viên để nắm thông tin về việc thực hiện
chương trình và mức độ phát huy tính tích cực chủ động của học sinh thông
qua thiết kế các hoạt động học tập trong kế hoạch bài dạy; thông qua việc dự
giờ lên lớp để đánh giá việc chuẩn bị kế hoạch bài dạy của giáo viên.
Quản lý thực hiện kế hoạch bài dạy đổi mới phương pháp dạy học: Giờ
dạy trên lớp của giáo viên giữ vai trò quyết định đến chất lượng dạy học. Việc
chuẩn bị kế hoạch bài dạy và chuẩn bị những thiết bị dạy học là rất cần thiết
cho giờ lên lớp, nhưng điều này chỉ mang lại hiệu quả cao khi được giáo viên


18
thực hiện thành công tiết dạy ở trên lớp. Trong giờ lên lớp, ngoài việc thực

đổi mới PPDH của giáo viên.
Chỉ đạo thực hiện đổi mới PPDH: Hiệu trưởng ra quyết định chỉ đạo
từng bộ phận, cá nhân thực hiện kế hoạch đổi mới PPDH như:
+ Tổ trưởng chuyên môn xây dựng kế hoạch đổi mới PPDH của tổ
mình làm cơ sở cho từng GV đổi mới PPDH, trong đó chú trọng đến hướng
đổi mới, lộ trình đổi mới PPDH của tổ, những kiến nghị với nhà trường để
việc đổi mới PPDH thành công ở tổ chuyên môn. Sau đó, tổ trưởng chuyên
môn triển khai kế hoạch đổi mới đến từng GV trong tổ chuyên môn, thảo luận
đi đến thống nhất hướng đổi mới, kế hoạch đổi mới PPDH ở bộ môn.
+ Phó hiệu trưởng phụ trách chuyên môn lên thời khóa biểu, phân phối
phòng học đáp ứng yêu cầu đổi mới PPDH của GV và tổ chuyên môn.
+ Ban cơ sở vật chất, thiết bị dạy học lên kế hoạch bổ sung, sửa chữa,
khai thác các cơ sở vật chất, thiết bị dạy học phục vụ cho việc đổi mới PPDH,
tránh lãng phí, kém hiệu quả khi sử dụng.
+ Công đoàn, Đoàn thanh niên hưởng ứng kế hoạch đổi mới PPDH của
nhà trường lên kế hoạch cho hoạt động phong trào đổi mới PPDH trong các
công đoàn viên, trong các đoàn viên.
Tổ chức các lớp tập huấn, bồi dưỡng PPDH tích cực nhằm trang bị cho
GV những PPDH để GV có nhiều cơ hội lựa chọn phù hợp. Chú ý nội dung,
hình thức bồi dưỡng, thời gian để thu hút nhiều GV và CBQL tham dự.
Trong chỉ đạo thực hiện đổi mới PPDH, HT chú trọng chỉ đạo tổ
chuyên môn thực hiện đổi mới PPDH như :
+ Đưa việc đổi mới PPDH thành một nội dung chính của các buổi sinh
hoạt chuyên môn nhằm giải quyết, tháo gỡ những vấn đề nảy sinh như chưa
thống nhất được mục tiêu, hướng đổi mới PPDH, đăng kí tiết thao giảng, dự
giờ để GV học hỏi PPDH lẫn nhau.


20
+ Tổ chuyên môn quản lí đổi mới PPDH của GV ngay từ kế hoạch bài

Vai trò của trang thiết bị dạy học trong việc đổi mới phương pháp dạy
học: Việc sử dụng TBDH giúp nâng cao hứng thú học tập của học sinh, góp
phần nâng cao hiệu quả học tập; Việc sử dụng TBDH giúp học sinh hiểu sâu
về kiến thức để từ đó có thể suy nghĩ, vận dụng tạo ra cái mới; TBDH giúp
thực hiện có hiệu quả các phương pháp dạy học tích cực, có thể dựa vào nó để
đặt ra những tình huống có vấn đề, nhằm bắt buộc học sinh suy nghĩ tích cực
để tìm cách giải quyết, nhờ đó phát huy năng lực tư duy của học sinh; Việc sử
dụng TBDH cũng giúp cho việc giáo dục tư tưởng – đạo đức, thái độ lao
động, nhân cách người lao động mới cho học sinh. Việc sử dụng có hiệu quả
trang thiết bị dạy học phụ thuộc trước hết vào người sử dụng. Người sử dụng
phải nắm vững các thao tác với các trang thiết bị dạy học theo đúng quy trình
kỹ thuật, biết khai thác các thông tin có trong các thiết bị dạy học để phục vụ
cho các mục tiêu dạy học cụ thể. Ngoài ra, phương pháp sử dụng thiết bị dạy
học phải được tính toán trong mối tương quan với các phương pháp dạy học
được sử dụng, phương pháp dạy học đang thay đổi theo hướng chuyển trọng
tâm của quá trình dạy học từ người dạy sang người học.
Quản lý sử dụng trang thiết bị dạy học nhằm mục đích: Tổ chức xây
dựng hệ thống TBDH đáp ứng các yêu cầu của quá trình dạy học – giáo dục;
Tổ chức sử dụng TBDH vào quá trình dạy học – giáo dục có hiệu quả; Tổ
chức bảo quản hệ thống cơ sở TBDH để sử dụng lâu dài.
Quy trình chỉ đạo nâng cao hiệu quả sử dụng thiết bị dạy học:
Bước 1: Đánh giá thực trạng tình hình trang TBDH và tình hình sử
dụng. Phân tích đánh giá năng lực đội ngũ giáo viên, nhân viên của trường.
Bước 2: Xác định mục tiêu cần đạt trong việc tổ chức sử dụng TBDH
theo từng giai đoạn, khả thi, phù hợp với đặc điểm nhà trường.
Bước 3: Xây dựng các biện pháp chỉ đạo nâng cao hiệu quả sử dụng TBDH.
Tùy theo thực tế nhà trường, Hiệu trưởng có thể đề ra các nhóm biện pháp:


22

lợi, sự cần thiết của việc ứng dụng công nghệ thông tin vào đổi mới phương
pháp dạy học. Khuyến khích sử dụng hợp lý các phần mềm dạy học vào việc
thiết kế bài giảng điện tử, thực hiện các bài giảng trên lớp. Khuyến khích việc
khai thác thông tin trên Internet vào việc dạy học. Xây dựng những quy định
cụ thể về việc thực hiện soạn giảng ứng dụng công nghệ thông tin vào đổi mới
phương pháp dạy học. Tổ chức thi đua, khen thưởng điển hình tiên tiến.
1.2.4. Quản lý kiểm tra đánh giá giờ dạy theo các tiêu chí đổi mới
phương pháp dạy học.
Đánh giá thực trạng TBDH và năng lực đội ngũ. Xây dựng các biện
pháp chỉ đạo. Xác định mục tiêu cần đạt đươc.
Kiểm tra đánh giá giờ dạy: là một nội dung quan trọng trong quản lý
hoạt động chuyên môn của trường THCS nhằm kịp thời điều chỉnh, thúc đẩy
hoạt động chuyên môn trong nhà trường trong đó có việc đổi mới phương
pháp dạy học đi theo đúng định hướng. Thông qua việc dự các tiết dạy, nhà
quản lý có thể đánh giá mức độ thực hiện mục tiêu bài dạy, sự chuẩn bị kế
hoạch bài dạy, năng lực sư phạm của giáo viên, mức độ thực hiện đổi mới
phương pháp dạy học, tình hình học tập và khả năng tiếp thu của học sinh để
có thể đề ra những giải pháp quản lý thích hợp. Trong quá trình quản lý Hiệu
trưởng cần phải:
- Xây dựng tiêu chuẩn đánh giá giờ lên lớp theo hướng đổi mới phương
pháp dạy học căn cứ vào: yêu cầu về chuẩn kiến thức, kỹ năng, thái độ cần đạt
đối với từng môn học; tiêu chuẩn đánh giá tiết dạy do Bộ Giáo dục và Đào
tạo, Sở Giáo dục và Đào tạo quy định, các yêu cầu đối với từng loại bài học,
yêu cầu vận dụng các phương pháp dạy học tích cực, yêu cầu sử dụng các
thiết bị dạy học….
- Tổ chức dự giờ và phân tích rút kinh nghiệm thấu đáo, sâu sát các tiết
dạy đổi mới phương pháp dạy học theo các cấp độ ở tổ chuyên môn, thao
giảng cấp trường, đăng ký giờ dạy tốt, thi giáo viên giỏi..v.v.



25
cách thức và phương pháp đánh giá kết hợp chặt chẽ giữa định lượng và định
tính; đảm bảo tính chính xác, khách quan công bằng trong đánh giá; chỉ đạo
phối hợp đánh giá thường xuyên và đánh giá định kỳ, giữa đánh giá của giáo
viên và tự đánh giá của học sinh.
1.2.5. Quản lí hoạt động của tổ chuyên môn
Tổ chuyên môn là tế bào cơ bản giữ vị trí quan trọng nhất trong việc
triển khai công tác quản lí đổi mới phương pháp dạy học. Để quản lí hoạt
động của tổ chuyên môn, trước hết cần cụ thể hoá các chủ trương về đổi mới
phương pháp dạy học của các cấp quản lí thành qui định nội bộ để tổ chức thực
hiện. Kế hoạch của tổ phải rất cụ thể, chi tiết, ưu tiên đổi mới cái gì trong mỗi
năm học, xác định được ai làm? Làm vào khi nào? Dự kiến kết quả đạt được,…
Đặc biệt cần đổi mới nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn, phải chú trọng
bồi dưỡng cho giáo viên những vấn đề cụ thể của từng môn học.
Phải kiểm tra tất cả các khâu, từ xây dựng kế hoạch đến tổ chức, chỉ
đạo việc thực hiện kế hoạch và tự kiểm tra, đánh giá của tổ.
g. Quản lí hoạt động của tổ chủ nhiệm và các đoàn thể khác trong
trường:
Giáo viên chủ nhiệm là người có ảnh hưởng trực tiếp đến việc giáo dục
động cơ, thái độ học tập của học sinh, là người có kế hoạch chủ động phối
hợp với giáo viên bộ môn và các đoàn thể trong trường để giáo dục học sinh,
là nhân tố tác động tích cực đến cha mẹ học sinh, tư vấn cho họ về phương
pháp dạy con tự học. Vì vậy, chủ nhiệm phải làm các nội dung sau đây:
- Xây dựng kế hoạch: chú ý đến mục đích của kế hoạch và các nhiệm
vụ chủ đạo trong từng năm học, từng quý, từng tháng, từng tuần… kế hoạch
phối hợp với các đoàn thể trong trường để giáo dục động cơ, thái độ học tập
cho học sinh, như tổ chức Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh,… Trong


26