!"
I. Các bin pháp v k thut an toàn
I - Các bin pháp v k thut an toàn
bo v ngi lao ng khi b tác ng bi các yu t nguy him ny sinh trong lao ng, vi s phát trin
ca khoa hc công ngh nói chung, nhiu phng tin k thut, bin pháp thích hp ã c nghiên cu áp
dng.
Sau ây là mt s bin pháp, phng tin ph bin nht:
1. Thit b che chn
* Mc ích che chn:
- Cách ly vùng nguy him và ngi lao ng;
- Ngn nga ngi lao ng ri, tt, ngã hoc vt ri, vng bn vào ngi lao ng.
Tùy thuc vào yêu cu che chn mà cu t o ca thit b che chn n gin hay phc t p và c ch t o bi
các lo i vt liu khác nhau.
* Phân loi thit b che chn:
- Che chn t m thi hay di chuyn c nh che chn sàn thao tác trong xây dng;
- Che chn lâu dài hu nh không di chuyn nh bao che ca các b phn chuyn ng;
* Mt s yêu cu i vi thit b che chn:
- Ngn nga c tác ng xu do b phn ca thit b sn xut gây ra.
- Không gây tr ng i cho thao tác ca ngi lao ng.
- Không nh hng n nng sut lao ng, công sut ca thit b.
- D! dàng tháo, lp, s"a ch#a khi cn thit.
2. Thit b bo him hay thit b phòng nga
* Thit b bo him nhm mc ích:
- Ngn chn tác ng xu do s c ca quá trình sn xut gây ra; ngn chn, h n ch s c sn xut.
S c gây ra có th do: quá ti, b phn chuyn ng ã chuyn ng quá v trí gii h n, nhit cao hoc
thp quá, cng dòng in cao quá...
Khi ó thit b bo him t ng dng ho t ng ca máy, thit b hoc b phn ca máy.
* c im ca thit b bo him là quá trình t ng lo i tr nguy c s c hoc tai n n mt khi i tng
* Khong cách an toàn là khong không gian nh nht gi#a ngi lao ng và các lo i phng tin, thit b,
hoc khong cách nh nht gi#a chúng vi nhau không b tác ng xu ca các yu t sn xut. Nh
khong cách cho phép gi#a ng dây in trn ti ngi, khong cách an toàn khi n mìn...
* Tùy thuc vào quá trình công ngh, c im ca tng lo i thit b....mà quy nh các khong cách an toàn
khác nhau.
* Vic xác nh khong cách an toàn rt cn chính xác, òi hi phi tính toán c th. Di ây là mt s d ng
khong cách an toàn:
- Khong cách an toàn gi#a các phng tin vn chuyn vi nhau hoc vi ngi lao ng nh: khong cách
các ng ô tô vi bc tng, khong cách ng tàu ha, ô tô ti thành cu...Khong cách t các mép
goòng ti các ng lò...
- Khong cách an toàn v v sinh lao ng: Tùy theo c s sn xut mà phi bo m mt khong cách an
toàn gi#a c s ó và khu dân c xung quanh.
* Khong cách an toàn trong mt s ngành ngh riêng bit nh:
- Lâm nghip: khong cách trong cht h cây, kéo g,...;
- Xây dng: khong cách trong ào t, khai thác á.....
- C khí: khong cách gi#a các máy, gi#a các b phn nhô ra ca máy, gi#a các b phn chuyn ng ca
máy vi các phn c nh ca máy, ca nhà xng, công trình...
- in: chiu cao ca dây in ti mt t, mt sàn ng vi các cp in áp, khong cách ca chúng ti các
công trình ...
* Khong cách an toàn v cháy n. i vi quá trình cháy n, khong cách an toàn còn có th phân ra:
- Khong cách an toàn bo m không gây cháy hoc n nh: khong cách an toàn v truyn n ....
- Khong cách an toàn bo m quá trình cháy n không gây tác h i ca sóng va p ca không khí, chn
ng, á vng....
* Khong cách an toàn v phóng x : vi các h t khác nhau. ng i trong không khí ca chúng c-ng khác
nhau. Tia a i c 10 á 20 cm, tia b i c 10 m.
Cùng vi vic thc hin các bin pháp phòng chng khác, vic cách ly ngi lao ng ra khi vùng nguy him
ã lo i tr c rt nhiu tác h i ca phóng x vi ngi.
5. C cu iu khin, phanh hãm, iu khin t xa.
* C cu iu khin: có th là các nút m máy, óng máy, h thng tay g t, vô lng iu khin.... iu khin
theo ý mun ngi lao ng và không n%m gn vùng nguy him, d! phân bit, phù hp vi ngi lao
- m bo các yêu cu v k thut an toàn có liên quan nh v in, thit b chu áp lc, ni t an toàn các
thit b in.
- Bo m thao tác chính xác, liên tc.
6. Thit b an toàn riêng bit cho mt s loi thit b, công vic.
i vi mt s lo i thit b, công vic ca ngi lao ng mà nh#ng bin pháp, dng c thit b an toàn chung
không thích hp, cn thit phi có thit b, dng c an toàn riêng bit nh: dng c cm tay trong công nghip
phóng x , công nghip hoá cht (cp by các bình có hình dáng c bit, kính thc nh...) dng c này phi
m bo thao tác chính xác, $ng thi ngi lao ng không b các tác ng xu.
Vic ni t an toàn cho các thit b in khi bình thng thì c cách in nhng có kh nng mang in
khi s c nh v ca máy in, v ng c, v cáp in... Vic t ngt in bo v khi có in..., các r le
in là nh#ng thit b riêng bit bo m an toàn cho ngi lao ng.
Dây ai an toàn cho nh#ng ngi làm vic trên cao; sàn thao tác và thm cách in, sào công tác cho công
nhân vn hành in; phao bi cho ngi làm vic trên sông nc ....
Tuy là thit b an toàn riêng bit cho tng lo i thit b sn xut hoc công vic ca ngi lao ng nhng
chúng c-ng có nh#ng yêu cu rt khác nhau, òi hi phi tính toán ch t o chính xác.
7. Trang b phng tin bo v cá nhân
Ngoài các lo i thit b và bin pháp bo v: bao che, bo him, báo hiu tín hiu, khong cách an toàn, c cu
iu khin, phanh hãm, t ng hoá, các thit b an toàn riêng bit... nh%m ngn nga chng nh hng xu
ca các yu t nguy him do sn xut gây ra cho ngi lao ng, trong nhiu trng hp c th cn phi
thc hin mt bin pháp ph bin n#a là trang b phng tin bo v cá nhân cho tng ngi lao ng.
Trang b phng tin bo v cá nhân c chia làm by lo i theo yêu cu bo v nh: bo v mt, bo v c
quan hô hp, bo v c quan thính giác, bo v tay, bo v chân, bo v thân và u ngi.
Trang b phng tin bo v cá nhân là bin pháp k thut b sung, h, tr nhng có vai trò rt quan trng
(c bit là trong iu kin thit b, công ngh l c hu). Thiu trang b phng tin bo v cá nhân không th
tin hành sn xut c và có th xy ra nguy him i vi ngi lao ng. nc ta trang b phng tin
bo v cá nhân còn có ý ngh1a quan trng ch,: iu kin thit b bo m an toàn ang còn thiu.
* Trang b bo v mt gm hai loi:
- Lo i bo v mt khi b tn thng do vt rn bn phi, khi b bng...
- Lo i bo v mt khi b tn thng bi các tia nng lng.
Tu& theo iu kin lao ng la chn thit b bo v mt cho thích hp, bo m tránh c tác ng xu
thì thit h i do m,i ám cháy gây ra c-ng tng gp bi.
Phòng cháy, ch#a cháy nh%m m bo an toàn tài sn ca Nhà nc, tính m ng và tài sn ca nhân dân,
góp phn gi# v#ng an ninh quc gia và trt t an toàn xã hi.
* Cháy là phn ng hóa hc có ta nhit và phát sáng.
* Cháy ch xy ra khi ba y+ Cht cháy;
+ Ô xy;
+ Ngu$n nhit.
u t:
* D(n n cháy n có nhiu nguyên nhân trc tip, gián tip và nguyên nhân sâu xa. ây chúng ta nghiên
cu nguyên nhân trc tip do con ngi gây ra có bin pháp phòng nga thích hp.
- Sau ây là mt s nguyên nhân gây cháy ph bin:
+ Do tác ng ca ngn l"a trn, tàn l"a, tia l"a;
+ Do tác dng ca nng lng in;
+ Do ma sát va ch m gi#a các vt;
+ Do phn ng hoá hc ca hoá cht.
- Bin pháp phòng cháy cha cháy:
phòng cháy, ch#a cháy tt phi thc hin nhiu gii pháp, t tuyên truyn, giáo dc n bin pháp k
thut, bin pháp hành chính.
* Có bin pháp thc hin ngay t khi thit k công trình nh la chn vt liu xây dng, tng ngn cháy, li
thoát n n, h thng cp nc ch#a cháy, thit b báo cháy, ch#a cháy t ng vv....
* Có bin pháp thc hin trong quá trình sn xut, thi công nh kim tra k thut an toàn máy móc thit b
trc khi vn hành, thc hin úng các quy trình k thut.
+ Bin pháp tuyên truyn, giáo dc, hun luyn.
Ngi s" dng lao ng phi thc hin trách nhim ca mình trong vic giáo dc ý thc phòng cháy, ch#a
cháy cho ngi lao ng; t chc hun luyn cho h cách thc phòng cháy ch#a cháy.
M,i c quan, xí nghip, n v sn xut kinh doanh u phi có phng án phòng cháy ch#a cháy t i ch, phù
hp vi c im ca c s và t chc luyn tp thng xuyên khi có cháy là kp thi x" lý có hiu qu.
+ Bin pháp k thut.
Thay th các khâu sn xut nguy him b%ng nh#ng khâu ít nguy him hn hoc tin hành c gii hóa t ng
hóa các khâu ó.