PHÒNG GD&ĐT QUẬN HAI BÀ TRƯNG
***************

MÃ SKKN

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
ĐỀ TÀI
SƯU TẦM, THIẾT KẾ VÀ TỔ CHỨC CÁC TRÒ CHƠI DÂN
GIAN, ĐỒNG DAO NHẰM HÌNH THÀNH BIỂU TƯỢNG VỀ THẾ
GIỚI ĐỘNG VẬT CHO TRẺ MẪU GIÁO LỚN 5-6 TUỔI

Lĩnh vực/ Môn: GIÁO DỤC MẪU GIÁO
Cấp học: MẦM NON
Tài liệu kèm theo: Đĩa CD minh họa các trò chơi trên Power Point
Và các trò chơi tại các góc hoạt động

NĂM HỌC 2016 -2017


MỤC LỤC
NỘI DUNG
PHẦN I. ĐẶT VẤN ĐỀ
PHẦN II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1.Bổ xung những nội dung lý luận có liên quan đến việc
thiết kế tổ chức trò chơi nhằm hình thành biểu tượng về thế
giới động vật trong hoạt động khám phá của trẻ mẫu giáo
lớn 5-6 tuổi
1.1. Ý nghĩa của trò chơi dân gian đối với hoạt động nhận thức
của trẻ mẫu giáo
1.2.Trò chơi, trò chơi dân gian, đồng dao đối với sự phát triển
của trẻ mẫu giáo đặc biệt là hình thành biểu tượng về thiên

về các con vật.
4. Kết luận và khuyến nghị
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Phụ lục I
Phụ lục II
Phụ lục III


Sưu tầm,hiết kế và tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành
biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ 5-6 tuổi


Sưu tầm,hiết kế và tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành
biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ 5-6 tuổi


Sưu tầm,hiết kế và tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành
biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ 5-6 tuổi


Sưu tầm,hiết kế và tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành
biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ 5-6 tuổi


Sưu tầm,hiết kế và tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành
biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ 5-6 tuổi
PHẦN I. ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do chọn đề tài:
Hiện nay thế giới đang diễn ra sự chuyển biến mạnh mẽ trên nhiều lĩnh vực
của đời sống xã hội, kinh tế, văn hoá, khoa học,... trong đó sự giao thoa giữa các

vật cho trẻ mẫu giáo lớn 5 – 6 tuổi.
3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu:
3.1. Khách thể nghiên cứu:
+ 43 trẻ 5 - 6 tuổi thuộc lớp mẫu giáo: A1 trường mầm non…… Quận
Hai Bà Trưng
3.2.Đối tượng nghiên cứu:
+ Các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành biểu tượng về thế giới
động vật ở trẻ mẫu giáo lớn 5- 6 tuổi.
4. Phạm vi nghiên cứu.


Sưu tầm,hiết kế và tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành
biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ 5-6 tuổi
Căn cứ vào những kết quả đã đạt được khi thực hiện sáng kiến kinh
nghiệm “Thiết kế và tổ chức các trò chơi học tập nhằm hình thành biểu tượng
về thế giới động vật cho trẻ mẫu giáo lớn 5 - 6 tuổi ” trong năm học 2015 –
2016 , phát huy những kết quả đó trong năm học 2016 – 2017 tôi bảo lưu sáng
kiến kinh nghiệm và mở rộng phạm vi, nghiên cứu : “ Sưu tầm, thiết kế các
trò chơi mang tính dân gian, đồng dao nhằm hình thành biểu tượng về thế
giới động vật cho trẻ mẫu giáo lớn 5 - 6 tuổi ” để trẻ dễ nhớ và có khả năng
ứng dụng phổ biến rộng rãi trong các hoạt động mang tính xã hội, nhằm hình
thành biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ mẫu giáo lớn 5-6 tuổi ở trường
mầm non …..Quận Hai Bà Trưng.
PHẦN II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1. NHỮNG NỘI DUNG LÝ LUẬN CÓ LIÊN QUAN ĐẾN VIỆC SƯU
TẦM, THIẾT KẾ TỔ CHỨC TRÒ CHƠI DÂN GIAN, ĐỒNG DAO
NHẰM HÌNH THÀNH BIỂU TƯỢNG VỀ THẾ GIỚI ĐỘNG VẬT
TRONG CÁC HOẠT ĐỘNG CỦA TRẺ MẪU GIÁO LỚN 5 - 6 TUỔI
Muốn sưu tầm, thiết kế lại các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình
thành biểu tượng về TGĐV cho trẻ mẫu giáo đòi hỏi người giáo viên phải

Vai trò của yếu tố di truyền bẩm sinh, yếu tố môi trường, yếu tố giáo dục và vai
trò của hoạt động cá nhân. Với cách hiểu đó thì việc tổ chức cho học sinh chơi
các trò chơi dân gian là yếu tố ảnh hưởng rất lớn đến sự hình thành và phát triển
nhân cách trẻ.
1.1.2.Khái niệm đồng dao :
Đồng dao là thơ ca dân gian truyền miệng của trẻ em Việt Nam. Đồng
dao bao gồm nhiều loại: các bài hát, câu hát trẻ em, lời hát trong các trò chơi,
bài hát ru em... Thường gặp nhất là các bài đồng dao gắn liền với các trò chơi trẻ
em. Nói chung, đồng dao trong các trò chơi trẻ em ở các vùng miền đều khá
giống nhau ở nội dung, chỉ khác một vài tiếng địa phương.
Ngày nay, cùng với các trò chơi dân gian, đồng dao không còn phổ biến
như xưa.
Có thể xác định hệ thống đồng dao Việt Nam gồm năm bộ phận:
Đồng dao trẻ em hát
Đồng dao trẻ em hát-trẻ em chơi
Đồng dao hát ru
Đồng dao trẻ em đố vui
Ca dao cho trẻ em
Ranh giới giữa các thể loại trên chỉ là tương đối.
1.2.

Ý nghĩa của trò chơi dân gian đối với hoạt động nhận thức của trẻ
mẫu giáo
Trò chơi là món ăn không thể thiếu của trẻ em.
PGS.TS Nguyễn Văn Huy, Giám đốc Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam cho
rằng:
“Cuộc sống đối với trẻ em không thể thiếu những trò chơi. Trò chơi dân gian
không đơn thuần là một trò chơi của trẻ con mà nó chứa đựng cả một nền văn
hóa dân tộc Việt Nam độc đáo và giàu bản sắc. Trò chơi dân gian không chỉ
nâng cánh cho tâm hồn trẻ, giúp trẻ phát triển khả năng tư duy, sáng tạo, sự khéo

Trò chơi dân gian giúp cho trẻ phát triển trí tưởng tượng, cũng là phương tiện
phát triển ngôn ngữ có hiệu quả. Khi tham gia chơi, trẻ được ca hát, nhảy múa,
đối đáp… Qua đó, vốn từ của trẻ được phong phú, ngôn ngữ mạch lạc.
Trò chơi dân gian là phương tiện giáo dục thể chất cho trẻ một cách có hiệu
quả. Khi tham gia vào các trò chơi vận động dân gian, các vận động cơ bản của
trẻ được rèn luyện, nhờ đó mà trẻ trở nên nhanh nhẹn, kéo léo, hoạt bát trong
hoạt động.


Sưu tầm,hiết kế và tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành
biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ 5-6 tuổi
Trò chơi dân gian còn có ý nghĩa trong việc rèn luyện kỹ năng sống cho trẻ.
Đặc biệt đối với trẻ em Việt Nam, trò chơi dân gian còn góp phần hình thành
nhân cách văn hóa mang bản sắc dân tộc Việt Nam.
1.3. Nghiên cứu về trò chơi và sử dụng trò chơi trong giáo dục mầm non.
1.3.1.Nghiên cứu trò chơi dân gian, đồng dao trong công tác giáo dục trẻ:
Cùng với xu thế phát triển của kinh tế xã hội, văn hoá và đặc biệt là sự tiến
bộ của khoa học kĩ thuật, trẻ nhỏ ngày nay còn được tiếp cận với những trò chơi
điện tử hiện đại. Ở những khu vực kinh tế phát triển, khu đô thị, thành phố các
trò chơi dân gian, đồng dao đang mất dần vị thế bởi sự thế chỗ của các trò chơi
điện tử. Một số các em học sinh có thể ngồi bên máy vi tính hàng giờ đồng hồ,
thậm chí nhiều giờ đồng hồ liền để chơi các trò chơi điện tử hiện đại. Trò chơi
dân gian, đồng dao và tổ chức cho học sinh chơi các trò chơi dân gian có một ý
nghĩa hết sức quan trọng đối với việc hình thành và phát triển nhân cách con
người. TRò chơi dân gian, đồng dao trước hết thể hiện nét văn hoá dân tộc, phản
ánh đời sống sinh hoạt của một cộng đồng người trong lịch sử phát triển, hơn
nữa nó mang ý nghĩa giáo dục sâu sắc.
Thực tế trò chơi dân gian tồn tại với nhiều tên gọi khác nhau nhưng trong hệ
thống phân loại thì mỗi loại trò chơi được phân biệt bởi những dấu hiệu đặc
trưng riêng, dựa trên cách tiếp cận khác nhau về phân loại trò chơi.

Trẻ mẫu giáo 5 tuổi nắm được ngôn ngữ cảnh và ngôn ngữ mạch lạc, do vậy
trẻ rất thích những trò chơi kết hợp với những bài đồng dao. Trong trò chơi trẻ
vừa được hát, đọc những bài đồng dao mà chúng yêu thích và thưc hiện những
hành động chơi, do vậy trò chơi dân gian càng hấp dẫn với trẻ. Bên cạnh đó, do
vốn hiểu biết về môi trường xung quanh của trẻ ngày càng phong phú, nên trẻ
rất thích thú với những nguyên vật liệu chơi, thích tìm kiếm và dùng các vật liệu
khác nhau để làm đồ chơi phục vụ trò chơi của mình.
Mối quan hệ cô giáo và trẻ 5 tuổi trong trò chơi dân gian ngày càng gần gũi.
Cô giáo vừa như người bạn cùng chơi với trẻ vừa như người hướng dẫn trẻ chơi,
chính nhờ sự giúp đỡ của cô giáo mà trẻ có tự lựa chọn nguyên vật liệu để làm
đồ chơi, tự chọn trò chơi và có thể tự tổ chức các trò chơi dân gian mà mình yêu
thích.
2. THỰC TRẠNG VIỆC SỬ DỤNG TRÒ CHƠI DÂN GIAN, ĐỒNG
DAO TRONG THIẾT KẾ TỔ CHỨC TRÒ CHƠI NHẰM HÌNH
THÀNH BIỂU TƯỢNG VỀ THẾ GIỚI ĐỘNG VẬT TRONG HOẠT
ĐỘNG KHÁM PHÁ CỦA TRẺ MẪU GIÁO LỚN 5 -6 TUỔI
2.1.

Điều tra hiểu biết của trẻ về trò chơi dân gian, đồng dao của trẻ
mẫu giáo lớn 5 – 6 tuổi:

*Khảo sát lớp A1 đầu năm
- Tổng số học sinh : 43. Số học sinh nam: 21 . Số học sinh nữ : 22
- Khi nhận trẻ vào lớp tôi đã tiến hành điều tra khả nẳng hiểu biết và một số tiêu
chí của trẻ về TCDG như sau :
TT

TIÊU CHÍ

Trẻ đạt

26

61%

20

46%

23

54%

18

41%

25

59%

19
19
16

44%
44%
37%

24
24


Sưu tầm,hiết kế và tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành
biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ 5-6 tuổi
TT

1

2

3

4

5

6
7

8

TIÊU CHÍ
Số giáo viên đồng ý với ý kiến trò
chơi , trò chơi dân gian, đồng dao chỉ
để củng cố hệ thống hoá kiến thức
phát triển các giác quan gây hứng thú
học tập cho trẻ.
Số giáo viên đồng ý với ý kiến : Trò
chơi dân gian, đồng dao không chỉ là
là phương tiện hệ thống hoá kiến
thức phát triển trí tuệ, rèn kỹ năng, kỹ


Không
đồng ý

Tỷ lệ %

14

70%

6

30%

9

45%

11

55%

20

100%

0

0%


25%

9

45%

11

55%


Sưu tầm,hiết kế và tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành
biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ 5-6 tuổi
Với kinh nghiệm của một người giáo viên trực tiếp chăm
sóc và giáo dục trẻ tôi thấy rằng: Việc nghiên cứu tổ chức các trò chơi
dân gian, đồng dao dành cho trẻ mẫu giáo lớn để hình thành biểu tượng về thế
giới động vật còn chưa được chú trọng, hình thức nội dung chưa phong phú nhất
là ở các trường thành phố việc tiếp xúc với thế giới động vật còn hạn chế, chỉ
trong các vườn thú hay qua tranh ảnh. Việc tổ chức các trò chơi dân gian, đồng
dao nhằm hình thành biểu tượng về thế giới động vật còn gặp một số hạn chế
như: Còn quá ít, cần nhiều người tham gia, cần một khoảng không gian rộng để
chơi, đặc biệt chưa làm nổi bật chủ đề, các trò chơi còn đơn điệu chưa phong
phú , hoặc nếu có thì còn mạng nặng tính hình thức , đồ dùng, đồ chơi còn chưa
mang tính ứng dụng cao. Chính điều này làm tôi trăn trở suy nghĩ
làm thế nào để khắc phục tình trạng trên và đã rút ra được một số
nguyên nhân sau:
Nguyên nhân chủ quan:
+ Giáo viên phải có hiểu biết và vốn kiến thức phong phú về các trò chơi
dân gian. Giáo viên chưa khai thác hết nội dung trò chơi trong chương trình
chăm sóc giáo dục trẻ (chương trình giáo dục mầm non mới). Hiện nay, số

cũng bận rộn với việc học tập tại trường, ít có thời gian để vui chơi, giải trí.
+ Bên cạnh đó, quá trình đô thị hóa diễn ra mạnh làm mất đi không gian
của trò chơi truyền thống. Môi trường chật hẹp, các mối quan hệ làng xóm và
không gian sinh hoạt chung không có cũng là một trong những cản trở.
+ Các trò chơi dân gian, đồng dao thường cần nhiều người cùng tham gia
đây cũng là một phần hạn chế.
Từ những kinh nghiệm đã tích luỹ, kết hợp với việc nghiên
cứu tài liệu, tập san, qua đài - báo, ti vi và qua thực tế giảng
dạy của hoạt động tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao
nhằm hình thành biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ mẫu
giáo lớn 5-6 tuổi tôi đã sử dụng một số biện pháp sau.
3. CÁC BIỆN PHÁP TIẾN HÀNH VIỆC THIẾT KẾ VÀ TỔ CHỨC
TRÒ CHƠI DÂN GIAN, ĐỒNG DAO NHẰM HÌNH THÀNH BIỂU
TƯỢNG VỀ THẾ GIỚI ĐỘNG VẬT CHO TRẺ MẪU GIÁO LỚN 5 -6
TUỔI
3.1.BIỆN PHÁP 1: Làm giàu vốn hiểu biết của trẻ về thế giới động vật
( Đây là một trong những biện pháp tôi đã sử dụng khi thực hiện SKKN “Thiết
kế tổ chức trò chơi học tập nhằm hình thành biểu tượng về thế giới động vật
trong hoạt động khám phá của trẻ mẫu giáo lớn 5-6 tuổi” trong năm học 2015
-2016 và vẫn tiếp tục thực hiện trong năm học 2016 -2017)
3.1.1Làm giàu vốn hiểu biết của trẻ về thế giới động vật
3.1.1.1. Sử dụng công nghệ thông tin:
Trong thời đại công nghệ thông tin hiện nay, sự phát triển của hệ thống
mạng cùng với những tiện ích, ứng dụng phong phú đã tạo nên một cuộc cách
mạng trong mọi người, mọi ngành và đặc biệt là giáo dục.


Sưu tầm,hiết kế và tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành
biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ 5-6 tuổi
Trong việc giáo dục, truyền đạt kiết thức cho trẻ về thế giới động vật không


Sưu tầm,hiết kế và tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành
biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ 5-6 tuổi


Sưu tầm,hiết kế và tổ chức các trò chơi dân gian, đồng dao nhằm hình thành
biểu tượng về thế giới động vật cho trẻ 5-6 tuổi

3.2.2.Kết hợp với phụ huynh học sinh để tăng vốn hiểu biết của trẻ về thế giới
động vật và các trò chơi dân gian, đồng dao:
Để nâng cao chất lượng hoạt động của trẻ trong trường mầm non để có sự
giáo dục toàn bộ giữa gia đình và nhà trường là một việc làm hết sức cần thiết
tôi thấy rằng tất cả mọi khó khăn trong học tập không thể thiếu được vai trò giải
quyết khó khăn của phụ huynh vì thế ngay từ đầu năm học để phụ huynh hiểu
thêm về các hoạt động của trẻ trong trường mầm non trường tôi đã tổ chức họp
phụ huynh và tuyên truyền đến các bậc phụ huynh. Thường xuyên trao đổi về
tình hình sức khoẻ của trẻ, tình hình học tập của trẻ. Đặc biệt qua các buổi đón
trả trẻ tôi đã trao đổi với các bậc phụ huynh về tình hình học tập của trẻ ở lớp, về
các mục tiêu cần đạt đối với sự hiểu biết của trẻ về thế giới động vật giúp phụ
huynh nắm rõ từ đó có thể tạo điều kiện cho trẻ được trải nghiệm ở nhà, củng cố
thêm kiến thức.
Ví dụ: Tôi trao đổi nội dung nhờ phụ huynh cho trẻ có điều kiện quan sát, tìm
hiểu đặc điểm riêng, thức ăn và chăm sóc các con vật nuôi trong gia đình trẻ hặc
người thân ( Bể cá cảnh, mèo, chó, chim …). Cho trẻ đi tham quan công viên
Thủ Lệ, để trẻ được quan sát các con vật sống trong rừng, trò chuyện giới thiệu
cho trẻ biết tên gọi, thức ăn, môi trường sống …Gợi ý giúp gia đình hướng dẫn
trẻ làm quen giúp trẻ tiếp cận với thế giới động vật một cách trực quan. Trăm
nghe không bằng một thấy nên phụ huynh cùng giáo viên có thể tổ chức cho trẻ
đi thăm quan thực tế …chắc chắn nó sẽ để lại ấn tượng sâu đậm trong lòng trẻ.
Từ đó giúp trẻ có vốn hiểu biết và trẻ nhớ hơn, hiểu và kích thích trẻ ham học

các tiêu chí cụ thể cho việc chọn lựa, nắm vững vai trò của giáo viên cũng như
cách tổ chức trò chơi dân gian, đồng dao cho trẻ mầm non.

3.2.1:Xác định các tiêu chí lựa chọn trò chơi dân gian, đồng dao cho trẻ
mẫu giáo:
Chi chi chành chành
Cái đanh thổi lửa
Con ngựa chết trương
Ba vương ngũ đế...”
Khi nghe những câu đồng dao trên, hầu hết trong chúng ta ai cũng hồi
tưởng về một thời ấu thơ rất hồn nhiên và ngây thơ. Tuy nhiên ngày nay, cùng
với sự phát triển hối hả của cuộc sống, liệu thế hệ trẻ thơ có được hát và chơi
những trò chơi dân gian, đồng dao hay không ? chúng có được sống với chính
sự hồn nhiên vốn có của mình ? Điều đó đã khiến những bậc làm cha làm mẹ và
đặc biệt là đội ngũ cán bộ đang thực hiện công tác giáo dục Mầm non phải quan
tâm.