BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY ĐÔ
----------
LÊ THỊ THÙY DƯƠNG
ĐÁNH GIÁ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ HÀI
LÒNG CỦA DU KHÁCH ĐẾN VỚI VƯỜN QUỐC GIA
TRÀM CHIM
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
CẦN THƠ, 2016
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY ĐÔ
----------
LÊ THỊ THÙY DƯƠNG
ĐÁNH GIÁ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ HÀI
LÒNG CỦA DU KHÁCH ĐẾN VỚI VƯỜN QUỐC GIA
TRÀM CHIM
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
Ngành Quản Trị Kinh Doanh Mã
ngành: 60340102
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC TS.
i
LỜI CẢM ƠN
Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành đến Khoa Đào tạo Sau đại học – Trường
Đại học Tây Đô cùng các quý Thầy Cô đã giúp tôi trang bị những tri thức, tạo
môi trường điều kiện thuận lợi nhất trong suốt quá trình học tập và thực hiện
luận văn này.
Với lòng kính trọng và biết ơn, tôi xin được gửi lời cảm ơn sâu sắc nhất đến
Thầy TS. Lưu Tiến Thuận đã hướng dẫn tận tình cho tôi trong suốt thời gian thực
hiện nghiên cứu này.
Tôi xin chân thành cảm ơn Ban Quản lý Trung tâm Dịch vụ Du lịch sinh thái
và Giáo dục môi trường Vườn quốc gia Tràm Chim, những du khách đã hợp tác
chia sẽ thông tin, cung cấp cho tôi nhiều nguồn tư liệu, tài liệu hữu ích phục vụ
cho đề tài nghiên cứu. Đặc biệt, tôi xin gửi lời cảm ơn đến anh Lê Chế Linh –
Phó Phòng Điều hành Du lịch đã tạo điều kiện để tôi đến khảo sát, lấy ý kiến du
khách phục vụ cho đề tài.
Tôi xin gửi lời tri ân sâu sắc đến gia đình và những người bạn đã động viên,
hỗ trợ tôi rất nhiều trong quá trình học tập và hoàn thành luận văn này.
ii
TÓM TẮT
Du lịch hiện nay đang là điều kiện và là cơ hội cho các Vườn quốc gia,
Khu bảo tồn phát triển các loại hình du lịch sinh thái kết hợp với bảo tồn các giá
trị sinh thái đặc trưng. Với những tềm năng và lợi thế sẵn có, Vườn quốc gia
Tràm Chim có những điều kiện thuận lợi để phát triển du lịch sinh thái. Vì vậy,
mục têu của đề tài là xác định, đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài
lòng của du khách khi đến với VQG Tràm Chim, từ đó đề xuất một số giải pháp
nhằm nâng cao sự hài lòng của du khách đến với VQG Tràm Chim. Nghiên cứu
tourists. The data is handled and appraised by Cronbach’s Alpha coefficient and
regression analysis. The analytc results showed that there are 05 factors
affect the tourist’ satsfacton. Among them, 02 factors having the most impact
on the tourists’ satsfacton are Security and safety and Scenery and tourism
environment. From the analytc results and synthesizing opinions of tourists,
the research proposed some solutons in order to develop tourism environment,
infrastructure, security, safety, staff and price so that the tourists’ satsfacton
can be enhanced when they pay a visit to Tram Chim Natonal Park.
iv
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận văn này được hoàn thành dựa trên các kết quả nghiên
cứu của tôi và các kết quả nghiên cứu này chưa được công bố trong bất cứ một
công trình khoa học nào khác.
Cần Thơ, ngày……tháng……năm 2016
Học viên thực hiện
Lê Thị Thùy Dương
v
MỤC LỤC
Chương 1: TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI ......................................................... 1
1.1 Lý do chọn đề tài ....................................................................................... 1
1.2 Lược khảo tài liệu ...................................................................................... 2
1.3 Mục têu nghiên cứu .................................................................................. 7
vi
vi
2.5 Hiện trạng phát triển DLST tại VQG Tràm Chim .................................... 24
2.5.1 Đôi nét về VQG Tràm Chim ................................................................. 24
2.5.2 Hiện trạng các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của du khách đến với
VQG Tràm Chim .......................................................................................... 26
2.6 Mô hình nghiên cứu đề xuất .................................................................... 31
2.6.1 Giải thích các yếu tố có mặt trong mô hình ........................................... 33
2.6.2 Các giả thiết nghiên cứu ....................................................................... 35
Tóm tắt chương 2 .......................................................................................... 36
Chương 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ............................................ 37
3.1 Quy trình nghiên cứu ............................................................................... 37
3.1.1 Nghiên cứu sơ bộ.................................................................................. 37
3.1.2 Nghiên cứu chính thức .......................................................................... 38
3.2 Xây dựng thang đo và câu hỏi khảo sát .................................................... 38
3.2.1 Xây dựng thang đo và những câu hỏi của các yếu tố tác động đến sự hài
lòng của du khách đến với VQG Tràm Chim ................................................. 38
3.2.2 Thang điểm đánh giá ............................................................................ 40
3.3 Phương pháp chọn mẫu và thu thập số liệu .............................................. 40
3.3.1 Phương pháp chọn mẫu......................................................................... 40
3.3.2 Thu thập số liệu .................................................................................... 41
3.4 Phương pháp xử lý số liệu ....................................................................... 41
Tóm tắt chương 3 .......................................................................................... 43
Chương 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN ........................ 44
4.1 Thông tn mẫu nghiên cứu ....................................................................... 44
4.2 Kiểm định thang đo bằng hệ số tn cậy Cronbach’s Alpha ....................... 46
4.3 Phân tích nhân tố khám phá (EFA) .......................................................... 48
4.3.1 Thang đo các yếu tố tác động đến sự hài lòng của du khách đến với VQG
Tràm Chim .................................................................................................... 49
4.3.2 Thang đo Sự hài lòng của du khách đến với VQG Tràm Chim.............. 54
viii
DANH SÁCH BẢNG
Bảng 2.1 Bảng giá thuê các phương tện tàu thuyền tham quan ở VQG Tràm
Chim ............................................................................................................. 29
Bảng 2.2 Bảng thống kê số lượng du khách và doanh thu từ năm 2013 đến
6
tháng đầu năm 2016 ...................................................................................... 31
Bảng 3.1 Các biến trong từng nhân tố của thang đo tác động đến sự hài lòng
của du khách đến với VQG Tràm Chim ...............................................................
39
Bảng 4.1 Bảng thống kê mẫu ......................................................................... 44
Bảng 4.2 Hệ số tin cậy Cronbach’s Alpha của các thành phần thang đo các yếu tố
tác động đến sự hài lòng của du khách đến với VQG Tràm Chim .................. 46
Bảng 4.3 Hệ số Cronbach’s Alpha của yếu tố Phong cảnh và môi trường du lịch
sau khi loại biến PM1 .................................................................................... 48
Bảng 4.4 Kết quả phân tích EFA lần 01 của thang đo các yếu tố tác động đến sự
hài lòng của du khách đến với VQG Tràm Chim ........................................... 50
Bảng 4.5 Kết quả phân tích EFA lần 02 (tếp tục loại biến CT4).................... 51
Bảng 4.6 Kết quả phân tích EFA lần 03 (tếp tục loại biến HC4) ................... 52
Bảng 4.7 Kết quả EFA của thang đo Sự hài lòng của du khách ...................... 54
Bảng 4.8 Giá trị trung bình của yếu tố Phong cảnh và môi trường du lịch...... 56
Bảng 4.9 Giá trị trung bình của yếu tố Cơ sở hạ tầng ..................................... 57
Bảng 4.10 Giá trị trung bình của yếu tố Hậu cần............................................ 57
Bảng 4.11 Giá trị trung bình của yếu tố Mức giá ........................................... 58
Bảng 4.12 Giá trị trung bình của yếu tố Nhân viên ........................................ 58
Bảng 4.13 Giá trị trung bình của yếu tố An ninh trật tự, an toàn .................... 58
Bảng 4.14 Hệ số đánh giá độ phù hợp của mô hình ....................................... 59
Bảng 4.15 Các thông số thống kê của mô hình hồi quy.................................. 62
Ngày nay, du lịch đã trở thành một nhu cầu không thể thiếu trong đời
sống văn hóa, xã hội ở các nước. Về mặt kinh tế, du lịch đã trở thành một trong
những ngành kinh tế quan trọng của nhiều nước công nghiệp phát triển. Mạng
lưới du lịch đã được thiết lập ở hầu hết các quốc gia trên thế giới. Các lợi ích
kinh tế mang lại từ du lịch là điều không thể phủ nhận, thông qua việc têu
dùng của du khách đối với các sản phẩm của du lịch. Nhu cầu của du khách bên
cạnh việc têu dùng các hàng hoá thông thường còn có những nhu cầu têu
dùng đặc biệt như: nhu cầu nâng cao kiến thức, học hỏi, vãn cảnh, chữa bệnh,
nghỉ ngơi, thư giãn…
Cùng với xu thế phát triển nhanh trên mọi lĩnh vực của thời đại, nhu cầu
giao lưu, đi lại của du khách dưới nhiều mục đích, hình thức và mức độ chi trả
khác nhau ngày càng tăng và trở thành hiện tượng phổ biến trong xã hội.
Nắm bắt xu hướng đầy triển vọng trên, các nhà quản lý điểm đến, các hãng lữ
hành cũng như các nhà cung cấp dịch vụ du lịch đã nỗ lực đẩy mạnh đầu tư
nâng cấp hoặc xây mới các điểm tham quan, các cơ sở dịch vụ như khách sạn,
nhà hàng, khu vui chơi giải trí, cơ sở lưu trú với chất lượng tốt nhất…, nhằm
mục têu thu hút được nhiều khách hàng để mang lại lợi nhuận tối đa cho
hoạt động kinh doanh. Và khi các điểm đến du lịch hàng đầu chạy đua phát
triển cơ sở hạ tầng, nâng cao chất lượng dịch vụ địa phương và đẩy mạnh quảng
bá, câu hỏi được đặt ra liệu du khách có mong muốn những sản phẩm dịch vụ
cao cấp giống nhau ở mọi điểm đến, hay họ sẽ lựa chọn những địa danh với
những đặc trưng riêng?
Việt Nam là quốc gia có nhiều tềm năng để phát triển du lịch sinh thái,
đặc biệt là các Vườn Quốc gia (VQG). Tràm Chim là một trong số những VQG có
nhiều tiềm năng để phát triển loại hình du lịch này vì Tràm Chim còn lưu giữ lại
được gần như nguyên sơ của hệ sinh thái đất ngập mặn của vùng Đồng Tháp
Mười. VQG Tràm Chim (Đồng Tháp) được công nhận là Khu Ramsar của thế giới.
Đây là khu Ramsar thứ tư của Việt Nam sau VQG Xuân Thủy (Nam Định), Bàu
Sấu thuộc VQG Cát Tiên (Đồng Nai) và hồ Ba Bể ở Bắc Cạn và là khu Ramsar
2.000 của thế giới. Đây là điều kiện để bảo tồn và phát triển vùng đất ngập
“Đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của du khách đến với
Vườn quốc gia Tràm Chim” sẽ góp phần giải quyết vấn đề cấp thiết này. Thông
qua đó, tác giả cũng mong muốn nghiên cứu này sẽ có thể được ứng dụng tốt
vào thực tễn hoạt động kinh doanh du lịch tại VQG Tràm Chim.
1.2 Lược khảo tài liệu
Việt Nam là quốc gia nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, nơi có
nhiều cảnh quan đặc sắc và các hệ sinh thái điển hình, với nền văn hóa đa dạng,
giàu bản sắc của 54 dân sinh sống trên khắp mọi miền tổ quốc, Việt Nam có tềm
năng to lớn về du lịch nói chung và du lịch sinh thái (DLST) nói riêng. Hiện nay,
nhiều tài nguyên du lịch tự nhiên như các khu rừng ngập mặn, các vườn quốc
gia, các khu bảo tồn thiên nhiên, các bãi biển đã và đang được khai thác, sử
dụng để phát triển DLST. [19]
Theo đánh giá của Hiệp hội Du Lịch Châu Á Thái Bình Dương (PATA), DLST
đang có chiều hướng phát triển và trở thành một bộ phận có tốc độ tăng
trưởng mạnh nhất về tỷ trọng trong ngành du lịch. Nơi nào còn giữ được sự cân
bằng sinh thái thì nơi đó sẽ có tềm năng phát triển tốt về DLST và thu hút được
nguồn du khách lớn, lâu dài và ổn định. Xuất phát từ nhận thức được lợi ích của
công tác bảo tồn môi trường tự nhiên, bảo tồn các giá trị văn hóa bản địa của
dân tộc, phát triển kinh tế xã hội, nhiều nước trên thế giới và Việt Nam đã có
những công trình nghiên cứu khoa học nhằm phát triển du lịch ở mỗi quốc gia.
Tình hình nghiên cứu về các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng trên
thế giới trong một số giai đoạn có thể được hiểu biết khá cụ thể thông qua
những bài viết tổng hợp đã được thực hiện bởi một số nhà nghiên cứu trong
lĩnh vực này. Các nghiên cứu đó là:
- Đặng Thanh Thảo (2012). Đề tài đã xác định, đo lường các yếu tố ảnh
hưởng đến sự hài lòng của khách du lịch đối với khu du lịch Côn Đảo. Qua đó,
Phương tện vận chuyển thoải mái, (3) Thái độ hướng dẫn viên, (4) Hạ tầng cơ sở
và (5) Hình thức hướng dẫn viên, thông qua 14 biến quan sát. Dựa vào kết quả
phân tích nhân tố khám phá cho thấy năm thành phần nói trên đều có quan hệ
nhân quả với sự hài lòng của du khách. Trong đó, thái độ hướng dẫn viên tác
động mạnh nhất đến sự hài lòng du khách, kế đến là hình thức hướng dẫn
viên, sự thoải mái phương tện vận chuyển, hạ tầng cơ sở và cuối cùng là tện
nghi cơ sở lưu trú.
- Hồ Lê Thu Trang và Phạm Thị Kim Loan (2012). Đánh giá mức độ hài
lòng và hành vi sau khi đi du lịch của khách du lịch nội địa đối với du lịch Tỉnh
Sóc Trăng, đồng thời tìm hiểu các yếu tố quyết định sự hài lòng và sự sẵn lòng
quay lại của du khách. Bộ têu chí đánh giá mức độ hài lòng của du khách nội địa
được đo lường bằng thang đo Likert 5 mức độ. Phân tích khoảng cách Mức độ
quan trọng. Mức độ hài lòng và mô hình IPA được dùng đề xuất chiến lược cho
các đơn vị kinh doanh du lịch Sóc Trăng. Bên cạnh đó, phân tích phân biệt giúp
phát hiện các yếu tố quyết định sự khác biệt giữa nhóm du khách không hài
lòng và hài lòng đối với du lịch Sóc Trăng, cũng như sự khác biệt giữa nhóm du
khách sẵn lòng và không sẵn lòng quay lại. Kết quả nghiên cứu giúp đề xuất các
giải pháp giúp ngành du lịch Sóc Trăng có thể nâng cao mức độ hài lòng và sự
sẵn lòng quay lại của khách du lịch nội địa. Kết quả nghiên cứu cho thấy sự hài
lòng của du khách càng tăng khi sự thể hiện của ngành du lịch Sóc Trăng càng
cao ở các yếu tố nhân viên chuyên nghiệp, các hoạt động mua sắm đa dạng, sự
đa dạng của cảnh quan tự nhiên. Mức sẵn lòng quay lại của khách càng tăng khi
sự thể hiện của du lịch Sóc Trăng càng cao ở các yếu tố đa dạng các hoạt động
để tham gia, hàng lưu niệm/sản vật địa phương,... Ngoài ra, kết quả phân
tích mô hình IPA đề xuất cho ngành du lịch Sóc Trăng cần tập trung phát triển
các yếu tố Vệ sinh môi trường ở các điểm du lịch, Sự chuyên nghiệp của nhân
viên, Thông tn về điểm du lịch, Đa dạng các hoạt động tham gia, Hàng lưu niệm
địa phương.
Một số nghiên cứu khác cùng lĩnh vực có liên quan trong và ngoài nước
như:
- Công trình nghiên cứu về khả năng thu hút của điểm đến theo mô hình
TDCA được đề xuất bởi Vengesayi (2003). Theo Vengesayi, các yếu tố tài
nguyên của điểm đến và hỗn hợp các hoạtđộng là những yếu tố cơ bản tạo nên
sự hấp dẫn của điểm đến. Cụ thể đó là các yếu tố tự nhiên, lịch sử, văn hóa, các
sự kiện và các hoạt động du lịch, giải trí tại điểm đến. Các yếu tố tài nguyên của
điểm đến và các hỗn hợp các hoạt động sẽ cung cấp cho du lịch khách có thêm
nhiều lựa chọn và đó chính là yếu tố “kéo” đối với du khách.
- Huỳnh Diệp Trâm Anh (2015). Thực hiện tổng quan tài liệu, tìm hiểu cơ
sở lý thuyết, nghiên cứu các mô hình liên quan đến khả năng thu hút du
khách của điểm đến và thực trạng về phát triển du lịch tỉnh Đồng Nai thì tác giả
đã lựa chọn mô hình nghiên cứu của Hu & Ritchie (1993) làm mô hình đề xuất
cho nghiên cứu này. Đề tài được tác giả nghiên cứu qua hai giai đoạn: giai đoạn
thử nghiệm và giai đoạn chính thức. Trong giai đoạn thử nghiệm mục têu là
xây dựng và xác định bảng khảo sát hoàn chỉnh thông qua cơ sở lý thuyết, ý kiến
chuyên gia kết hợp với thử nghiệm thực tế. Kết quả đã xây dựng được bảng
khảo sát với 31 têu chí. Trong giai đoạn chính thức, đề tài triển khai khảo sát
tại một số điểm du lịch của điểm đến Đồng Nai với số lượng 284 phiếu khảo sát.
Phương pháp chọn mẫu thuận tện, sử dụng công cụ đo lường thực hiện bởi
phần mềm
SPSS 18.0 để xác định độ tn cậy, giá trị thang đo và mô hình hồi quy. Kết quả
nghiên cứu cho thấy, thang đo các yếu tố tác động đến khả năng thu hút du
khách của điểm đến Đồng Nai gồm 3 yếu tố tác động đến khả năng thu hút du
khách của điểm đến Đồng Nai đó là: (1) Điều kiện giải trí mua sắm, (2) Các đặc
tính bổ trợ (Cơ sở hạ tầng, ẩm thực và dịch vụ hỗ trợ), (3) Các yếu tố tự nhiên,
lịch sử, văn hóa – xã hội. Ðề tài nghiên cứu đã trình bày tổng quát về cơ sở lý
thuyết về điểm đến du lịch, lý thuyết về khả năng thu hút của điểm đến và các
đúng với cơ sở lý thuyết của khái niệm này. Tuy nhiên, trong phạm vi nghiên
cứu này chúng tôi
vẫn mở rộng điều tra thông tn từ phía cung cấp (chuyên gia và doanh nghiệp)
nhưng chỉ với mục đích có thêm các thông tin tham khảo. Kết quả nghiên cứu
cho thấy khả năng thu hút của một điểm đến được cấu thành bởi tổ hợp các
yếu tố, mà trong đó không có hoặc có rất ít yếu tố có vai trò quyết định. Rõ
ràng là mức độ hấp dẫn của điểm đến không chỉ phụ thuộc vào tài nguyên thiên
mà quan trọng hơn là mức độ phát triển sản phẩm và phát triển điểm đến
nhằm đáp ứng các nhu cầu đa dạng và phức tạp của từng cá nhân du khách.
Một khi các yếu tố sản phẩm còn mờ nhạt thì tác động trực tếp đến cảm nhận
của du khách về khả năng của điểm đến làm hài lòng trải nghiệm của họ.
1.3 Mục têu nghiên cứu
1.3.1 Mục têu chung:
Đề tài tến hành xác định, đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng
của du khách khi đến với VQG Tràm Chim, từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm
nâng cao sự hài lòng của du khách đến với VQG Tràm Chim.
1.3.2 Mục têu cụ thể:
- Xác định các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của du khách khi đến với
VQG Tràm Chim.
- Đo lường và đánh giá mức độ tác động của các yếu tố này đến sự hài
lòng của du khách khi đến với VQG Tràm Chim.
- Đề xuất hàm ý quản trị nhằm nâng cao sự hài lòng của du khách đến với
VQG Tràm Chim ngày càng nhiều hơn.
1.4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
1.4.1 Đối tượng nghiên cứu:
Đối tượng nghiên cứu là các yếu tố ảnh hưởng đến sự hài lòng của du