PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do ch ọn đề  tài
1.1 Lý do khách quan
Trong bối cảnh phát triển của xã hội hiện nay, khi mà cuộc cách mạng  
khoa học kỹ  thuật công nghệ  đang phát triển như  vũ bão, cùng với việc có 
điều kiện để  phát triển đời sống kinh tế, con người đồng thời cũng đứng  
trước nguy cơ thoái hóa về  đạo đức nhân văn. Vấn đề, giáo dục đạo đức và  
các hành vi có văn hóa cho thế  hệ trẻ đang là một thách thứ  lớn đối với nền  
giáo dục các nước. Đối với nước ta, một đất nước đang ở  trong thời kì nền  
kinh tế  thị  trường mở  cửa, giao lưu, hội nhập với thế giới, bên cạnh những 
mặt tích cực thì còn những yếu tố tiêu cực nảy sinh: Trong xã hội xuất hiện 
một bộ phận dân cư sống chạy theo đồng tiền và lợi nhuận một cách vô điều 
kiện. Cùng với tình trạng đó là sự sói mòn về đạo đức, gia tăng các tệ nạn xã  
hội…ảnh hưởng đến không nhỏ  đến sự  hình thành và phát triển nhân cách 
thế  hệ  trẻ. Đặc biệt đáng lo ngại là  ở  một bộ  phận học sinh, sinh viên hiện 
nay có tình trạng suy thoái về  đạo đức và có các hành vi thiếu văn hóa trong 
học tập và cuộc sống, mờ  nhạt về  lý tưởng sống, lối sống thực dụng. Một  
trong những nguyên nhân của tình trạng trên là do công tác giáo dục đạo đức,  
chính trị, các hành vi văn hóa ….bị xem nhẹ.
Vì vậy, việc tăng cường giáo dục đạo đức và hình thành các hành vi văn  
hóa cho thế  hệ  trẻ  ngày càng trở  nên là một vấn đề  cần thiết. Vấn đề  giáo 
dục này được xem là một quá trình xuyên suốt từ  cấp mầm non đến nhà 
trường phổ  thông. Hành vi văn hóa vừa mang tính ý thức đạo đức bên trong 
vừa thể hiện mặt thẩm mỹ bên ngoài, nên không thể  là hành vi bẩm sinh, tự 
nhiên có mà phải trải qua một quá trình giáo dục và rèn luyện lâu dài. Sự 
hình thành hành vi văn hóa  ở  mỗi ngườ i cần ph ải b ắt đầu từ  lúc còn bé, 
bởi lẽ: “Bé không vin cả gãy cành” như ông bà xưa đã đúc kết.
Mầm non là môi trườ ng giáo dục đặt nền móng cơ  bản cho sự  phát 
triển nhân cách trẻ  nói chung và hình thành các hành vi văn hóa nói riêng  
GV: Lê Thúy Diểm


1.2 Lý do chủ quan

GV: Lê Thúy Diểm

 2


Việc tổ  chức cho tr ẻ  làm quen với tác phẩm văn học không chỉ  mở 
ra cho tr ẻ c ơ h ội khám phá thế giới xung quanh mà còn là giải pháp cụ thể 
nhằm thực hiện nhiệm v ụ phát triển toàn diện nhân cách của trẻ   ở  tất cả 
các bình diện: nhân cách, thẩm mỹ, nh ận th ức, th ể  l ực. Ngoài ra, nó còn 
có tác dụng lớn trong vi ệc giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ  mầm non.  
Trong thực tế  các giáo viên  ở  trườ ng mầm non đã hiểu đượ c ý nghĩa và 
hiệu quả  của việc sử  d ụng ho ạt độ ng làm quen với tác phẩm văn họ c để 
giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ  để  đạt các kết quả  cao.Tuy nhiên, do 
nhiều lý do khác nhau, vấn đề  giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ  thông qua 
hoạt động làm quen với tác phẩm văn học còn nhiều hạn chế, thiếu đồ ng 
bộ, thiếu tính hệ thống. Một số giáo viên còn thờ ơ, không xem trọng việc 
lồng ghép giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ  khi t ổ  ch ức ho ạt  độ ng làm 
quen tác phẩm văn học và không giúp trẻ  đức kết và rút ra những bài học  
liên quan giúp ích cho sự  phát triển nhân cách đạo đức của trẻ  nói chung  
và các hành vi văn hóa nói riêng.
Nghiên cứu vấn đề  giáo dục hành vi văn hóa thông qua hoạt động  
làm  quen  tác  phẩm   văn  học   là   việ c   làm   cần   thi ết,   không   chỉ   cho   phép 
ngườ i   nghiên   cứu   nắm   v ững   các   vấ n   đề   lý   luậ n   dạ y   học   nói   chung, 
phươ ng pháp dạy h ọc Mầm non nói riêng mà còn góp phầ n vào việc nâng  
cao ch ất l ượ ng d ạy h ọc  ở b ậc M ầm non, t ạo n ền t ảng v ững ch ắc cho s ự 
phát   tri ển   c ủa   tr ẻ   trong   t ươ ng   lai.   Đây   là   cơ   sở   đầ u   tiên   thôi   thúc   tôi  
ch ọn đề  tài  “Giáo dục hành vi văn hóa cho tr ẻ  4­5 tu ổi thông qua ho ạt  
độ ng làm quen tác phẩm văn họ c”  làm đề  tài sáng ki ến kinh nghi ệm c ủa 

I. CƠ SỞ LÝ LUẬN.
1. Hành vi và hành vi văn hóa
1.1 Khái  niệm liên quan.
*  Hành vi
Hành vi là cách ứng xử của con người trong một hoàn cảnh cụ thể nhất 
định với sự điều khiển, điều chỉnh của tâm lý, ý thức người đó.
* Hành vi văn hóa
Hành vi văn hóa là những hành vi tốt đẹp, có tác dụng tích cực đối đời  
sống với con người và thế giới xung quanh, là hành vi mang tính tích cực mà mỗi 
GV: Lê Thúy Diểm

 4


người cần rèn luyện để  có được. Nói cách khác hành vi văn hóa nghĩa là cách 
ứng xử  mang tính đạo đức –thẫm mỹ  của con người. Do đó có thể  nói rằng, 
biểu hiện cụ thể là lối sống đẹp, cư xử đúng mực đối với mọi người, lịch thiệp,  
hòa nhã, quan tâm đến vệ sinh cá nhân và nơi cộng động, yêu quý cái đẹp, khát 
khao vươn tới cái đẹp, cư  xử  với mọi người ...đều là thể  hiện cụ  thể  hành vi 
văn hóa.
1.2 Nội dung giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ 4­5 tuổi.

   Giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ  trong việc  ứng xử  với những người xung  
quanh
* Ứng xử với người thân trong gia đình
 Gia đình là tổ   ấm được tạo nên trên cơ  sở  tình thương yêu đùm bọc 
lẫn nhau của những người ruột thịt. Đó chính là môi trường văn hóa mà đứa  
trẻ tiếp xúc đầu tiên khi mới chào đời. Trong gia đình hành vi văn hóa của trẻ 
được hình thành và phát triển một cách tự nhiên và mang đậm dấu ấn của môi  
trường văn hóa đầu tiên.Trong cuộc sống gia đình, người lớn ai cũng mong 

* Đối với những người xung quanh
  Con người không chỉ  biết sống quanh quần với nhau khép kín trong 
một gia đình mà còn biết sống với những người ngoài xã hội. Ngay từ khi rất 
bé thì trẻ đã biết ra nhà hành xóm để chơi, trẻ tiếp xúc với làm quen với hàng 
xóm láng giềng vừa có cả người lớn vừa có trẻ em, mối quan hệ bắt đầu mở 
rộng. Đối với người lớn xung quanh thì giáo dục trẻ  phải biết lễ  phép trong  
chào hỏi, tôn trọng người lớn, biết nghe lời.
Đối với cô giáo trẻ  cần thương yêu kính trọng như  đối với cha mẹ   ở 
nhà, trẻ biết nghe lời cô dạy, làm những việc cô bảo.
Đối với bạn cùng lứa thì cần vui chơi thân ái, đoàn kết, biết nhường  
nhịn nhau, giúp đỡ  khi bạn cần, tránh thói bắt nạt bạn, đánh bạn. Đặc biệt 
cần dạy trẻ bao giờ cũng nên nhìn bạn bằng con mắt thiện chí, luôn nghĩ tốt  
về bạn, làm việc tốt cho bạn, phát hiện những mặt tốt ở bạn mình.
Đối với người tàn tật thì có thái độ thương xót, làm việc gì đó để an ủi 
giúp đỡ họ, như những lời hỏi thăm, ánh mắt yêu thương, ở đây giáo dục cho trẻ 
lòng thương người.
Hành vi văn hóa cần giáo dục cho trẻ đối với xã hội còn phải kể thêm  
đó là hành vi tuân thủ  những quy định, những luật lệ  chung.Trẻ  dưới 5 tuổi  
GV: Lê Thúy Diểm

 6


trẻ  còn rất biết, quan hệ  xã hội chưa thất rộng rãi, tuy nhiên trẻ  cũng cần 
phải làm quen với một số luật lệ thông thường bảo đảm một đời sống có văn 
hóa như giữ gìn vệ sinh nơi công cộng trật tự an ninh cho nhân dân, trước hết  
là luật giao thông.
Tóm lại, hành vi ứng xử đứng mực đối với người xung quanh được coi  
là cái cơ bản nhất trong hệ thống hành vi văn hóa của con người. Hệ thống  
hành vi văn hóa đó của trẻ  được phát triển tốt đẹp, vững chắc, đó là bảo  

người. Ngày từ những tháng đầu tiên, lúc còn sơ sinh trẻ đã biết hóng chuyện,  
lớn dần lên trẻ  có thể chủ  động giao tiếp với người xung quanh.. Khi người  
lớn nói thì phải lắng nghe, không “hóng hớt”, không “nói leo”. Khi nói cho 
người lớn nghe thì phải nói rành rọt, không ê a,  ấp úng hay nói lý nhí, lúng 
búng trong miệng, lại càng không được nói trống không, cọc lốc. Còn khi trò 
chuyện với bạn bè thì giữ thái độ thân mật, bình đẳng, lắng nghe ý kiến của  
bạn không quát tháo, cãi cọ hoặc “dùng vũ lực”.
Trên đây là một số kỹ năng giao tiếp cần hình thành cho trẻ  em từ khi 
còn bé, đó là một phần không thể thiếu được trong hệ thống hành vi văn hóa 
của con người. Trong thực tế  giáo dục trẻ  nhỏ  những kỹ  năng giao tiếp đó 
được thể  hiện  ở  các cháu một cách tự  nhiên, sinh động và thường theo cách  
riêng của các cháu, nên nhiều khi tuy còn khờ khạo, ngô nghê nhưng ở trẻ rất 
đáng yêu. Do vậy người lớn không nên uốn nắn quá tỷ  mỉ  hay yêu cầu quá  
khắt khe, bắt đứa trẻ thực hiện một cách máy móc khiến cho lúc nào trẻ cũng 
cảm thấy gò bó, căng thẳng mà trở  nên dị   ứng với những “thể  thức lễ  giáo 
này” và có khi lại phản tác dụng, đem đến hiệu quả  ngược với mong muốn  
của nhà giáo dục.

  Giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ đối với bản thân
GV: Lê Thúy Diểm

 8


* Về nét ăn: Hành vi văn hóa trong khi ăn rất đơn giản đối với chúng ta, 
tuy nhiên đối với trẻ nhỏ lại không dễ dàng một chút nào. Trẻ em khi đã có ý 
thức rồi thì việc dạy trẻ ăn uống sao cho tử tế là hết sức cần thiết. Đầu tiên 
cần dạy trẻ trước khi ăn phải mời mọi người, mời người lớn tuổi trước rồi  
mới đến người nhỏ tuổi hơn (đầu tiên là ông bà rồi đến cha mẹ, sau đó mới  
đến anh chị  em). Khi ngồi vào ăn thì ngồi đúng vị  trí, ăn phần ăn khẩu phần  

tạo ra nhiều thuận lợi trong cuộc sống và sinh hoạt cho cả trẻ và người lớn, mà  
quan trọng hơn là tạo ra cho trẻ một cách sống có nề nếp, đó chính là hình thành ở 
trẻ những hành vi văn hóa cần có của một phong cách sống khoa học rất cần cho 
cuộc sống sau này.

 Giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ trong học tập, vui chơi
* Trong khi học tập: Cần giáo dục cho trẻ có thái độ nghiêm tức trong học 
tập, trong giờ học phải chú ý lắng nghe cô giáo giảng bài, không được nói chuyện  
riêng, đánh bạn hay quấy khóc …Khi muốn phát biểu ý kiến thì phải biết giơ tay  
phát biểu. Khi học có gì không hiểu thì xin phép đứng dậy hỏi cô, không được ở 
dưới nói leo lên. Đối với đồ dùng dạy học thì phải dạy trẻ biết bảo vệ chúng và 
sử dụng đúng cách, không phá đồ dùng học tập, hay lén lấy để chơi đùa…
* Trong khi vui chơi : Cần dạy trẻ  biết nhường nhịn đồ  chơi bạn khi 
cùng chơi, không tranh giành đồ  chơi của nhau. Dạy trẻ  bảo vệ đồ  chơi của 
mình và đồ  chơi chung trên lớp. Chúng ta đồng tình sự  tìm tòi khám phá của 
trẻ  đối với trò chơi, tuy nhiên chúng ta cần khuyên ngăn hay điều chỉnh các 
hành vi phá hoại đồ chơi như tháo đồ chơi ra từng mảnh, đập phá đồ chơi.

 Các hành vi văn hóa nơi công cộng.
Biết giữ vệ sinh nơi công cộng, có thói quen chăm sóc giữ gìn cảnh đẹp 
thiên nhiên môi trường sạch sẽ. Có hành vi bảo vệ môi trường trong sinh hoạt 
hàng ngày như vứt rác đúng nơi qui định, không ngắt lá bẻ cành, dẵm lên 
cỏ.Thói quen thực hiện các qui định giao thông: đi bộ trên vỉa hè, đi sang 
GV: Lê Thúy Diểm

 10


đường đúng nơi qui định, ngồi trên các phương tiện giao thông đảm bảo an 
toàn.


Thể loại thơ cho trẻ là thể loại thơ 3 chữ, 4 chữ, 5 chữ, rất gần với đồng  
dao, một thể  loại văn học dân gian phù hợp với trẻ  thơ, câu thơ  ngắn gọn, vui 
nhộn, để trẻ vừa đọc, vừa chơi, dễ thuộc, dễ nhớ. Sự rõ ràng của các TPVH viết 
cho trẻ mầm non còn thể hiện ở ý nghĩa từ vụng. Từ ngữ thường mang nghĩa đen,  
vối lối miêu tả cụ thể, dễ hiểu.
Về  nghệ  thuật, ngôn ngữ, TPVH dành cho trẻ  mầm non cần có những 
hình  ảnh đẹp, rực rỡ  cùng với vần điệu và nhạc điệu vui tươi làm cho tác 
phẩm thêm sinh động, có sức hấp dẫn và lôi cuốn sự  chú ý của trẻ. Có thể 
nói, vần là một yếu tố không thể thiếu trong thơ viết cho trẻ, cần phải chọn  
lựa những tác phẩm có  cách gieo vần thật   phù hợp với sự  tiếp nhận của 
trẻ.Không chỉ có vần điệu mà các TPVH dành cho trẻ còn phải có những hình  
ảnh đẹp, dễ  thương của các nhân vật.Đặc biệt là có nhiều từ  tưởng hình, 
tượng thanh, nhiều động từ, tính từ  miêu tả, tính từ  màu sắc…tạo nên sắc 
thái vui chơi, vừa khêu gợi, kích thích trí tưởng tượng, sáng tạo của trẻ, vừa 
tác động mạnh đến  nhận thức, tư tưởng, tình cảm của trẻ.
Nhưng tác phẩm truyện dành cho trẻ  mầm non thường là những câu 
truyện ngắn gọn, với nội dung rõ ràng, có cốt truyện đơn giản, thường có kế 
cấu đối lập tương phản với hai loại nhân vật thiện – ác, tốt – xấu phù hợp 
với tuy duy của trẻ, giúp trẻ  dễ  nắm được cốt truyện, dễ  hiểu nội dung, ý 
nghĩa của câu chuyện và có thể  kể  lại một cách dễ  dành. Những câu truyện  
dành cho trẻ  đều có yếu tố  thơ trong truyện, nó như là một chất xúc tác làm  
cho câu chuyện có thêm sức lôi cuốn, hấp dẫn mạnh mẽ. Mỗi câu truyện viết 
cho trẻ là những bài học nhẹ nhành mà sâu lắng.  
2.1.2 Các tác phẩm văn học phải có ý nghĩa giáo dục nhẹ  nhành mà sâu  
lắng
Một trong những chức năng cơ  bản của TPVH là chức năng giáo dục. 
Là loại hình nghệ thuật ngôn từ, văn học có khả năng tác động mạnh mẽ tới  
tâm hồn và nhận thức của con người. Nhất là với tuổi mầm non, văn học đặc  
biệt là thơ, càng có sự  tác động nhanh nhạy. Những TPVH khi cho trẻ  làm  

lên án cái ác, tin vào sự chiến thắng của chính nghĩa.
Chẳng hạn được làm quen TPVH câu truyện “Bác gấu đen và hai chú  
thỏ”, trẻ  như  hóa thân vào nhân vật bác Gấu trong truyện để  tham gia vào  
tình tiết của truyện. Thông qua câu truyện này giúp trẻ hiểu được hành động  
GV: Lê Thúy Diểm

 13


của nhân vật nào đáng khen, và đáng khen vì  sao? không đáng khen vì sao?  
(giúp đỡ người khác khi gặp khó khăn là đáng khen, đuổi bác Gấu ra khỏi nhà 
mà  không giúp đỡ  gì là hành động không đáng khen), giúp trẻ  có thái độ  đúng 
đắn, biết lối cư xử với những người xung quanh, biết giúp đỡ  người khác khi 
họ  gặp khó khăn, biết kính trọng người lớn tuổi đồng thời trẻ  hiểu được khi 
mắc lỗi thì phải xin lỗi (thỏ Nâu đã xin lỗi bác Gấu khi biết mình sai) và biết 
cảm  ơn khi nhận được sự  giúp đỡ  của người khác. Có thể  nói, TPVH mở  ra 
trước mắt trước mắt trẻ một thế giới tâm hồn phong phú, khơi gợi và kích thích 
trẻ bước vào thế giới nội tâm của nhân vật. Chính trong quá trình LQTPVH, trẻ 
sẽ làm quen và học cách đồng cảm với nhân vật, đồng thời trẻ sẽ bắt đầu chú ý 
tới thái độ của người xung quanh. Đây là cơ sở để  hình thành những xúc cảm, 
tỉnh cảm lành mạnh ở trẻ.
Trẻ ở lứa tuổi mẫu giáo có đời sống tình cảm phát triển mạnh mẽ.Trẻ 
rất giàu xúc cảm và tình cảm mà các tác phẩm văn học  ở  lứa tuổi này lại  
chứa chan lòng nhân ái của người viết muốn gửi đến các em. Lòng nhân ái 
được thể hiện trong các tác phẩm đó không phải là những gì quá cao siêu mà  
được biểu hiện rất cụ thể, rất đời thường, gần gũi với trẻ thơ. Đó là tình yêu 
thương giữa con người với con người, là sự gắn bó chia sẻ trong gia đình khi 
hạnh phúc cũng như  khi  ốm đau, hoạn nạn, là sự  cảm thông giúp đỡ  những 
người khi gặp khó khăn…
Bên cạnh việc đóng góp nhắm hình thành chuẩn mục đạo đức, trong 

Trường đạt chuẩn quốc gia cấp độ I.
          Về phía lãnh đạo, quản lí nhà trường: Tổ chức quản lý có 1 Hiệu trưởng và 
2 Hiệu phó.
           Trường đã phát triển quy mô giáo dục theo quy định Điều lệ  trường  
mầm non.  Thành lập ra các tổ chuyên môn trong có 2 tổ trưởng.
Thực hiện dạy bán trú 12 lớp.
 Đội ngũ CBCC – VC: gồm có 32 người.
Trong đó: + CBQL: 3 người
     

    + GV: 24 người

      

    + NV: 5 người

Trình độ chuyên môn:    + CBQL trên chuẩn 3/3, tỷ lệ 100%
GV: Lê Thúy Diểm

 15


 

      

     +  GV đạt trên chuẩn 100%

 Tổng số các nhóm lớp gồm có :+Mẫu giáo nhỡ : 3 lớp
           + Mẫu giáo lớn :5 lớp


2. Thực trạng việc giáo dục hành vi văn hóa thông qua hoạt động làm  
quen tác phẩm văn học tại trường mầm non Xuân Lộc.
Để có cơ sở tìm hiểu, phân tích cụ thể thực trạng vấn đề giáo dục hành  
vi văn hóa cho trẻ.Tôi bắt đầu từ  việc, thâm nhập thực tế, với việc sử  dụng 
hệ  thống câu hỏi (phiếu điều tra / phụ  lục) tìm hiểu về  nhận thức của giáo 
viên về vấn đề này,  cụ thể thu được kết quả:
2.1 Nhận thức của giáo viên về vấn đề giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ.
Tôi chú trọng tìm hiểu nhận thức, vì ảnh hưởng trực tiếp đến công tác 
giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ mầm non qua hoạt động LQTPVH của giáo 
viên mầm non trên các phương diện cụ thể:
2.1.1 Nhận thức của giáo viên về sự cần thiết giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ 4­5 tuổi.
Để tìm hiểu nhận thức của giáo viên đối với việc giáo dục hành vi văn 
hóa. Chúng tôi đã tiến hành đưa ra câu hỏi điều tra:
Câu 1: Theo cô việc giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ 4­5 tuổi là…
A.Rất cần thiết
 B.Cần thiết
 

C.Không cần thiết

Kết quả thu được: 
Bảng 1: Nhận thức của giáo viên về tính cần thiết của việc giáo 
dục hành vi văn hóa cho trẻ 4­5 tuổi.
                          Ý kiến
Các điểm trường
Chánh Lộc ( 6 giáo viên)
Thọ Lộc ( 2 giáo viên)
Mỹ Phụng ( 2 giáo viên)
Mỹ Lộc ( 2 giáo viên)


0
0
0
0
0
0
0
0%

 17


Qua bảng số liệu cho thấy, trong bốn trường mầm non cũng có những ý  
kiến khác nhau về sự cần thiết của vấn đề giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ 4­
5 tuổi. Tỉ  lệ  giáo viên đồng ý với ý kiến A: Rất cần thiết là rất cao chiếm  
83,3%, tỉ lệ giáo viên đồng ý với ý kiến B: Cần thiết thấp hơn, chiếm 16,7% .
Tuy có những ý kiến khác nhau về  tầm quan trọng của việc giáo dục  
hành vi văn hóa cho trẻ  4­5 tuổi, nhưng tất cả  các giáo viên đều nhận thức  
đúng đắn về  vấn đề  này. Không có giáo viên nào cho rằng vấn đề  này không  
cần thiết, nhận thức này hoàn toàn phù hợp với yêu cầu chuẩn mực đối với  
giáo viên mầm non. 
Hầu hết các giáo viên đều nhận thấy rằng giai đoạn tuổi mầm non là 
giai đoạn tiền đề cho sự  phát triển nhân cách sau này của trẻ, đặc biệt là trẻ 
mẫu giáo. Vì ở giai đoạn này đời sống tình cảm của trẻ  phát triển khá mãnh 
liệt, đặc biệt là tình cảm thẩm mĩ– đạo đức. Lúc này tính hình tượng và tính 
dễ  xúc cảm chi phối mạnh hoạt động tâm lí của trẻ  mẫu giáo, đây là thời  
điểm thuận lợi để  xây dựng nền tảng đạo đức, các hành vi văn hóa cho trẻ. 
Giáo viên đã nhận rõ được thời kì này là thời kì hoàng kim để  giáo dục hành 
vi văn hóa cho trẻ.

0%
Thọ Lộc
2
100%
0
0%
Mỹ Phụng
2
100%
0
0%
Mỹ Lộc
2
100%
0
0%
Diêm trường
2
100%
0
0%
Thạch Khê
2
100%
0
0%
Long Thạnh
2
100%
0

Mỹ Lộc
Diêm trường
Thạch Khê
Long Thạnh

A

Kết quả

5
2
1
2
2
2
2

83,3%
100%
50%
100%
100%
100%
100%

B
1
0
1
0

0%
0%

Từ kết quả của bảng 4 ta thấy, mức độ  khai thác nội dung của các giáo 
viên  ở  các trường không chênh lệch với nhau.   Tất cả  các giáo viên đã hoàn 
toàn khai thác các nội dung giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ một cách thường  
xuyên. Điều này cho chúng ta thấy được, các giáo viên đã nhận thức được tầm 
quan trọng của việc giáo dục hành vi văn hóa thông qua TPVH, giúp cho mục 
tiêu giáo dục đạt được kết quả tốt hơn.
2.3 Đánh giá thực trạng kỹ  năng thể  hiện hành vi văn hóa của trẻ  lớp  
mẫu giáo Thạch Khê.
* Mục đích:  Giáo viên đánh giá được kỹ năng thể hiện hành vi văn  hóa của  
trẻ  trong lớp mình phụ  trách để  phân loại kỹ  năng thể  hiện hành vi văn hóa 
của trẻ trong lớp từ đó xây dựng kế hoạch và áp dụng các biện pháp phù hợp 
với trẻ.
* Cách làm: Căn cứ  vào khung chương trình giáo dục mầm non, bộ  chuẩn 
phát triển trẻ 4­5 tuổi, đặc điểm phát triển của trẻ, tôi đã xác định các tiêu chí 
đánh giá kỹ năng thể hiện hành vi văn hóa của trẻ dựa trên các tiêu chí sau:
­ Tiêu chí 1: Các hành vi văn hóa trong giao tiếp.
+ Có thói quen chào hỏi, cám ơn, xin lỗi và xưng hô lễ phép với người lớn, 
phù hợp với tình huống.
+ Không nói tục chửi bậy.
+ Chăm chú lắng nghe người khác, đáp lại bằng cử chỉ, nét mặt, ánh măt phù 
hợp và chờ đến lượt trong trò chuyện.
+ Không nói leo, không ngắt lời người khác.
GV: Lê Thúy Diểm

 20




Họ tên trẻ

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27

Tấn Thành
Vạn Vạn
Đông Lâm
Thu Giang
Tổng số
Tỷ lệ

Hành vi văn hóa 
trong giao tiếp
Đạt
Chưa đạt

x
x
x

x
x
x
x
x
 

Các tiêu chí
Hành vi văn hóa 
trong ăn uống
Đạt
Chưa đạt
x
x

x
x
x
x
x

x
x
x
x
x
x
x
x
x
11
36,6%

x

19
63,4%

x
x
x
x
x
x


x
x

x
x
x
14
46,6%

16
53,4%

x
x
10
33,3%

20
66,7%

Như  vậy, tổng hợp và phân tích các kết quả  điều tra chúng tôi nhận thấy 
rằng:         Tại trường mầm non Xuân Lộc, vấn đề giáo dục hành vi văn hóa  
GV: Lê Thúy Diểm

 22


cho trẻ mầm non thông qua hoạt động LQTPVH đã được đặt ra và thực hiện 
dưới mức độ thường xuyên. Việc tổ chức hoạt động cho trẻ LQTPVH là một 
hoạt động không thể  thiếu trong hoạt động giáo dục cho trẻ, tuy nhiên hoạt 

đồng nghiệp qua thăm quan, kiến tập. Tiếp thu ý kiến, sự chỉ đạo từ Ban Giám 
Hiệu, qua các buổi họp hàng tháng để tích lũy kinh nghiệm rèn nề nếp, hành vi  
văn hóa cho trẻ.
* Kết quả:
­ Bản thân tôi đã hiểu rõ: Hành vi văn hóa là gì? Vì sao lại phải giáo dục hành vi 
văn hóa cho trẻ? Các tác động của hành vi văn hóa đối với đời sống con người,  
môi trường hay nói cách  khác là bản thân tôi đã nắm rõ bản chất của việc giáo 
dục hành vi văn hóa cho trẻ. Trang bị cho mình những kiến thức đầy đủ về giáo 
dục hành vi văn hóa cho trẻ và tôi đã nhận thức được việc giáo dục hành vi văn 
hóa cho trẻ là rất quan trọng. Từ đó tôi nhận thấy mình phải có trách nhiệm, 
phải có biện pháp thiết thực giúp giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ.
2. Giáo viên cần nhận thức đứng đắn về vài trò quan trọng của việc giáo  
dục hành vi văn hóa cho trẻ  thông qua hoạt động cho trẻ  làm quen với 
các tác phẩm văn học.
* Mục đích: Giúp giáo viên nhận thức được tác phẩm văn học có vai trò và ý 
nghĩa rất lớn trong việc giáo dục hành vi văn hóa cho trẻ. Có thể  nói, đó là 
một trong những phương tiện hữu hiệu nhất để hình thành và phát triển nhân 
cách cho trẻ em mà đặc biệt là trẻ 4­5 tuổi  một cách toàn diện. Sẽ là rất thiết 
thòi cho những đứa trẻ không thường được tiếp xúc với tác phẩm văn học. 
* Cách làm: Chính vì vậy vai trò quan trọng như  vậy,cho nên giáo viên cần  
đưa văn học – nghệ thuật của ngôn từ đến với trẻ từ rất sớm, thậm chí ngay 
từ khi trẻ  mới chào đời, bằng những lời ru, những câu chuyện. Bản thân các 
cô giáo mầm non phải trau dồi những kiến thức cơ bản để  cảm thụ  thật tốt 
các tác phẩm văn học thì mới có thể truyền dạy cho trẻ được hết những cái 
hay, cái đẹp của tác phẩm văn học, đó chính là những bài học đầu tiên, những 
bài học đó sẽ  cùng trẻ  lớn lên dần theo năm tháng, và là cơ  sở  để  hình thành 
các hành vi văn hóa cơ bản ở trẻ.Đây là phương tiên giáo dục hành vi văn hóa 
cho trẻ  rất tốt, bỡi lẽ trẻ có thể  bắt chước được những hành vi tốt đẹp của 
các nhân vật trong TPVH mà trẻ  được làm  quen, và tránh xa, chê bai những 
GV: Lê Thúy Diểm

tắm là Tít trốn chạy hoặc hét vang lên: “Hôm qua cháu tắm rồi!”. Buổi chiều, 
mẹ gọi Tít về tắm. Tít lại tìm mọi cách trốn mẹ để không phải tắm gội. Như 
vậy, không ai có thể bảo Tít tắm được, lúc nào thích cậu còn ngồi bệt ra đất 
GV: Lê Thúy Diểm

 25