CÁC GIẢI PHÁP NHẰM ĐẢM BẢO VỆ SINH AN TOÀN THỰC PHẨM
TRONG CÁC KHÁCH SẠN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI
3.1 NHỮNG CĂN CỨ PHÁP LÝ CỦA CÁC GIẢI PHÁP
3.1.1 Các văn bản pháp quy có liên quan
Để có được những giải pháp hữu hiệu đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm
trong các khách sạn trên địa bàn Hà Nội nhằm nâng cao chất lượng phục vụ
khách cần phải có những văn bản pháp quy có liên quan để làm cơ sở, căn cứ
pháp lý cho các hoạch định, quy định cụ thể cho các hoạt động kinh doanh
trong các khách sạn du lich, bao gồm các văn bản có liên quan sau:
- Ngày 27/12/1993 Luật bảo vệ môi trường được Quốc hội thông qua. Từ
đó đến nay, hệ thống các văn bản dưới Luật được xây dựng và hoàn thiện.
- Quy chế bảo vệ môi trường trong lĩnh vực du lịch (ban hành kèm theo
Quyết định số 02/2003/QĐ-BTNMT ngày 29/7/2003 của Bộ trưởng Bộ tài
nguyên và môi trường).Cùng với các văn bản pháp quy khác của Bộ khoa học
Công nghệ và Môi trường(nay là bộ Khoa học - Công nghệ). Quy chế bảo vệ môi
trường trong lĩnh vực du lịch nhằm bảo vệ môi trường du lịch, ngăn ngừa và
giảm thiểu các tác động xấu đến môi trường trong quá trình tiến hành các
hoạt động du lịch, bảo đảm phát triển du lịch một cách bền vững, góp phần
bảo vệ môi trường của đất nước.
- Chỉ thị số 08/1999/CT-TT ngày 15/4/1999 của Thủ tướng Chính phủ về
việc tăng cường công tác đảm bảo chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm, quy
định rõ trách nhiệm của các Bộ, ngành hữu quan và Chủ tịch UBND các tỉnh,
thành phố trực thuộc Trung ương trong lĩnh vực quản lý nhà nước về chất
lượng an toàn thực phẩm đối với các cơ sở sản xuất thực phẩm, kinh doanh
dịch vụ ăn uống.
- Pháp lệnh vệ sinh an toàn thực phẩm được Uỷ ban Thường vụ Quốc hội
khoá XI thông qua ngày 26/7/2003 cùng với hệ thống 39 văn bản pháp quy
của Bộ Y tế ban hành để đảm bảo tính mạng, sức khoẻ con người, duy trì và
phát triển nòi giống, tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước về vệ sinh an toàn
thực phẩm.
- Quyết định số 4128/2001/QĐ-BYT của Bộ Y tế về việc quy định điều kiện
cầu này liên quan đến vấn đề đảm bảo an toàn cho khách du lịch,
không để xảy ra các trường hợp ngộ thực phẩm. Đây là vấn đề hết sức
quan trọng và nhậy cảm đối với kinh doanh du lịch hiện nay.
Theo cách đặt vấn đề như trên, rõ ràng là vấn đề bảo đảm an toàn thực
phẩm có vai trò hết sức quan trọng (nhiều khi là quyết định) đến chất lượng
phục vụ du lịch. Chính những yêu cầu về nâng cao chất lượng phục vu du lịch là
một trong những cơ sở mang tính tền đề để đề ra các tiêu chuẩn an toàn thực
phẩm trong ngành du lịch. Từ đó làm tăng mức độ hài lòng của khách du lịch,
đạt được mục tiêu của yêu cầu nâng cao chất lượng phục vụ.
- Yêu cầu đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm:
Từ những phân tích đánh giá tình hình thực tiễn về công tác đảm bảo vệ
sinh an toàn thực phẩm của các khách trên đại bàn Hà Nội có thể thấy một số
vấn đề sau:
+ Mọi người khi đi du lịch đều có nhu cầu và mong muốn thực phẩm mà
họ tiêu dùng phải được đảm bảo an toàn và phù hợp
+ Những bệnh tật do thực phẩm gây ra, đặc biệt là ngộ độc thực phẩm
làm tổn hại nghiêm trọng đến kinh doanh du lịch: thiệt hại về kinh tế, ảnh
hưởng xấu đến cơ sở kinh doanh, làm mất lòng tin đối với khách hàng, ảnh
hưởng đến phát triển du lịch.
+ Công tác kiểm tra, giám sát bảo đảm an toàn thực phẩm trong ngành du
lịch có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với việc thực hiện thắng lợi chủ trương
phát triển du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn.
Trong xu thế phát triển du lịch hiện nay, Hà Nội ngày càng thu hút và đón
nhiều du khách đặc biệt là du khách quốc tế chính vì vậy vấn đề cần thiết phải
đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm cho du khách là một tất yếu và ngày càng
phải nâng cao chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm.
3.2 CÁC GIẢI PHÁP NHẰM ĐẢM BẢO VỆ SINH AN TOÀN THỰC PHẨM TRONG CÁC KHÁCH
SẠN TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI
Trên cơ sở lý luận và thực tiễn có thể rút ra kết luận: bảo vệ khách du lịch
khỏi những điều kiện gây ngộ độc thức ăn là một trong những trách nhiệm
lịch có các quy định rõ ràng để bảo vệ sức khoẻ cho du khách du lịch khi tiêu
dùng các sản phẩm ăn uống trong chuyến du lịch của mình.
Trong hệ thống pháp lý hiện nay, Pháp lệnh về vệ sinh an toàn thực phẩm
được Uỷ ban Thường vụ Quốc hội thông qua ngày 26/7/2003 là văn bản pháp
quy cao nhất quy định đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm từ sản xuất đến
người tiêu dùng. Tuy nhiên để có thể triển khai Pháp lệnh này một rộng rãi cần
ban hành các Nghị định và thông tư hướng dẫn chi tiết việc thực hiện Pháp
lệnh.
Du lịch là một lĩnh vực hoạt động của xã hội với đòi hỏi cao hơn so với
mức độ trung bình của xã hội về chất lượng hàng hoá, dịch vụ trong tiêu dùng.
Đặc biệt vấn đề an toàn thực phẩm rất nhạy cảm đối với mọi người khi đi du
lịch. Khách du lịch thường có tâm lý không an tâm nhất là những vấn đề về sức
khoẻ của họ khi rời khỏi nơi sinh sống thường xuyên. Trong việc tiêu dùng thực
phẩm đáp ứng nhu cầu thiết yếu của con người, khách du lịch thường có đòi
hỏi cao về an toàn thực phẩm. Chính vì vậy, ngoài những văn bản pháp quy
chung được áp dụng cho toàn xã hội, hệ thống pháo lý cần được bổ xung
những văn bản quy định riêng về an toàn thực phẩm trong lĩnh vực du lịch.
Những văn bản này sẽ làm cơ sở pháp lý cho công tác quản lý được hoàn chỉnh
hơn. Đât là giải pháp có ý nghĩa lâu dài và là tiền đề cho việc triển khai các
biện pháp quản lý khác. Để triển khai giải pháp này Tổng cục Du lich có thể
tiến hành một số công việc sau:
+ Xây dựng và ban hành tiêu chuẩn an toàn thực phẩm của ngành du lịch.
Đối với ngành du lịch, do tính chất đặc thù trong việc phục vụ nhu cầu ăn
uống của khách du lịch (đặc biệt là khách du lịch quốc tế) cần thiết phải ban
hành Tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm của ngành để áp dụng cho các cơ
sở kinh doanh du lịch. Đây là nội dung quan trọng trong hệ thống pháp lý để
thực hiện được vệ sinh về an toàn thực phẩm trong ngành du lịch. Tiêu chuẩn
này bao gồm một hệ thống các yêu cầu và nguyên tắc được xây dựng dựa trên
tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN) trong lĩnh vực an toàn thực phẩm và bắt buộc các
cơ sở kinh doanh ăn uống du lịch phải thực hiện. Tuy nhiên các yêu cầu đưa ra
chứng nhận tiêu chuẩn.
+ Khuyến khích các khách sạn thực hiện tiêu chuẩn ISO 14000.
Tiêu chuẩn ISO 14000 là tiêu chuẩn về đảm bảo chất lượng môi trường
hiện đang được thừa nhận rộng rãi trên bình diện quốc tế. Một số khách sạn
của Việt Nam đã đăng ký thực hiện theo tiêu chuẩn này. Theo các chuyên gia
của Tổng cục Du lịch, nếu các khách sạn, nhà hàng du lịch đáp ứng được yêu
cầu của tiêu chuẩn ISO 14000 thì đồng thời cũng đảm bảo được yêu cầu về vệ
sinh an toàn thực phẩm. Do vậy Sở du lịch Hà Nội cần có những chính sách các
khách sạn áp dụng tiêu chuẩn ISO 14000 cho cơ sở kinh doanh trên đại bàn.
- Tổ chức hệ thống giám sát, kiểm tra việc thực hiện các quy định vệ
sinh an toàn thực phẩm
Giám sát, kiểm tra việc thực hiện các quy định về vệ sinh an toàn thực
phẩm của các khách sạn, nhà hàng du lịch là điều kiện quan trọng để đảm bảo
hạn chế tối đa các vụ ngộ độc thực phẩm đối với khách du lịch. Sau khi các văn
bản pháp quy đã được ban hành, hiệu quả và hiệu lực thực thi thì các văn bản
đó phụ thuộc vào sự triển khai một cách đồng bộ hệ thống các tổ chức kiểm tra
giám sát vệ sinh an toàn thực phẩm. Trong thực tế của Việt Nam công việc này
chủ yếu mới chỉ do ngành Y tế và môi trường thực hiện. Tuy nhiên theo kinh
nghiệm của các nước phát triến du lịch, nhiệm vụ này cần có sự tham gia tích
cực từ phía cơ quan quản lý du lịch, hiệp hội nghề nghịêp, khách du lịch và các
cơ quan thông tin đại chúng. Hệ thống giám sát kiểm tra của ngành Du lịch có
thể được tổ chức như sau:
+ Thanh tra về vệ sinh an toàn thực phẩm.
Ngoài trách nhiệm của cơ quan Y tế và môi trường, kiểm tra giám sát vệ
sinh an toàn thực phẩm cần được nhận thức như là trách nhiệm của cả cơ
quan quản lý Nhà nước về Du lịch từ trung ương đến địa phương. Tổng cục du
lịch và Sở Du lịch Hà Nội cần có các biện pháp tổ chức thực hiện tốt công tác
quản lý trong kĩnh vực này. Để tăng cường hiệu quả thực thi các văn bản pháp
lý về vệ sinh an toàn thực phẩm, thanh tra của Sở du lịch Hà Nội cần thành lập
một bộ phận chuyên môn có trách nhiệm kiểm tra xử lý các vi phạm về vệ sinh
doanh. Kinh nghiệm của các nước phát triển du lịch cũng cho thấy: công tác
bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm sẽ được thực hiện tốt hơn khi có sự tham
gia giám sát của khách du lịch. Để thực hiện biện pháp này Sở Du lịch Hà Nội
phối hợp với Tổng cục Du lịch để tiến hành các bước theo quy trình sau:
• Sở Du lịch Hà Nội thiết lập hệ thống thu nhận thông tin của khách du
lịch về vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm trên địa bàn Hà Nội cũng như
các trong các khách sạn. Hệ thống này có thể là các phòng thông tin du
lịch tại các trung tâm du lịch, điểm tham quan du lịch; cũng có thể là
các hòm thư góp ý được đặt tại các khách sạn.