BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG

LUẬN VĂN THẠC SĨ

CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN HÀNH VI GỌI XE
CÔNG NGHỆ CỦA NGƯỜI TIÊU DÙNG TẠI HÀ NỘI

Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh

NGUYỄN HUY HOÀNG HẢI


Hà Nội, năm 2019
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG

LUẬN VĂN THẠC SĨ

CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN HÀNH VI GỌI XE
CÔNG NGHỆ CỦA NGƯỜI TIÊU DÙNG TẠI HÀ NỘI

Ngành: Kinh Doanh
Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
Mã Số: 8340101

Họ và tên học viên: Nguyễn Huy Hoàng Hải
Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Hải Ninh


Hà Nội, năm 2019

chủ
nhiệm Khoa Sau Đại học và toàn bộ đội ngũ cán bộ Khoa Sau Đại học - Trường
Đại học
Ngoại Thương vì những hỗ trợ, giúp đỡ cần thiết cho học viên trong thời gian học
tập
cũng như thực hiện luận
văn.
Xin được chân thành bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới TS. Nguyễn Hải Ninh,
người
đã dành rất nhiều tâm huyết để hướng dẫn học viên trong suốt thời gian qua,
động viên
và khích lệ học viên rất nhiều trong những lúc tưởng như gặp bế tắc khi tiến hành
nghiên
cứu. Xin cảm ơn vì tất cả những kiến thức và kinh nghiệm thầy đã truyền đạt để
học viên
có thể hoàn thành luận văn đúng thời hạn và đạt được mục tiêu nghiên cứu
đề ra.
Cuối cùng, học viên xin cảm ơn gia đình và bạn bè đã luôn ở bên cạnh để
động
viên và hỗ trợ tôi trong suốt thời gian học tập cũng như thực hiện luận văn
này.
Hà Nội, ngày 21 tháng 5 năm
2019
Tác
giả


Nguyễn Huy Hoàng
Hải
iii

CHƯƠNG I: HỆ THỐNG LÝ LUẬN VỀ HÀNH VI GỌI XE CÔNG NGHỆ
CỦA NGƯỜI TIÊU DÙNG TẠI HÀ NỘI ..................................................................
8
1.1. Lý thuyết về hành vi gọi xe công nghệ của người tiêu
dùng .............................. 8
1.1.1. Một số khái niệm cơ
bản ..................................................................................... 8
1.1.2. Quá trình ra quyết định mua hàng của người tiêu
dùng .................................... 11
1.2. Tổng quan về dịch vụ gọi xe công
nghệ ............................................................. 14
1.2.1. Lịch sử hình thành và phát triển của dịch vụ gọi xe công
nghệ ........................ 14
1.2.2. Quy mô thị trường gọi xe công nghệ hiện
nay ................................................. 16
1.2.3. Thị trường gọi xe công nghệ tại Hà
Nội ........................................................... 17
1.2.4. Quy trình gọi xe công
nghệ ............................................................................... 20
1.2.5. Một số điểm khác biệt giữa gọi xe công nghệ và gọi xe truyền
thống ............. 22
1.2.6. Tác động của gọi xe công nghệ đến nền kinh
tế ............................................... 23
1.2.7. Sự cạnh tranh gay gắt giữa gọi xe công nghệ và gọi xe truyền
thống .............. 25
1.2.8. Các quy định và chính sách của nhà nước đối với dịch vụ gọi xe công
nghệ .. 26
iv





2.2.3. Tổng hợp kết quả phân
tích .............................................................................. 70
CHƯƠNG III: MỘT SỐ ĐỀ XUẤT VÀ KIẾN NGHỊ THÚC ĐẨY HÀNH VI
GỌI XE CÔNG NGHỆ CỦA NGƯỜI TIÊU DÙNG TẠI HÀ NỘI ....................... 72
3.1. Tổng kết và trả lời câu hỏi nghiên
cứu .............................................................. 72
3.2. Đề xuất và kiến
nghị ............................................................................................ 72
3.2.1. Đề
xuất .............................................................................................................. 73
3.2.2. Kiến
nghị ........................................................................................................... 79
KẾT
LUẬN .................................................................................................................. 81
TÀI LIỆU THAM KHẢO ..........................................................................................
82
PHỤ
LỤC ..................................................................................................................... 85
v

DANH MỤC BẢNG
Bảng 1.1. So sánh sự khác biệt giữa hai mô hình gọi
xe .............................................. 22
Bảng 2.1. Thang đo về Dịch
vụ .................................................................................... 39
Bảng 2.2. Thang đo về Giá, chính sách
giá .................................................................. 39
Bảng 2.3. Thang đo về Địa

trình” ...................................................... 52
Bảng 2.18. Hệ số tin cậy của thang đo “Con
người” .................................................... 53


Bảng 2.19. Hệ số tin cậy của thang đo “Hình ảnh thương
hiệu” .................................. 54
Bảng 2.20. Hệ số tin cậy của thang đo “Ứng dụng di
động” ........................................ 54
Bảng 2.21. Tổng hợp hệ số Cronbach’s Alpha của các thang
đo ................................. 55
Bảng 2.22. Bảng kết quả phân tích nhân tố khám phá
EFA
cho biến độc lập lần thứ
nhất ........................................................................................ 56
Bảng 2.23. Bảng kết quả phân tích nhân tố khám phá
EFA
cho biến độc lập lần thứ
hai .......................................................................................... 59
Bảng 2.24. Bảng kết quả phân tích nhân tố khám phá EFA cho biến phụ
thuộc ......... 62
vi

Bảng 2.25. Bảng tổng hợp kết quả gộp biến sau đánh giá thang
đo ............................. 63
Bảng 2.26. Kết quả kiểm định hệ số Durbin-Watson và hệ số R2 hiệu
chỉnh .............. 64
Bảng 2.27. Kết quả phân tích hồi
quy ........................................................................... 65
Bảng 2.28. Kết quả T-Test nhóm giới

Hình 2.1. Quy trình nghiên
cứu ................................................................................... 34
Hình 2.2. Mô hình nghiên cứu đề
xuất ......................................................................... 35
Hình 2.3. Mô hình nghiên cứu điều
chỉnh .................................................................... 61
viii


TÓM TẮT NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
Đề tài luận văn: “Các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi gọi xe công nghệ của
người
tiêu dùng tại Hà Nội” được tác giả trình bày theo bố cục như
sau:
Phần mở đầu, tác giả đề cập đến tính cấp thiết của đề tài, mục đích nghiên
cứu,
đối tượng và phạm vi nghiên cứu, tình hình nghiên cứu, phương pháp và câu hỏi
nghiên
cứu, cuối cùng là kết cấu của luận
văn.
Trong chương 1, tác giả đã đưa ra một số khái niệm cơ bản về người tiêu
dùng,
hành vi của người tiêu dùng và định nghĩa về khái niệm “gọi xe công nghệ”. Ngoài
ra
chương 1 còn đề cập đến quy trình ra quyết định mua hàng của người tiêu dùng,
tổng
quan về thị trường gọi xe công nghệ trên thế giới và tại Hà Nội. Phần cuối cùng
của
Chương 1, tác giả đề cập đến các mô hình nghiên cứu trên thế giới và tại Việt
Nam về

1

PHẦN MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài:
Trong những năm gần đây, thuật ngữ “nền kinh tế chia sẻ” đang ngày càng
được nhắc đến nhiều hơn trên thế giới cũng như tại Việt Nam. Đây là một mô
hình
kinh tế mới mà ở đó tài sản hoặc dịch vụ được chia sẻ dùng chung giữa các cá


nhân,
kết hợp với các nền tảng trung gian ứng dụng công nghệ 4.0 để kết nối các tài
sản
hoặc dịch vụ này lại với nhau, tạo thành một mạng lưới chia sẻ rộng khắp, không
bị
giới hạn ở khoảng cách địa lý. Mô hình này tận dụng được giá trị của những tài
sản,
dịch vụ cá nhân một cách tối đa, giảm bớt sự lãng phí khi các tài sản này không
được
sử dụng đồng thời tiết kiệm thời gian, chi phí cho các cá nhân đang có nhu cầu
sử
dụng. Từ những ưu điểm mà không mô hình kinh tế nào có thể đạt được, xu
hướng
phát triển của nền kinh tế chia sẻ đang ngày càng được mở rộng cả về phạm vi
khi
lan tỏa trên toàn thế giới cũng như về lĩnh vực khi càng ngày càng nhiều các
ngành
nghề ứng dụng mô hình này vào trong hoạt động kinh doanh của
mình.
Một trong những lĩnh vực ứng dụng mô hình này sớm nhất trên thế giới là


giá cạnh tranh hơn nhiều so với dịch vụ vận tải truyền thống đã giúp cho các
doanh
nghiệp vận tải ứng dụng mô hình chia sẻ này phát triển một cách nhanh chóng tại
thị
trường Việt Nam. Một khái niệm mới được sinh ra trong lĩnh vực vận tải và bắt
đầu
phổ biến trong đời sống hàng ngày của người tiêu dùng Việt Nam là khái niệm
“gọi
xe công nghệ”, hiểu theo nghĩa đơn giản là hành vi người tiêu dùng sử dụng các
ứng
dụng công nghệ để đặt xe cho nhu cầu di chuyển của


mình.
Là một thị trường tiềm năng nên việc có nhiều hãng công nghệ tham gia
vào
lĩnh vực vận tải này là điều tất yếu. Tại Việt Nam, ngoài các hãng công nghệ nổi
tiếng
thế giới như Grab, Uber, Go-jek... tham gia vào thị trường và đạt được những kết
quả không nhỏ thì các thương hiệu nội địa khác cũng đang nổi lên như Be,
FastGo,
VATO... để cạnh trạnh và khai thác thị trường tiềm năng này.
Xuất phát từ nhận định rằng với sự cạnh tranh ngày càng lớn giữa các
thương
hiệu vận tải công nghệ trong và ngoài nước cũng như khi quy mô thị trường đạt
đến
một mức độ nhất định, có sự bão hòa, các doanh nghiệp trong ngành này sẽ cần
tập
trung để nghiên cứu sâu hơn về hành vi gọi xe công nghệ của người tiêu dùng

3

như sau: - Hệ thống hóa các lý thuyết cơ bản về gọi xe công
nghệ;
- Tổng kết, so sánh, đánh giá, phân tích các mô hình lý thuyết có trước về
hành vi người tiêu dùng và các nhân tố ảnh hưởng tới chúng, từ đó lựa
chọn mô hình lý thuyết nền tảng phù hợp nhất cho nghiên
cứu;
- Xây dựng mô hình nghiên cứu hành vi và các nhân tố ảnh hưởng đến
hành
vi của người tiêu dùng khu vực nội thành Hà Nội đối với ứng dụng gọi
xe
công nghệ;


- Đưa ra các đề xuất, kiến nghị để thúc đẩy sự phát triển của mô hình gọi
xe
công nghệ tại thị trường Việt Nam.

3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
Đối tượng: Căn cứ trên mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu, luận văn xác
định
đối tượng nghiên cứu của luận văn bao gồm ba đối tượng cụ thể là:(1) Hoạt động
gọi
xe công nghệ tại khu vực nội thành Hà Nội, (2) Hành vi của người tiêu dùng khu
vực
nội thành Hà Nội đối với ứng dụng gọi xe công nghệ và (3) Các nhân tố ảnh
hưởng
đến thái độ và hành vi của người tiêu dùng khu vực nội thành Hà Nội đối với hoạt
động gọi xe công nghệ. Việc nghiên cứu, xác định các nhân tố ảnh hưởng đến

Do vậy, để có thể hoàn thành nghiên cứu này, tác giả chủ yếu nghiên cứu các tài
liệu
nước ngoài kết hợp với một số luận văn tại Việt Nam có liên quan đến hành vi của
người tiêu dùng. Cụ thể là:
Trong nước:
- Nghiên cứu của Nguyễn Lưu Như Thụy (2012): “Nghiên cứu các yếu tố
ảnh hưởng đến quyết định mua xe gắn máy tay ga của người dân
TP.HCM”: Nghiên cứu được thực hiện vào năm 2012 thông qua 220
người
tiêu dùng tại thành phố Hồ Chí Minh. Mục đích nghiên cứu là đi sâu
phân
tích 6 nhân tố ảnh hưởng đến quyết định mua xe gắn
máy.


- Nghiên cứu của Đinh Thị Thúy Hồng (2018): “Nghiên cứu các nhân tố
tác động đến quyết định lựa chọn nhà cung cấp điện thoại di động của
sinh
viên tại thị trường TP. HCM”: Nghiên cứu được thực hiện năm 2018 tại 4
trường đại học: Kinh tế, Huflit, Hùng Vương, Lạc Hồng. Luận văn tìm
hiểu
về các nhân tố tác động đến việc lựa chọn nhà cung cấp dịch vụ điện
thoại
di động.
Nước ngoài:
- Nghiên cứu của Tarinee Chaipradermsak (2007): “The Infuential
Factors on Consumer Purchasing Decision in Bangkok Pet Retailing
Business”: Nghiên cứu được thưc hiện vào năm 2007 thông qua việc
điều
tra 400 người tiêu dùng đang sử dụng dịch vụ hoặc sản phẩm từ các

Consumer Behavior and Selection criteria on Alternative taxi service in
Bangkok”: Nghiên cứu được thực hiện vào năm 2015 thông qua phỏng
vấn
126 người tại Băng Cốc về việc lựa chọn dịch vụ thay thế taxi truyền
thống
và các yếu tố quan trọng nhất mà khách hàng quan tâm, so sánh mức
độ
hài lòng của khách hàng đối với 2 thương hiệu Uber và Grab. Kết quả
của
nghiên cứu là chọn lọc được 7 trong 10 yếu tố nghiên cứu ảnh hưởng
đến
sự hài lòng và lựa chọn thương hiệu gọi xe của người tiêu dùng tại
Băng
Cốc, qua đó giúp cho các hãng xe hiểu khách hàng của họ hơn và có
những
chiến lược kinh doanh mới nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ của


họ.
- Nghiên cứu của Rose Lwitiko Mwambusi (2015): “The Influence of

Branding on Consumer Buying Behavior: A case of Kinondoni
Municipality”: Nghiên cứu của Rose Lwitiko Mwambusi được thực hiện
vào năm 2015 thông qua tổng hợp 106 phiếu khảo sát trong thời gian 1
tháng. Mục đích của nghiên cứu là tập trung vào đánh giá ảnh hưởng
của
thương hiệu đối với hành vi mua của người tiêu dùng. Kết quả nghiên
cứu
chỉ ra rằng thương hiệu có ảnh hưởng tích cực và mạnh mẽ đến hành vi
mua của người tiêu dùng.

ảnh hưởng tích cực đến sự hài lòng của khách
hàng.

5. Phương pháp và câu hỏi nghiên
cứu:
Phương pháp nghiên
cứu:
- Khi tiến hành hoạt động nghiên cứu của luận văn, tác giả sử dụng kết hợp
các phương pháp phổ biến trong nghiên cứu kinh tế như phương pháp
phân
tích, tổng hợp, các phương pháp kỹ thuật như thống kê, mô tả, so sánh,
đánh giá, và phỏng vấn chuyên gia, điều tra xã hội
học....
- Dữ liệu sử dụng trong các phân tích bao gồm cả dữ liệu sơ cấp và dữ liệu
thứ cấp. Dữ liệu thứ cấp được đúc rút, trích dẫn từ các báo cáo, công
trình
nghiên cứu của các nhà nghiên cứu đi trước và các tổ chức, đơn vị


nghiên
cứu trong lĩnh vực vận tải hành khách. Dữ liệu sơ cấp được thu thập
thông
qua các điều tra, khảo sát thực tế thông qua bảng câu hỏi điều tra và
các
cuộc phỏng vấn.
- Việc thu thập kết quả điều tra qua bảng hỏi được thực hiện thông qua:
điều
tra thông qua phỏng vấn trực tiếp, điều tra qua bảng hỏi trên Internet,
7


dùng
tại Hà Nội.
- Chương II: Phân tích các yếu tố ảnh hưởng tới hành vi gọi xe công nghệ
của người tiêu dùng tại Hà Nội.
- Chương III: Một số đề xuất, giải pháp thúc đẩy hành vi gọi xe công nghệ
của người tiêu dùng tại Hà Nội.
8

CHƯƠNG I: HỆ THỐNG LÝ LUẬN VỀ HÀNH VI GỌI
XE CÔNG NGHỆ CỦA NGƯỜI TIÊU DÙNG TẠI HÀ NỘI
1.1. Lý thuyết về hành vi gọi xe công nghệ của người tiêu
dùng:
1.1.1. Một số khái niệm cơ bản:

Người tiêu dùng:
Trong nền kinh tế thị trường, người tiêu dùng có một vai trò vô cùng quan