Một số giải pháp nâng cao hiệu quả khai thác
các giá trị văn hóa ẩm thực của Thành phố Hồ
Chí Minh nhằm phát triển du lịch Đoàn Lê Phương Thảo Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn. Đại học Quốc gia Hà Nội
Luận văn ThS. Du lịch (Chương trình đào tạo thí điểm)
Người hướng dẫn : TS. Trịnh Xuân Dũng
Năm bảo vệ: 2014
99 tr .

Abstract. Khái quát những vấn đề lý luận về văn hóa ẩm thực Việt Nam. Phân tích và
đánh thực trạng hoạt động ẩm thực tại Thành phố Hồ Chí Minh. Đề xuất những giải
pháp khai thác văn hóa ẩm thực nhằm phát triển du lịch.
Keywords.Du lịch; Văn hóa ẩm thực; Thành phố Hồ Chí Minh; Phát triển Du lịch
Content.
1. Tính cấp thiết của đề tài
Văn hóa ẩm thực là một trong những vấn đề bản sắc văn hóa dân tộc, vùng,
miền và đất nước, giữa dân tộc này với dân tộc khác đồng thời cũng là kết tinh của
nhiều thế hệ. Ẩm thực Việt Nam được đúc kết từ nền nông nghiệp lúa nước. Người
dân Việt Nam từ ngày xa xưa thường trồng trọt và chăn nuôi, xung quanh khuôn viên
nhà trồng nhiều loại cây xanh và cây ăn trái. Do đó, người dân đã sử dụng những
nguyên liệu “cây nhà lá vườn” những gì bình dị nhất, kết hợp lại thành những món ăn
đặc trưng làm nên nét văn hóa riêng của người dân Việt mà những nước khác không
thể có được.
Văn hóa ẩm thực ngày được đông đảo công chúng và các chuyên gia văn hóa
chú ý không chỉ ở nước ta mà ở nhiều nước. Chính vì vậy, văn hóa ẩm thực cũng được
coi như một tài nguyên du lịch, thu hút với những đối tượng khách muốn tìm hiểu về

công trình kiến trúc cổ mà còn thu hút du khách bởi văn hoá ẩm thực mang đậm nét
Nam bộ. Nhắc đến TP.HCM, không ai không nhắc tới Dinh Thống Nhất, Nhà Thờ Đức
Bà, Bưu điện Thành Phố, Chợ Bến Thành, các Bảo tàng Văn hóa – Lịch sử, … Ngoài
những danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử nổi tiếng đó thì đặc biệt không thể không
nhớ tới các món ăn ngon, mang đậm phong cách người Sài Thành cũng để lại trong
lòng khách du lịch nhiều ấn tượng tốt đẹp của một thành phố hội tụ tinh hoa ẩm thực
của mọi miền đất nước, đã thực trở thành một phần quan trọng trong đời sống người
dân nơi đây và trở thành một nét văn hoá hấp dẫn du khách từ khắp mọi nơi.
Xuất phát từ thực tiễn phát triển hoạt động du lịch qua nét đẹp của ẩm thực và
mong muốn thông qua giá trị văn hóa ẩm thực đó góp một phần nhỏ của mình cho việc
phát triển hoạt động du lịch và mang lại hiệu quả cao cũng như doanh thu tại Thành
Phố Hồ Chí Minh, việc nghiên cứu “Một số giải pháp nâng cao hiệu quả khai thác
các giá trị văn hóa ẩm thực của Thành phố Hồ Chí Minh nhằm phát triển du lịch”
là vấn đề cấp thiết.
2. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài
2.1 Mục tiêu nghiên cứu
Mục tiêu của luận văn nghiên cứu về ẩm thực và giá trị của văn hóa ẩm thực
đối với sự phát triển du lịch. Thông qua phần lý luận, tìm hiểu những nét văn hóa ẩm
thực độc đáo của TP.HCM được thể hiện qua các món ăn, cách chế biến và thưởng
thức của người dân nơi dây.
Đưa ra những giải pháp có cơ sở khoa học nhằm phát huy các giá trị văn hóa ẩm
thực của vùng Nam Bộ nói chung và ẩm thực của thành phố Hồ Chí Minh nói riêng để
quảng bá và thu hút khách du lịch trong nước và nước ngoài đến đây không chỉ để
tham quan, du lịch mà còn đến đây vì ẩm thực.
2.2 Nhiệm vụ của luận văn
Hệ thống hoá các quan niệm khác nhau về văn hoá ẩm thực để đưa ra cơ sở lý
thuyết cho việc nghiên cứu tiềm năng, giá trị của văn hoá ẩm thực Thành Phố Hồ Chí
Minh.
Đánh giá thực trạng khai thác giá trị văn hóa ẩm thực Sài Gòn nhằm phát triển
du lịch tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Anh, Toan Ánh, Hoàng Thị Kim Cúc, Mai Khôi, Thạch Lam, Nguyễn Tuân, Sơn
Nam và nhiều người khác nữa đã dành cho khoa học và nghệ thuật ăn uống Việt
Nam những khảo sát tỉ mỉ và nhận xét sâu sắc.
Một số thành tựu tiêu biểu như sau: đầu năm 2000, nhà nghiên cứu Xuân Huy
đã cho công bố công trình Văn hóa ẩm thực và món ăn Việt Nam (Nhà xuất bản Trẻ,
837 trang) trình bày các phong tục, tập quán liên quan tới ăn uống. Ngoài ra, tác giả
Xuân Huy còn giới thiệu các cuốn sách như 35 món tiêu biểu cho "hương hoa đất
Bắc", 32 món tiêu biểu cho "phong vị miền Trung" và 43 món tiêu biểu cho "hào
phóng miền Nam".
Tác giả Vương Hồng Sển về "Sài Gòn ăn uống", ba bài của Tô Hoài và Tú Mỡ
về cháo, phở, bánh, cùng 60 trang về các giai thoại thành ngữ, tục ngữ, ca dao, dân ca
về ẩm thực dân gian của người Việt ba miền.
Tập thể tác giả Trần Quốc Vượng, Mai Khôi đã cho công bố bộ sách ba tập,
dày hơn 1.600 trang, nhan đề Văn hóa ẩm thực Việt Nam. Có thể xem đây là một bách
khoa thư giới thiệu và phân tích 130 món ăn miền Bắc từ Hà Nội tới Lạng Sơn, 176
món ăn miền Trung từ Thanh Hóa tới Ninh Thuận, Bình Thuận, và 144 món ăn miền
Nam từ Sài Gòn tới Cà Mau.
6. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
Đề tài góp phần nâng cao các giá trị văn hoá ẩm thực và du lịch trên phương
diện lý luận đồng thời phân tích, đánh giá những giá trị của văn hóa ẩm thực Thành
phố Hồ Chí Minh nhằm phát triển du lịch.
Đánh giá thực trạng và đề xuất những giải pháp khả thi cho việc khai thác
các giá trị văn hóa ẩm thực nhằm tăng lượng khách du lịch đến Thành phố Hồ Chí
Minh.
Ngoài ra, luận văn còn có ý nghĩa quảng bá giá trị văn hóa, phong tục tập
quán, cách thức ăn uống, thói quen sống của người dân Thành phố Hồ Chí Minh.
Đó cũng là một cách để góp phần thúc đẩy hoạt động du lịch Thành Phố.
7. Kết cấu luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn
gồm 3 chương

http://www.pso.hochiminhcity.gov.vn
http://www.tapchiamthuc.vn
http://www.amthuc365.vn
http://www.discoveryvietnam.com