Sáng kiến và giải pháp thực hiện: Phơng pháp rèn đọc cho học sinh lớp 4
I - đặt vấn đề:
Văn kiện đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VIII đã xác định Nâng cao mặt bằng dân
trí, đảm bảo những tri thức cần thiết để mọi ngời ra nhập cuộc sống xã hội, kinh tế, theo
kịp tiến trình đổi mới và phát triển của đất nớc. Do đó ngày nay sự nghiệp giáo dục đợc
Đảng, Chính phủ và toàn dân đặc biệt quan tâm, thúc đẩy. Trong đó ngành giáo dục có
nhiệm vụ đào tạo ra những chủ nhân tơng lai của đất nớc, để theo kịp đà đổi mới và phát
triển mạnh mẽ của đất nớc, của nhân loại thì cần phải có những con ngời có trình độ văn
hoá, khoa học kĩ thuật, sức khoẻ, đạo đức, làm chủ đợc vận mệnh của mình và đất nớc.
Trớc nhiệm vụ cao cả và yêu cầu phát triển của thời đại, ngành giáo dục trong những
năm gần đây đã liên tục chuyển mình và phát triển mạnh mẽ. Thể hiện rất rõ qua các năm
cải cách giáo dục. Qua đó đã đổi mới mạnh mẽ phơng pháp dạy và học trong các bậc học.
Phơng pháp dạy học mới chú ý đến vai trò của ngời học. Ngời giáo viên chỉ là ngời tổ
chức, hớng dẫn học sinh, qua đó phát huy tính tích cực , chủ động, sáng tạo, kích thích t
duy của học sinh, thực hiện phơng châm giáo dục tích cực hoá hoạt động của học sinh.
Chính vì vậy là ngời giáo viên đợc phân công trực tiếp giảng dạy lớp 4 ngay từ đầu năm
học đợc tham dự các lớp tập huấn của Sở giáo dục, của chuyên môn Phòng giáo dục, Ban
giám hiệu, chuyên mônm nhà trờng đã hớng dẫn, chỉ đạo rất sát xao về nhiệm vụ của năm
học. Cùng với việc nắm vững nhiệmvụ của năm học thì việc xác định rõ vị trí, tầm quan
trọng của mỗi môn học cũng là yếu tố hết sức cần thiêt của ngời thầy. Bởi có xác định đợc
Ngời thực hiện: Nguyễn Thị Ngọc Giáo viên Trờng PTCS B xã
1
Sáng kiến và giải pháp thực hiện: Phơng pháp rèn đọc cho học sinh lớp 4
rõ mục đích, yêu cầu thì mới có hớng để thực hiện, đi sâu vào nâng cao hiệu quả của giờ
học. Ơ đây tôi thực sự quan tâm đến vị trí, tầm quan trọng của phân môn Tập đọc. Biết đọc
là có thêm một công cụ mới để học tập, để giao tiếp. Đây là công cụ mà chỉ những ngời ng-
ời biết chữ mới có. Thông qua đọc mà các em tiếp xúc với các môn khác một cách dễ dàng.
Nhờ có đọc mà các em tiếp xúc trau dồi những kiến thức ngôn ngữ, kiến thức văn học, kiến
thức đời sống và rèn luyện kĩ năng: đọc, nói, viết, giáo dục tình cảm, mỹ cảm, phát triển
năng lực trí tuệ, khả năng t duy Do tầm quan trọng của phân môn nên trong quá trình dạy
học, vấn đề đặt ra đối với ngời giáo viên là phơng pháp giảng dạy nh thế nào để học sinh

em mới cảm nhận đợc cái hay, cái đẹp của thơ văn của các tác phẩm nghệ thuật khác. Thực
Ngời thực hiện: Nguyễn Thị Ngọc Giáo viên Trờng PTCS B xã
3
Sáng kiến và giải pháp thực hiện: Phơng pháp rèn đọc cho học sinh lớp 4
tế những em đọc tốt thờng rất thích đọc truyện, sách, báo và ham học tất cả các môn học
khác. Trái lại, những em đọc ngắc ngứ, ê a thì
rất sợ đọc và thờng là học yếu tất cả các môn. Bởi vậy tôi luôn chú trọng khâu rèn đọc
trong giờ tập đọc và tôi đã thực hiện một số biện pháp sau:
B - Triển khai
1/Khảo sát chất lợng đầu năm:
Tổng số học sinh
Đọc đúng chính tả
Đọc thành tiếng
Đọc diễn cảm
Ngắt nghỉ hơi
Cha đọc đúng
Cha diễn cảm
18 5 4 9
2/Biện pháp thực hiện.
a/ Hớng dẫn đọc thành tiếng.
Ngời thực hiện: Nguyễn Thị Ngọc Giáo viên Trờng PTCS B xã
4
Sáng kiến và giải pháp thực hiện: Phơng pháp rèn đọc cho học sinh lớp 4
Trớc tiên tôi quan tâm đến việc đọc mẫu của giáo viên. Muốn luyện cho học sinh đọc tốt
thì ngời thầy phải đọc chuẩn, đọc hay, có giọng đọc thu hút đợc học sinh, kích thích sự chú
ý của các em ngay từ đầu giờ học. Trong khi các em đọc cá nhân nên nhắc nhở các em đọc
rõ ràng từng tiếng, tuyệt đối không đọc ê a kéo dài, kéo liền tiếng này sang tiếng khác. Ba
tuần đầu tôi tập trung luyện đọc thành tiếng, chỉ ba tuần chấm dứt đợc kiểu đọc ê a.
2/ Hớng dẫn đọc đúng chính tả, ngắt nghỉ chính xác
Đọc đúng chính tả sẽ giúp các em mạnh dạn hơn khi thể hiện văn bản. Giúp các em hàng

khi có những câu khác, học sinh lại tự đọc, tự phát hiện sau đó đi đến thống nhất chung.
Các biện pháp đó đợc áp dụng linh hoạt, tuỳ từng câu, từng đoạn, từng bài. Ơ những bài học
khác, khi gặp các câu dài, khó đọc, cô - trò cùng tiến hành tơng tự nh vậy, kết quả đọc ngắt
nghỉ của học sinh tiến bộ rõ rệt.
Đối với các bài thơ thì lại hớng dẫn các em ngắt nghỉ trong mỗi dòng thơ, bởi vì trong
cùng một bài thơ, nhịp thơ có khi thống nhất, có khi lại thay đổi.
Cùng là thể thơ 5 tiếng mà mỗi dòng thơ lại có sự ngắt nhịp khác nhau, bởi khi luyện đọc
tôi cho học sinh đọc thầm, sau đó nêu cách đọc của mình cho hợp lí nhất (dòng 1 đọc liền
mạch, dòng 2 nhịp 2/3, dòng 3 đọc nhịp 1/4, ), sau đó cho học sinh luyện đọc.
Ngời thực hiện: Nguyễn Thị Ngọc Giáo viên Trờng PTCS B xã
6
Sáng kiến và giải pháp thực hiện: Phơng pháp rèn đọc cho học sinh lớp 4
Còn đối với thể thơ lục bát thì việc luyện đọc cũng cần chi tiết, cụ thể. Bởi vì thể thơ thơ
này luôn có sự thay đỏi về nhịp thơ. Cụ thể câu 6 tiếng ngắt nhịp : 2/2/2 ; 2/ ; 4/2 ;
Ví dụ: Công cha / nh núi Thái Sơn
Bầu ơi / thơng lấy bí cùng
Những ngoi sao thức / ngoài kia
3/ Luyện đọc thầm, đọc hiểu, đọc phân vai.
Trong giờ đọc giáo viên yêu cầu đọc thầm, một số em cha có sức tập trung cao để đọc
bài. Thờng các em đọc bỏ sót từ, bỏ dòng hoặc đọc có tính chiếu lệ. Bởi vậy, để hạn chế các
nhợc điểm trên tôi đã tiến hành hai lần đọc thầm. Lần thứ nhất đọc thầm (đoạn, khổ thơ) có
ấn định thời gian. Lần thứ hai có định hớng nội dung cần tìm để học sinh phấn khích chú ý
vào yếu tố cần thiết bài học. Định hớng này có tác dụng kích thích nhu cầu đọc thầm thờng
là các câu hỏi nhỏ về một khía cạnh của nội dung bài.
Ngoài hai hình thức trên tôi còn có biện pháp yêu cầu bất kì học sinh nào đang đọc thầm,
đọc to một câu mình đang đọc thầm đến. Làm nh vậy cũng có tác dụng, các em sẽ không
đọc lớt, hoặc di chuyển mắt mà không đọc thầm. Thờng xuyên kiểm tra việc đọc thầm của
từng cá nhân trong lớp trong giờ đọc, nhất là trong giờ đọc thuộc lòng. Tôi hớng dẫn các
em đọc nhẩm, đọc thầm, đọc thuộc bài trên cơ sở nắm vững mặt chữ (tránh thuộc vẹt, thuộc
truyền khẩu), cách đọc mau nhớ, chóng thuộc đó là nhớ máy móc câu chữ đầu nội

Sáng kiến và giải pháp thực hiện: Phơng pháp rèn đọc cho học sinh lớp 4
một cách linh hoạt. Chính nhờ có các biện pháp vận dụng trên đây, qua một năm học chất l-
ợng đọc của lớp đã đạt đợc kết quả rất cao. Cụ thể nh sau:
Sĩ số học sinh
của lớp
Đọc thành tiếng,
đọc hiểu (phân vai)
Ngắt nghỉ đúng
rõ ràng, lu loát
đọc ngắc ngứ,
ngắt nghỉ cha đúng
18 8 8 1
3/ Kết quả
* Ưu điểm: Qua những kinh nghiệm vận dụng vào luyện đọc cho thấy:
+ Số lợng học sinh đọc tốt tăng lên rất rõ rệt kể từ tuần thứ 4.
+ Học sinh rất yêu thích môn học, thích đợc đọc mẫu, đọc thể hiện, thích đợc nhận xét,
phát hiện bạn đọc và nêu cách đọc của mình.
* Tồn tại: Vẫn còn học sinh đọc yếu, một số em đọc rất rụt rè, nhút nhát, đọc bé (lí nhí)
c- Bài học rút ra
a)Học sinh:
- Chăm chỉ, chịu khó, có ý thức kỉ luật tốt.
- Tích cực chủ động trong giờ học
- Luyện đọc kết hợp với hiểu nội dung bài
Ngời thực hiện: Nguyễn Thị Ngọc Giáo viên Trờng PTCS B xã
9
Sáng kiến và giải pháp thực hiện: Phơng pháp rèn đọc cho học sinh lớp 4
- Có ý thức rèn đọc trong mọi tiết học.
b) Giáo viên:
- Nắm chắc phơng pháp dạy tập đọc.Vận dụng linh hoạt, sáng tạo các biện pháp, phơng
pháp đối với mỗi bài, mỗi đói tợng.