CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
LƯỢNG TẠI TRƯỞNG ĐẠI HỌC CÔNG ĐOÀN
MỤC LỤC
CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG ĐÀO TẠO. .4
1.1. Sơ lược lịch sử nghiên cứu vấn đề 4
1.2. Một số khái niệm cơ bản 5
1.2.1. Quản lý 5
1.2.2. Chất lượng 6
1.2.3. Đào tạo 7
1.2.4. Quá trình đào tạo 8
1.2.5. Quản lý chất lượng 8
1.2.5.1. Khái niệm về quản lý chất lượng 8
1.2.5.2. Một số quan điểm về quản lý chất lượng 9
1.2.5.3. Các phương thức quản lý chất lượng 10
1.3. Quản lý chất lượng đào tạo 16
1.3.1. Chất lượng trong giáo dục đại học 16
1.3.1.1. Chất lượng được đánh giá bằng “Đầu vào” 16
1.3.1.2. Chất lượng được đánh giá bằng “Đầu ra” 17
1.3.1.3. Chất lượng được đánh giá bằng “Giá trị gia tăng”. 17
1.3.1.4. Chất lượng được đánh giá bằng “Giá trị học thuật”
18
1.3.1.5. Chất lượng được đánh giá bằng “Văn hóa tổ chức
riêng” 18
1.3.1.6. Chất lượng được đánh giá bằng “Kiểm toán” 18
1.3.1.7. Định nghĩa của tổ chức đảm bảo chất lượng GDDH
quốc tế 19
1.3.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng đào tạo 19
1.3.2.1. Nhóm yếu tố bên ngoài 20
1.3.2.2. Nhóm yếu tố bên trong tổ chức: 21
1.3.3. Quản lý đào tạo theo hướng đảm bảo chất lượng 23
1.4. Đánh giá chất lượng đào tạo 25
tại trường Đại học Công đoàn 42
2.2.1.1. Phương pháp đánh giá chất lượng đào tạo tại trường
Đại học Công đoàn 42
2.2.1.2. Nội dung đánh giá chất lượng đào tạo tại trường Đại
học Công đoàn 43
2.2.2. Thực trạng chất lượng đào tạo tại trường Đại học Công
đoàn 43
2.2.2.1. Đánh giá chất lượng đào tạo từ phía sinh viên 44
2.2.2.2. Đánh giá chất lượng đào tạo từ phía cán bộ giảng
viên 51
2.2.2.3. Đánh giá chất lượng đào tạo dưới góc độ người sử
dụng lao động 51
2.2.3. Thực trạng quản lý chất lượng đào tạo tại trường Đại
học Công đoàn 55
2.2.3.1. Thực trạng đội ngũ cán bộ, giảng viên của trường
Đại học Công đoàn 55
2.2.3.2. Thực trạng số lượng và chất lượng sinh viên của
trường ĐH CĐ 57
2.2.3.3. Thực trạng cơ sở vật chất và trang thiết bị của
trường ĐH CĐ 58
2.2.3.4. Thực trạng công tác quản lý đào tạo 60
CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM
BẢO CHẤT LƯỢNG TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG ĐOÀN 67
3.1 Định hướng phát triển và nhiệm vụ nâng cao chất lượng đào
tạo đại học, cao đẳng của nền giáo dục Việt Nam giai đoạn 2008
– 2015 67
3.2. Một số nguyên tắc đề xuất biện pháp quản lý đào tạo theo
hướng đảm bảo chất lượng tại trường Đại học Công đoàn 68
LÊ THANH THUỶ Page 2
CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
lượng như: Những vấn đề cốt yếu của quản lý (Horold Koontz, Cyril
Odonnell, Henr Weihrich), Quản lý chất lượng tổng thể trong giáo dục của
Demetrio, D. Monic (1997), Đề cương bài giảng về Quản lý quá trình đào tạo
(Nguyễn Đức Trí), Quản lý chất lượng giáo dục đại học của Phạm Thành
Nghị (2000).
Nghiên cứu về quản lý giáo dục và quản lý chất lượng gần đây đã có các
sách, các giáo trình của một số tác giả như: Kiểm định chất lượng đại học của
Nguyễn Đức Chính (2002), Khoa học quản lý giáo dục, một số vấn đề lý luận
và thực tiễn của Trần Kiểm (2004), Quản trị chất lượng theo tiêu chuẩn quốc
tế của Lưu Thanh Tâm (2003), bộ sách về quản trị sản xuất và vận hành do
Joe Johnson chủ biên (2003), giáo trình của Seameo Innotech, Mô hình quản
lý chất lượng đào tạo sau đại học của Phan Văn Kha, Hiệu trưởng trung học
phổ thông chỉ đạo thực hiện các chỉ tiêu chất lượng bộ môn (Nguyễn Huy
Diễm), Quản lý quá trình dạy học ở trường THPT dân lập theo hường tiếp cận
quản lý chất lượng tổng thể (TQM) của Lê Đức Ánh (2006). Các giáo trình
này đề cập đến các vấn đề về quản lý, đặc biệt chú trọng đến lý thuyết quản lý
chất lượng, vận dụng lý thuyết này vào quản lý giáo dục đại học, cao đẳng.
LÊ THANH THUỶ Page 4
CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
LƯỢNG TẠI TRƯỞNG ĐẠI HỌC CÔNG ĐOÀN
Trên các tạp chí còn có một số bài nói về quản lý chất lượng hiện đại theo
ISO 9000 với vấn đề đổi mới quản lý giáo dục đại học, cao đẳng, về quản lý
chất lượng trong giáo dục đại học cao đẳng, Đổi mới giáo dục theo tiếp cận
ISO 9000 (2004) của Phạm Quang Huân. Những bài viết này phân tích những
bất cập trong quản lý giáo dục hiện nay, trong đó nhấn mạnh vấn đề chất
lượng giáo dục và quản lý chất lượng giáo dục. Qua đó, đề xuất các mô hình
quản lý chất lượng hiện đại của thế giới như mô hình quản lý chất lượng theo
ISO, theo TQM,…
Tuy nhiên, chưa có đề tài nào nghiên cứu sâu về quản lý đào tạo theo
hướng đảm bảo chất lượng trong các trường đại học tại Việt Nam nói chung,
thấp tuỳ thuộc vào điều kiện sống, mà điều kiện sống thì thay đổi theo thời
gian. Mọi người trên thế giới đều nói tới chất lượng, nhưng đó là cái mà
chúng ta nghe thấy nhưng không nhìn thấy. Trong quá trình phát triển, từ
“chất lượng” còn được ghép với nhiều từ khác để tạo thành từ như: kiểm tra
chất lượng, kiểm soát chất lượng, quản lý chất lượng
Chất lượng được đo bởi sự thoả mãn yêu cầu. Nếu một sản phẩm hay dịch
vụ mà vì lý do nào đó không đáp ứng được yêu cầu, không được thị trường
chấp nhận thì phải bị coi là có chất lượng kém, cho dù trình độ công nghệ để
tạo ra sản phẩm có thể là rất hiện đại. Đây là một kết luận then chốt và là cơ
sở để các nhà quản lý định ra chính sách, chiến lược cuả mình.
Yêu cầu có thể là nhu cầu, đó là những đặc tính không thể thiếu đối với
khách hàng hay các bên quan tâm về sản phẩm được cung cấp, nhưng cũng có
thể là những mong đợi, nếu thoả mãn được sẽ đem lại tính cạnh tranh cao đối
LÊ THANH THUỶ Page 6
CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
LƯỢNG TẠI TRƯỞNG ĐẠI HỌC CÔNG ĐOÀN
với sản phẩm. Không chỉ đáp ứng các yêu cầu của khách hàng mà muốn tồn
tại hay phát triển phải lưu ý đến các bên quan tâm khác như các yêu cầu về
pháp luật, chế định, các tập quán văn hoá, sinh hoạt của cộng đồng xã hội.
Khi đánh giá chất lượng của một đối tượng ta phải xem xét các đặc tính chất
lượng, đó là đặc tính cuả đối tượng có liên quan đến yêu cầu cụ thể. Với cùng
một đối tượng các yêu cầu khác nhau tuỳ theo điều kiện cụ thể. Các yêu cầu
không chỉ từ phiá khách hàng mà còn từ các bên có liên quan. Yêu cầu có thể
được công bố rõ ràng dưới dạng các quy định, tiêu chuẩn nhưng cũng có thể
cảm nhận chúng, hoặc có khi chỉ phát hiện được chúng trong quá trình sử
dụng. Hiểu được những yêu cầu cần ngầm hiểu này rất quan trọng đối với sự
thành công hay thất bại của các tổ chức mà mới chứng tỏ tính chuyên nghiệp
của người kinh doanh. Chất lượng không phải chỉ là thuộc tính của sản phẩm,
hàng hóa mà ta vẫn hiểu hàng ngày. Chất lượng có thể áp dụng cho một đối
tượng bất kỳ, như hệ thống quá trình. Những khái niệm về chất lượng trên đây
dưỡng và phát triển trong mối quan hệ tác động và ảnh hưởng lẫn nhau nhằm
cải biến nhân cách học sinh – sinh viên.
1.2.5. Quản lý chất lượng
1.2.5.1. Khái niệm về quản lý chất lượng
Chất lượng không tự nhiên sinh ra, nó là kết quả do sự tác động của hàng
loạt nhân tố có liên quan chặt chẽ với nhau. Muốn đạt được chất lượng mong
muốn cần phải quản lý một cách đúng đắn các nhân tố đó.
Một khái niệm quản lý chất lượng đầy đủ phái trả lời 4 câu hỏi sau:
- Mục tiêu quản lý chất lượng là đạt được cái gì?
- Phạm vi và đối tượng quản lý chất lượng?
LÊ THANH THUỶ Page 8
CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
LƯỢNG TẠI TRƯỞNG ĐẠI HỌC CÔNG ĐOÀN
- Chức năng, nhiệm vụ quản lý chất lượng?
- Thực hiện quản lý chất lượng bằng phương pháp, biện pháp, phương tiện
nào đó?
Theo tổ chức quốc tế về tiêu chuẩn hoá thì cho rằng: “Quản lý chất lượng
là tập hợp các hoạt động có chức năng quản lý chung nhằm xác định chính
sách chất lượng, mục đích chất lượng và thực hiện chúng bằng phương pháp
tiện như lập kế hoạch, điều chỉnh chất lượng, đảm bảo chất lượng, cải tiến
chất lượng trong khuôn khổ một hệ thống chất lượng”.
Theo TCVN 5914 - 1994: “Quản lý chất lượng toàn diện là cách quản lý
một tổ chức tập trung vào chất lượng, dựa vào sự tham gia của tất cả các
thành viên của nó, nhằm đạt được sự thành công lâu dài nhờ việc thoả mãn
khách hàng và đem lại lợi ích cho các thành viên của tổ chức đố và cho xã
hội”.
Như vậy mỗi định nghĩa về quản lý chất lượng ở trên đều dựa vào những
mục đích xem xét khác nhau nhưng tất cả đều giống nhau ở chỗ thể hiện quản
lý chất lượng là hệ thống các biện pháp nhằm đảm bảo chaats lượng thoả mãn
nhu cầu thị trường với chi phí thấp nhất, có hiệu quả kinh tế cai nhất được
không có được sự sai sót.
- Chi phí cho việc kiểm tra phải ít hơn phí tổn tạo ra sản phẩm khuyết
tật và những thiệt hại do ảnh hưởng đến lòng tin của khách hàng.
- Quá trình kiểm tra không được ảnh hưởng đến chất lượng.
Ngoài ra sản phẩm phù hợp qui định cũng chưa chắc chắn thoả mãn nhu
cầu thị trường, nếu như các qui định không phản ánh đúng nhu cầu
Kiểm soát chất lượng:
LÊ THANH THUỶ Page 10
CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
LƯỢNG TẠI TRƯỞNG ĐẠI HỌC CÔNG ĐOÀN
Kiểm soát chất lượng là những hoạt động và kỹ thuật có tính tác nghiệp,
được sử dụng để đáp ứng các yêu cầu chất lượng. Để kiểm soát chất lượng
đơn vị phải kiểm soát về mọi yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình đào tạo
chất lượng. Trong thời kỳ mới ra đời, việc kiểm soát này nhằm chủ yếu vào
quá trình sản xuất. Kiểm soát quá trình là kiểm soát các yếu tố sau:
Kiểm soát con người
Người thao tác phải:
+ Được đào tạo
+ Có kỹ năng thực hiện
+ Được thông tin về nhiệm vụ được giao, yêu cầu cần đạt.
+ Có đủ điều kiện và phương pháp làm việc
Kiểm soát phương pháp và quá trình bao gồm:
+ Lập qui trình sản xuất, phương pháp thao tác, vận hành
+ Theo dõi và kiểm soát quá trình
Kiểm soát đầu vào:
+ Người cung cấp phải được lựa chọn
+ Dữ liệu mua hàng phải đầy đủ
+ Sản phẩm nhập vào phải được kiểm soát
Kiểm soát thiết bị:
+ Thiết bị phải phù hợp với yêu cầu
(Check)
Thực hiện
(Do)
Hành động
khắc phục
(Action)
CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
LƯỢNG TẠI TRƯỞNG ĐẠI HỌC CÔNG ĐOÀN
Đảm bảo chất lượng là toàn bộ các hoạt động có kế hoạch, có hệ thống
được tiến hành trong hệ thống chất lượng và được chứng minh là đủ mức cần
thiết để tạo sự tin tưởng thỏa đáng rằng thực thể sẽ thỏa mãn đầy đủ các yêu
cầu chất lượng.
Để đảm bảo chất lượng theo nghĩa trên, người cung cấp cần phải:
- Có một mục tiêu, chính sách phù hợp hướng về thỏa mãn nhu cầu
khách hàng.
- Xây dựng một cơ cấu tổ chức hợp lý, tạo điều kiện cho chức năng chất
lượng có một vị trí trong đơn vị
- Có sự phân công trách nhiệm cụ thể, rõ ràng trong các bộ phận để có
thể phối hợp thực hiện mục tiêu đặt ra.
- Xác định được các quá trình có ảnh hưởng đến chất lượng
- Có hệ thống luật lệ rõ ràng, đúng đắn, có hiệu lực để kiểm soát được
quá trình trên.
- Có nguồn lực đủ để thực hiện các công việc đã đề ra.
Bên cạnh đó, một yếu tố rất quan trọng là phải chứng tỏ cho khách hàng
thấy là hoạt động trên đang tồn tại và hoạt động có hiệu lực tại đơn vị.
Kiểm soát chất lượng toàn diện: (TQC)
Là một hệ thống có hiệu quả để nhất thể hoá các nỗ lực phát triển chất
lượng, duy trì chất lượng và cải tiến chất lượng của các nhóm khác nhau vào
trong một tổ chức sao cho các hoạt động marketing, kỹ thuật, sản xuất và dịch
vụ có thể tiến hành một cách kinh tế nhất, cho phép thỏa mãn toàn nhu cầu
rời trong chiến lược phát triển của đơn vị.
Vấn đề đặt ra là để có một hoạt động quản lý chất lượng tốt, cần theo lý
thuyết và nguyên tắc quản lý nào? Về cơ bản, mọi nguyên tắc đều có chung
một ý kiến về định hướng công việc và các quyết định để đáp ứng các yêu cầu
LÊ THANH THUỶ Page 14
CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
LƯỢNG TẠI TRƯỞNG ĐẠI HỌC CÔNG ĐOÀN
của khách hàng, áp dụng các phương pháp đã biết để tránh sai sót và đưa chất
lượng vào cơ cấu quản lý tác nghiệp.
Đánh giá chất lượng.
Theo tiêu chuẩn Việt Nam ISO 9000: 2000, đánh giá chất lượng là sự xem
xét độc lập và có hệ thống nhằm xác định xem hoạt động và kết quả liên quan
đến chất lượng có đáp ứng các qui định đã đề ra và qui định này có được thực
hiện một cách có hiệu quả và thích hợp để đạt được các mục tiêu hay không.
Đánh giá chất lượng là kiểm tra những hoạt động và những kết quả liên quan
đến chất lượng có phù hợp với các qui định đề ra hay không. Hay nói cách
khác, đánh giá chất lượng là nhằm tìm ra những điểm không phù hợp của hệ
thống quản lý chất lượng. Để đánh giá chất lượng ISO 9000 đưa ra ba loại
hình đánh giá: đánh giá chất lượng nội bộ, đánh giá cuả bên thứ hai và đánh
giá của bên thứ ba, trong đó hai loại đánh giá sau cùng được gọi là đánh giá
bên ngoài. Đánh giá bên trong nhằm cung cấp thông tin để ban giám đốc xem
xét, từ đó đưa ra biện pháp cải tiến hay hành động phòng ngừa hoặc khắc
phục. Đánh giá thứ hai nhằm xác định doanh nghiệp có là một nhà cung cấp
đáng tin cậy không. Đánh giá thứ ba để doanh nghiệp đạt chứng chỉ hoặc để
được cấp giấy đăng ký, hoặc được đánh giá dưạ theo tiêu chuẩn qui định. Để
thực hiện đánh giá ba loại hình đó cần dựa trên các phương pháp đánh giá
sau:
- Phương pháp truy lùng dấu vết.
- Phương pháp thám hiểm.
- Phương pháp xem xét từng yếu tố.
CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
LƯỢNG TẠI TRƯỞNG ĐẠI HỌC CÔNG ĐOÀN
những hoạt động đào tạo hạn chế, hoặc ngược lại, một trường có những
nguồn lực khiêm tốn, nhưng đã cung cấp cho sinh viên một chương trình đào
tạo hiệu quả.
1.3.1.2. Chất lượng được đánh giá bằng “Đầu ra”
Một quan điểm khác về chất lượng GDĐH cho rằng “Đầu ra” của GDĐH
có tầm quan trọng hơn nhiều so với “Đầu vào” của quá trình đào tạo. “Đầu
ra” chính là sản phẩm của GDĐH được thể hiện bằng mức độ hoàn thành
công việc của sinh viên tốt nghiệp hay khả năng cung cấp các hoạt động đào
tạo của trường đó.
Có 2 vấn đề cơ bản có liên quan đến cách tiếp cận chất lượng GDĐH này.
Một là, mối liên hệ giữa “Đầu vào” và “Đầu ra” không được xem xét đúng
mức. Trong thực tế mối liên hệ này là có thực, cho dù đó không phải là quan
hệ nhân quả. Một trường có khả năng tiếp cận các sinh viên xuất sắc, không
có nghĩa là sinh viên của họ tốt nghiệp loại xuất sắc. Hai là, cách đánh giá
“Đầu ra” của các trường rất khác nhau.
1.3.1.3. Chất lượng được đánh giá bằng “Giá trị gia tăng”
Quan điểm thứ 3 về chất lượng GDĐH cho rằng một trường ĐH có tác
động tích cực tới sinh viên khi nó tạo ra được sự khác biệt trong sự phát triển
về trí tuệ và cá nhân của sinh viên. “Giá trị gia tăng” được xác định bằng giá
trị “Đầu ra” trừ đi giá trị “Đầu vào”, kết quả thu được là “Giá trị gia tăng” mà
trường ĐH đã đem lại cho sinh viên và được đánh giá là chất lượng GDĐH.
Nếu theo quan điểm này về chất lượng GDĐH, một loạt vấn đề phương
pháp luận nan giải sẽ nảy sinh: khó có thể thiết kế một thước đo thống nhất để
đánh giá chất lượng “Đầu vào” và “Đầu ra” để tìm ra được hiệu số của chúng
và đánh giá chất lượng của trường đó. Hơn nữa các trường trong hệ thống
giáo dục lại rất đa dạng, không thể dùng một bộ công cụ đo duy nhất cho tất
LÊ THANH THUỶ Page 17
CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
nhân có đủ thông tin cần thiết thì có thể có được các quyết định chính xác, và
chất lượng GDĐH được đánh giá qua quá trình thực hiện, còn “Đầu vào” và
“Đầu ra” chỉ là các yếu tố phụ.
Điểm yếu của cách đánh giá này sẽ khó lý giải những trường hợp khi một
trường có đầy đủ phương tiện thu thập thông tin, song vẫn có thể có những
quyết định chưa phải là tối ưu.
1.3.1.7. Định nghĩa của tổ chức đảm bảo chất lượng GDDH quốc tế
Ngoài 6 định nghĩa trên, tổ chức đảm bảo chất lượng GDĐH quốc tế
(INQAHE – Internaitional Network of Quality Assurance in Higher
Education) đã đưa ra định nghĩa về chất lượng GDĐH là tuân theo các chuẩn
quy định; đạt được các mục tiêu đề ra. (Nguồn: “Tài liệu tập huấn: Tự đánh
giá trong kiểm định chất lượng giáo dục đại học” - thuộc dự án giáo dục đại
học của Bộ giáo dục và Đào tạo).
Như vậy để đánh giá chất lượng đào tạo của một trường cần dùng bộ tiêu
chí có sẵn; hoặc dùng các chuẩn đã quy định; hoặc đánh giá mức độ thực hiện
các mục tiêu đã xác định sẵn từ đầu của trường. Trên cơ sở kết quả đánh giá,
các trường ĐH sẽ được xếp loại theo 3 cấp độ; chất lượng tốt; chất lượng đạt
yêu cầu; chất lượng không đạt yêu cầu. Cần chú ý là các tiêu chí hay các
chuẩn phải được lựa chọn phù hợp với các mục tiêu kiểm định.
1.3.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng đào tạo
Cũng tương tự như trong sản xuất, chất lượng giáo dục cũng chịu ảnh
hưởng của rất nhiều các yếu tố khác nhau. Những yếu tố này có thể được chia
ra theo nhiều cách khác nhau song phổ biến nhất là chia thành các yếu tố bên
trong và các yếu tố bên ngoài.
LÊ THANH THUỶ Page 19
CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
LƯỢNG TẠI TRƯỞNG ĐẠI HỌC CÔNG ĐOÀN
1.3.2.1. Nhóm yếu tố bên ngoài
Hoàn cảnh kinh tế - xã hội:
Hoàn cảnh kinh tế - xã hội ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục thể hiện ở
Sự phát triển của khoa học – kỹ thuật:
Ngày nay, với sự phát triển như vũ bão của công nghệ thông tin, cả người
dạy và người học cũng như những người làm quản lý giáo dục đều được tiếp
cận với các tri thức của nhân loại một cách nhanh chóng và phong phú. Nhiều
công nghệ mới được phát minh tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình dạy –
học đạt hiệu quả cao như máy tính cá nhân, laptop, Projector, các thiết bị hỗ
trợ khác… Điều đó cho thấy sự sự ảnh hưởng của khoa học – kỹ thuật đến
chất lượng và sự phát triển của chất lượng giáo dục trong giai đoạn hiện nay.
1.3.2.2. Nhóm yếu tố bên trong tổ chức:
Nhóm yếu tố đầu vào: Bao gồm chất lượng đầu vào của người học, chất
lượng đội ngũ cán bộ giảng dạy, cơ sở vật chất, trang thiết bị, nguồn tài chính
của cơ sở đào tạo…
Chất lượng đầu vào của người học thể hiện ở phẩm chất, thái độ, kiến thức
và kỹ năng của người học khi bắt đầu theo học tại nhà trường. Trường nào
tuyển sinh có điểm chuẩn đầu vào cao thường có chất lượng đầu vào của
người học tốt hơn. Điều này tạo điều kiện thuận lợi rất lớn cho quá trình giáo
dục để đạt được mục tiêu chất lượng đề ra.
Chất lượng đội ngũ cán bộ giảng dạy, cán bộ quản lý, phục vụ…. cũng có
ảnh hưởng lớn tới chất lượng giáo dục. Trình độ quản lý của Hiệu trưởng một
trường ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng hoạt động của nhà trường đó. Trong
hoạt động dạy học thì trình độ chuyên môn của người Thầy là yếu tố cốt lõi
tạo nên chất lượng dạy học. Bên cạnh đó, độ ngũ nhân viên phục vụ tốt sẽ tạo
LÊ THANH THUỶ Page 21
CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
LƯỢNG TẠI TRƯỞNG ĐẠI HỌC CÔNG ĐOÀN
điều kiện cho hoạt động dạy và học diễn ra một cách thuận lợi… Cơ sở vật
chất, trang thiết bị đầy đủ sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho người lực con người
có thể tổ chức các hoạt động dạy – học một cách hiệu quả nhất. Nguồn tài
chính cho nhà trường bao gồm nguồn ngân sách nhà nước cấp, các nguồn thu
từ người học, nguồn tài chính từ việc xã hội hoá giáo dục… Muốn nâng cao
học, Cao đẳng, trường dạy nghề… hay số lượng sinh viên tốt nghiệp tìm được
công việc phù hợp với chuyên môn sau một thời gian nhất định…
1.3.3. Quản lý đào tạo theo hướng đảm bảo chất lượng
Có nhiều cách định nghĩa khác nhau về quản lý chất lượng đào tạo. Dựa
vào định nghĩa quản lý chất lượng và chất lượng đào tạo ở trên, có thể phát
biểu định nghĩa quản lý chất lượng đào tạo như sau: “Quản lý chất lượng đào
tạo là một hệ thống hoạt động thống nhất, có hiệu quả của những bộ phận
khác nhau trong nhà trường, chịu trách nhiệm triển khai những tham số chất
lượng, duy trì và nâng cao nó để đảm bảo sản phẩm đạt mục tiêu đề ra một
cách kinh tế nhất, thoả mãn nhu cầu của người học và yêu cầu của người sử
dụng”.
Phân tích định nghĩa trên có nghĩa là: Lãnh đạo nhà trường phải thiết kế
được chất lượng sản phẩm thể hiện qua các yếu tố cấu thành nó một cách rõ
ràng. Từ đó, giao nhiệm vụ đến từng bộ phận trong nhà trường để thực hiện
các công việc nhằm tạo nên các tham số cấu thành chất lượng sản phẩm.
Chẳng hạn, mỗi giảng viên, cán bộ của mỗi đơn vị, phòng ban phải hình thành
những kiến thức, kỹ năng, phẩm chất đạo đức nào…
Các hoạt động quản lý chất lượng đào tạo:
LÊ THANH THUỶ Page 23
CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐÀO TẠO THEO HƯỚNG ĐẢM BẢO CHẤT
LƯỢNG TẠI TRƯỞNG ĐẠI HỌC CÔNG ĐOÀN
Có hai khâu chủ yếu trong nhiệm vụ và nội dung quản lý chất lượng đào
tạo là khâu phát hiện và khâu xử lý.
Khâu phát hiện có nhiệm vụ tìm ra những yếu tố, khía cạnh yếu kém trong
toàn bộ quá trình đào tạo. Khâu xử lý có nhiệm vụ đề ra những biện pháp và
tổ chức thực hiện những biện pháp đó nhằm khắc phục những yếu kém đã
được phát hiện ở khâu trên.
Có năm bước để thực hiện hai khâu phát hiện và xử lý, đó là kiểm tra; đánh
giá; xác định nguyên nhân; đề ra biện pháp và tổ chức thực hiện.
Hoạt động kiểm tra: Thực hiện trên kết quả học tập của người học một cách
nhắm từng bước nâng cao chất lượng đào tạo, thực hiện tốt công tác
quản lý đào tạo theo hướng đảm bảo chất lượng.
- Kiến nghị với các cơ quan có trách nhiệm và thẩm quyền về chỉ đạo,
các biện pháp hỗ trợ cho nhà trường không ngừng mở rộng quy mô,
nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động của mình.
1.4.2. Các nội dung đánh giá
Dựa trên các tiêu chuẩn kiểm định và các quy định cụ thể về các chuẩn
mực (tiêu chuẩn, tiêu chí, chỉ số ) do Nhà nước hoặc hiệp hội ban hành, công
tác đánh giá chất lượng đào tạo của một cơ sở đào tạo cần tập trung vào các
nội dung chủ yếu sau:
- Thu thập, phân tích và tổng hợp các thông tin, tư liệu, số liệu thống
kê theo yêu cầu, các minh chứng cần có các tiêu chuẩn và tiêu chí
kiểm định đề ra.
LÊ THANH THUỶ Page 25