B GIÁO DC VÀ ÀO TO

TRNG I HC KINH T TP.HCM



NG NGUYN HNG PHÚC

CÁC YU T NHăHNGăNăNG LC LÀM VIC CA
NHÂN VIÊN TI TNGăCỌNGăTYăIN LC
THÀNH PH H CHÍ MINH

LUN VN THC S KINH
T

TP. H Chí Minh - Nm 2013



LIăCAMăOAN
Tôiăxinăcamăđoanălunăvănă“Cácăyu t nhăhngăđnăđng lc làm vic ca
nhân viên ti Tngăcôngătyăin lc Thành ph H Chí Minh” là công trình nghiên
cu ca riêng tôi.
Các s liuătrongăđ tàiănàyăđc thu thp và s dng mt cách trung thc. Kt
qu nghiên cuăđc trình bày trong lunăvnăkhôngăsaoăchépăca bt c lunăvnă
nàoăvàăcngăchaăđc trình bày hay công b  bt c công trình nghiên cu nào
khácătrcăđây. TP.HCM,ăngàyă…ăthángă…ănmă2013
Tác gi lunăvn
ng Nguyn Hng Phúc MC LC
TRANG PH BÌA
LIăCAMăOAN
DANH MC CÁC KÝ HIU, CH VIT TT iv
DANH MC BNG BIU v
DANH MC HÌNH NH vi
TÓM TT LUNăVN vii
CHNGă1: TNG QUAN V NGHIÊN CU 1
1.1 S cn thit caăđ tài 1
1.2 Mc tiêu nghiên cu 3
1.3 iătng và phm vi nghiên cu 3
1.4 Phngăphápănghiênăcu 4
1.4.1 Ngun d liu: 4
1.4.2 Phngăphápăthc hin 4


DANH MC CÁC KÝ HIU, CH VIT TT
1. Tp.HCM : Thành ph H Chí Minh
2. CBCNV : Cán b công nhân viên
3. QTNNL : Qun tr ngun nhân lc
4. EFA: Phân tích nhân t khám phá
5. TD: Tuyn dng
6. XDCV: Xác đnh công vic
7. DT: ào to
8. DG: ánh giá nhân viên
9. LT: T chc tinălng,ăthng
10. TTIEN: Hoch đnh ngh nghipăvàăc hiăthngătin
11. MT : Thu hút CBCNV tích cc tham gia vào các hot đng
12. NL : N lc
14. TH : T hào
15. TT : Trung thành
16. SPSS : Phn mm thng kê cho khoa hc xã hi (Statistical Package for
the Social Sciences)
17. ANOVA :ăPhânătíchăphngăsaiă(analysisăofăvariance)ă
18. KMO : H s Kaiser ậ Mayer ậ Olkin
19. Sig. : Mcăýănghaăquanăsátă(Observedăsignificance level)
20. VIF : H s nhân t phóng điăphngăsai
DANH MC BNG BIU
Bng 3. 1: Tinăđ thc hin nghiên cu 28
Bng 3. 2: Dinăđtăvàămưăhóaăthangăđo 31
Bng 3. 3: Mã hóa bin 34
Bng 4. 1: Bng mô t mu theo gii tính 44

Hình 4. 1: Mô hình nghiên cuăđiu chnh 59
TÓM TT LUNăVN
Nghiên cuănàyăđc thc hin nhm:ă(1)ăXácăđnh và kimăđnhăthangăđoăcácă
yu t nhă hngăđn mcăđ đngăviênă nhânăviên;ă(2)ă ánhăgiáă mcă đ quan
trng ca các yu t đngăviênănhânăviên,ăquaăđóăđ ngh nhng chính sách nhm
nâng cao mcăđ đng viên nhân viên ti Tng Công tyăin lc Tp. H Chí Minh.
Mô hình nghiên cuăđcăđaăraăbaoăgm 8 thành phn. Nghiên cuăđnh tính
đc thc hin nhmăđiu chnh, b sung binăquanăsátăchoăcácăthangăđo.ăNghiênă
cu đnhălng s dngăphngăphápăh s tin cyăCronbach’săAlpha,ăphânătíchă
nhân t khámăpháăEFA,ăphânătíchătngăquanăvàăhi quy vi s lng mu kho
sát gmă201ănhânăviênăđangălàmăti TngăCôngătyăin lc Tp. H ChíăMinhăđ
đánhăgiáăthangăđoăvàămôăhìnhănghiên cu. Phn mm SPSS 20.0ăđc s dngăđ
phân tích d liu.
Kt qu kimăđnh cho thyăthangăđoăđng lc làm vic caănhânăviênăđuăđt
đcăđ tin cy, giá tr cho phép và gm có sáu thành phn: (1) Công vic; (2)
Thngăhiuăvàăvnăhóaăcôngăty;ă(3)ăCp trên trc tip;ă(4)ăChínhăsáchăđưiăng; (5)
Thu nhp và phúc liăvàă(6)ăng nghip. Vi 34 binăquanăsátăđưăđc khng
đnh giá tr vàăđ tin cy.ăTrongăđó,ă2ăyu t đuătiênăđcăđánhăgiáălàăquanătrng
nhtăđiăđng lc làm vic ca nhân viên.
Kt qu nghiên cuăcngăchoăthy yu t “Thngăhiuăvàăvnăhóaăcôngăty”ă
tácăđng nhăhngăđn mcăđ đngăviênănhânăviên.ăiu này góp phn b sung
vào lý thuyt toăđng lc cho nhân viên áp dng ti các doanh nghip Vit Nam.

1

CHNGă1: TNG QUAN V NGHIÊN CU
1.1 S cn thit caăđ tài

lý v đng lc làm vic. Kt qu ch ra rng vnăđ ln nht ca qun lý là kh nngă
cm nhn chính xác nhng yu t thúcă đyă đng lc làm vic ca nhân viên.
(Kovach, 1995).
iuănàyăcngăth hin qua kt qu hai cuc kho sát ca Navigos Search
1
gn
đây.ăNghiênă cu th nhtă“Chină lc nhân s trong bi cnh lmăphát”ă cóă đn
54% công ty chn giiăphápălàătngălngănhânăviênăt 11 ậ 15%ătrongănmă2011ăsoă
vi 40% nmă 2010.ă Cngă trongă thi gian này mt kt qu kho sát khác ca
Navigos Search trên 4.800 nhân s cao cp làm vic tiăcácăcôngătyătrongănc và
cácăcôngătyăncăngoàiăđangăhotăđng ti Vit Nam thì bn yu t quan trng nht
toănênă thngăhiu tuyn dng hp dnă ngiălaoă đng,ătrongă đóăch đ lngă
thng ch là yu t quan trng th t,ăđngăđuălàăđiăng lưnhăđo tt, lnălt
tipătheoălàăđàoătoăthngătin,ălngăvàăthng. Kt qu nghiên cu, cho ta nhìn
nhn rngăkhóătìmă“tingănóiăchung”ăgia nhânăviênăvàăngi ch doanh nghip.
Bităđc yu t nàoătácăđngăđnăđng lc làm vic ca nhân viên và mcăđ tác
đng ca tng yu t nh th nào là rt quan trng trong mt chinălc nhân s
ca công ty. Nó góp phn giúp t chc phát huy tiăđaăđc ngun lc ni ti, to
đc li th cnh tranh cao. Tuy nhiên, các yu t này rtăđaădng và tùy thuc vào
mi t chc khác nhau.
Vi mong mun giúp Tng Công ty trong công tác qun tr ngun nhân lcăđ
nângăcaoă đng lc làm vic ca nhân viên nhm mang li hiu sut cao ca lc
lngălaoăđng phc v cho chin lc phát trin ca TngăCôngătyătrongătngălai,ă
hc viên chnăđ tàiă “Các yu t nhăhngăđnăđng lc làm vic ca nhân
viên ti TngăCôngătyăin lc Tp. HCM”ălàmăđ tài nghiên cu cho lunăvn tt
nghip ca mình. Hy vng, kt qu nghiên cu s giúp cho lưnhăđo Tng Công ty

1
Navigos Search: nhà cung cp các gii pháp tuyn dng nhân s ti Vit Nam.
3

 tài s dng ch yu ngun d liu t điu tra (ngun d liuăsăcp).
1.4.2 Phngăphápăthc hin
 tài s dngăphngăphápănghiên cu đnhălng qua hai bc sau:
- Nghiên cu săb: c thc hin bng phngăphápăđnh tính vi k thut
tho lun nhóm nhm xem xét các yu t toăđng lc trong mô hình ca
Kovachă(1987)ăđưăđyăđ và hpălýăchaăđi vi thc trng ti Tng Công ty
đ điu chnh các yu t cho hp lý.
- Nghiên cu chính thc: c thc hin bngăphngăphápăđnhălng, mc
đíchăca nghiên cu này là nhm thu thp d liu, ý kinăđánhăgiá,ăcácăphn
hi v các yu t toăđng lc làm vic ca nhân viên ti Tng Công ty.
Phngăpháp x lý s liu: d liu kho sát sau khi làm schăđc x lýănhă
sau:
- Kimăđnhăsăb: phân tích Cronbach’s Alpha, phân tích EFA nhmăđánhăgiáă
đ tin cy caăthangăđo
- Phân tích hi quy: nhmăxácăđnh mcăđ tácăđng ca các nhân t đn hàm
mc tiêu.
-
Phngăphápăthuăthp thông tin s dng trong nghiên cu này là phng vn trc
tipăvàăthôngăquaăthăđin t ni b ca Tng Công ty kèm theo mt bng câu hi
đc son sn.
-
Nghiên cu s dng các phân tích trên SPSS 20 nh:ăCronbach’săAlpha;ăPhână
tích nhân t khám phá EFA; Hàm hi quy tuynătínhăđ đaăraămôăhìnhăvàăkim
đnhăđ tin cy caăthangăđo.
1.5 ụănghaăca nghiên cu
5

Tng Côngătyăin lc Tp. H Chí Minh là mtăđnăv kinh t nhàănc.ăDoăđóă
ch đ lngăbng hoàn toàn do lutăLaoăđngăvàăcácăcăquanăcpătrênăquyăđnh.
Nhăvy, làm th nàoăđ tiăđaăhóaăđng lc làm vic ca các CBCNV trong Tng

gm các kt qu kimăđnhăđ tin cyăvàăđ phù hpăthangăđo.ă
Chngă5: Kt lun và hàm ý chinh sách v gii pháp:
Chngănày s trình bày mt s đ xut hàm ý chính sách v gii pháp nhm nâng
caoăđng lc làm vic cho nhân viên ti Tngăcôngătyăin lc TP.HCM và mt s
hn ch và kin ngh cho các nghiên cuătngălai.
Tài liu tham kho.
Ph lc.

7

CHNGă2:ăCăS LÝ THUYT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CU
 chngăđu, tác gi đưăgii thiu khái quát v nhng mc tiêu,ăýănghaăcngă
nhăphngăphápănghiênăcu caăđ tài.ăTrongăChngănày,ătácăgi s gii thiu
mt s khái nim,ăcăs lý lun v đng lc làm vic và mt s nghiên cu ca các
nhà nghiên cuăđưăđc công nhn trên th giiăcngănhăcácănghiênăcu ti Vit
namăđ t đóărútăraănhng kt lunăvàăđaămôăhìnhălýăthuyt phc v cho vic xây
dng thit k nghiên cu v các yu t tácăđngăđnăđng lc làm vic ca nhân
viên.
2.1ăCăs lý thuyt
2.1.1ănhănghaăđng lc
ng lc làm vică(workămotivation)ăđc đnhănghaălàă“S sn lòng th hin
mc đ cao ca n lc đ hng ti các mc tiêu ca t chc, trong điu kin mt
s nhu cu cá nhân đc tha mãn theo kh nng n lc ca h”ă(Robbins,ă1998).ă
“ng lc th hin quá trình tâm lý to ra s thc tnh, đnh hng, và kiên trì thc
hin ca các hot đng t nguyn nhm đt mc tiêu”ă(Mitchell,ă1982).ăHayănóiă
cáchăkhácăđng lc là lý do hoc là các lý do mà nhân viên làm vic, duy trì làm
vicăvàăđóngăgópătíchăccăchoămôiătrng làm vic caămình.ă đtăđc mc tiêu,
cá nhân cn hiu rõ nhng gì h đtăđc, cn phiăđc khuyn khích và có nhit
tình, t nguyn cam ktăđ đt mcătiêu.ăng lc làm chúng ta chuyn t trng thái
chán nnăthànhăthíchăthúă(IslamăvàăIsmail,ă2008).ăng lcăthúcăđy và s tho mãn

hnăk tip mi xut hin.ăSauăđóăcóăcácănghiênăcu theo chiu dcăđ h tr các
nghiên cu ct ngang.
9 Hình 2.1: Các cp bc ca nhu cu Maslow
Conăngiăthngăhànhăđng theo nhu cu, chính s tha mãn nhu cu làm h
hài lòng và khuyn khích h hànhăđng. Nói cách khác, vic nhu cuăđc tha mãn
và tha mãn tiăđaălàămcăđíchăhànhăđng caăconăngi.ăTheoăcáchăxemăxétăđó,ă
nhu cu tr thànhăđng lc quan trng và vicătácăđng vào nhu cu s thayăđi
đc hành vi caă conă ngi. T lý thuyt này, các nhà qun lý mună đng viên
nhân viên thì cn phi bit nhân viên ca h đangă thang bc nhu cu nào. S nhn
bităđóăchoăphépănhàăqun tr đaăraăcácăgii pháp phù hpăđ tha mãn nhu cu ca
nhânăviênăđng thi boăđmăđtăđn các mc tiêu t chc.
ng dng trong nghiên cu, các nhu cu trong lý thuytăMaslowă đuăđcăđ
cpădi dng các bin khác nhau. Ví d nhăt nhngăthúcăđy bi nhu cu sinh lý
vàăanătoànăđc th hin bng các binănhăv thu nhp và phúc liăcôngăty.ăTngă
t, s thúcăđy bi nhu cu xã hiăvàăđc tôn trngăđc th hin  các bin v
môiătrng làm vic;ăchínhăsáchăkhenăthng và công nhn. Nhuăcuătă
thăhin
Nhuăcuăđcătônă
trng
Nhuăcuăxưăhi
Nhuăcuăanătoàn
Nhuăcuăsinhălý
10


rng các nhân t thucăhaiănhómătrênăđu có nhăhng ít nhiuăđn s tha mãn
11

trong vic.Tuy nhiên, thông qua lý thuyt ca Herzbergătaăcngăcóăth thyăđc
tm quan trng ca nhân t thúcăđy trong vic mang li s tha mãn trong công
vicăcngănhătácăđng ca các nhân t duy trì trong vic dnăđn s bt mãn ca
nhân viên.

Hình 2.2: Thuyt hai nhân t ca Herzberg
Tóm li: Yu t duy trì không to ra s thúcăđyăđ thaămưnăcaoăhnănhngănóă
làăđiu kin cn không th không làm tt,ădoăđó,ăcôngătyănênăc gng toăđiu kin
làm vicăanătoàn,ămôiătrng làm vic không quá n ào, quan h tt viănhânăviên…ă
Còn yu t thúcăđyălàăđiu kinăđ đ công vicăđc hoàn thành ttăhn,ănhână
viênăcóăđng lc caoăhn.ăDoăđó,ăcôngătyănênăs dng các yu t nàyăđ đápăng
nhu cu  mcăcaoăvàăđyănhânăviênăhng ti thành tích và s thaămưnăcaoăhn.
imătngăđng ca các tác gi trong lý thuyt nhu cuăđu cho rngăđng lc
là ngun lc to ra t s khao khát ca các cá nhânăđc tha mãn các nhu cu ca
h.
2.1.2.2 Thuyt nhn thc
Thuyt nhn thcăcóă cácă đi din là Thuytă mongă đi (expectancy theory) do
Vroom khiă xng, Thuyt công bng (equity), Thuyt xpă đt mc tiêu (goal
setting). Thuyt nhn thc chú trng vào đng viên, khuyn khích thông qua vic
đaăraăcácăphnăthng theo nhngămongăđi và cm nhn công bng.
Thuytămongăđi ca Vroom (1964)

Vroom cho rngă hànhăviă vàă đngăcălàmă vic caăconăngi không nht thit
đc quytăđnh bi hin thcămàănóăđc quytăđnh bi nhn thc caăconăngi
v nhng k vng ca h trongătngălai.ăKhácăvi Maslow và Herzberg, Vroom
không tp trung vào nhu cu caăconăngi mà tp trung vào kt qu. Lý thuyt này
12

truyn thông nó trong t chc tht tt. Tt c nhân viên bit làm th nàoăđtăđc
mc tiêu cao nht và vi kt qu đtăđc này h s nhnăđc phn thng cao
nht xngăđángăvi n lc ca h. Nm rõ đc mc tiêu ca t chc, mc tiêu ca
cá nhân và làm th nàoăđ đtăđcăcngănhătha mãn v thng pht công minh
cngăs giúp h tin rng nhng kt qu h đtăđc chc chn s nhnăđc s ghi
nhn cngănhăs tngăthng ca công ty t đóătoănênăđcăđng lc làm vic
cao nht.
Thuyt công bng ca Adam (1963)

J. Stacey Adams cho rngănhânăviênăcóăxuăhngăđánhăgiáăs công bng bng
cách so sánh công sc h b ra so vi nhng th h nhnăđcăcng nhăsoăsánhăt
l đóăca h vi t l đóăca nhngăđng nghip trong công ty.
  á â
 đó ó  á â

     á
 đó ó    á

Nu kt qu ca s soăsánhăđóălàăs ngang bng nhau tc công bng thì h s tip
tc duy trì n lc và hiu sut làm vic ca mình. Nu thù lao nhnăđcăvt quá
mongăđi ca h, h s cóăxuă hngă giaătngă côngă sc ca h trong công vic,
ngc li nu thù lao h nhnăđc thpăhnăsoăviăđóngăgópăca h, h s có xu
hng gim bt n lc hoc tìm các giiăphápăkhácănhăvng mt trong gi làm
vic hoc thôi vic (Pattanayak, 2005).
Lý thuytănàyăcngăcóăth đc xem xét  gócăđ ca nghiên cu này. Mt nhân
viên không th cóăđng lc làm vic nu h nhn ra rng mình b đi x không
công bng t vnăđ lngăbng,ăcăhiăđàoătoăthngătinăđn s h tr t cp trên.

14


Kovach (1987), bao gm các yu t nhăsau:

(1) Công vic thú v (interesting work): th hin s đaădng, sáng to, thách
thc ca công vicăvàăcăhiăđ s dngănngălc cá nhân.
(2) c công nhn đy đ công vic đã làm (appreciation and praise for
work done): th hin s ghi nhn hoàn thành tt công vic, ghi nhn góp phn
vào s thành công ca công ty.
(3) S t ch trong công vic (feeling of being in on things): th hin nhân
16

viênăđc quyn kim soát và chu trách nhim vi công vic,ăđc khuyn
khích tham gia vào các quytăđnh liên quanăđn công vicăvàăđc khuyn
khíchăđaăraănhng sáng kin.
(4) Công vic n đnh (job security): th hin công vic n đnh, không phi
lo lngăđn vic gi vic làm.
(5) Lng cao (good wages): th hin nhân viên đc nhn tinălngătng
xng vi kt qu làm vic,ălngăđm bo cuc sngăcáănhânăvàăđcăthng
hocătngălngăkhiăhoànăthànhătt công vic.
(6) S thng tin và phát trin ngh nghip (opportunities for advancement
and development): th hin nhngăc hiăthngătin và phát trin trong doanh
nghip.
(7) iu kin làm vic tt (good working conditions): th hin vn đ an
toàn, v sinh và thi gian làm vic.
(8) S gn bó ca cp trên vi nhân viên (personal loyalty to employees):
nhânăviênă luônă đc tôn trng và tin cy, là mt thành viên quan trng ca
công ty.
(9) X lý k lut khéo léo, t nh (tactful discipline): th hin s t nh khéo
léo ca cp trên trong vic góp ý, phê bình nhân viên.
(10) S giúp đ ca cp trên đ gii quyt nhng vn đ cá nhân
(sympathetic help with personal problems): th hin s quan tâm, h tr ca