Phương pháp nâng cao chất lượng giảng dạy, giảm tỉ lệ h ọc sinh yếu kém môn Hóa học

MỤC LỤC
I. PHẦN MỞ ĐẦU----------------------------------------------------------------Trang 2
1. Lý do chọn đề tài--------------------------------------------------------Trang 2
2. Mục đích nghiên cứu đề tài--------------------------------------------Trang 2
3. Lòch sử vấn đề -----------------------------------------------------------Trang 2
4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu ---------------------------------------Trang 3
II. PHẦN NỘI DUNG:------------------------------------------------------------Trang 3
1. Cơ sở lý luận-------------------------------------------------------------Trang 3
2. Thực trạng nghiên cứu-------------------------------------------------Trang 3
3. Phương pháp nghiên cứu-----------------------------------------------Trang 4
3.1. Chuẩn bò kỹ nội dung bài dạy trước khi lên lớp. ----------------Trang 4
3.2. Chuẩn bò đầy đủ đồ dùng dạy học phục vụ cho tiết dạy. - - -Trang 5
3.3. Giáo viên truyền đạt kiến thức theo kiểu “ Cá thể hóa”
từng đối tượng học sinh.----------------------------------------------------------Trang 5
3.4. Thường xuyên truy bài cũ và kiểm tra vở bài tập của học sinhTrang 5
3.5. Ra đềø kiểm tra phù hợp với học sinh.------------------------------Trang 6
3.6. Phân công học sinh khá giỏi kèm cặp học sinh yếu kém. ------Trang 7
3.7. Giáo viên phụ đạo học sinh yếu kém ngoài giờ học chính quy.Trang 7
3.8. Giáo viên dạy phụ đạo cả lớp, rèn luyện kỹ năng giải bài tập
Hóa học----------------------------------------------------------------------------- Trang 7
3.9. Thường xuyên liên hệ với Giáo viên chủ nhiệm các lớp mình
đang phụ trách bộ môn Hóa học ------------------------------------------------Trang 8
4. Kết quả đạt được do thực hiện đề tài--------------------------------- Trang 8
5. Bài học kinh nghiệm -------------------------------------------------- Trang 9
III. PHẦN KẾT LUẬN------------------------------------------------------------ Trang 9
1. Tổng kết vấn đề. Đề xuất kiến nghò-----------------------------------Trang 9
2. Tài liệu tham khảo -------------------------------------------------------Trang 10
IV. NHẬN XÉT CỦA TỔ CHUYÊN MÔN-------------------------------------Trang10
V. XÁC NHẬN CỦA HỘI ĐỒNG KHOA HỌC TRƯỜNG------------------Trang11

2. Mục đích nghiên cứu đề tài:
Đề tài được thực hiện nhằm:
- Chỉ ra được nguyên nhân dẫn đến học sinh yếu kém môn Hóa học, từ đó
có những biện pháp khắc phục kòp thời.
- Giáo viên giảng dạy bộ môn Hóa học phải thấy rõ được những khó khăn,
vướng mắc của học sinh trong quá trình học tập môn Hóa học để từ đó có những
phương pháp dạy học phù hợp với từng đối tượng học sinh.
- Củng cố lại lòng tin đối với học sinh rằng: Hóa học không phải là một bộ
môn khó, không thể học tốt được mà đó là một môn học lý thú, rất gần gũi trong
thực tế, chỉ cần có sự siêng năng, kiên trì, chòu khó tìm hiểu thì chẳng khó khăn gì
vẫn có thể trở thành học sinh khá, giỏi môn Hóa học.
3. Lòch sử vấn đề:
Trong công cuộc đổi mới đất nước hiện nay thì việc tào tạo ra thế hệ trẻ

GV : Nguyễn Thò Hồng Duyên

2


Phương pháp nâng cao chất lượng giảng dạy, giảm tỉ lệ h ọc sinh yếu kém môn Hóa học

“ vừa hồng vừa chuyên” cho đất nước là nhiệm vụ hàng đầu quyết đònh sự phồn
thònh của đất nước sau này. Vì vậy mà Nhà nước ta đã xem “Giáo dục là quốc
sách hàng đầu”, đã đầu tư rất nhiều cho ngành giáo dục, từ khâu xây dựng, cung
cấâp các cơ sở vật chất, thiết bò đồ dùng dạy học đến các chế độ ưu đãi cho cán bộ
giáo viên phục vụ ngành giáo dục,…… với mong muốn rằng chất lượng giáo dục
thật sự ngày càng được nâng cao. Với sự mong mỏi đó đòi hỏi mỗi người là giáo
viên phải đầu tư suy nghó làm thế nào để có thể nâng cao chất lượng giảng dạy
của môn học mà mình phụ trách, giảm đáng kể tỉ lệ học sinh yếu kém; làm sao để
các em có thể tiếp thu tốt những kiến thức cơ bản trong nhà trường và tạo điều



Phương pháp nâng cao chất lượng giảng dạy, giảm tỉ lệ h ọc sinh yếu kém môn Hóa học

học này rất mới mẻ và hơi xa lạ với các em, không như là các môn : Toán học,
Vật lý,……..đã được tiếp xúc từ lâu nên đã hình thành được thói quen và phương
pháp học tập.
Từ khó khăn bước đầu như thế , học sinh dường như e ngại và hơi rụt rè
trong việc nghiên cứu và tìm hiểu về bộ môn này, mặc dù thực tế nó cũng có
nhiều điều lý thú và gần gũi trong thực tế.
Vậy yêu cầu đặt ra ở đây là phải làm sao cho học sinh có thể làm quen với
môn học một cách nhanh chóng và tiếp thu, vận dụng kiến thức một cách có hiệu
quả.
- Trước nhất, phải hình thành cho học sinh phương pháp học tốt, có ý thức và
thái độ đúng đắn đối với môn học.
- Giáo viên giảng dạy phải có một phương pháp dạy học phù hợp với đặc
thù bộ môn, làm cho học sinh cảm thấy hứng thú học tập, yêu thích môn học và có
thể tiếp thu môn học một cách dễ dàng, ghi nhớ kiến thức được lâu và sâu sắc.
3. Các giải pháp thực hiện:
Trong thời gian qua, tôi đã tiến hành nghiên cứu áp dụng các giải pháp
sau:
3.1. Chuẩn bò kỹ nội dung bài dạy trước khi lên lớp:
Đây là một bước quan trọng, có tính chất quyết đònh chất lượng của
tiết dạy. Trước khi lên lớp, tôi đầu tư thật kỹ vào việc soạn một bài giảng, nghiên
cứu nội dung thật nghiêm túc, đưa ra phương pháp dạy học chủ đạo và các phương
pháp thứ yếu phù hợp với đặc thù của bộ môn và với nội dung bài dạy cùng với hệ
thống câu hỏi gợi mở hợp lý. Điều đó nhằm giúp cho việc tiếp thu kiến thức ở học
sinh được dễ dàng hơn và sẽ khắc sâu kiến thức ở các em hơn khi Giáo viên chỉ là
người hướng dẫn, chỉ đạo và dẫn dắt để học sinh chính là người tìm ra tri thức mới.
Nó sẽ giúp các em nhớ bài lâu hơn và vận dụng tốt hơn. Nếu Giáo viên chuẩn bò

sinh. Học sinh cần phải có sự quan sát hiện tượng thí nghiệm, rút ra nhận xét và
dưới sự hướng dẫn của Giáo viên, học sinh có thể rút ra kết luận. Và đó cũng
chính là nội dung bài học. Theo cách dạy học này, học sinh rất hứng thú trong việc
tự mình tìm ra kiến thức mới dựa trên sự gợi mở, hướng dẫn của Giáo viên. Nhờ
đó, các em sẽ khắc sâu kiến thức hơn và nhớ lâu hơn.
3.3. Giáo viên truyền đạt kiến thức theo kiểu “ Cá thể hóa” từng đối
tượng học sinh :
Trong bất kỳ lớp học nào cũng có sự phân hóa về trình độ kiến thức, luôn
phải có học sinh giỏi, khá, trung bình và có cả học sinh học yếu kém. Do đó, trong
dạy học phân hóa, Giáo viên phải luôn chú ý đến trình độ phát triển khác nhau,tới
đặc điểm tâm lý khác nhau của học sinh để có những biện pháp làm cho mọi học
sinh đều đạt được những yêu cầu cơ bản. Do đó, trong tiết dạy, tôi luôn quan tâm,
chú ý đến từng học sinh, đặt ra nhiều câu hỏi ở các mức độ kiến thức khác nhau,
tạo điều kiện cho mọi học sinh đều có cơ hội trả lời các câu hỏi. Mục đích của
việc làm này là để tạo hứng thú của học sinh đối với môn học, tạo sự tự tin đối với
các em, rèn luyện kỹ năng diễn đạt, đồng thời những học sinh học yếu, kém có thể
ghi được điểm kiểm tra miệng khi trả lời chính xác câu hỏi của Giáo viên.
3.4. Thường xuyên truy bài cũ và kiểm tra vở bài tập của học sinh:
Đây cũng là một công việc khá quan trọng mà Giáo viên nên làm thường
xuyên hàng buổi. Kiểm tra bài cũ vào đầu tiết có tác dụng giúp học sinh học tập
nghiêm túc hơn, đồng thời củng cố, khắc sâu kiến thức kiến thức cũ, làm nền tảng
quan trọng cho việc tiếp thu kiến thức mới. Công việc này tuy đơn giản nhưng nó
mang lại hiệu quả lớn lao, vì một khi Giáo viên đã tạo được ý thức học tập tốt ở
GV : Nguyễn Thò Hồng Duyên

5


Phương pháp nâng cao chất lượng giảng dạy, giảm tỉ lệ h ọc sinh yếu kém môn Hóa học


công bằng với tất cả học sinh thôi chứ không có gì là bất công cả, bởi vì nó cũng
thể hiện rõ sự phân hóa trong cùng một lớp học. Trên thực tế, tôi đã tiến hành việc
ra đề như thế, và kết quả đạt được cũng rất khả quan, mọi học sinh đều phấn khởi,
đặc biệt là các em học sinh yếu kém, các em tự tin hẳn lên và học tập tích cực hơn
nhiều.

GV : Nguyễn Thò Hồng Duyên

6


Phương pháp nâng cao chất lượng giảng dạy, giảm tỉ lệ h ọc sinh yếu kém môn Hóa học

3.6. Phân công học sinh khá giỏi kèm cặp học sinh yếu kém:
Như tôi đã đề cập ở trên, môn Hóa học không phải là một bộ môn dễ học
nhưng cũng không phải là quá khó. Lẽ dó nhiên trong một lớp học sẽ có học sinh
khá, giỏi nhưng cũng có học sinh yếu kém. Thực tế, khi chưa hiểu rõ về một vấn
đề nào đó, học sinh có tâm lý ngại hỏi Giáo viên nhưng các em lại không ngại khi
hỏi bạn của mình. Đó là lý do vì sao tôi quyết đònh chọn Phương pháp phân công
học sinh khá giỏi của bộ môn kèm cặp học sinh yếu kém của môn Hóa học , có
danh sách kèm theo và có yêu cầu báo cáo kết quả theo đònh kỳ. Nhiệm vụ của
các em này là: truy bài trước giờ vào học, kiểm tra việc giải bài tập của bạn mình
có nhiệm vụ kèm cặp. Nếu bạn làm bài tập chưa tốt, các em này sẽ hướng dẫn,
giải thích cho bạn hiểu và giải lại các bài tập đó, từ những dạng cơ bản trước sau
đó mới nâng dần lên.
3.7. Giáo viên phụ đạo học sinh yếu kém ngoài giờ học chính quy:
Đây cũng là một trong những công tác trọng tâm của Giáo viên dạy môn
Hóa học trong việc nâng cao chất lượng giảng dạy, giảm tỉ lệ học sinh yếu kém.
Ngoài việc phân công học sinh khá giỏi kèm cặp học sinh yếu kém thì Giáo viên
còn phải trực tiếp hướng dẫn, giảng dạy những học sinh yếu kém mới mang lại

Điều này có tác dụng là để học sinh có thể lên bảng trình bày bài làm của mình
trước lớp cho quen, đồng thời có thể tự kiểm chứng lại kết quả bài tập mình đã
làm. Bên cạnh đó, qua sự nhận xét, sửa chữa, giải thích của Giáo viên, học sinh
hiểu vấn đề một cách sâu sắc hơn, nắm vững kiến thức hơn. Và nhờ thế, các em
tiếp thu bài học sau một cách tốt hơn.
Bên cạnh đó, ở tiết phụ đạo, Giáo viên có thời gian mở rộng thêm cho học
sinh một số dạng bài tập mới có liên quan đến kiến thức đã học, tăng cường số
lượng bài tập lên để học sinh có thể rèn luyệân thêm kỹ năng và tự mình giải được
nhiều bài tập hơn. Từ đó, các em hứng thú học tập hơn, có ý thức và thái độ học
tập tốt hơn và ngày càng tự giác hơn. Và kết quả thực tế là điểm số các em đạt
được sau mỗi lần kiểm tra cũng tăng lên đáng kể và ít có học sinh nào bò điểm
kém.
3.9. Thường xuyên liên hệ với Giáo viên chủ nhiệm các lớp mình đang
phụ trách bộ môn Hóa học :
Trong năm học 2011-2012 này, tôi được phân công giảng dạy môn Hóa
học ở các lớp: 8A1, 8A2. Từ đầu năm học, tôi đã liên hệ với Giáo viên chủ nhiệm
các lớp này để tìm hiểu đặc điểm tình hình học sinh của lớp, nắm bắt được hoàn
cảnh gia đình của một số học sinh đặc biệt, đồng thời tìm hiểu khả năng học tập
và phong cách học tập của học sinh từng lớp, để từ đó có phương pháp dạy học cho
phù hợp với các em. Mục đích là để các em tiếp thu kiến thức tốt hơn và kết quả
đúng là như thế.
Thời gian sau, tôi vẫn tiếp tục liên hệ với Giáo viên chủ nhiệm các lớp đó
khi có học sinh vắng học 2 tiết Hóa học liên tục hoặc khi có học sinh không tập
trung học tập,….để tìm hiểu rõ nguyên nhân để có hướng giải quyết kòp thời.
Bên cạnh đó, sau mỗi tháng điểm, tôi đều báo cho Giáo viên chủ nhiệm
biết những học sinh nào có kết quả là yếu, kém của bộ môn Hóa học, đồng thời
thông báo lòch phụ đạo ngoài giờ , yêu cầu Giáo viên chủ nhiệm nhắc nhở các em
đi học phụ đạo đầy đủ và đều đặn hơn.
Mặt khác, tôi cũng tiếp thu những ý kiến đóng góp hoặc phản ánh của học
sinh thông qua các Giáo viên chủ nhiệm của lớp về phương pháp dạy học hoặc


SL
35
43

SL
16
13

SL
11
8

SL
2
0

%
33,3
67,2

%
45,7
20,3

%
17,9
12,5

%

thuộc bài cũ và chuẩn bò bài mới trước ở nhà, cho dù Giáo viên có làm thế nào thì
GV : Nguyễn Thò Hồng Duyên

9


Phương pháp nâng cao chất lượng giảng dạy, giảm tỉ lệ h ọc sinh yếu kém môn Hóa học

cũng ít thay đổi. Và chính những học sinh này là những em ít chú ý đến lời giảng
của Giáo viên nhất. Từ đó, dẫn đến việc các em chậm tiến bộ hơn những bạn khác
trong lớp. Nhưng nhìn một cách tổng quát là việc thực hiện các giải pháp là thực
sự có hiệu quả. Điều đó được minh chứng ở kết quả đạt được sau 5 tháng thực
hiện.
Do thời gian công tác chưa lâu, cộng với việc thiếu kinh nghiệm trong
việc thực hiện đề tài nghiên cứu, hạn chế về thời gian nên tôi chỉ đưa ra những
giải pháp chủ yếu mà tôi thấy được để có thể nâng cao chất lượng giảng dạy và
hạn chế tối đa tỉ lệ học sinh yếu kém môn Hóa học.
Trong quá trình thực hiện, mặc dù bản thân đã rất cố gắng và hiệu quả
thực tế là khá cao, song chắc chắn đề tài vẫn còn nhiều thiếu sót, hạn chế. Kính
mong quý đồng nghiệp, tổ chuyên môn và Hội đồng khoa học của trường quan tâm
và đóng góp ý kiến để việc thực hiện đề tài lần sau được hay hơn và hoàn thiện
hơn.
Xin chân thành cảm ơn !
2. Tài liệu tham khảo: Không có.
Người thực hiện

NGUYỄN THỊ HỒNG DUYÊN
IV. NHẬN XÉT CỦA TỔ CHUYÊN MÔN:
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------