Lời mở đầu
Trẻ em là thứ quý giá, đáng yêu nhất mà cuộc sống ban tặng cho các
ông bố, bà mẹ. Từ khi lọt lòng cho tới khi trưởng thành, trẻ em phải trải
qua nhiều giai đoạn phát triển. Mỗi giai đoạn phát triển của trẻ đều có
những biểu hiện tâm lý đặc trưng, liên quan mật thiết tới tâm lý, tính cách,
hành động khi các em lớn lên. Khi đó, các ông bố, bà mẹ là những người
gần con nhất, luôn bên con và là nguồn động viên lớn lao cổ vũ các con
trên bước đường phát triển.
Giai đoạn trẻ em từ 6 -11 tuổi là giai đoạn đặc biệt. Nhiều người cho
rằng, họ chỉ cần quan tâm đến khi con mình đến tuổi dậy thì. Thực chất,
đây là quan niệm sai lầm. Trẻ con cần phải được quan tâm càng sớm càng
tốt từ các bậc phụ huynh, chỉ khác là ở từng giai đoạn phát triển, cha mẹ sẽ
có những cách quan tâm khác nhau. Bước vào tuổi đi học, trẻ sẽ bắt đầu có
những nhận thức mới về thế giới, trẻ phải được tập làm quen với tính cách
chủ động và độc lập trong cuộc sống sinh hoạt ở trường, lớp. Cùng với đó,
lúc đi học, trẻ cũng có nhiều bạn bè hơn, được giao tieeos nhiều với thế
giới hơn thông qua các buổi ngoại khoá học tập trên trường, vì thế mà trong
tâm lý trẻ ở lứa tuổi này cũng có những thay đổi khác biệt.
Truyền hình đóng một vai trò quan trọng và rất lớn tới nhận thức của
các em, ngoài những kiến thức trong sách vở, từ bạn bè, gia đình, trường,
lớp thì truyền hình còn là kênh thông tin giải trí, khoa giáo giúp cho các em
có được những kiến thức cần thiết bước vào cuộc sống. Thông qua các
chương trình truyền hình, những người xây dựng luôn muốn gửi gắm
những thông điệp ý nghĩa, những bài học tích cực dành cho các bé, đem lại
cho mọi người những tiếng cười sảng khoai và những bài học nhân văn đầy
ý nghĩa.

1


Chương I: Tổng quan về các kênh truyền hình dành cho trẻ em

những người khác. Chương trình cần mô tả cách thức một đứa trẻ điều
1.5.

chỉnh tính cách của mình thông qua tình bạn, tình gia đình.
Các nhân vật đến từ khắp mọi nơi trên thế giới: sự tưởng tượng của trẻ có
thể đưa chúng đến bất kỳ nơi nào. Hãy giới thiệu những chương trình nói
về những truyền thống khác nhau trên thế giới để mở rộng tầm nhìn của
con bạn, giúp bé tham gia tìm hiểu về con người và nền văn hoá khác, cuộc
sống ở thành phố cũng như là nông thôn, điều này nhắc nhở cho trẻ rằng

1.6.

các gia đình đều phát triển mạnh trong những môi trường khác nhau.
Những bài học thúc đẩy và nuôi dưỡng tính cách ham học hỏi: Ngoài việc
tập trung vào các kỹ năng học tập dễ nhận biết như toán học và đọc sách,
một số chương trình còn giúp cho trẻ sẵn sàng cho việc đến trường học
bằng cách định hình thái độ của trẻ đối với việc học nói chung. Ví dụ
chương trình Sesame Street dùng thế giới tự nhiên để thúc đẩy và nuôi
dưỡng sự ham muốn hiểu biết về những địa điểm khắp mọi nơi trên thế
giới, tham gia vào việc giải quyết những vấn đề hàng ngày và làm gương

1.7.

cho việc đọc sách.
Sự hài hước
Bạn sẽ cảm thấy thích thú hơn với những chương trình vui nhộn. Và
trẻ em cũng vậy. Những chương trình mang tính hóm hỉnh và hài hước có

1.8.


Ở điểm này, các em cần có người yêu thương, chăm sóc, ân cần tận
tụy và tinh tế nhạy cảm, nắm bắt cho được mọi biểu hiện tích cực lẫn tiêu
cực nơi các em.
2. Các em tin tưởng người lớn tuyệt đối:
Các em đã dần dần không còn muốn loanh quanh luẩn quẩn ở xó nhà
góc bếp, nhưng bắt đầu thích làm quen nhiều bạn nhỏ và nhiều người lớn
khác. Vì vậy, nếu các em nhận ra nơi các người lớn như cô chú, thầy cô
giáo, anh chị... một sự bảo bọc chở che, nhất là sự quan tâm, cảm thông
thật sự, các em sẽ dần dần quấn quít, tin cậy đến mức tuyệt đối.
Do vậy, thông qua những hoạt động về giáo dục, làm việc, sinh hoạt
vui chơi, người lớn cần biết tạo ra cơ hội để gần gũi các em, xóa bỏ mọi
ngăn cách về tuổi tác và tâm lý, hòa mình trở nên đơn sơ như trẻ nhỏ, biết
4


cách gợi ý tổ chức cùng chơi, cùng làm với các em, từ đó mới có dịp để
giúp đỡ, dạy dỗ các em một cách đầy đủ và kịp thời..
Ở điểm này, người sống với các em phải là một quản trò đa năng, biết
biến báo, lôi cuốn, trang bị nhiều kỹ năng thành thạo, thu hút được đám
đông các em, đồng thời lại có vốn liếng kinh nghiệm về tâm lý để có thể
tiếp cận mà lắng nghe và đối thoại với từng em.
3. Các em ôm ấp nhiều giấc mơ:
Các em rất giàu trí tưởng tượng, nhiều khi quá tin vào những điều
huyền hoặc, những truyện cổ tích thần tiên, những truyện thần thoại dân
gian được kể trong các lớp học hoặc trước khi đi ngủ buổi tối. Từ đó các
em tự thêu dệt những mơ mộng rất dễ thương đến bất ngờ.
Khi các em được tiếp xúc thân tình với một người lớn nào đó có nhân
cách cao thượng, các em sẽ nhanh chóng hình thành các ước mơ sẽ có được
nhân cách ấy (ví dụ: "Lớn lên em sẽ làm cô giáo như cô..."; "Mai mốt con
sẽ đi tu

tò mò thắc mắc. Một khi nơi các em lý trí bắt đầu hoạt động âm thầm, các ý
tưởng như thế dần dần sáng tỏ ra, cho dù các em chưa thể lý luận suy diễn
theo dạng đặt vấn đề "vì vậy", "cho nên", "do đó" như người lớn... Nhưng
mặt khác, các em đã không còn thỏa mãn với dạng câu hỏi "tại sao?" mà đã
chuyển dần sang câu hỏi khó hơn nhiều: "làm thế nào ?" tức là có khuynh
hướng khách quan hơn, sâu xa hơn.
Ở điểm này, người sống với các em phải là một thầy giáo, một cô giáo
vừa có kiến thức quảng bác, lại vừa có tâm hồn sâu sắc để truyền đạt tri
thức, gợi mở sáng kiến và nhất là vun đắp cho các em những tâm tình nhân
ái vị tha, vui tươi và dễ thương, đúng với độ tuổi các em.
6. Các em có thể trung tín đến cùng:
Khi gặp một hoàn cảnh đặc biệt hoặc trong một trường hợp bất ngờ,
nếu các em được người lớn tin cậy trao phó một trách nhiệm quan trọng
nào đó, với lời giải thích kỹ lưỡng và căn dặn chi tiết, các em sẽ hết sức ý
thức về công việc, cảm thấy vinh dự và hãnh diện để cố gắng chu toàn hơn
cả mong đợi của người lớn.
Tại trường học, có nơi, nếu biết huấn luyện tinh thần và kỹ thuật tới
nơi tới chốn, người lớn có thể tin tưởng giao phó cho các em ở các lớp tiểu
học đảm nhận chuẩn bị âm thanh, xếp đội hình danh dự, kéo cờ, bắt nhịp và
đồng ca bài quốc ca v.v... mà không sợ gặp sự cố trục trặc, bởi các em ý
thức khá chững chạc về tính cách quan trọng và trang nghiêm của công
việc cùng với niềm hãnh diện được đại diện cho toàn trường.
Như vậy, ở điểm này, người sống với các em phải là một Người Lãnh
Đạo (leader) đúng nghĩa, biết cách huấn luyện, chỉ dẫn cho các em thành
thạo, tháo vát trong các việc nhỏ, vừa tầm hiểu, vừa sức làm của các em mà
7


lại có tầm quan trọng không thua gì việc của người lớn, sau đó, biết mạnh
dạn tin tưởng trao phó công việc đó để các em tự chơi, tự làm, tự giải quyết


Đối tượng hướng đến ở đây là trẻ nhỏ (6- 11 tuổi). Đây là giai đoạn chuyển
biến quan trọng của trẻ, trẻ có những thay đổi trong trạng thái, tâm lý, tính
cách. Nhiều người cho rằng không cần phải quan tâm đến giai đoạn này vì
giai đoạn dậy thì mới là giai đoạn quan trọng. Đây là quan niệm sai lầm, vì
giai đoạn trẻ sắp bước vào lớp một là giai đoạn bắt đầu hình thành ý thức,



tâm lý uốn nắn cho trẻ, tạo cho trẻ một tính cách ổn định trong tương lai.
ở Việt Nam, các kênh truyền hình dành cho trẻ em chưa nhiều, ngoài Đồ
Rê Mí của VTV3 và Con đã lớn khôn của đài HTV ra thì cho đến nay, chưa
có nhiều chương trình nào thật sự thu hút khán giả. Xây dựng các chương
trình truyền hình dành cho trẻ em cũng quan trọng không nhỏ, vì nó tác



động rất lớn tới nhận thức và sự hình thành tâm lý của các em.
Ngoài đối tượng là trẻ em (6 -11 tuổi), còn phải chú ý đến các bậc phụ
huynh là cha mẹ của các em. Đây cũng là những đối tượng quan trọng góp
phần định hướng tâm lý cho các em nhỏ, quyết định xem có nên hay không
cho con xem các chương trình này. Chính vì thế, việc lập các chương trình
này không những phải phù hợp với đối tượng trẻ nhỏ mà còn phải tạo được
sự gắn kết, tình cảm giữa cha mẹ và con cái trong mỗi số phát sóng.

9


Chương II. Lập hệ các chương trình truyền hình dành cho đối
tượng trẻ em (từ 6 – 11 tuổi)

Em nghe chuyện kể
Khoảnh khắc trẻ thơ

Thời gian phát sóng
20 phút
20phút
20phút
30 phút
35 phút
10 phút
30 phút
15 phút
15 phút
30 – 35 phút
45 phút
15 phút
10 phút

Ngày mai con vào lớp Một (20 phút)
Nội dung chương trình:
Lớp Một được xem là bước ngoặt trong cuộc đời của trẻ. Nếu như ở mẫu
giáo, hoạt động chủ đạo là vui chơi, thì khi lên tiểu học, việc học là hoạt

-

động chủ yếu.
Để chuẩn bị cho con bước vào các lớp học đầu cấp, nhiều cha mẹ chỉ chú
trọng đến việc tìm trường chuyên lớp chọn, hoặc cho trẻ luyện chữ, làm
toán trước… Tuy nhiên, việc chuẩn bị tâm thế để trẻ có sự chuyển tiếp


bằng nhiều cách khác nhau: tặng sách cho con, gửi thiệp có những lời nói
hay dành cho con, mua cho con một món quà mà con thích, tự tay đan cho

3.

-

con một chiếc áo..v...v....
Thời lượng: 20 phút
Mẹ ơi con vào bếp
Nội dung chương trình:
Đúng như tên gọi của nó, chương trình Mẹ ơi con vào bếp là một trò chơi
thú vị được tái hiện trên sân khấu của chương trình, các bé sẽ tham gia vào
việc nấu nướng và hoàn thiện nên những món ăn ngon cho gia đình mình.
Trò chơi sẽ trải qua 3 phần thi, mỗi phần các thí sinh nhí sẽ phải trải qua
một thử thách nhỏ để đi đến công đoạn cuối cùng là nấu nên một món ăn
ngon cho cả gia đình. Kết thúc cuộc thi, người thắng cuộc sẽ được trao giải


4.


và dành một khóa học nấu ăn cho trẻ em.
Thời lượng chương trình: 20 phút.
Chúng mình đã làm nó như thế nào?(30 phút)
Chương trình là một tập hợp của những câu chuyện nhỏ của các em xung
quanh những việc các em đã làm được. Bất kể đó là công việc khó hay dễ,




và những trò chơi mang tính hỗ trợ sâu sắc như (con trai giúp con gái làm



việc nhà, con trai dạy con gái đá bóng, con gái học lái xe, tập võ..v...v..)
Chương trình được xây dựng dưới dạng một trò chơi truyền hình, trong đó

6.


sẽ có ba đội chơi với 2 người/nhóm đấu trí với nhau.
Thế giới của con trẻ (10 phút)
Chương trình được xây dựng theo kiểu một phóng sự ngắn dài 10 phút,
trong đó nhân vật chính sẽ là những là những cô, cậu bé đang học tiểu học
giới thiệu về cuộc sống của mình, những trải nghiệm thú vị, những pha tình
huống hài hước, những thắc mắc khó nói mà các con gặp phải trong cuộc

7.


sống sẽ được ghi lại trên truyền hình.
Ước mơ của con (30 phút)
Trẻ em luôn có nhiều mơ ước, và các bé luôn tưởng tượng mình sẽ làm gì
khi lớn lên. Nếu cho các bé cơ hội thử nghiệm nghề nghiệp đó ngay từ bây
giờ, các bé sẽ thực hiện như thế nào? Ước mơ của bé là một chương trình
truyền hình đặc sắc giúp bé "khám phá" và trải nghiệm những nghề nghiệp
trong tương lai, giúp trẻ em có kiến thức cơ bản về các nghề trong xã hội


8.




nhằm giúp cho trẻ dễ dàng hiểu được hơn.
Thời lượng: 15 phút – phát hàng ngày

9.


Cổ tích giữa đời thường
Chương trình nhân văn mang tính khoa giáo sẽ là câu chuyện có thật kể về
những mảnh đời bất hạnh, những số phận kém may mắn nhưng có tinh
thần, nghị lực vươn lên trong cuộc sống. Thông qua đó khơi gợi tình

13


thương, lòng trắc ẩn của các em, giáo dục con trẻ tính nhân văn, lòng


thương người ngay từ khi còn rất nhỏ.
Qua mỗi tập phát sóng, chương trình sẽ kêu gọi sự ủng hộ, giúp đỡ và động
viên về mặt tinh thần của các em nhỏ trên khắp địa bàn của cả nước.Khác
với việc ủng hộ tiền, các em sẽ ủng hộ những đồ vật của chính mình (bút
chì, thước kẻ, sách giáo khoa, quần áo....v...v...) thậm chí là có thể viết thư
tới chương trình nhằm gửi tới những người không may có hoàn cảnh kém
may mắn. Qua mỗi đợt phát sóng (3 tháng/ lần), chương trình sẽ tổ chức
cho các bạn nhỏ trực tiếp được đến và thăm các bạn nhỏ có hoàn cảnh khó
khăn, giáo dục cho các em tình thương là truyền thống “lá lành đùm lá


sống hàng ngày, qua đó gửi gắm ý nghĩa nhân sinh tích cực và nhân văn
cao cả.
 Thời lượng: 15 phút
13. Khoảnh khắc trẻ thơ
 Là cuộc thi ảnh dành cho các bé có độ tuổi từ 6 – 11 tuổi do chính các ông
bố, bà mẹ ghi lại những khoảnh khắc đời thường của con mình một cách tự


nhiên và chân thực nhất.
Thời lượng: 10 phút
Kết luận
Xây dựng một chương trình truyền hình dành cho thiếu nhi là chuyện
không đơn giản. Ở Việt Nam, xây dựng một chương trình truyền hình cho
trẻ em còn gặp nhiều khó khăn, chưa thực sự sáng tạo và thu hút được đông
đảo trẻ em cùng các bậc phụ huynh yêu mến. Các chương trình có rất ít tần
suất người xem, so với các chương trình giải trí, khoa giáo khác thì có phần
khiêm tốn.
Việc thiếu chương trình truyền hình cho thiếu nhi, phát sóng không
phù hợp thời gian sinh hoạt cũng như nội dung khô cứng, nhàm chán đang
tiếp tục là nguyên nhân thu hẹp sân chơi này của trẻ.
Theo một kết quả khảo sát, trong 6 tháng đầu năm 2010, tại khu vực
TP.HCM và các tỉnh, thành lân cận, chỉ khoảng 30-45% các em có xem các
chương trình truyền hình thiếu nhi do VN sản xuất, trong đó tỉ lệ các em
xem thường xuyên chiếm khoảng 25-30%. Có một lý do, các chương trình
phát sóng chủ yếu vào các múi giờ như 6 giờ 30, 7 giờ 30, 14 giờ 30, 16
giờ 30, 17 giờ… không phù hợp với việc xem truyền hình của trẻ em.
Rõ ràng, để làm một chương trình truyền hình hay cho trẻ em không
phải là việc nằm ngoài tầm tay của các nhà đài. Chỉ cần xây dựng một đội
ngũ làm nghề chuyên nghiệp, biết nắm bắt sở thích, sở ghét cũng như tâm
tư, nguyện vọng của trẻ thì hoàn toàn có thể cho ra đời những chương trình