Sáng kiến kinh nghiệm: “ Tích hợp giáo dục TKNL và BVMT trong môn vật lí THCS”

Phần I: ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lí do chọn đề tài:
Việt Nam là một đất nước chịu ảnh hưởng trực tiếp của nhiều loại thiên tai
nguy hiểm, được xếp vào năm quốc gia chịu ảnh hưởng nghiêm trọng nhất của
vấn đề biến đổi khí hậu. Theo ước tính của những nhà khí tượng thủy văn hàng
năm trên biển đông có 9 đến 10 cơn bão hoạt động và 3 đến 4 cơn bão ảnh
hưởng trực tiếp tới Việt Nam, hiện tượng sa mạc hóa ở ven biển miền Trung
đang diễn ra ngày càng nhanh chóng ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống và sản
xuất của người dân. Nghiêm trọng nhất chính là khu vưc Đồng bằng sông Cửu
Long của nước ta sẽ có thể chìm ngập dưới mực nước biển trong thời gian sắp
tới. Tất cả những tác động xấu trên điều là do sự ảnh hưởng trực tiếp của ô
nhiễm môi trường.
Năng lượng có vai trò sống còn đối với cuộc sống con người, nó quyết
định sự tồn tại, phát triển và chất lượng cuộc sống con người. Ngày nay, có thể
thấy rõ các vấn đề khủng hoảng NL thường có tác động rất lớn tới kinh tế và xã
hội của các nước trên thế giới. Do vậy, nhiều nước đã đưa vấn đề năng lượng
thành quốc sách, đặt thành vấn đề “an ninh Năng lượng” đối với sự phát triển
quốc gia.
Việc gia tăng khai thác và sử dụng các nguồn tài nguyên năng lượng như
hiện nay trên thế giới cũng như Việt Nam đã dẫn đến nguồn tài nguyên năng
lượng không tái sinh như than, dầu lửa, khí đốt đang bị cạn kiệt. Dân số toàn cầu
hiện nay đã hơn 6 tỉ người. Muốn duy trì sự phát triển của xã hội cần khai thác
được các nguồn tài nguyên lớn trong đó có tài nguyên năng lượng.
Việc khai thác và sử dụng các nguồn nguyên liệu hóa thạch có quy mô
càng lớn thì càng ảnh hưởng đến môi trường sinh thái và làm gia tăng hiệu ứng
nhà kính là một trong những nguyên nhân chủ yếu tác động đến môi trường của
chúng ta.
Người thực hiện: Hồ Thị Vân


“Trường học thân thiện, học sinh tích cực” xác định nhiệm vụ trọng tâm của
ngành và theo tinh thần nghị quyết 29-NQ/TW ngày 04/11/2013 của Ban chấp
hành Trung ương.
Với lương tâm nghề nghiệp, với lòng quyết tâm góp một phần nhỏ vào
cải thiện môi trường sống, nâng cao chất lượng giáo dục miền núi. Mặt khác, là
Người thực hiện: Hồ Thị Vân

2

Đơn vị: Trường PTDTBT-THCS Trà Nham


Sáng kiến kinh nghiệm: “ Tích hợp giáo dục TKNL và BVMT trong môn vật lí THCS”

giáo viên được đào tạo chuyên ngành Vật lí được phân công giảng dạy bộ môn
vật lí 8 năm học 2015-2016 đã thôi thúc tôi đến với việc nghiên cứu và viết sáng
kiến kinh nghiệm: “Tích hợp tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường trong
môn Vật lí trung học cơ sở”.
2. Giới hạn nghiên cứu của đề tài:
- Do điều kiện công tác nên đề tài này chỉ áp dụng giới hạn trong phạm vi
trường PTDTBT-THCS Trà Nham; với đối tượng là học sinh THCS của trường
mà trực tiếp tác động là học sinh khối 8 trường PTDTBT THCS Trà Nham.
- Đề tài này chỉ tập trung nghiên cứu thực tiễn giảng dạy môn Vật lí THCS
và đề xuất một số giải pháp tích hợp giáo dục tiết kiệm năng lượng bảo vệ môi
trường trong giảng dạy môn Vật lí THCS đạt hiệu quả cao.
3. Cơ sở lí luận
Theo Nghị định số 102/2003/NĐ-CP của chính phủ về sử dụng năng
lượng tiết kiệm và hiệu quả: “sử dụng NLTK&HQ là sử dụng năng lượng một
cách hợp lý, nhằm giảm mức tiêu thụ năng lượng, giảm chi phí năng lượng cho
hoạt động của các phương tiện, thiết bị sử dụng năng lượng mà vẫn đảm bảo nhu

Trước yêu cầu đổi mới giáo dục hiệu quả của ngành, sự chỉ đạo ngay từ
đầu năm học 2015-2016 của PGD&ĐT Tây Trà về dạy học theo hướng tích hợp
nhằm giáo dục học sinh một cách toàn diện. Việc xây dựng chủ đề tích hợp giáo
dục tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường ở môn Vật lí THCS là vấn đề
hợp lí và cần thiết.
a. Các định nghĩa:
Năng lượng: Theo Từ điển bách khoa Việt Nam: Năng lượng là độ đo
định lượng chung cho mọi dạng vận động khác nhau của vật chất. Theo Từ điển
tiếng Việt và Từ điển vật lý phổ thông: Năng lượng là đại lượng vật lý đặc trưng
cho khả năng sinh công của một vật. Theo Nghị định số 102/2003/NĐ-CP của
chính phủ về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả thì năng lượng được hiểu
là dạng vật chất có khả năng sinh công
Môi trường: Môi trường bao gồm các yếu tố tự nhiên và vật chất nhân tạo
bao quanh con người, có ảnh hưởng đến đời sống, sản xuất, sự tồn tại, phát triển
của con người và sinh vật. (Điều 3, luật bảo vệ môi trường 2005)
Sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả: Ta có thể hiểu sử dụng năng
lượng tiết kiệm và hiệu quả nghĩa là giảm bớt số năng lượng sử dụng bằng cách
loại bỏ việc tiêu thụ năng lượng lãng phí không cần thiết và không đúng cách.
Người thực hiện: Hồ Thị Vân

4

Đơn vị: Trường PTDTBT-THCS Trà Nham


Sáng kiến kinh nghiệm: “ Tích hợp giáo dục TKNL và BVMT trong môn vật lí THCS”

Điều đó còn có nghĩa là sử dụng năng lượng phù hợp với mục đích sử dụng,
không lãng phí, sử dụng những thiết bị ít tiêu hao năng lượng; sử dụng năng
lượng hiệu quả có nghĩa là giảm mức tiêu thụ năng lượng cho cùng một nhu cầu,


Sáng kiến kinh nghiệm: “ Tích hợp giáo dục TKNL và BVMT trong môn vật lí THCS”

môi trường, xây dựng quan niệm đúng về ý thức trách nhiệm, về giá trị nhân
cách.
- Có tri thức, kĩ năng, phương pháp hành động để nâng cao năng lực lựa
chọn phong cách sống, thích hợp với việc sử dụng hợp lí và khôn ngoan các
nguồn tài nguyên thiên nhiên; có thể tham gia có hiệu quả vào việc phòng ngừa
và giải quyết các vấn đề môi trường cụ thể nơi sinh sống và làm việc.
4. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu.
4.1. Đối tượng nghiên cứu: Tích hợp giáo dục tiết kiệm năng lượng và
bảo vệ môi trường trong môn Vật lí THCS.
4.2. Phương pháp nghiên cứu:
4.2.1. Phương pháp nghiên cứu lí luận:
Trong nghiên cứu lí luận ta dựa vào những lí thuyết đã được khẳng định,
những thành tựu của nhân loại trên nhiều lĩnh vực khác nhau, những văn kiện chỉ
đạo của Đảng và nhà nước liên quan đến vấn đề cần nghiên cứu để xem xét vấn
đề và tìm ra những giải pháp hợp lí, có sức thuyết phục, xây dựng một lí thuyết
mới, bổ sung hoàn chỉnh cụ thể hoá lí thuyết cũ.
4.2.2. Phương pháp quan sát và đàm thoại: Việc dự giờ, quan sát quá
trình và thái độ học tập rèn luyyện của học sinh củng như các biện pháp sư phạm
của giáo viên trong các tiết học. Trực tiếp phỏng vấn, trò chuyện, tham gia hoạt
động cùng các em để có thể tìm thấy những biểu hiện có liên quan đến hứng thú
tham gia các hoạt động giáo dục của học sinh.
4.2.3. Phương pháp kiểm chứng, đánh giá tổng kết thực hiện: Trên cơ
sở kiểm chứng, đánh giá các thông tin thu lượm được sẽ hình dung được thực
trạng, đặc điểm hoạt động của học sinh một cách tương đối chính xác. Từ đó có
phương hướng điều chỉnh kế hoạch sao cho phù hợp với tình hình của tập thể
học sinh.


quan tâm, thậm chí thờ ơ đối với việc bảo vệ môi trường. Vì vậy, trong quá trình
dạy học giáo viên cần giáo dục học sinh hiểu rõ sự cần thiết phải tiết kiệm nguồn
năng lượng sẵn có trong tự nhiên và biết cách bảo vệ môi trường, trước hết là
môi trường sống xung quanh các em.
Các nguồn tài nguyên năng lượng đang bị khai thác với một tốc độ lớn để
đáp ứng nhu cầu tăng trưởng kinh tế, đang dần bị cạn kiệt. Những vấn đề môi
trường gây ra do hoạt động của con người, trong đó việc khai thác, sử dụng các
nguồn năng lượng, đặc biệt là năng lượng hóa thạch đóng góp phần chủ yếu.
Sử dụng năng lượng tiết kiệm hiệu quả cùng với việc bảo vệ môi trường
đóng góp vào thực hiện các nguyên tắc phát triển bền vững của trái đất cũng như
của mỗi quốc gia.
Trong quá trình dạy học Vật lí, tôi chắc rằng các giáo viên đã đề cập đến
các biện pháp giáo dục về tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường. Tuy nhiên
việc làm này còn chưa thường xuyên, đôi khi còn mang tính sách vở, thiếu sự
gần gũi với đời sống thực tế học sinh. Trong khi đó, Vật lí là môn khoa học
mang tính thực tiễn cao, chúng ta hoàn toàn có thể vừa đưa ra các biện pháp sử
dụng năng lượng tiết kiệm và biện pháp giáo dục bảo vệ môi trường liên quan
đến từng nội dung trong các bài học cụ thể lại vừa gần gũi với sự hiểu biết của
học sinh. Chính điều này sẽ có tác dụng kích thích óc tò mò, sáng tạo, hứng thú
học tập, mở rộng sự hiểu biết của học sinh, đặc biệt là hướng sự quan tâm của
các em tới năng lượng và môi trường để từ đó biết cách sử dụng năng lượng và
bảo vệ môi trường.

Người thực hiện: Hồ Thị Vân

8

Đơn vị: Trường PTDTBT-THCS Trà Nham




9

Đơn vị: Trường PTDTBT-THCS Trà Nham


Sáng kiến kinh nghiệm: “ Tích hợp giáo dục TKNL và BVMT trong môn vật lí THCS”

Tổng
Lớp

8A
8B
Tổn
g

số

Trả lời đúng

học
sinh
27
28
55

Kết quả
Có trả lời nhưng

Không có câu trả

16

63
57

9

16,4

13

23,6

33

60

Qua kết quả kiểm tra có thể thấy tỉ lệ học sinh hiểu biết về môi trường và
nguồn năng lượng (sự cần thiết phải bảo vệ môi trường và biết cách sử dụng tiết
kiệm nguồn năng lượng) còn rất hạn chế, có hơn 60% số học sinh không quan
tâm hoặc không hiểu biết về kiến thức năng lượng và môi trường liên quan trong
môn Vật lí.
Trước thực trạng trên, trong năm học 2015 – 2016 tôi đã viết sáng kiến kinh
nghiệm Tích hợp giáo dục tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường trong
môn Vật lí THCS nhằm:
- Xây dựng nội dung, chương trình tích hợp giáo dục tiết kiệm năng lượng
và bảo vệ môi trường trong dạy học môn Vật lí THCS.
- Đề xuất một số phương pháp dạy học tích hợp giáo dục tiết kiệm năng
lượng và bảo vệ môi trường trong môn Vật lí THCS đạt hiệu quả cao.
2. Một số giải pháp tích hợp giáo dục tiết kiệm năng lượng bảo vệ môi


số sử dụng nhiều ở đóng ngắt mạch điện khi nhiệt độ thay

ứng dụng các thiết bị tự đổi. Có tác dụng tiết kiệm được một
của sự nở động đóng – ngắt phần năng lượng điện.
vì nhiệt

mạch

điện

khi BVMT:

nhiệt độ thay đổi.

+ Trong xây dựng (đường ray xe lửa,

- Sự dãn nở vì nhà cửa, cầu,...) cần tạo ra khoảng cách
nhiệt khi bị ngăn nhất định giữa các phần để các phần đó
cản có thể gây ra dãn nở.
lực rất lớn.

+ Cần có biện pháp bảo vệ cơ thể, giữ
ấm vào mùa đông và làm mát về mùa hè
để tránh bị sốc nhiệt, tránh ăn uống thức

Bài 22:

Có nhiều loại


nóng

chảy và

đông đặc ở một hai cực tan ra làm mực nước biển dâng

Người thực hiện: Hồ Thị Vân

chảy

hay + Do sự nóng lên của trái đất mà băng ở

11 Đơn vị: Trường PTDTBT-THCS Trà Nham


Sáng kiến kinh nghiệm: “ Tích hợp giáo dục TKNL và BVMT trong môn vật lí THCS”

đông đặc

nhiệt độ xác định. cao (tốc độ dâng mực nước biển trung
Nhiệt

độ

nóng bình hiện nay là 5cm/10 năm). Mực nước

chảy của các chất biển dâng cao có nguy cơ nhấn chìm
6

khác nhau thì khác nhiều khu vực đồng bằng ven biển trong

mặt Việt Nam là quốc gia có khí hậu nhiệt

thoáng của chất đới ẩm, gió mùa. Độ ẩm không khí
lỏng
6

thường dao động trong khoảng từ 70%
đến 90%. Không khí có độ ẩm cao (xấp
xỉ 100%) ảnh hưởng đến sản xuất, làm
kim loại chóng bị ăn mòn, đồng thời
cũng làm cho dịch bệnh dễ phát sinh.
Nhưng nếu độ ẩm không khí quá thấp
(dưới 60%) cũng ảnh hưởng đến sức
khỏe con người và gia súc, làm nước bay
hơi nhanh gây ra khô hạn, ảnh hưởng

Bài

đến sản xuất nông nghiệp.
1: - Ta nhìn thấy một BVMT

Người thực hiện: Hồ Thị Vân

12 Đơn vị: Trường PTDTBT-THCS Trà Nham


Sáng kiến kinh nghiệm: “ Tích hợp giáo dục TKNL và BVMT trong môn vật lí THCS”

vật khi có ánh Ta nhìn thấy một vật khi có ánh sáng
sáng truyền từ vật truyền từ vật đó vào mắt ta. Ở các thành

của gương cầu lồi
lớn hơn vùng nhìn
thấy của gương
phẳng có cùng
kích thước.

cầu lồi

BVMT
- Vùng nhìn thấy của gương cầu lồi lớn
hơn vùng nhìn thấy của gương phẳng có
cùng - Tại vùng núi cao, đường hẹp và
uốn lượn, tại các khúc quanh người ta
thường đặt các gương cầu lồi nhằm làm
cho lái xe dễ dàng quan sát đường và các
phương tiện khác cũng như người và các
súc vật đi qua. Việc làm này đã làm giảm
thiểu số vụ tai nạn giao thông, bảo vệ
tính mạng con người và các sinh vật

Các vật phát ra âm Các vật phát ra âm đều dao động.
đều

dao

động Để bảo vệ giọng nói của người, ta cần

Bài 10:

luyện tập thường xuyên, tránh nói quá to,

13 Đơn vị: Trường PTDTBT-THCS Trà Nham


Sáng kiến kinh nghiệm: “ Tích hợp giáo dục TKNL và BVMT trong môn vật lí THCS”

hoạt

động

bình ồn quá lớn làm suy giảm thị lực.

thường của con

+ Về tâm lý, nó gây khó chịu, lo lắng

Để chống ô nhiễm bực bội, dễ cáu gắt, sợ hãi, ám ảnh, mất
tiếng ồn cần làm tập trung, dễ nhầm lẫn, thiếu chính xác
giảm độ to của Phòng tránh ô nhiễm tiếng ồn:+ Trồng
tiếng ồn phát ra, cây: Trồng cây xung quanh trường học,
ngăn chặn đường bệnh viện, nơi làm việc, trên đường phố
truyền
cho

âm,
âm

làm và đường cao tốc là cách hiệu quả để

truyền giảm thiểu tiếng ồn.+ Lắp đặt thiết bị



ô

nhiễm

tiếng

ồn

22: - So sánh đặc TKNL

Tác dụng điểm của đèn sợi Sau khi học sinh nắm được nguyên lí
nhiệt
tác

7

và đốt và đèn huỳnh hoạt động của bóng đèn sợi đốt, đèn
dụng quang.

LED, đèn huỳnh quang học sinh nhận

phát sáng

thấy: Để bóng đèn sợi đột phát sáng

của dòng

được thì phải mất một phần năng lượng


có thể làm chảy hoặc làm cháy vỏ bọc
cách điện gây tiêu hao năng lượng điện
và các bộ phận khác tiếp xúc với nó. Từ

Người thực hiện: Hồ Thị Vân

15 Đơn vị: Trường PTDTBT-THCS Trà Nham


Sáng kiến kinh nghiệm: “ Tích hợp giáo dục TKNL và BVMT trong môn vật lí THCS”

đó gây hỏa hoạn.
Để bảo vệ mạch điện khi dòng điện có
cường độ tăng quá mức đặc biệt khi đoản
mạch nhằm tránh hỏa hoạn và lãng phí
điện năng trong thực tế người ta dùng
8

Bài
Lực
sát

cầu chì hoặc áp tô mát
6: - Lực ma sát trượt TKNL:
ma sinh ra khi một vật Việc thay những chuyển động trượt bằng
trượt trên bề mặt những chuyển động lăn nhằm làm tăng
của vật khác.

hiệu suất của quá trình chuyển hoá các



Các cơ quan chức năng cần tăng cường
kiểm tra các phương tiện tham gia giao
thông đảm bảo các tiêu chuẩn về khí thải
và an toàn đối với môi trường.
+ Nếu đường nhiều bùn đất, xe đi trên
đường có thể bị trượt dễ gây ra tai nạn,
đặc biệt khi trời mưa và lốp xe bị mòn.
Biện pháp: Cần thường xuyên kiểm tra
chất lượng xe đặc biệt là lốp xe.
Tham gia vệ sinh và giữ vệ sinh mặt
8

đường sạch sẽ.
Bài 7: Áp - Áp lực gây ra áp BVMT
suất

suất trên bề mặt bị - Áp suất do các vụ nổ gây ra có thể làm
ép.

nứt, đổ vỡ các công trình xây dựng và
ảnh hưởng đến môi trường sinh thái và
sức khỏe con người. Việc sử dụng chất
nổ trong khai thác đá sẽ tạo ra các chất
khí thải độc hại ảnh hưởng đến môi
trường, ngoài ra còn gây ra các vụ sập,
sạt lở đá ảnh hưởng đến tính mạng công
nhân.
- Biện pháp an toàn: Công nhân khai
thác đá chỉ tham gia lao động khi được

trong đó. Dưới tác dụng của áp suất này,
hầu hết các sinh vật bị chết. Việc đánh
bắt cá bằng chất nổ gây ra tác dụng hủy
diệt sinh vật, ô nhiễm môi trường sinh
thái.
- Biện pháp:
+ Bản thân và gia đình không tham gia
đánh bắt cá bằng thuốc nổ.
+ Tuyên truyền người dân không sử
dụng chất nổ để đánh bắt cá.
+ Khi phát hiện có người sử dụng chất
nổ để đánh bắt cá, kịp thời báo với

8

người lớn.
Bài 9: Áp - Trái Đất và mọi BVMT
suất
quyển

khí vật trên Trái Đất - Khi lên cao áp suất khí quyển giảm. Ở
đều chịu tác dụng áp suất thấp, lượng oxi trong máu giảm,
của áp suất khí ảnh hưởng đến sự sống của con người và
quyển theo mọi động vật. Khi xuống các hầm sâu, áp
phương.

suất khí quyển tăng, áp suất tăng gây ra
các áp lực chèn ép lên các phế nang của
phổi và màng nhĩ, ảnh hưởng đến sức
khỏe con người.

chết.
Biện pháp:
+ Đối với doanh nghiệp vận chuyển: có
biện pháp an toàn trong vận chuyển dầu
lửa (kiểm tra các tiêu chuẩn kĩ thuật,
đảm bảo các quy tắc an toàn trong suốt
quá trình lưu thông .
+ Đối với các cơ quan chức năng: Chỉ
cấp phép hoạt động cho các doanh
nghiệp vận chuyển đáp ứng được các
yêu cầu về kĩ thuật, đồng thời có biện
pháp ứng cứu kịp thời khi có sự cố tràn
dầu.

Người thực hiện: Hồ Thị Vân

19 Đơn vị: Trường PTDTBT-THCS Trà Nham


Sáng kiến kinh nghiệm: “ Tích hợp giáo dục TKNL và BVMT trong môn vật lí THCS”

- Hàng ngày, sinh hoạt của con người và
các hoạt động sản xuất thải ra môi
trường lượng khí thải rất lớn (các khí thải
NO, NO2, CO2, SO, SO2, H2S…) đều
nặng hơn không khí vì vậy chúng có xu
hướng chuyển xuống lớp không khí sát
mặt đất. Các chất khí này ảnh hưởng
trầm trọng đến môi trường và sức khỏe
con người. Đây cũng là nguyên nhân

Tại các đô thị lớn, mật độ giao thông

Người thực hiện: Hồ Thị Vân

20 Đơn vị: Trường PTDTBT-THCS Trà Nham


Sáng kiến kinh nghiệm: “ Tích hợp giáo dục TKNL và BVMT trong môn vật lí THCS”

đông nên thường xảy ra tắc đường. Khi
tắc đường các phương tiện tham gia vẫn
nổ máy tiêu tốn năng lượng vô ích đồng
thời xả ra môi trường nhiều chất khí độc
hại.
- Giải pháp: + Khi không tham gia giao
thông thì nên tắt động cơ của các
phương tiện.
+ Người dân hạn chế tham gia giao
thông vào các giờ cao điểm.
+ Cơ quan có thẩm quyền: Cải thiện
chất lượng đường giao thông và thực
hiện các giải pháp đồng bộ nhằm giảm
ách tắc giao thông. Công an giao thông
cần thiết có mặt vào các giờ cao điểm để
hướng dẫn người dân tham gia giao
thông đảm bảo an toàn và giảm thiểu
8

tắc đường.
Bài 16. Cơ - Khi một vật có BVMT

Vận động người lớn không tham gia
giao thông khi đã uống rượu, bia.
8

Bài

20: Mặc dù không khí BVMT

Nguyên

nhẹ hơn nước biển Nếu thiếu không khí, các loài sinh vật

tử, phân tử nhưng nhờ hiện trong lòng đại dương không thể sống
chuyển

tượng khuếch tán được.

động hay mà ở trong nước Ảnh hưởng của đào đãi vàng ở một số
đứng yên? biển vẫn có không địa phương huyện Tây Trà làm nước
khí.

sông đục và bị nhiễm dầu làm cho không
khí không thể khuếch tán vào nước làm
chết rất nhiều sinh vật (cá, tôm ...) sống
trong lòng suối. Lợi nhuận từ việc khai
thác
khoáng sản trên các sông ở huyện Tây
Trà rất nhỏ, trong khi đó hậu quả để lại
về môi trường, sạt lở lòng sông, tệ nạn
xã hội..., là vấn đề nhức nhối gây bất


dòng kín không có đối lưu không khí sẽ cảm

chất lỏng và chất thấy rất oi bức, khó chịu và có hại cho
khí, đó là hình sức khỏe.
thức truyền nhiệt - Biện pháp:
chủ yếu của chất + Tại nhà ở, nhà máy, nơi làm việc cần
lỏng và chất khí.

có biện pháp để không khí lưu thông dễ
dàng (bằng các ống khói, cửa thông
gió...).
+ Khi xây dựng nhà ở cần chú ý đến mật
độ nhà và hành lang giữa các phòng,
các dãy nhà đảm bảo không khí được

Bài
9

lưu thông.
13: - Công thức tính TKNL

Điện

công

năng.

điện.



tiết

kiệm năng.

Người thực hiện: Hồ Thị Vân

kiệm

Thông qua một số bài tập tính toán họ

điên sinh rút ra: Để tiết kiệm điện chúng ta
cần phải làm gì?
23 Đơn vị: Trường PTDTBT-THCS Trà Nham


Sáng kiến kinh nghiệm: “ Tích hợp giáo dục TKNL và BVMT trong môn vật lí THCS”

điện năng
Bài
26: - Cách làm giảm TKNL
9

truyền tải hao

phí

điện năng đường
đi xa


năng lượng điện

9

Bài

61+ - Sự chuyển hóa TKNL

62

Sản các

dạng

năng Chúng ta đã chuyển hóa các dạng năng

xuất điện lượng

lượng ( thủy năng; gió…) thành năng

năng.

lượng điện . Nhưng tất cả các dạng năng

Điện gió-

lượng đó không phải là vô tận, chúng ta

điện


lượng và bảo vệ môi trường trong môn Vật lí lớp THCS đạt hiệu quả cao.
2.2.1. Phương pháp 1: Thông qua từng tiết học của môn Vật Lí THCS.
Khi dạy học tích hợp giáo dục môi trường theo phương pháp này cần đảm
bảo các nguyên tắc sau:
- Không làm mất tính đặc trưng của môn học. Không biến bài học Vật lí
thành bài học giáo dục năng lượng hoặc giáo dục môi trường.
- Khai thác nội dung có chọn lọc, tập trung, không tràn lan, tùy tiện.
- Phát huy cao độ hoạt động tích cực nhận thức của học sinh và các kinh
nghiệm thực tế của học sinh, tận dụng cơ hội cho học sinh tiếp xúc trực tiếp với
môi trường
- Nội dung tích hợp cần gần gủi, thiết thực, gắn liền với hoạt động thực
tiễn của địa phương, đất nước.
Một số các bài soạn minh họa giáo án Vật lí THCS có tích hợp giáo dục
tiết kiệm năng lượng và môi trường: (Nội dung giáo án có phụ lục 1 kèm theo)
2.2.2. Phương pháp 2: Tích hợp giáo dục tiết kiệm năng lượng và bảo vệ
môi trường thông qua một hoạt động ngoại khóa (Có thể chỉ ngoại khóa về môn
Vật lí, cũng có thể ngoại khóa về nhiều môn học trong đó có môn Vật lí). (Nội
dung kế hoạch có Phụ lục 2 kèm theo)
3. Kết quả nghiên cứu
Do đã ấp ủ ý định tìm những giải pháp để việc dạy học tích hợp giáo dục
tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường trong môn Vật lí đạt hiệu quả cao từ
những năm học trước nên tôi đã tiến hành nghiên cứu tìm hiểu những địa chỉ tích
hợp hợp lí khoa học và đã áp dụng cụ thể với học sinh khối 8 do tôi trực tiếp
giảng dạy bộ môn vật lí năm học 2015-2016.
Qua một quá trình vừa nghiên cứu lí luận vừa đề xuất giải pháp vừa áp
dụng vào thực tế giảng dạy bước đầu đã thu được nhiều kết quả khả quan. Để
Người thực hiện: Hồ Thị Vân

25 Đơn vị: Trường PTDTBT-THCS Trà Nham