BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
ĐẠI HỌC HUẾ
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM
NGUYỄN ĐỨC THẨM
QUẢN LÝ CÔNG TÁC GIÁO DỤC HƢỚNG
NGHIỆP Ở CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC
PHỔ THÔNG HUYỆN CẨM MỸ,
TỈNH ĐỒNG NAI
Demo Version - Select.Pdf SDK
Chuyên ngành: QUẢN LÝ GIÁO DỤC
Mã số: 60140114
LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC
PGS.TS. PHÙNG ĐÌNH MẪN
Huế, năm 2015
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan luận văn thạc sĩ Quản lý giáo dục “Quản lý công tác
Giáo dục hƣớng nghiệp ở các trƣờng Trung học phổ thông huyện Cẩm
Mỹ, tỉnh Đồng Nai” là công trình nghiên cứu của riêng tôi.
Các số liệu và kết quả nghiên cứu nêu trong luận văn là trung thực,
đƣợc các đồng tác giả cho phép sử dụng và chƣa từng công bố trong bất kỳ
một công trình nào khác.
Kính mong quý thầy, cô giáo và đồng nghiệp tiếp tục chỉ
dẫn, góp ý thêm để luận văn đƣợc hoàn thiện.
Huế, tháng 5 năm 2015
Tác giả luận văn
Nguyễn Đức Thẩm
iii
iii
MỤC LỤC
TRANG PHỤ BÌA ........................................................................................................ i
LỜI CAM ĐOAN ........................................................................................................ ii
LỜI CẢM ƠN ............................................................................................................. iii
MỤC LỤC.................................................................................................................... 1
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU, SƠ ĐỒ ................................................................. 4
BẢNG KÝ HIỆU VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂN ............................................... 5
1. Lý do chọn đề tài ................................................................................................... 6
2. Mục đích nghiên cứu ............................................................................................. 8
3. Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu....................................................................... 9
4. Giả thuyết khoa học ............................................................................................... 9
5. Nhiệm vụ và phạm vi nghiên cứu.......................................................................... 9
6. Phƣơng pháp nghiên cứu ....................................................................................... 9
7. Những đóng góp mới của đề tài .......................................................................... 10
8. Cấu trúc luận văn ................................................................................................. 10
NỘI DUNG ................................................................................................................ 11
CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ CÔNG TÁC GIÁO DỤC
HƢỚNG NGHIỆP Ở TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG .......................... 11
1.1. Khái quát lịch sử nghiên cứu vấn đề ................................................................ 11
1.1.1. Những nghiên cứu ở nƣớc ngoài .............................................................. 11
TỈNH ĐỒNG NAI ..................................................................................................... 38
2.1. Khái quát quá trình khảo sát ............................................................................. 38
2.1.1. Mục tiêu khảo sát ..................................................................................... 38
2.1.2. Đối tƣợng khảo sát ................................................................................... 38
2.1.3. Nội dung khảo sát..................................................................................... 38
2.1.4. Phƣơng pháp khảo sát .............................................................................. 38
2.2. Khái quát về điều kiện tự nhiên, kinh tế, giáo dục của huyện Cẩm Mỹ, tỉnh
Đồng Nai.................................................................................................................. 38
2.2.1. Về điều kiện tự nhiên ............................................................................... 38
2.2.2. Về phát triển kinh tế - xã hội .................................................................... 39
2.2.3. Về tình hình giáo dục ............................................................................... 39
2.3. Thực trạng hoạt động giáo dục hƣớng nghiệp ở các trƣờng THPT huyện Cẩm
Mỹ, tỉnh Đồng Nai ................................................................................................... 45
2.3.1. Khái quát về điều tra thực trạng chất lƣợng giáo dục của huyện Cẩm Mỹ..... 45
2.3.2. Về đội ngũ cán bộ, giáo viên làm công tác giáo dục hƣớng nghiệp huyện
Cẩm Mỹ .............................................................................................................. 46
2.3.3. Thực trạng về hoạt động giáo dục hƣớng nghiệp huyện Cẩm Mỹ................. 47
Version
- Select.Pdf
SDK
2.3.4. VềDemo
nội dung
hoạt động
giáo dục hƣớng
nghiệp ....................................... 52
2.3.5. Phƣơng pháp tổ chức hoạt động giáo dục hƣớng nghiệp ......................... 53
2.4. Thực trạng quản lí hoạt động giáo dục hƣớng nghiệp ở các trƣờng THPT
huyện Cẩm Mỹ ........................................................................................................ 53
2.4.1. Thực trạng quản lý việc xây dựng kế hoạch Giáo dục hƣớng nghiệp ở các
trƣờng THPT huyện Cẩm Mỹ ........................................................................... 53
THPT huyện Cẩm Mỹ, tỉnh Đồng Nai .................................................................... 64
3.2.1. Xây dựng và hoàn thiện bộ máy tổ chức công tác giáo dục hƣớng nghiệp
trong trƣờng THPT ............................................................................................. 65
3.2.2. Tăng cƣờng công tác kế hoạch hóa hoạt động giáo dục hƣớng nghiệp
trong trƣờng THPT ............................................................................................. 66
3.2.3.Tổ chức quản lí nội dung của hoạt động giáo dục hƣớng nghiệp trong
trƣờng THPT ...................................................................................................... 68
3.2.4. Cải tiến phƣơng pháp và hình thức tiến hành hoạt động GDHN trong nhà
trƣờng phổ thông ................................................................................................ 69
Demo
Version
- Select.Pdf
3.2.5. Đổi
mới quản
lý công
tác chỉ đạo, SDK
giám sát, kiểm tra, đánh giá kết quả
của hoạt động GDHN trong các trƣờng THPT .................................................. 75
3.2.6. Tăng cƣờng công tác phối hợp giữa nhà trƣờng với gia đình và xã hội
trong hoạt động GDHN cho học sinh THPT...................................................... 76
3.2.7. Đẩy mạnh công tác bồi dƣỡng đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên phụ
trách hoạt động GDHN ...................................................................................... 80
3.2.8. Đảm bảo các điều kiện về cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ cho hoạt
động GDHN trong nhà trƣờng THPT ................................................................ 85
3.2.9. Nâng cao hiệu quả công tác GDHN chính khóa và ngoại khóa............... 87
3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp quản lý GDHN ............................................. 88
3.4. Khảo nghiệm nhận thức về tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất.... 89
3.4.1. Mục đích, nội dung, hình thức, đối tƣợng khảo nghiệm .......................... 90
3.4.2. Kết quả khảo nghiệm ............................................................................... 90
TIỂU KẾT CHƢƠNG 3 ........................................................................................... 91
Bảng 2.13. Thực
trạng về
CSVC phục
vụ hoạt động SDK
GDHN ở các trƣờng THPT ............... 59
Bảng 3.1 : Tổng hợp kết quả khảo nghiệm nhận thức về tính cần thiết, tính khả thi
của các biện pháp. ....................................................................................................... 89
SƠ ĐỒ :
Sơ đồ 1.2: Nội dung hƣớng nghiệp ............................................................................. 22
Sơ đồ 1.2: Chu trình quản lý giáo dục ........................................................................ 32
Sơ đồ 3.1: Sơ đồ Ban GDHN ...................................................................................... 65
4
BẢNG KÝ HIỆU VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂN
STT
VIẾT TẮT
VIẾT ĐẦY ĐỦ
1
KTTH
Kỹ thuật tổng hợp
2
THCS
Trung học cơ sở
8
THPT
Trung học phổ thông
9
GD&ĐT
Giáo dục và Đào tạo
10
PT
Phổ thông
11
CĐ
Cao đẳng
12
18
CNXH
Chủ nghĩa xã hội
19
TCCN
Trung cấp chuyên nghiệp
20
CSVC
Cơ sở vật chất
5
MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Trong những năm qua, Đảng ta luôn xác định phát triển giáo dục đào tạo là
quốc sách hàng đầu, là nền tảng và động lực để công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất
nƣớc. Theo tinh thần nghị quyết TW 8 khóa XI: Nghị quyết 29 - NQ/TW ngày
4/11/2013 Hội nghị Trung ƣơng 8 khóa XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục
và đào tạo chỉ rõ “ Đẩy mạnh phân luồng sau trung học cơ sở; định hƣớng nghề
nghiệp ở trung học phổ thông ”, “Bảo đảm cho học sinh có trình độ trung học cơ
sở có tri thức phổ thông nền tảng, đáp ứng yêu cầu phân luồng mạnh sau trung
học phổ thông (THPT) để học tiếp lên ĐH ...
Công tác hƣớng nghiệp nói chung và GDHN cho HS phổ thông nói
riêng của các nƣớc phát triển là bài học kinh nghiệm quý giá cho Việt Nam, để
giải bài toán nhân lực trong quá trình phát triển đất nƣớc.
Hoạt động GDHN cho HS phổ thông ở Việt Nam còn rất yếu. Tuy đƣợc
nhà nƣớc chính thức xác định bởi quyết định 126/CP, ngày 19/3/1981 của Hội
đồng chính phủ “Về công tác Hƣớng nghiệp trong trƣờng Phổ thông và việc sử
dụng học sinh các cấp THCS và THPT tốt nghiệp ra trƣờng”, nhƣng vào những
năm 80 của thế kỷ trƣớc, do nhiều yếu tố khác nhau nhƣ sự sút kém về đời
sống, do khủng hoảng kinh tế và lạm phát tiền tệ, đời sống của ngƣời lao động
bấp bênh, ngƣời dân không muốn cho con em mình vào một số nghề mà thu
Demo Version - Select.Pdf SDK
nhập quá thấp lại không có viễn cảnh phát triển. Từ đó dần dà trở thành một ý
thức chạy đua vào ĐH, CĐ. Xu thế tách học với hành, giáo dục với lao động
sản xuất tăng lên. Vai trò của công tác HN dần dần bị coi nhẹ. HS THPT hàng
năm có tới 90% đăng ký dự thi ĐH, CĐ nhƣng nhu cầu và khả năng đào tạo
chỉ cần khoảng 24%. (Năm 2014 có gần 1.200.000 HS dự thi ĐH,CĐ, chỉ tiêu
tuyển sinh là 268.110 SV, nhƣ vậy, tỉ lệ đậu là 22,33%). Ví dụ nêu trên chứng
tỏ phụ huynh chƣa định hƣớng cho con em và HS chƣa sẵn sàng đi vào các
lĩnh vực học nghề, trung cấp chuyên nghiệp để lao động kiếm sống. Tâm lý
trọng bằng cấp, học để “làm quan”, “trọng thầy hơn trọng thợ” vẫn còn khá
nặng nề trong xã hội. Đồng thời, thực tế ấy cũng phản ánh công tác HN và
phân luồng HS của chúng ta còn yếu kém, chƣa định hƣớng nghề nghiệp đƣợc
cho HS, nên việc chọn nghề chỉ theo cảm tính, mang nặng tính chủ quan, phiến
diện thiếu thực tế. Đa số HS không có sự hiểu biết về thế giới nghề nghiệp.
Các em không biết nghề mình chọn có những đặc điểm, yêu cầu gì về năng
7
trƣờng THPT huyện Cẩm Mỹ, tỉnh Đồng Nai.
8
3. Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
3.1. Khách thể
Vấn đề GDHN trong nhà trƣờng THPT .
3.2. Đối tượng nghiên cứu
Các biện pháp quản lí hoạt động GDHN trong các trƣờng THPT huyện
Cẩm Mỹ, tỉnh Đồng Nai.
4. Giả thuyết khoa học
Công tác hƣớng nghiệp nói chung và GDHN cho học sinh phổ thông nói
riêng vẫn còn bộc lộ một số hạn chế, bất cập trên nhiều bình diện. Trên một
tƣơng quan khác, quản lý công tác GDHN cho HS trong các trƣờng THPT
chƣa phát huy đƣợc tác dụng và chƣa mang lại hiệu quả thiết thực. Có thể nâng
cao chất lƣợng của hoạt động GDHN trong các trƣờng THPT huyện Cẩm Mỹ,
tỉnh Đồng Nai, nếu đề xuất và thực hiện đƣợc các biện pháp quản lí có tính
khoa học và tính khả thi cao.
5. Nhiệm vụ và phạm vi nghiên cứu
5.1. Nhiệm vụ nghiên cứu
5.1.1. Nghiên cứu cơ sở lí luận của quản lý công tác HN ở các trường
THPT.
Version
- Select.Pdf
SDK tác HN ở các trường THPT
5.1.2. Demo
Khảo sát
thực trạng
quản lý công
tác quản lý hoạt động GDHN trong nhà trƣờng PT.
- Đề ra các biện pháp quản lý để nâng cao chất lƣợng hoạt động GDHN
trong trƣờng THPT trên địa bàn huyện Cẩm Mỹ.
- Vận dụng kết quả nghiên cứu vào việc nâng cao chất lƣợng GDHN
trong trƣờng THPT trên địa bàn huyện Cẩm Mỹ, góp phần giải quyết vấn đề
lao động và việc làm đang ngày càng trở nên bức thiết của xã hội nói chung và
địa phƣơng Đồng Nai nói riêng.
- Vận dụng kết quả nghiên cứu phục vụ đề tài khoa học cấp tỉnh “Biện
pháp nâng cao chất lƣợng công tác quản lý hoạt động Giáo dục hƣớng nghiệp
trong trƣờng phổ thông, nhằm đáp ứng nhu cầu nguồn nhân lực cho tỉnh Đồng
Nai trong thời kỳ hội nhập” của Sở GD&ĐT Đồng Nai.
8. Cấu trúc luận văn
Demo Version - Select.Pdf SDK
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục các tài liệu tham khảo, luận văn
có 3 chƣơng:
Chƣơng I: Cơ sở lý luận của quản lý công tác giáo dục hƣớng nghiệp ở
trƣờng Trung học phổ thông.
Chƣơng II: Thực trạng quản lý công tác Giáo dục hƣớng nghiệp ở các
trƣờng THPT huyện Cẩm Mỹ, tỉnh Đồng Nai.
Chƣơng III: Các biện pháp quản lý hoạt động GDHN ở các trƣờng
THPT huyện Cẩm Mỹ, tỉnh Đồng Nai.
10