PHÁT TRIỂN NUÔI TRỒNG THUỶ SẢN VEN BIỂN
DỰ ÁN VIE/97/030

HƯỚNG DẪN QUẢN LÝ CHẤT
LƯỢNG NƯỚC TRONG AO NUÔI
TÔM SÚ DÀNH CHO CÁN BỘ PHỤ
TRÁCH NUÔI TRỒNG THUỶ SẢN

HÀ NỘI 7/2004
BỘ THUỶ SẢN

CHƯƠNG TRÌNH PHÁT TRIỂN LHQ

TỔ CHỨC LƯƠNG NÔNG
THẾ GIỚI
2MỤC LỤC
MỤC LỤC ................................................................................................................................................. 2
1. LỜI TỰA ............................................................................................................................................ 4
1.1. Mục tiêu của tài liệu ..................................................................................................................... 4
1.2. Khái niệm "quản lý chất lượng nước" ........................................................................................... 5
2. NHỮNG QUI ĐỊNH THU MẪU NƯỚC TRONG AO NUÔI .......................................................... 6
2.1. Chọn điểm thu mẫu nước .............................................................................................................. 6
2.1.1. Chọn điểm trong khu nuôi ..................................................................................................... 6
2.1.2. Chọn điểm trong ao nuôi ....................................................................................................... 6

3
), Hydrosul fide ( H
2
S)............................................................................................ 12
3.8.1. Dụng cụ .............................................................................................................................. 12
3.8.2. Cách xác định ..................................................................................................................... 12
3.9. Độ kiềm (Alkalinity) ................................................................................................................... 13
3.9.1. Dụng cụ .............................................................................................................................. 13
3.9.2. Cách xác định ..................................................................................................................... 13
3.10. Các vấn đề cần lưu ý khi sử dụng máy đo ................................................................................ 13
3.11. Ghi chép kết quả và lưu trữ số liệu .......................................................................................... 14
4. HƯỚNG DẪN THEO DÕI MÔI TRƯỜNG TRONG KHU VỰC NUÔI ...................................... 15
4.1. Xây dựng qui ước về quản lý chất lượng nước ............................................................................. 15
4.2. Chọn điểm thu mẫu nước ............................................................................................................ 15
34.3. Mua sắm thiết bị phân tích nước ................................................................................................. 15
4.4. Đào tạo cán bộ ........................................................................................................................... 15
4.5. Phản hồi thông tin ...................................................................................................................... 16
4.5.1. Đối với cấp cộng đồng (xã, tổ, nhóm) .................................................................................. 16
4.5.2. Ở cấp nông hộ (trang trại, ao nuôi) ...................................................................................... 16 41. LỜI TỰA
Nuôi trồng thuỷ sản ven biển, đặc biệt là nuôi tôm đang được phát triển theo hướng tăng
diện tích, loại hình nuôi và mức độ thâm canh. Bên canh sự hấp dẫn về lợi nhuận cao,

sao cho phù hợp với đời sống của tôm nhằm nâng cao sản lượng tôm nuôi cho chủ hộ.
Bảng 1: Các thông số chất lượng nước chính trong ao nuôi tôm
Thông số
Khoảng cho
phép
Khoảng thích
hợp
Nhận định
Nhiệt độ (
0
C) 26-33 28-30 >32
0
C hoặc <25
0
C giảm 30-
50% lượng thức ăn
pH 7.5-8.5 7.8-8.2 Dao động ngày đêm <0.5
Độ mặn (
0
/
00
) 10-30 15-25 Dao động ngày đêm <5
Ô xy hoà tan (mg/l) 3-12 5-6 > 4
Độ kiềm (mg
CaCO
3
/l)
>80 100-120 Phụ thuộc và pH dao động
Độ trong (cm) 30-50 cm 30-40 cm
Độ sâu (cm) >100 Tuỳ hình thức nuôi, song tối

Hình 1: Sơ đồ chọn điểm thu mẫu một trại nuôi tôm

2.1.2. Chọn điểm trong ao nuôi
Cách 1: trong mỗi ao, chọn ra 3 điểm theo đường chéo (hình 2), đưa máy xuống đo sau đó
lấy trung bình, hoặc.

Hình 2 Các điểm thu mẫu nước trong 1 ao nuôi tôm
Cách 2: thu mẫu ở 3 điểm theo đường chéo vào lọ, trộn đều sau đó đưa máy vào đo 1 lần.
Cách này có thể sẽ tiết kiệm hoá chất (nếu sử dụng hoá chất để phân tích).
2.2. Chọn thông số và xác định chu kỳ theo dõi
2.2.1. Xác định các thông số cần theo dõi
Để đánh giá chất lượng nước người ta thường dựa trên kết quả tổng hợp của 2 phương
pháp chính:
+ Quan sát bằng các giác quan trên cơ sở màu sắc, mùi vị, ước lượng vv…
+ Đo các các thông số chất lượng nước bằng các máy móc thiết bị.
Thông thường trong nghiên cứu khoa học, người ta phải sử dụng rất nhiều chỉ tiêu khác
nhau, tuỳ thuộc và mục đích nghiên cứu. Tuy nhiên ở mức độ nông hộ (ao nuôi) chúng tôi
chỉ giới thiệu 1 số chỉ tiêu đơn giản, dễ làm mà cán bộ có thể áp dụng được song vẫn đảm
bảo phục vụ tốt nhất cho việc quản lý ao tôm, bao gồm:
Ao chứa
lắng