I. ĐẶT VẤN ĐỀ
Lí do chọn đề tài
− Ngày nay, trên thế giới đang diễn ra quá trình tin học hóa trong nhiều lĩnh
vực hoạt động của xã hội loài người và đem lại nhiều hiệu quả to lớn.
Sự phát triển mạnh mẽ như “vũ bão” của tin học đã làm cho xã hội có nhiều
nhận thức mới về cách tổ chức các hoạt động. Nhiều quốc gia trên thế giới ý
thức được rất rõ tầm quan trọng của tin học và có những đầu tư lớn cho lĩnh vực
này, đặc biệt trong giáo dục nâng cao dân trí về tin học và đào tạo nguồn nhân
lực có chất lượng cao. Người Việt Nam có nhiều tố chất thích hợp với ngành
khoa học này, vì thế chúng ta hi vọng có thể sớm hoà nhập với khu vực và trên
thế giới. Đảng và Nhà nước ta đã nhận thấy được tầm quan trọng của ngành Tin
học và đã đưa môn học này vào nhà trường phổ thông như những môn khoa học
khác bắt đầu từ năm học 2006-2007.
− Tuy nhiên, đối với học sinh lớp 10, mới làm quen với chương trình Tin học
nên còn bỡ ngỡ. Vì đây là môn học mới nên học sinh cũng có hứng thú tìm hiểu.
Bên cạnh đó, các em cũng gặp không ít khó khăn, kể cả giáo viên. Qua thực tế
giảng dạy ở trường THPT và trao đổi với đồng nghiệp, chúng tôi nhận thấy
trong toàn bộ chương trình Tin học 10 thì bài 4 – “Bài toán và thuật toán” có nội
dung hay nhưng khó và khô khan, đặc biệt là việc mô tả các thuật toán để biểu
diễn vào máy tính mặc dù đó là các bài toán quen thuộc. Và việc làm thế nào để
có thể giúp các em học sinh hiểu và tự mình xây dựng thuật toán cũng là vấn đề
không nhỏ đối với giáo viên
Đặc biệt là “thuật toán sắp xếp bằng tráo đổi” để giúp học sinh lĩnh hội và hiểu
được thuật toán là rất khó, phần lớn học sinh hiểu một cách mơ hồ về thuật toán
này. Khi chưa có thiết bị máy chiếu projector, dạy bài này đều chọn phương
pháp truyền thống là thuyết trình với phương tiện là bảng và phấn, phương pháp
này có thể giúp học sinh hiểu tức thời nhưng khó ghi nhớ được lâu, mà bài học
này có vị trí quan trọng vì thuật toán này sẽ được cài đặt thành chương trình khi
học lập trình ở sách giáo khoa Tin học 11. Chính vì vậy trong quá trình giảng
dạy tôi đã thử nghiệm cách dạy là sử dụng đồ dùng trực quan minh họa thuật
toán với mục đính giúp học sinh từ hình ảnh trực quan sinh động sẽ ghi nhớ sâu

không hứng thú khi học môn học nào đó thường là những người không học tốt
2
môn học đó. Chính vì vậy, việc tạo hứng thú cho người học được xem là yêu cầu
bắt buộc đối với bất cứ ai làm công tác giảng dạy, đối với bất cứ bộ môn khoa
học nào.
2. Thực trạng của vấn đề:
2.1. Thuận lợi:
- Trước yêu cầu ngày càng cao của việc dạy và học, Bộ giáo dục và đào tạo
đặc biệt quan tâm đến việc ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác dạy học.
Bản thân tôi dạy ở trường THPT Hà Tông Huân 7 năm nhận thấy rằng nhà
trường đã trang bị hai phòng máy tính và hai phòng có sử dụng máy chiếu là
phương tiện chủ yếu để giúp giáo viên ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy
học.
- Đội ngũ giáo viên nhà trường đa phần còn trẻ, nhiệt tình, năng động trong
công việc nên dễ dàng nắm bắt và ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy.
- Học sinh hào hứng, thích thú trong tiết học có ứng dụng công nghệ thông
tin.
2.2. Khó khăn
- Bản thân lâu nay là trường bán công mới chuyển sang công lập được hai năm
do đó đầu vào của học sinh trường Hà Tông Huân kém nhất trong các trường
vùng Yên.
- Bản thân các em chưa ý thức được việc học của mình mà do phụ huynh kết
hợp với giáo viên nhà trường phải tạo động lực học cho các em. Kinh tế gia đình
các em chủ yếu là nông nghiệp nên rất khó khăn vì vậy bản thân các em có tư
tưởng học xong đi làm ăn xa. Bộ môn Tin học lại là môn không được thi tốt
nghiệp nên các em càng không chú trọng.
- Các hình ảnh minh hoạ, hỗ trợ giảng dạy cho giáo viên còn hạn chế chưa
phong phú
- Phần lớn khi giảng dạy bài thuật toán giáo viên thường dạy theo kiểu thuyết
trình, giảng giải, đặt câu hỏi để học sinh trả lời thông qua hình ảnh có sẵn trong

Bài 4: Bài toán và thuật toán
Tiết 13: Thuật toán sắp xếp bằng tráo đổi
- Bài toán:
4
Cho dóy gm N s nguyờn a
1
, a
2
,a
N
. Cn sp xp cỏc s hng A tr
thnh dóy khụng gim (tc s hng trc khụng ln hn s hng sau).
- Nêu ý tởng thuật toán để sắp xếp dãy A
- Viết thuật toán sắp xếp bằng tráo đổi
- Hiu c thut toỏn vn dng vo tit tip theo.
Hot ng 1: Kim tra bi c
GV gi hc sinh lờn bng tr li cỏc cõu hi cú liờn quan n kin thc ca
tit hc sp ti.
Sau khi hc sinh ó tr li xong, GV gi hc sinh khỏc nhn xột v gii thớch
b sung (nu cn).
GV ỏnh giỏ cho im v cht li kt qu ỳng
Hot ng 2: Gii thiu ni dung bi toỏn c th. Xỏc nh yờu cu bi toỏn
Bi toỏn: Cho dóy A gm N s nguyờn a
1,
a
2,
, a
n
. Cn sp xp cn sp xp cỏc
s hng dóy A tr thnh dóy khụng gim (tc l s hng trc khụng ln hn

Từ đó học sinh có thể đưa ra được thuật toán -> học sinh biết, hiểu thuật
toán
→ Mục đích lớn hơn là khắc sâu để học sinh ghi nhớ và vận dụng tìm các
thuật toán của các bài toán tương tự, hơn nữa có thể nhớ và vận dụng cài đặt ở
chương trình Tin học 11. Do đó giáo viên cần trình chiếu sơ đồ và các bước thực
hiện minh hoạ theo thuật toán.
Điều này có tác dụng giúp học sinh ghi nhớ tốt hơn.
Hoạt động 3: Lấy ví dụ cụ thể để kiểm chứng thuật toán.
+ Sau khi đưa ra được thuật toán cần kiểm chứng thuật toán qua các bước.
Tạo hình ảnh sơ đồ khối với dãy số cụ thể N = 5; dãy A= {3, 6, 4, 2, 5}.
(nên chọn bộ ít số để kiểm chứng, tránh mất nhiều thời gian).
6
+ Lấy ví dụ cụ thể:
Tạo hình ảnh sắp xếp bộ 10 số: 6, 2, 5, 3, 7, 8, 10, 7, 12, 4
Thực hiện tương tự cho các lần duyệt tiếp theo cho đến khi không còn sự
sắp xếp, tức các phần tử đã thoả mãn vị trí của nó.
7
+ Một đoạn chương trình sắp xếp bàng tráo đổi cài đặt bằng Pascal ở lớp 11
+ Toàn bộ chương trình cài đặt bằng Pascal ở chương trình 11 như sau:
8
4. Kiểm nghiệm.
Sau một năm vận dụng quá trình sử dụng tiết dạy sử dụng giáo án điện tử,
tuy chưa được hoàn toàn như mong muốn, nhưng tôi nhận thấy phần đông học
sinh hứng thú, tích cực tham gia ý kiến, thoải mái, vui vẻ mỗi khi đến tiết, thao
tác hoạt động của học sinh nhanh nhẹn hơn, ý thức tập trung hơn. Qua đó tôi
thấy học sinh thật sự hứng thú hơn trong học tập, hăng say phát biểu ý kiến,tiếp
thu bài một cách chủ động, nắm vững kiến thức, tự giác học tập
Cùng một đối tượng học sinh nhưng khi được giáo viên chuẩn bị chu đáo
tiết dạy của mình thì chất lượng bộ môn nâng lên rõ rệt, phần đông học sinh
hứng thú trong học tập, thoải mái mỗi lúc đến tiết học. Điều đó, để một lần nữa

được hoàn chỉnh hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn.
Xác nhận của thủ trưởng Thanh Hoá, ngày 10 tháng 4 năm 2013
Đơn vị Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết không sao chép nội dung
của người khác
Người viết
10
Nguyễn Thị Huệ

TÀI LIỆU THAM KHẢO
1.Sách giáo khoa tin học 10 Hồ Sĩ Đàm chủ biên
2. Sách giáo viên tin học 10 Hồ Sĩ Đàm chủ biên
3. Hướng dẫn sử dụng Microsoft Power point- NXB Thống Kê
4. Mạng Internet
5. Một số sáng kiến kinh nghiệm và ý kiến của đồng nghiệp
11
MỤC LỤC
Trang
I. ĐẶT VẤN ĐỀ 1
Lí do chọn đề tài 1
II. NỘI DUNG CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM 2
1 Cơ sở lí luận 2
2. Thực trạng của đề tài 3
2.1. Thuận lợi 3
2.2.Khó khăn 3
3. Giải pháp và tổ chức thực hiện 4
3.1. Đối tượng nghiên cứu 4
3.2. Chuẩn bị 4
3.3. Nội dung tiết học 5