Những tác động của quá trình đô thị hóa đến
thực tiễn thi hành pháp luật về quản lý sử dụng
đất đai tại thành phố Đà Nẵng
Phạm Xuân Thu
Khoa Luật
Luận văn ThS Chuyên ngành: Luật kinh tế; Mã số 60 38 01 07
Người hướng dẫn: PGS.TS. Ngô Huy Cương
Năm bảo vệ: 2014
Keywords. Pháp luật Việt Nam; Quản lý sử dụng đất đai; Đô thị hóa; Luật đất đai.
Content
LỜI MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Việt Nam đang bước vào giai đoạn quan trọng của quá trình đô thị hóa tương ứng với quá
trình phát triển kinh tế hiện tại, chính phủ Việt Nam đã đặc biệt chú trọng vào việc phát triển hệ
thống hạ tầng đô thị, nhằm mang lại nhiều tiện ích, phục vụ cho đời sống của người dân, đáp
ứng được yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội. Hiện tại dân số đô thị chiếm 34% dân số toàn
quốc, với tốc độ tăng trưởng 3,4% mỗi năm.
Đô thị hóa song hành với quá trình công nghiệp hóa ở nước ta đang từng ngày làm đổi
thay diện mạo đất nước, Tại Việt Nam, Đô thị hóa mang lại sự tăng trưởng này trong vòng
chưa đầy 30 năm, nhưng nó cũng mang lại nhiều nhức nhối, khó khăn không kém như ô
nhiểm môi trường, tắc nghẽn giao thông, thu hẹp diện tích đất canh tác trong nông nghiệp,
các nguy cơ đe dọa đến môi trường, tình trạng sạt lỡ đất, ngập nước…
Từ năm 1945 khi thành lập Nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hoà cho đến nay, trải qua
nhiều giai đoạn lịch sử, Nhà nước ta luôn quan tâm thích đáng đến vấn đề đất đai và đã ban
hành, đổi mới Luật Đất đai: Luật Đất đai 1988, Luật Đất đai năm 1993; Luật sửa đổi và bổ
sung một số điều của Luật Đất đai 1993 năm 1998, năm 2001; Đặc biệt, Luật Đất đai năm
ngày càng bị khai thác, những hành vi lấn chiếm hủy hoại đất vẫn chưa được ngăn chặn kịp
thời… Đồng thời, liên quan đến một số quyền lợi của người dân, cũng như việc thực thi thi
hành pháp luật về việc quản lý và sử dụng đất đai, đáp ứng cho yêu cầu của việc đô thị hóa.
Từ đó đòi hỏi phải có những biện pháp, chính sách về quản lý, sử dụng đất đai phù hợp nhằm
sớm ngăn chặn, khắc phục những tác động có ảnh hưởng xấu đến sản xuất nông nghiệp và
quá trình đô thị hóa ở địa phương, đẩy nhanh việc sử dụng đất đai có hiệu quả. Đó chính là lý
do tôi chọn nghiên cứu đề tài: “Những tác động của quá trình đô thị hóa đến thực tiễn thi
hành pháp luật về quản lý sử dụng đất đai tại thành phố Đà Nẵng”.
2.Mục đích và phạm vi nghiên cứu
Luận văn có mục tiêu nghiên cứu chung là nghiên cứu việc thi hành pháp luật về quản lý
sử dụng đất đai trong quá trình đô thị hóa nói chung để từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao
hiệu quả sử dụng đất. Trên căn bản của mục tiêu chung này, Luận văn có các mục đích nghiên
cứu cụ thể sau đây:
+ Đánh giá tình hình sử dụng đất và biến động sử dụng đất tại thành phố Đà Nẵng;
+ Xác định sự ảnh hưởng của đô thị hóa đến thực tiễn thi hành pháp luật về quản lý sử
dụng đất đai tại thành phố Đà Nẵng;
+ Đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất tại thành phố Đà Nẵng.
Luận văn chỉ nghiên cứu tổng quan pháp luật thực định về đất đai, không nghiên cứu
các vấn đề lý luận về pháp luật đất đai và không mở rộng tới việc nghiên cứu mô hình thi
hành pháp luật về đất đai. Đối tượng nghiên cứu chủ yếu của đề tài luận văn chỉ liên quan tới
pháp luật về sử dụng đất đai tại các thành phố.
3. Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn
Ý nghĩa khoa học chủ yếu của Luận văn bao gồm:
-Cung cấp tổng quát cơ sở lý luận về tác động của đô thị hóa đến thực tiễn
thi hành pháp luật về quản lý và sử dụng đất.
- Cung cấp nguồn thông tin làm cơ sở dữ liệu cho các nghiên cứu tiếp theo.
Ý nghĩa thực tiễn của Luận văn bao gồm:
-Làm cơ sở cho qui hoạch sử dụng đất, quy hoạch đô thị, trong quá trình
2. TS. Lê Xuân Bá (Chủ biên) 2003, Sự hình thành và phát triển thị trường BĐS trong
công cuộc đổi mới ở Việt Nam, Nhà xuất bản Khoa học và Kỹ thuật, tr83.
3. TS. Nguyễn Đình Bồng (Chủ biên) 2012, Quản lý đất đai ở Việt Nam (1945-2010),
Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia- Sự thật
5. Bộ Tư pháp, Viện Khoa học Pháp lý (2006), Từ điển Luật học, Nhà xuất bản Từ điển
Bách khoa và Nhà Xuất bản Tư pháp, tr 665.
6. Bộ Tài nguyên và Môi trường (2012), Báo cáo số 193/BC-BTNMT về tổng kết tình hình
thi hành Luật Đất đai năm 2003 và định hướng sửa đổi Luật Đất đai, Hà Nội.
7. PGS. TS Trần Thị Minh Châu (2006), Sự phân định của Nhà nước giữa quyền sở hữu
và quyền sử dụng đất đai- những vấn đề cần nghiên cứu, Hội thảo : Tiếp tục đổi mới
chính sách, pháp luật đất đai trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, do
Viện Nghiên cứu lập pháp và Quỹ Rosa Luxemburg ( CHLB Đức) tổ chức vào ngày
28-29/6/2011 tại Hải Phòng .
8. Cục thống kê thành phố Đà Nẵng (2011), Niên giám thống kê thành phố Đà Nẵng năm
2010, Nhà xuất bản Thống kê.
9. Đảng bộ thành phố Đà Nẵng ( 2010 ) , Nghị quyết Đại hội Đại biểu lần thứ XX Đảng
bộ thành phố Đà Nẵng, nhiệm kỳ 2010- 2015.
10. TS. Bùi Văn Huyền- TS. Đinh Thị Nga ( Đồng chủ biên), Quản lý Nhà nước đối với thị
trường Bất Động sản ở Việt nam, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia.
11. Ngô Trung Hải (2008), Quy hoạch đô thị Việt Nam – 60 năm nhìn lại, Tham luận tại
20. Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng (2011), Quy hoạch sử dụng đất thành phố Đà
Nẵng thời kỳ 2011 – 2020 và kế hoạch sử dụng đất kỳ đầu 2011 – 2015.
21. Viện nghiên cứu phát triển Kinh tế- xã hội Đà Nẵng (2012), Tạp chí Phát triển kinh tếxã hội Đà Nẵng 2012
22. TS. Nguyễn Ngọc Vinh ( 2013 ) , " Đa dạng hóa quyền sở hữu đất đai, những vấn đề
cần bàn luận", Tạp chí Phát triển và Hội nhập số 9 (19) Tháng 3-4/2013.
23. GS. TSKH. Đặng Hùng Võ, Công hữu đất đai và nguy cơ tham nhũng
/>
Văn bản pháp luật
24. Luật Đất đai 1987.
25. Luật Đất đai 1993
26. Luật Đất đai 2003
27. Nghị định số 69/2009/NĐ-CP quy định bổ sung về quy hoạch sử dụng đất, giá đất,
thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.
28. Nghị định số 181/2004/NĐ-CP ngày 29/10/2004 về thi hành Luật đất đai..
29. Thông tư số 19/2009/TT-BTNMT ngày 02 tháng 11 năm 2009
30. Thông tư số 07/2008/TT-BXD hướng dẫn lập, thẩm định, phê duyệt và quản lý quy
hoạch xây dựng, Hà Nội.