Y HC THC HNH (860) - S 3/2013

69

ĐặC ĐIểM U BUồNG TRứNG ĐIềU TRị
TạI BệNH VIệN PHụ SảN TRUNG ƯƠNG TRONG NĂM 2007- 2008

Lê Quang Vinh, Bnh vin Ph sn Trung ng
Nguyễn Thị Lan, Lu Thị Hồng -

Trng i hc Y H Ni

TểM TT
U bung trng l mt trong nhng bnh thng
gp ph n. ti tin hnh trong thi gian 2007
2008, thu thp 799 h s ca bnh nhõn c chn
oỏn v iu tr phu thut ti Bnh vin Ph sn
Trung ng. Da theo phng phỏp phõn tớch hi
cu, kt qu cho thy: Tui trung bỡnh ca nhúm
bnh nhõn cú u bung trng lnh tớnh l 33,0 13,2,
thp hn ca nhúm ung th bung trng l 46,1
15,2. T l mc u bung trng thc th nhúm ph
n cha cú thai l cao nht (39,7%). U bung trng
bờn phi chim 51,3%,84,5% s u lnh tớnh di ng
d. 67,9% ung th bung trng khụng di ng hoc
di ng hn ch.u cú õm vang hn hp hoc khụng
ng nht chim t l cao nht (42,1%).
T khúa: U bung trng, ung th bung trng, u

nghốo nn dn n chn oỏn mun v cỏc bin
chng thng rt nng n, nguy him v khú tiờn l-
ng, c bit l ung th bung trng.
Trờn th gii, t l ung th bung trng (UTBT)
chim khong 30% tng s cỏc ung th sinh dc n.
Vit Nam, ung th bung trng xp hng th 2 cỏc
ung th ph n. Theo bỏo cỏo ca Nguyn Bỏ c
giai on 2001 - 2005, ti 5 tnh thnh gm H Ni,
Hi Phũng, Thỏi Nguyờn, Tha Thiờn Hu v Cn
Th, t l mc ung th bung trng chun theo
tui/100.000 dõn ln lt l 4,7 (xp th 6); 2,5(xp
th 8); 1,2(xp th 12); 2,1(xp th 9) v 6,5(xp th
5) v UTBT l mt trong 7 ung th hay gp nht tr
em [3].
Thm khỏm ph khoa nh k chn oỏn u
bung trng núi chung, ung th bung trng núi
riờng, kt hp vi b ba chn oỏn gm chn oỏn
hỡnh nh, chn oỏn ni soi v chn oỏn mụ bnh
hc úng vai trũ rt quan trng trong vic chn oỏn
v iu tr v tiờn lng u bung trng núi chung
giai on sm nhm kộo di cuc sng cng nh
m bo chc nng sinh lý, sinh sn cho bnh nhõn.
ti c tin hnh nhm cỏc mc tiờu:
1. Xỏc nh mt s c im lõm sng bnh
nhõn b u bung trng thc th iu tr ti Bnh
vin Ph sn Trung ng nm 2007 2008.
2. Nhn xột mi liờn quan gia c im lõm
sng v cn lõm sng ca u bung trng thc
th.
I TNG V PHNG PHP

60
)
-

S
Ố
3
/2013

70
- Kết quả giải phẫu bệnh: typ mô bệnh học của
khối u.
3. Phương pháp xử lý số liệu
Các biến nghiên cứu được mã hóa và xử lý bằng
chương trình SPSS 17.0 và excel 2003.
So sánh các số liệu bằng thuật toán Chi - Square
và T - Test với độ tin cậy 95%.
4. Đạo đức nghiên cứu: Nghiên cứu không xâm
lấn, đề cương được thông qua hội đồng đạo đức của
Bệnh viện. Các tin của bệnh nhân được giữ bí mật.
Đảm bảo các số liệu được thu thập theo đúng đề
cương nghiên cứu.
KẾT QUẢ
1. Phân bố bệnh nhân theo nhóm tuổi
Bảng 1. Phân bố bệnh nhân theo nhóm tuổi.

Nhóm tuổi n %

1 - 2 191 93,2 12 5,9 2 1,0
3 - 4 163 91,6 14 7,9 1 0,6
≥ 5 83 83,8 15 15,2 1 1,0
Tổng 735 92,0 56 7,0 8 1,0
Tỷ lệ u buồng trứng lành tính cao nhất ở nhóm
bệnh nhân chưa có thai (94%). UTBT gặp nhiều nhất
trong nhóm phụ nữ có thai ≥ 5 lần (15,2%).
3. Phân bố u theo vị trí liên quan với chẩn
đoán giải phẫu bệnh
Bảng 3. Phân bố u theo vị trí và kết quả giải phẫu
bệnh
Vị trí

GPB
Trái Phải Cả hai
n % n % n %
Lành
tính
281 38,2 373 50,7 81 11,0
ác tính 17 30,4 24 42,9 15 26,8
Giáp
biên
3 37,5 4 50,0 1 12,5
Tổng 301 37,7 401 50,2 97 12,1

75 trường hợp có u buồng trứng hai bên (12,1%).
U buồng trứng phải có 410 trường hợp, chiếm đến
50,2%. Tỷ lệ u buồng trứng trái thấp hơn có ý nghĩa
thống kê so với bên phải (37,7%).
4. Độ di động của u


5 62,5

Có vách,
nhú
42 5,7 43 76,8

1 12,5

Tổng 735 100 56 100 8 100

Hình ảnh khối u trên siêu âm có âm vang hỗn hợp
hoặc không đồng nhất chiếm tỷ lệ cao nhất với 336
trờng hợp (42,1%). Nhóm siêu âm có hình ảnh vách
và/ hoặc nhú với 86 trờng hợp, chiếm 10,8%, trong
số này có đến 43 trờng hợp ung thư buồng trứng
(50%).
BÀN LUẬN
Trong 799 bệnh nhân được nghiên cứu, ít tuổi
nhất là 7 tuổi, nhiều tuổi nhất là 88 tuổi. Theo kết quả
nghiên cứu của tác giả Quách Minh Hiến: bệnh nhân
trẻ nhất là 8 tuổi, già nhất là 88 tuổi, 70% số trường
hợp tập trung ở độ tuổi hoạt động tình dục. Tuổi trung
bình của bệnh nhân nghiên cứu là 37,2 ± 14,7, cao
hơn so với nghiên cứu này. Sự khác biệt có ý nghĩa
thống kê với p < 0,05. Theo kết quả của tác giả
Nguyễn Quốc Tuấn: bệnh nhân trẻ nhất là 14 tuổi,
lớn nhất là 73 tuổi, 78,5% số trường hợp u buồng
trứng ở tuổi hoạt động sinh dục. Kết quả này phù hợp
với giả thuyết cho rằng vào thời kỳ đỉnh cao của hoạt

trứng tập trung chủ yếu ở lứa tuổi 40 - 59 (44,4%),
sau đó giảm dần, ở nhóm ≥ 70 tuổi tỷ lệ ác tính còn
3,9%.U buồng trứng giáp biên có 8 trường hợp nên
chúng tôi chỉ gặp bệnh nhân ở lứa tuổi 20 - 49.
Sự chênh lệch tuổi trung bình giứa 2 nhóm u
buồng trứng lành tính và ung thư buồng trứng trong
nghiên cứu có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê với
p<0,001.
Tỷ lệ mắc u buồng trứng thực thể ở nhóm phụ nữ
chưa có thai là cao nhất với 317/799 bệnh nhân
(39,7%). ở nhóm u buồng trứng lành tính có 40,5%
bệnh nhân chưa có thai. Trong nhóm ung thư buồng
trứng có 26,8% số bệnh nhân chưa có thai. Tỷ lệ ung
thư buồng trứng tăng lên khi số lần có thai tăng
(4,7% đến 15,2%). Kết quả này cũng phù hợp với
nghiên cứu của Nguyễn Thị Ngọc Phượng: Tỷ lệ u
buồng trứng lành tính tập trung cao ở nhóm chưa
sinh đẻ (45%).
Theo kết quả của Nguyễn Như Bách: 39% bệnh
nhân ở nhóm u buồng trứng lành tính, tỷ lệ bệnh
nhân có trên 3 con ở nhóm ung thư buồng trứng cao
hơn so với nhóm lành tính (34,4% so với 16,4%).
U buồng trứng hai bên chiếm 12,1%, tỷ lệ gặp ở
nhóm ung thư buồng trứng cao hơn so với tỷ lệ ở
nhóm u lành tính (26,8% gặp ở nhóm ác tính so với
11% gặp ở nhóm lành tính).
U buồng trứng một bên chiếm 87,9% trong đó u
buồng trứng phải chiếm 50,2% cao hơn so với u
buồng trứng trái chiếm 37,7%. Sự khác biệt này có ý
nghĩa thống kê với p < 0,001.

trưng để chẩn đoán mô học các khối u buồng trứng
và đi đến kết luận: rất khó chẩn đoán đúng bản chất
khối u buồng trứng trên siêu âm. Tuy nhiên, nếu siêu
âm cho thấy hình ảnh có dịch cổ trướng và di căn các
tạng khác trong ổ bụng thì có thể gần như khẳng định
chẩn đoán.
KẾT LUẬN
1 Đặc điểm lâm sàng ở bệnh nhân bị u Buồng
trứng:
- Tuổi trung bình của nhóm bệnh nhân có u buồng
trứng thực thể là 33,9 ± 13,8, Nhóm tuổi thường gặp
của u buồng trứng cao nhất ở nhóm tuổi 25-29 là
20,4%.
- Tỷ lệ mắc u buồng trứng thực thể ở nhóm phụ
nữ chưa có thai là cao nhất (39,7%) và tang dần theo
số lần có thai.
2 Mối liên quan giữa đặc điểm lâm sàng và cận
lâm sàng:
- Vị trí: U buồng trứng phải chiếm 51,3%, bên trái
39,3%, hai bên 9,4%.
- Nhóm u có kích thước 6 - 10cm chiếm tỷ lệ cao
nhất (58,6%).
- Siêu âm: nhóm u có âm vang hỗn hợp hoặc
không đồng nhất chiếm tỷ lệ cao nhất (42,1%).
- Các u buồng trứng ác tính không di động hoặc di
động hạn chế.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Nguyễn Nh Bách (2004). Nhận xét tình hình u
buồng trứng tại BVPSTU năm 2003. Khóa luận tốt
nghiệp bác sĩ y khoa, Hà Nội.