"Một số trao đổi trong phơng pháp giảng dạy tin học 10 kì I".
Phần I. Đặt vấn đề
Tin học là một ngành khoa học mới ra đời và chỉ mới đa vào dạy học ở bậc học
THPT chính thức từ năm học 2006-2007. So sánh với các môn học khác tin học là
một môn học còn rất mới mẻ. Cả giáo viên và học sinh đều là những đối tợng lần đầu
dạy và học môn học mới này. Đứng trớc môn học mới cả giáo viên và học sinh đều
rất bỡ ngỡ. Làm thế nào để học sinh lĩnh hội các tri thức bộ môn một cách thuận lợi
nhất phù hợp với từng đối tợng học sinh, với điều kiện thực tế của từng trờng là câu
hỏi mà nhiều giáo viên giảng dạy bộ môn băn khoăn.
Ra trờng năm 2005 và chính thức đợc phận công giảng dạy bộ môn tin học
trong trờng THPT từ những năm năm đầu tiên môn học này đợc đa vào trờng THPT.
Bản thân tôi cũng nh các giáo viên trẻ khác luôn tự tìm tòi, sáng tạo những phơng
pháp dạy học mới sao cho hiệu quả nhất. Sau 3 năm giảng dạy tin học khối 10, tôi có
tích lũy đợc một số phơng pháp dạy học, xin chia sẻ cùng các thầy cô giáo.
Phần II. Nội dung
Trong quá trình đợc phân công giảng dạy các lớp 10 tại trờng THPT Bình
Giang, Tôi luôn tâm niệm là: Làm thế nào để học sinh tiếp nhận một môn học mới
một cách hào hứng, vui vẻ. Để làm đợc điều đó tôi thờng gắn bài giảng của mình vào
thực tiễn nhất là tin học càng ngày đợc ứng dụng nhiều vào trong các lĩnh vực của
cuộc sống, là môn học phục vị cuộc sống.
Chơng trình tin học 10 kì 1 có mục tiêu cung cấp các kiến thức phổ thông, cơ
bản nhất về sự ra đời của ngành khoa học tin học về thông tin, về máy tính và nguyên
lí hoạt động của máy tính, vè các ứng dụng của tin học trong thực tế....trong đó kiến
thức trọng tâm ở bài 2, bài 3 và bài 4. Do vậy, tôi cũng đa ra một số trao đổi trong
phơng pháp giảng dạy các bài này.
I. Bài 2. Thông tin và dữ liệu
Về phân phối chơng trình bài 2 đợc dạy trong 2 tiết lí thuyết, 1 bài tập và thực
hành. Tôi phân chia các tiết nh sau:
2
Tiết 1: dạy mục 1, 2, 3. dạy đúng theo hớng dẫn trong sách giáo viên tin 10.
của phép chia.
B2: Viết dãy số d theo chiều ngợc lại, ta đợc dãy biễu diễn số ở hệ nhị phân.
Ví dụ 1: X=11
B1: 11:2= 5 d 1
5 :2=2 d 0
2 :2=1 d 0
3
1 :2=0 d 1
B2: Nh vậy 11
10
=1011
2
Ví dụ 2: X=8
B1: 8:2=4 d 0
4:2=2 d 0
2: 2=1 d 0
1: 2 =0 d 1
B2: Nh vậy 8
10
=1000
2
Với đối tợng học sinh thuộc các lớp chọn, có thể không cần trình bày các bớc
mà thực hiện 1 vài ví dụ qua đó học sinh ghi nhớ và phần nào hiểu quá trình mã hóa
thông tin trong máy tính. Sau đó có thể giới thiệu cách chuyển số thực sang nhị phân.
Với số thực gồm 2 phần: Phần nguyên và phần thập phân.
-Phần nguyên tiến hành bình thờng
-Phần thập phân (phần lẻ) nhân liên tiếp với 2, sau đó lấy dãy phần
nguyên.
Ví dụ: X=8,25
-Phần nguyên: 8
10
d) 27
2
Học sinh sẽ vận dụng kiến thức giới thiệu trong bài trớc để làm bài tập này. sau
khi gọi 2 học sinh lên bảng ta có kết quả
a) 5
10
->101
2
b) 12
10
->1100
2
c) 15
10
->1111
2
d) 27
2
->11011
2
Sau đó cho học sinh làm bài tập c. Học sinh sẽ tự đa ra suy luận để mã hóa số
nguyên -27 cần 5 bit mã hóa giá trị, 1 bit mã hóa dấu tổng cộng là 6 bit. Nh vậy để
mã hóa -27 cần ít nhất 1 byte.
Với bài tập c2 hớng dẫn học sinh dùng qui ớc nh sgk đã trình bày.
II. Bài 3 Giới thiệu về máy tính
Trớc khi giảng bài này, trong phần đặt vấn đề tôi thờng đặt câu hỏi cho học
sinh: Kể tên các thiết bị của máy tính mà em biết? Sau đó phát cho mỗi nhóm học
sinh bìa trong và bút dạ.
Bằng kiến thức thực tế của học sinh học, học sinh sẽ viết tên các thiết bị mà