Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
A. ĐẶT VẤN ĐỀ
I. Phần mở đầu:
Tiểu học là bậc học rất quan trọng trong việc đặt nền móng cho việc
hình thành nhân cách ở học sinh. Trên cơ sở cung cấp cho học sinh kiến
thức cơ bản ban đầu về xã hội và tự nhiên; phát triển các năng lực nhận
thức và hoạt động thực tiễn, bồi dưỡng phát huy tình cảm, thói quen, đức
tính tốt đẹp của người Việt Nam. Trong chương trình Tiểu học môn tiếng
Việt có vai trò rất quan trọng:
Hình thành và phát triển ở học sinh Tiểu học các kỹ năng sử dụng
tiếng Việt như: nghe, nói, đọc, viết… trong các môi trường hoạt động.
Thông qua việc dạy và học tiếng Việt góp phần rèn luyện các thao
tác tư duy.
Cung cấp cho học sinh những kiến thức sơ giản về xã hội, tự
nhiên, con người, về văn hóa, văn học Việt nam và nước ngoài.
Bồi dưỡng tình yêu tiếng Việt, hình thành thói quen giữ gìn sự trong
sáng , giàu đẹp của tiếng Việt; góp phần hình thành nhân cách con người
Việt Nam XHCN .
Yêu cầu tối thiểu của học sinh cuối bậc Tiểu học là phải đọc thông
viết thạo. Chính vì vậy mà tập viết là một trong những nội dung có tầm
quan trọng đặc biệt ở Tiểu học. Tập viết giúp học sinh nắm vững bộ chữ
cái tiếng Việt và những yêu cầu kỹ thuật để sử dụng bộ chữ cái đó trong
học tập và giao tiếp. Với ý nghĩa này, tập viết không những có quan hệ
mật thiết tới chất lượng học tập ở các môn học khác mà còn góp phần rèn
luyện một trong những kỹ năng hàng đầu của việc học tiếng Việt trong
nhà trường đó là kỹ năng viết chữ. Tuy nhiên hiện nay vẫn còn một bộ
phận khá đông học sinh viết chữ rất xấu; viết sai lỗi chính tả, viết rất khó
đọc, không đúng quy tắc chính tả, ngữ pháp. Thậm chí có học sinh còn viết
sai tên trường, tên lớp và cả tên của chính mình. Nguyên nhân dẫn đến hiện
tượng này có rất nhiều nhưng có một phần chính ở giáo viên dạy. Có một
nhiều chuyên đề về chữ viết; tổ chức nhiều hội thi các cấp để khuyến
khích, động viên phong trào viết chữ đẹp " Nét chữ nết người". Kết quả
và thành công của phong trào viết chữ đẹp thật đáng phấn khởi, đã tạo đà
cho việc viết chữ đẹp hiện nay đồng thời giảm dần số học sinh viết chữ
sai, chữ xấu …
ường tiểu học Hoằng Trạch 2
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr
Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
Là một giáo viên Tiểu học, bằng kinh nghiệm dạy học cùng với nỗ
lực nghiên cứu, tìm hiểu tôi đã rút ra một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ
đẹp cho học sinh lớp 2 ở trường Tiểu học Hoằng Trạch.
II. Nguyên nhân dẫn đến việc viết xấu, viết sai, viết
chậm:
Qua thực tế giảng dạy ở trường Tiểu học nơi tôi công tác, tôi nhận
thấy:
Hiện nay chất lượng chữ viết của học sinh Tiểu học nói chung và
học sinh lớp 2 nói riêng, một số học sinh viết đúng, đẹp nhưng chỉ chiếm
khoảng 30%, còn lại là các em viết còn xấu, tốc độ viết chữ còn chậm, còn
nhiều học sinh viết chữ theo kiểu xếp ghép chữ, vừa viết vừa đánh dấu,
các nét chữ còn nghuệch ngoạc, viết dấu của một số nguyên âm, dấu
thanh không rõ và đặt dấu không đúng, các con số thì loằng ngoằng,
nghiêng ngả.
Vậy nguyên nhân nào dẫn đến tình trạng trên?
hơn, tôi mạnh dạn đưa ra: một số biện pháp giúp học sinh lớp 2 viết chữ
đẹp như sau:
B. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I. Giải pháp chung để thực hiện
Để học sinh viết chữ đẹp thì giáo viên và học sinh phải trải qua một
thời gian khổ luyện chứ không phải vài ngày là đạt được ngay. Khi đã
được rồi thì bản thân luôn có ý thức rèn chữ thông qua các môn học khác.
Tôi cho rằng vai trò của giáo viên là rất quan trọng trong việc rèn luyện
chữ viết cho học sinh. Người giáo viên phải chuẩn bị đầy đủ mọi điều
kiện như viết đúng mẫu, viết đẹp và nắm được qui trình viết chữ cũng
như cách hướng dẫn học sinh viết chữ... Các yêu cầu về điều kiện, môi
trường như: Phòng học, bàn ghế, ánh sáng ... Đặc biệt trong quá trình luyện
chữ viết cho học sinh giáo viên không được nóng vội , phải tỉ mỉ, khéo léo,
nói, đọc và viết phải chuẩn mực theo qui định của Tiếng Việt phổ thông.
Nhất là khi viết bảng, giáo viên cần cẩn thận trình bày từng nét chữ, trình
bày thật đẹp, khoa học để các em lấy đó làm gương (Bởi chữ viết của giáo
viên trên bảng có ảnh hưởng rất lớn đến chữ viết của học sinh ). Để rèn
luyện chữ viết cho học sinh đạt kết quả tôi đã thực hiện các yêu cầu sau:
ường tiểu học Hoằng Trạch 4
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr
Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
1 Khảo sát đồ dùng học tập và chất lượng vở sạch chữ đẹp của học
sinh.
2 Hướng dẫn học sinh mua vở viết và đồ dùng học tập.
+ Quy định về vở, chiều cao tối đa của chữ viết là 2.5 đơn vị (tương
đương với 5 dòng kẻ); bởi vậy tôi quy định cả lớp mua vở 5 ô lyđể viết .
Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
dấu thanh. Khoảng cách giữa các con chữ và chữ đều nhau, phân định rõ
ràng, với những học sinh này tôi luôn đánh giá cao và nêu gương cho học
sinh cả lớp học tập.
Khi học sinh viết chữ đúng, đều và đẹp rồi tôi yêu cầu nâng cao về
mức độ viết. Với học sinh này tôi chú ý yêu cầu học sinh viết sáng tạo các
con chữ, đặc biệt là các con chữ hoa, khuyến khích các em nên viết chữ
đứng nét đều, nét thanh, nét đậm ; viết nhiều kiểu chữ có thể nghiêng thanh
đậm, đứng thanh đậm … để chữ viết của các em ngày càng đẹp hơn nữa.
Ví dụ: Đối với em Đạt , em Mai, em Dung khi ra bài viết giáo viên
yêu cầu các em viết 2 lần (một lần kiểu đứng nét đều và một lần theo kiểu
nghiêng thanh đậm)
Đặc biệt tôi yêu cầu học sinh không chỉ biết viết đẹp mà còn phải
biết trình bầy đúng, đẹp một đoạn văn, thơ theo yêu cầu.
1.2. Nhóm chữ viết tương đối đẹp :
Đây là nhóm học sinh viết chữ tương đối đều nét nhưng kích cỡ chữ
vẫn còn chưa đều, đôi lúc vẫn còn sai một vài lỗi chính tả. Với nhóm học
sinh này tôi tăng mức độ yêu cầu đối với học sinh từ cách trình bày; các con
chữ đúng đều và đẹp . Khuyến khích học sinh tự luyện để có chữ viết đẹp
trên cơ sở chữ viết đứng nét đều
Song vẫn còn một số trường hợp , một số em viết tương đối đẹp
nhưng lại sai lỗi chính tả do chưa nắm vững luật chính tả.
Ví dụ: "trên trời" viết thành "chên trời" như em Hoa,em Lan; "Cái
liềm " viết thành "cái lìm", "liền" viết thành "lìn" như em Đức em, em Kim
Anh … Và đặc biệt do thói quen nói tiếng địa phương nên một số em vẫn
còn nhầm lẫn thanh hỏi; thanh ngã (chuyển tiếp / chuyễn tiếp; mẫu giấy
? mẩu giấy…)vì vậy trong các tiết học chính tả có các dạng bài tập này
giáo viên cần hướng dẫn kỹ để học sinh nắm vững quy tắc viết .
sửa ngay bên cạnh .
1.4. Nhóm chữ viết loằng ngoằng, cẩu thả, nét nghiêng, nét ngửa và sai
nhiều lỗi chính tả trình bầy kém.
Với nhóm học sinh này, tôi thường tách riêng các em để hướng dẫn
cụ thể ngay từ đầu
Ví dụ: Chữ "U" gồm 3 nét em Ngọcviết còn để lại dấu vết của 3 nét
chữ ở điểm bắt đầu và điểm kết thúc ở mỗi nét.
ường tiểu học Hoằng Trạch 7
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr
Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
Đối với các em học sinh trong nhóm này việc rèn luyện phải trải qua
một quá trình lâu dài, hướng dẫn tỷ mỉ, cụ thể .
Ban đầu giáo viên cho học sinh tham khảo mẫu chữ viết thường theo
quyết định 31 . Hướng dẫn học sinh viết từng con chữ, từ cách đặt bút, rê
bút, điểm dừng bút … việc nối các con chữ để tạo thành tiếng, từ. Tôi viết
mẫu rồi hướng dẫn học sinh viết mạc lại bằng bút chì sau đó viết lại bằng
bút mực nét chữ của các em thay đổi dần.
Khi các em đã viết tương đối đúng mẫu chữ tôi giao bài về nhà cho các
em,ban đầu là những bài viết với số lượng ít từ sau đó tăng dần lên để các
em hứng thú khi viết .
Ví dụ: Lúc đầu giao cho lớp viết một bài thơ hoặc đoạn văn tôi chỉ
giao cho em Hiền ,em Nam viết một khổ thơ hoặc 4 5 câu văn khi nào các
em tiến bộ tôi mới tăng dần lên hai đến ba khổ thơ hoặc một đoạn văn.
Đối với những học sinh viết quá yếu giáo viên nên viết mẫu vài
dòng, chữ viết mẫu của giáo viên phải bằng mực đỏ đúng kích cỡ quy định
và phải đẹp thì mới ảnh hưởng tốt tới học sinh sau đó chấm chữa bài cụ
thể , động viên để các em có những bài viết tiến bộ hơn.
làm các em chóng mệt mỏi, tạo ra căn bệnh như cận thị, vẹo xương cột
sống, lép ngực của học sinh .
2.3. Cầm bút đúng quy định khi viết:
Học sinh cầm bút và điều khiển bút bằng ba ngón (tay trỏ, ngón tay
cái giữ bên trái phái trên , bên phải của đầu bút tựa vào cạnh đối đầu ngón
tay giữa). Ba điểm tựa này giữ bút, điều khiển bút dịch chuyển linh hoạt .
Ngoài ra còn có sự phối hợp cử động của cổ tay, khuỷu tay và cả cánh tay
để viết cẩn thận từng nét chữ .
* Về phía giáo viên :
+ Khi cho học sinh ngồi viết tôi chỉ đọc nhắc lại một lần trong mỗi
lần đọc để giúp các em phát triển tư duy.
+ Luôn lưu ý học sinh cách viết tiếng khó, danh từ riêng, cách trình
bày bài viết.
+ Phần chấm điểm, nhận xét: Tôi đặc biệt quan tâm chấm bài một
cách công bằng, tuyên dương những em viết có tiến bộ, nhắc nhở những
em chưa cố gắng. Có nhận xét cụ thể những lỗi sai cơ bản của học sinh để
lớp rút kinh nghiệm cho các bài viết sau đặc biệt là trong các giờ chính tả,
việc giúp học sinh nắm vững luật chính tả cũng được tôi coi trọng; Đây
cũng là cơ sở để học sinh viết đúng chính tả trong tất cả các văn bản .
ường tiểu học Hoằng Trạch 9
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr
Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
Hàng tháng tôi còn tổ chức thi viết chữ đẹp. Những bài đạt đúng
mẫu luôn được lưu giữ và trở thành một phương tiện học tập để học sinh
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr
Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
giáo viên lưu ý học sinh viết lời giải sao cho rõ ràng, mạch lạc và trình bày
bài giải thật khoa học.
Đối với môn Tập làm văn ở lớp 2 một học sinh có sức học trung
bình phải viết được một đoạn văn từ 5 dến 7 câu, nhưng thực tế nhiều em
viết chậm, viết sai nên phải bỏ dở. Mặt khác bài văn không chỉ tính bằng
chất lượng kiến thức, tư tưởng tình cảm, bằng nghệ thuật bố cục đoạn
văn … mà còn tính đến kỹ năng viết chữ. Bài văn có nội dung tốt mà chữ
viết khó đọc, sai lỗi thì không được đánh giá cao. Chính vì vậy giáo viên
cần uốn nắn cho học sinh từ câu, chữ đến hành văn và bố cục của đoạn
văn, bài văn …
5. Biện pháp tích cực hướng dẫn luyện viết thường xuyên,
liên tục bằng nhiều hình thức khác .
Căn cứ vào đặc điểm tâm lý lứa tuổi của học sinh mà cần phải thay
đổi hình thức hoạt động tạo ra cái mới trong học sinh đó là việc làm cần
thiết để các em hứng thú học tập.
Cứ hai tháng tôi đề ra kế hoạch và thực hiện nâng bậc từ hai đến ba
em từ loại C lên loại B ; từ loại B lên loại A . Những học sinh đó tôi chú
trọng nhiều hơn, sát sao gần gũi nhiều hơn để động viên các em đó viết
,tháng sau lại tiếp tục rèn cho vài em tiếp theo. Ngoài ra tôi còn thường kể
cho các em nghe những câu chuyện có ảnh hưởng tích cực đến việc luyện
chữ của các em như truyện về: Cao Bá Quát, Thần Siêu luyện chữ, Anh Ký
đi học … hoặc các truyện sưu tầm được từ sách, báo đặc biệt là từ báo
thiếu nhi. Lứa tuổi các em rất thích truyện vì vậy những câu chuyện này
tạo hứng thú cho các em luyện viết chữ.
của các bạn còn có một quyển vở ô ly 48 trang . Số tiền mua vở này được
trích từ tiền quỹ thưởng mà hội phụ huynh phát động và thống nhất trong
cuộc họp phụ huynh đầu năm .
Với học sinh viết chữ đẹp: có lời nhận xét hay, động viên khích lệ.
Ví dụ:
+ Các em có nhận xét gì về chữ viết của bạn Kim Anh trong tháng
này ?
+ Chữ viết của bạn Vân rất đẹp, các em hãy học tập chữ viết và
cách trình bày bài của bạn nhé.
+ Bạn Cường đã cố gắng rất nhiều . Bạn không còn nhầm lẫn khi sử
dụng thanh hỏi, thanh ngã nữa.
Với học sinh viết chữ còn xấu: Có lời nhận xét cụ thể, đánh giá
dưới các lỗi sai chữa lại ngay một số lỗi bằng bút đỏ và yêu cầu học sinh
luyện viết lại, khắc phục các lỗi sai. Không phê bình học sinh bằng lời quá
nặng nề, không giễu phạt học sinh xấu hổ trước lớp. Luôn sử dụng các lời
khen, động viên học sinh:
+ Em viết con chữ "H" đúng 2.5 ly cho cô.
+ Em cần chú ý viết đều các nét chữ.
+ Em phải đánh dấu thanh cho đúng phần trọng âm.
ường tiểu học Hoằng Trạch 13
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr
Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
+ Em cố gắng lên nhé, em sắp viết đẹp rồi đấy …
7. Biện pháp chú ý đổi mới cách dạy và rèn luyện chữ viết của
giáo viên:
Việc dạy học Tiếng Việt nói chung và tập viết hiện nay rất được
bày ở trên, tôi nhận thấy chất lượng chữ viết của lớp được nâng lên rõ rệt.
Đa số học sinh viết đúng, có nhiều em viết đẹp. Điều đó được thể hiện
qua:
1.1. Kỳ thi học sinh viết chữ đẹp cấp huyện lớp do tôi phụ trách có 2 em
dự thi và đều đạt giải.
Em Lê Viết Đạt Đạt giải nhất
Em Lê Thị Mai Đạt giải nhì.
Và em Lê Viết Đạt được dự thi viết chữ đẹp cấp tỉnh
1.2. Kết quả nâng bậc trong năm học 2010 2011
Tháng
9
10
11
12
1
2
3
4+5
Chữ viết loại A
Số
Tỉ lệ
Chữ viết loại B
Số
Tỉ lệ
Chữ viết loại C
Số
0
11,6%
19,2%
30,8%
38,4%
53,8%
61,6%
73,1%
80,8%
38,4%
50%
42,3%
46,2%
46,2%
38,4%
26,9%
19,2 %
50%
30,8%
26.9%
15,4%
ường tiểu học Hoằng Trạch 15
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr
Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
ường tiểu học Hoằng Trạch 16
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr
Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
Hoằng Trạch, ngày 2 tháng 5 năm 2011
Người viết
Lê Thị Thuỷ
ường tiểu học Hoằng Trạch 17
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr
Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
ường tiểu học Hoằng Trạch 18
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr
Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
ường tiểu học Hoằng Trạch 19
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr
Một số biện pháp rèn kỹ năng viết chữ đẹp cho học sinh lớp 2
ường tiểu học Hoằng Trạch 20
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr
Giáo viên : Lê Thị Thủy – Tr